ME ATA QË JANË TE SINQERTË

MUHAMED TIXHANI SEMAVI

përmbajtja:



 

BISMIL-LAHIR-RAHMANIR-RAHIM

 

Falënderimi qoftë për Allahun, zotëruesin e botëve, i Cili gjendet në mirësi e bujari ndaj nesh duke na udhëzuar në rrugën e drejtë dhe I Cili dhuron çdo të mbarë dhe lumturi me qëllim që robërit e Tij t'u përkasin të sinqertëve. Çdokush që i mbështetet Atij, do t'i mjaftojë vetëm Ai dhe Ai do ta mbrojë atë nga shejtanët. Çdokush që e kthen fytyrën prej rrugës së Tij, do të poshtërohet dhe do të përbuzet.

Përshëndetja dhe mëshira qoftë për të Dërguarin e Tij, që është dërguar si mëshirë për botët, si ndihmës i atyre që mbështeten dhe prijës i besimtarëve.

Përshëndetja dhe mëshira qofshin edhe për Ehli Bejtin e pastër dhe të dëlirë, që janë pishtarët e udhëzimit dhe që janë quajtur si anija shpëtuese, pozitat e të cilëve janë më të larta nga të gjithë njerëzit.

Kënaqësia e Allahut qoftë për ata që e kanë pranuar Të Dërguarin, që i kanë ndihmuar atij, që e kanë mbajtur premtimin, që kanë qenë të qëndrueshëm ndaj premtimit edhe mbas tij, që nuk janë zmbrapsur, që kanë falënderuar përherë dhe që u janë nënshtruar ithtarëve të tij në rrugën e drejtë deri në Ditën e Kiametit.

“Më zgjero gjoksin tim, më lehtëso në këtë punë timen dhe më zgjidh nyjën e gjuhës sime, që ta kuptojnë fjalën time" (Taha, 25-28)

 

O Zot!

 

Hapuani sytë e zemrës atyre robërve të sinqertë që e lexojnë këtë libër dhe ndihmoju që t'i vërejnë të vërtetat!

Sipas kritikave dhe vështrimeve të lexuesve të librit tim të parë, “Pastaj u orientova në rrugë të drejtë”, që i kanë dërguar në adresën time, konstatova se është pëlqyer mjaft nga ana e tyre. Në lidhje me këtë, ata kërkuan nga unë që të sjell më tepër shpjegime lidhur me çështjet për të cilat kanë hasur në mosmarrëveshje Sunnit-ët dhe Shiitët. Qëllimi i të shkruarit të këtij libri është të ndihmuarit për ata të cilët janë duke e kërkuar të .vërtetën dhe përmirësimi i gabimeve të shumta që janë duke shëtitur nëpër gjuhët e njerëzve. Shpresoj që me ndihmën e Allahut, edhe të tjerët do të arrijnë deri tek e vërteta përmes metodës së hulumtimit dhe krahasimit të cilën e përdora unë dhe që është rruga më e shkurtër për arritjen e saj. Titulli i këtij libri është marrë prej ajetit të 119-të të sures Tevbe ku Allahu u drejtohet besimtarëve:

"O besimtarë! Keni frikën ndaj Allahut dhe të jeni me ata që janë të sinqertë”

Në këtë libër do të lexoni rreth çështjeve për të cilat u besoj bindshëm, çështje për të cilat jam munduar t'ua sqaroj edhe të tjerëve me tërë aftësitë e mia që zotëroj.

Unë nuk kam dëshirë që këto çështje të pranohen përmes detyrimit dhe dua të them edhe këtë se kam respekt për të gjitha pikëpamjet e vëllezërve myslimanë, padyshim se Allahu është udhëzuesi i vetëm dhe Ai është i afërmi i të sinqertëve.

 

 

Përshëndetja dhe mëshira qofshin për të Dërguarin e ndershëm, zotërinë dhe të afërmin tanë Muhammedin (s.a.a.) dhe Ehli Bejtin e tij. I lutem Allahut ta udhëzojë Ummetin Muhammedit. Derisa të bëhet Ummeti më i mbarë dhe derisa të gjithë njerëzit të tubohen nën flamurin e udhëzimit të Hz Mehdiut (a.f.). “Edhe nëse nuk e pëlqejnë jobesimtarët, Allahu do ta plotësojë dritën e Tij".

 

Çdo fe bazohet në disa besime dhe këto besime bazohen në disa parime dhe koncepte. Këto besime mund të vërtetohen përmes argumenteve dhe provave të qarta të cilat mund t'i pranojë mendja e çdo personi. Vetëm në këtë mënyrë besimtarët mund t'i thirrin dhe t'i bindin të tjerët që të besojnë në atë që besojnë edhe vetë.

 

Përkundër kësaj, ekzistojnë disa dukuri që, në fazën e parë të besimit përmes mendjes dijetarët kanë vështirësi për t'i shpjeguar. Për shembull, çdokush e di që zjarri është djegës dhe shkatërrues, por, po ky zjarr qe bërë i ftohtë dhe shpëtues për Hz Ibrahimin (a.s.) sipas urdhrit të Allahut. Pastaj, edhe shkenca që nuk mund ta shpjegojë këtë, Hz Ibrahimi (a.s.) i bëri copa-copa disa zogj dhe i shpërndau nëpër male të ndryshme copat e tyre; pastaj me urdhrin e Allahut u ringjallën dhe erdhën para tij.

 

Një tjetër rast është kur me dorën e Hz Isës (a.s.) janë shëruar personat që kanë qenë të verbër prej lindjes,personat e sëmurë prej lëpozës dhe është ringjallur personi i vdekur. Vështirë që këto dukuri mund të shpjegohen me dituritë pozitive ekzistuese.

Të gjitha këto janë çudirat (muxhizet) e Allahut që janë realizuar nëpërmes duarve të të Dërguarve të Tij. Shembuj të tillë ka shumë në mesin e Myslimanëve,Krishterëve dhe Hebrenjve. Sjellja e çudirave dhe shfaqja e ngjarjeve të jashtëzakonshme nga ana e Allahut nëpërmes të Dërguarve të Tij ka për qëllim t'u tregojë njerëzve se ata janë të paaftë që t'i kaplojnë të gjitha gjërat ekzistuese me dituritë dhe mendjet e tyre. Allahu u ka dhënë njerëzve shumë pak dituri. Ndërkaq, shumica e njerëzve i zhvlerësojnë dhuntitë e Allahut, madje disa prej tyre e mohojnë edhe ekzistimin e Tij. Disa të tjerë, duke u bazuar në mendjet dhe dituritë e tyre, e kanë shpallur veten Zot në vend të Allahut të Lartësuar.

 

Të gjitha këto përpjekje janë bërë për shkak të mendjes së shkurtër dhe paditurisë së tyre. Vetëm Allahu e di se çka kishin bërë ata sikur t'u ishte dhënë atyre e tërë dituria!?

Për këtë arsye, për një Mysliman besimet dhe bindjet e tija paraqesin themelin e tij dhe këto besime dhe bindje duhet të merren nga Kurani, që është një libër me një rëndësi të jashtëzakonshme, dhe nga hadith-et (thëniet) e Hz Resulullahut (s.a.a.).

 

Prandaj, do t'i analizojmë besimet e Ehli Sunnetit dhe të Shiitëve në lidhje me Kuranin dhe Sunneti Nebevviun (Tradita e Hz Resulullahut s.a.a.) në një kapitull të veçantë dhe pastaj do të merremi edhe me çështjet kontestuese për të cilat e akuzojnë njëri-tjetrin,pa pasur nevojë fare për një gjë të tillë. Qëllimi im është shpjegimi i atyre gjërave në të cilat besoj se janë të vërteta dhe t'u dal në ndihmë atyre që dëshirojnë t'i hulumtojnë këto çështje dhe tema dhe, atyre që për qëllim e kanë sigurimin e një mendimi esencial, i cili bazohet në unitetin Islam dhe ku çdonjëri mund ta japë kontributin e tij.

I lutem Allahut me dëshirë që të na bashkojë në rrugën e Tij, të dashurisë dhe të kënaqësisë, të na dhurojë arritjen e suksesit dhe bashkimin e myslimanëve rreth tëvërtetës së vetme. Me të vërtetë Ai është i Shenjtë dhe ka mundësi për gjithçka.

 

 

Kurani është fjala e Allahut që i është shpallur Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe një libër në të cilin nuk mund të depërtojë e pavërteta as nga përpara dhe as nga mbrapa.

Kurani Fisnik është referenca dhe mbështetja më e madhe në të cilin adresohen myslimanët në lidhje me gjykimet fetare, ibadetet (adhurimet) dhe besimet e tyre.Ai që dyshon në Kuran ose që nuk është besnik ndaj tij, llogaritet se nuk e ka plotësuar borxhin ndaj Islamit.

 

Të gjithë myslimanët janë në pajtim në lidhje me shenjtërinë, respektin dhe nevojën e të vepruarit sipas urdhrave të tij. Mosmarrëveshja e myslimanëve ka të bëjë me komentimin (tefsir) dhe shpjegimin (tevil) e tij.

Shiitët, si komentues dhe shpjegues të vetëm të Kuranit e pranojnë Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe Imamët e Ehli Bejtit (Shpëtimi dhe paqja qoftë për ata).

Sa i përket Ehli Sunnetit, mbështetja e tyre janë hadithet' që transmetohen nga Resulullahu (s.a.a.),sahabet (shokët) e tij dhe sqarimet në lidhje me hadithet e Hz Resulullahut (s.a.a.) nga ana e njërit nga Imamët e katër mez-heb-eve të mirënjohura. Për këtë arsye janë paraqitur mospajtimet në lidhje me çështjet Islame, e posaçërisht ato që kanë të bëjnë me gjykimet e Fikh-ut".

 

Nuk është i çuditshëm fakti për ekzistimin e mospajtimeve në mes të shkollave të Ehli Sunnetit dhe Ehli Bejtit, duke pasur parasysh se edhe në mesin e shkollave të Ehli Sunnetit ekzistojnë mosmarrëveshjet në mes veti. Në këtë libër do të ndalemi vetëm në disa çështje që kanë të bëjnë me temën tonë.

Sigurisht që, për ata që dëshirojnë të përfitojnë më tepër njohuri në lidhje me këtë temë dhe të zbulojnë të vërtetat e fshehura, mund të bëjnë hulumtime më të gjera për këtë lëmi.

 

Myslimanët Shiitë dhe Sunnit-ë janë të pajtimit se Hz Resulullahu (s.a.a.) i ka sqaruar të gjitha ligjet dhe urdhrat e Kuranit dhe i ka komentuar të gjitha ajetet e Kuranit Fisnik. Mospajtimi ka të bëjë me personin të cilit mund t'i drejtohemi mbas Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me pyetjet që kanë të bëjnë rreth komentimit dhe shpjegimit të ajeteve.

 

Lidhur me këtë,Ehli Sunneti thotë:

"Personat e besueshëm dhe me autoritet, të cilëve mund t'u drejtohemi në lidhje me komentimin e Kuranit janë të gjithë sahabet e Resulullahut (s.a.a.), në mesin e të cilëve nuk vjen deri te ndonjë mosmarrëveshje, pastaj vijnë Imamët e katër shkollave dhe dijetarët tjerë Islamë.”

 

Por, sipas Shiitëve, vetëm Imamët e Ehli Bejtit janë ata që kanë autoritet për këto çështje. Allahu Teala, në Kuran na urdhëron kujt t'i drejtohemi: "Nëse nuk dini, pyetini ata që dinë” (Nahl, 43); pra, këta janë ata që kanë autoritet - "të diturit”. Këta janë ata që i ka zgjedhur Allahu dhe të cilëve u ka lënë amanet diturinë e Librit. Lidhur më këtë, Allahu thotë:

"Pastaj, Librin ua kemi lënë amanet robërve të zgjedhur" (Fatir, 32)

 

Për këtë arsye, edhe Resulullahu (s.a.a.) i ka vendosur ata si shoqërues dhe baraspeshë të Kuranit, u urdhëroi myslimanëve që t'i përqafojnë dhe t'i pasojnë ata si njërin prej dy amaneteve që i ka lënë Resulullahu (s.a.a.):

“Ju lë porosi dy gjëra të çmueshme: Librin e Allahut dhe familjen time Ehli Bejtin; përderisa i përmbaheni atyre, kurrë nuk do të devijoni"

(Tirmidhiu, v.5 f.329, edhe Nisaiu dhe Ahmed b. Hanbeli e transmetojnë këtë hadith.)

 

Sipas transmetimit të Muslimit, pas fjalisë: “Librin e Allahut dhe Ehli Bejtit”, është përmendur tri herë fjalia:

"Ju përkujtoj Allahun në lidhje me të drejtën e Ehli Bejtit"

Është e qartë se, Ehli Bejti është ndër ata që ruhen më së shumti prej ndalesave, më të diturit, më të devotshmit dhe më të ndershmit e Ummet-it të Hz Resulullahut (s.a.a.). Në lidhje me Ehli Bejtin, Ferazdaku thotë:

 

"Nëse i numërojnë të devotshmit, ata janë prijësit e tyre Nëse pyetet kush janë më të mbarët e dheut, përgjigjja është, ata"

 

Për të përkujtuar lidhjen në mes Kuranit dhe Ehli Bejtit, do të përmend një shembull nga Kurani. Allahu Teala thotë:

"Betohem me vendet e yjeve dhe nuk ka dyshim që kjo, sikur ta kishit ditur, është një betim i madh, nuk ka dyshim se ky është një Kuran i bukur dhe i ndershëm;në një Libër të fshehur; nuk mund ta prekë atë askush,

përveç të pastërve" (Vakia, 75-79)

 

Në këtë ajet na bëhet me dije për ata që mund të depërtojnë në thellësitë dhe kuptimet e fshehta të Kuranit, në krye me Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe Ehli Bejtin (paqja dhe shpëtimi i Allahut qofshin për ata).

Në qoftë se mendojmë pakëz më thellë për gjësendet në të cilat betohet Allahut Teala, do të vërejmë se ato janë: koha (asri), lapsi, fiku dhe ulliri, etj, por betimi me vendet e yjeve është një betim më i madh.

Allahu këtë betim e ka ndarë në dy pjesë: njëra pohuese dhe tjetra mohuese, dhe e ka sqaruar kuptimin e saj. Pas betimit thotë: “ky është një Kuran i bukur dhe i ndershëm; në një Libër të fshehur”, ku na bën me dije për të vërtetat e thella të Kuranit që janë pjesë të një Libri.

 

Fjala “e fshehtë” ka të bëjë me të padukshmen dhe të mbuluarën. Pastaj na thotë se "nuk mund ta prekë atë askush, përveç të pastërve”. Në këtë ajet negacioni mohimi “La", ka të bëjë me mohimin dhe fjala "nuk mund ta prekë" e ka kuptimin “nuk mund ta arrijnë” dhe “nuk mund ta kuptojnë", por, sikur që mendojnë disa, nuk e ka kuptimin e të prekurit.

Në gjuhën arabe, në mes të fjalës "lems”- të prekurit me dorë ose me diçka të ngjashme dhe fjalës "mess" - lidhja shpirtërore,ekziston një dallim shumë i madh. Allahu Teala e përdor të njëjtën fjalë edhe në një ajet tjetër dhe prapë në kuptimin e të fshehtës dhe të ndikimit:

 

"Ata që ruhen nga Allahu, kur të preken nga vesvesja e Shejtanit, ndalen e mendojnë, dhe i vëren se veç e kanë gjetur rrugën e drejtë" (Araf, 201).

 

Në një ajet tjetër thotë kështu:

"Ata që e hanë kamatën, vetëm me të prekurit e Shejtanit qohen si të çmendur” (Bakara, 275)

 

Atëherë, këtu fjala e përdorur "mess” ka të bëjë me mendjen dhe shpirtin dhe, nuk ka kuptimin e prekjes me dorë. Allahu Teala betohet se Kuranin nuk mund ta prekin të tjerët, përveç ata që janë të pastër. Sikur të kishte pasur kuptimin e prekjes me dorë, a do të ishte betuar Allahu në një gjë të tillë? Historia na mëson se disa të padrejtë (për shembull, disa prej kalifëve të Beni Umejjes) janë tallur me Kuranin dhe e kanë copëtuar atë.

 

Gjithashtu, dihet se ushtarët e Izraelit e kanë djegur Kuranin. Në këtë drejtim, janë shfaqur nëpër media pamjet e tmerrshme dhe të turpshme. Atëherë, fjala e Allahut (atë mund ta prekin vetëm të pastrit) e ka kuptimin që Kuranin e dinë dhe e njohin vetëm një grup i dalluar dhe i pastër, që është i caktuar nga ana e Allahut.

 

Fjala “Mutahherun” që përmendet në këtë ajet është emër plotësues që do të thotë "personat e pastruar". Në anën tjetër, në një ajet tjetër thuhet:

“Allahu dëshiron që, vetëm e vetëm prej jush, Ehli Bejtit, t'i pastrojë të gjitha papastërtitë dhe t'ju sjellë në një gjendje të pastrimit të vërtetë" (Ahzap, 33)

 

Atëherë, ajeti: “nuk mund ta prekë atë askush,përveç të pastërve", e ka kuptimin se të vërtetat e Kuranit mund t'i arrijnë vetëm Hz Resulullahu (s.a.a.) dhe Ehli Bejti i tij. Për këtë arsye, në lidhje me të drejtën e Ehli Bejtit,

 

Hz Rosulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Sikur që yjet i mbrojnë banorët e tokës nga fundosja në ujin e detit, ashtu edhe Ehli Bejti im është strehë e sigurt që e mbron popullin tim nga mosmarrëveshjet (ose, njëjtë sikur që njerëzit orientohen sipas yjeve nëpër oqeane dhe shpëtojnë nga fundosja, ashtu edhe populli im do të shpëtojë nga mosmarrëveshja duke e pasuar Ehli Bejtin tim).

Cilido prej fiseve Arabe që i kundërshton ata, është duke i ndihmuar Shejtanit”.

 

Atëherë, fjalët e Shiitëve në lidhje me këtë çështje bazohen në ajetet e Kuranit dhe madje në librat e haditheve të Ehli Sunnetit të transmetuara nga Hz Resulullahu (s.a.a.). Ne u munduam që të paraqesim vetëm disa prej tyre.

 

 

Sunneti Nebevi-u (Tradita e Profetit) ka të bëjë me gjërat që i ka folur, që i ka vepruar dhe i ka sqaruar Resulullahu (s.a.a.). Sunneti Nebevi-ul, në pikëpamjen e myslimanëve, pranohet si burimi i dytë, menjëherë mbas urdhëresave fetare, ibadeteve dhe besimeve.

 

Ehli Sunneti, sunneti nebevi-ut i ka shtuar edhe traditën e Ebu Bekrit, Ymerit, Osmanit dhe Aliut (a.s.).

Këtë e kanë bërë duke u bazuar në këtë hadith:

"Pasoni sunnetin tim dhe të atyre kalifëve të drejtë që vijnë mbas meje, të cilët e kanë arritur udhëzimin në rrugë të drejtë. Përqafojini fort ata (sikur kur shtrëngoni diçka) me dhëmballët tuaj” 

(Musnedi i Ahmed b. Hanbelit, V.4. f.126)

 

Në këtë drejtim mund të përmendim shembullin  namazit të teravisë, (Sahihi Buhari, V.7, f.99, në kapitullin “Vendet e lejuara për përdorimin e dhunës me qëllim të zbatimit të urdhrit të Allahut"të cilin Hz Resulullahu (s.a.a.) e kishte ndaluar, ndërsa Ymeri e urdhëroi faljen e të njëjtit në formë të namazit sunnet (namazi jo i obliguar).

Disa prej tyre thonë se, duhet të pasojmë sunnetin e të gjitha sahabeve. Si argument për këtë e citojnë këtë hadith të transmetuar:

“Sahabet janë sikur yjet; cilindo prej tyre ta pasoni,do të arrini në rrugën e drejtë” dhe “Sahabet janë më të besueshmit e popullit tim”

(Sahihi Muslim, Kapitulli Fezailu Sehabe dhe Musnedi i Ahmedit b. Hanbelit V.4, f. 398)

 

E vërteta e pamohueshme është fakti se hadith-i "sahabet janë sikur yjet”, është një hadith i shpifur si kundërpërgjigje ndaj kësaj thënieje në lidhje me Ehli Bejtin:

"Imamët e Ehli Bejtit janë sikur yjet. Cilindo prej tyre ta pasoni, do të arrini në rrugën e drejtë.

(Deaim-ul Islam" e transmeton El-Kazi)

Dhe, ky hadith është më afër mendjes. Sepse, Imamët e Ehli Bejtit janë shembulli dhe modeli më i mirë në lidhje me diturinë, të përmbajturit, devotshinërinë,rruajtjen dhe frikën nga Allahu. Për këtë të vërtetë kanë dëshmuar, kohë pas kohe, si armiqtë e ithtarëve të Ehli Bejtit, ashtu edhe historia.

 

Por, hadith-i "Sahabet janë sikur yjet...” është diçka që nuk mund të pranojë mendja e shëndoshë, sepse, në mesin e sahabeve ka pasur edhe të tillë që mbas Hz Resulullahut (s.a.a.) kanë dalë nga feja. (si p.sh. lufta e shpallur nga ana e Ebu Bekrit me emrin Ehli Ride -ata që kanë dalë nga feja-, për shkak të largimit të sahabeve nga feja). Aq më shumë, ata kanë rënë në mosmarrëveshje në lidhje me shumë çështje; disa edhe kanë mallkuar njëri tjetrin''; madje ka pasur edhe të tillë që e kanë mbytur njëri-tjetrin (Muavija ka urdhëruar mallkimin e Hz Aliut a.s.)  për shkak të mospajtimeve!?

(Shumë prej sahabeve e kanë urrejtur Osmanin dhe janë ngritur në kryengritje kundër tij))

 

Disa sahabe e kanë praktikuar krahasimin përmes logjikës (hadd) për të pirë verë, për të bërë prostitucion dhe plaçkitje. Në histori janë shënuar shumë ngjarje të tilla. Atëherë, cila mendje urdhëron ndjekjen e njerëzve të tillë dhe pranimin e një hadith-i të tillë si të vërtetë?

 

A është e mundur të arrihet rruga e drejtë duke e ndjekur Muavijen dhe të ngjashmit, i cili luftoi kundër Hz Aliut (a.s.)? (luftërat si Xhemeli, Siffini, Nehrevani dhe të ngjashëm), ndërkaq, dihet se Hz Resulullahu (s.a.a.) e ka emëruar Muavijen me “udhëheqësi i rebelëve”. (Ammarin do ta mbysë një grup i rebelëve).

Ngjashëm, si është e mundur që të ndiqen personat,si: Bisr b. Ertat, Mugire b. Shube dhe Amr b. As, që kanë vrarë njerëz të pafajshëm me qëllim të përforcimit të sulltanatit të Emevitëve?

 

O ti lexues i nderuar dhe zotërues i mendjes, kur ta lexosh thënien “Sahabet janë sikur yjet...” duhet të kuptosh se kjo është një hadith i shpifur,sepse, në këtë hadith është duke iu drejtuar sahabeve, atëherë si është e mundur që një pejgamber të thotë: “O sahabe, ndiqini sahabet”? Por, nuk mund të dyshohet në thënien: “Ndiqni Imamët e Ehli Bejtit; ata janë që do t'ju shpien në rrugë të drejtë mbas meje”.

Në Sunneti Nebevi ka edhe shumë shembuj dhe dëshmi të ngjashme.

Për këtë arsye, Shiitët thonë se në hadith-in “Pasoni sunnetin tim dhe të atyre kalifëve të drejtë (Hulefai Rashidin) që vijnë mbas meje të cilët e kanë arritur udhëzimin në rrugë të drejtë” kemi të bëjmë me dymbëdhjetë Imamët e pastër të Ehli Bejtit. Sikurse që i ka urdhëruar Hz Resulullahu (s.a.a.) popullit të tij ndjekjen e Kuranit, ashtu edhe ka urdhëruar ndjekjen e Ehli Bejtit". 

(Sahihi Tirmidhiu, v.5, f.328; Sahihi Muslim, v.2, f.362; te Nisai Hasaisi në Kenz-ul Ummal, v.1, f.44; Musnedi Ahmed v.5 f.189;Mustedrek-us Sahihejn, v.3, f.148; Sevaik-ul Muhrika, f.148;Tabakat-ul Kubra, v.2, f.194; Tabarani, v.1, s.131).)

 

Unë po mundohem që t'i vërtetoj pikëpamjet e Shiitëve vetëm përmes hadith-eve që janë të regjistruara në librat e Ehli Sunnetit, përndyshe në burimet e Shiitëve ka shumë më tepër dëshmi për këto pikëpamje.'

(p.sh. në librin El-Jkmal të Sadukit transmetohet thënia e Resulullahut: "Mbas meje janë dymbëdhjetë Imame. I pari është Aliu, ndërsa i fundit Kaimi (Mehdiu). Këta janë kalifët dhe trashëgimtarët e mi")

 

Padyshim që, Shiitët e konsiderojnë të drejtën e Imamëve të Ehli Bejtit si ligjore dhe se sunneti i tyre është një ishtihad' për Shiitët. Pikëpamja e Shiitëve është kjo: “Të gjitha gjykimet dhe urdhëresat fetare të sjella nga ana e Imamëve, bazohen në Librin e Allahut dhe në metodat e Hz Resulullahut (s.a.a.), Hz Aliut (a.s.) dhe të Imamëve të tjerë të pastër. Në të vërtetë, dituria e tyre është trashëguar prej Hz Resulullahut (s.a.a.), që me dëshirën dhe vullnetin e Zotit kanë kaluar tek Imamë (a.s.) e Ehli Bejtit”.

 

Në lidhje me këtë, Shiitët kanë shumë argumente që edhe dijetarët e Ehli Sunnetit kanë transmetuar në librat e tyre të përmbledhjeve të thënieve dhe të historisë.Në këtë vend ballafaqohemi me këtë pyetje:

“Atëherë, pse Ehli Sunneti nuk ka vepruar sipas këtyre haditheve, pasi që edhe në librat e tyre paska hadith-e të tilla?"

Një çështje tjetër është edhe kjo: Siç cekëm edhe më parë, Shiitët dhe Ehli Sunneti përveç që kanë pasur mosinarrëveshje në lidhje me komentimin e Kuranit, nuk kanë qenë të mendimit të njëjtë edhe në lidhje me komentimin e hadith-eve të Hz Resulullahut (s.a.a.). Për shembull, të dy palët e pranojnë shprehjen “Hulefai Rashidin”, por mosmarrëveshja qëndron aty se për Ehli Sunnetin numri i tyre është vetëm katër, mbas Resulullahut (s.a.a.), ndërsa për Shiitët numri i tyre është dymbëdhjetë dhe këta janë Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit.

Kjo mosmarrëveshje ka të bëjë edhe me personat që i ka lavdëruar Kurani ose Resulullahu (s.a.a.) dhe ndaj të cilëve u është urdhëruar nënshtrimi dhe dëgjueshmëria.

 

Për shembull:

"Dijetarët e popullit tim kanë më shumë virtyte sesa të dërguarit e Beni Israilëve”. Ose: "Dijetarët janë trashëgimtarët e të dërguarve”! (Sahihi Buhari, v.1, dhe Tirmidhiu në kapitullin për diturinë)

 

Ehli Sunneti për dijetarë të tillë i pranon të gjithë dijetarët e popullit,ndërsa për Shiitët numri i tyre është vetëm dymbëdhjetë dhe ata janë Imamët e pastër nga mëkatet. Për këtë arsye,Shiitët besojnë se përveç Hz Resulullahut (s.a.a.), dymbëdhjetë Imamët janë më të virtytshmit sesa të gjithë të dërguarit tjerë.'' (Sigurisht që për të dërguarit e Ulul Adhimit duhet të parashtrohet tema e veçantë)

 

E vërteta është se për këtë na dëshmon edhe mendja. Së pari, është cekur se dituria e librit të Kuranit u është dhënë personave të caktuar. Ky është një lloj i caktimit. Hz Resulullahu (s.a.a.) i ka caktuar disa pozita specifike që askush tjetër përveç Ehli Bejtit nuk mund t'i arrijë ata dhe i ka quajtur me emrat:

"anija shpëtuese", "Imamët e rrugës së drejtë”, “fenerët që e ndriçojnë errësirën” dhe “njëri prej dy amaneteve që i shpëtojnë njerëzit që kanë devijuar dhe që janë duke fjetur. 

(Sahihi Buhari, v.1 dhe shih-i Tirmidhi në kapitullin për diturinë)

 

Prej këtyre shembujve mund të kuptohet se pikëpamja e Ehli Sunnetit është në kundërshtim me përvetësimin e Kuranit dhe Sunneti Nebevi-un.

Përveç kësaj edhe mendja e shëndoshë nuk mund të pajtohet me këtë pikëpamje të Ehli Sunnetit; sepse, sipas kësaj pikëpamjeje mund të kuptojmë se kush janë ata dijetarët e vërtetë prej të cilëve Allahu dëshiron pastrojë të gjitha papastërtitë. Njëkohësisht mund të vërehet dallimi prej dijetarëve të vërtetë dhe të atyre që i lavdërojnë sunduesit Emevitë dhe Abbasitë që kanë ardhur në pushtet përmes padrejtësive.

 

Prandaj, ekziston një dallim shumë i madh në mes të dijetarëve që i simpatizojnë sunduesit e padrejtë dhe të dijetarëve të Ehli Bejtit, të cilët e kanë trashëguar diturinë përmes një fuqie specifike hyjnore prej baballarëve të tyre (deri te Hz Resulullahu s.a.a.), dhe, sikurse që është vërtetuar edhe në histori, këtë dituri nuk e kanë mësuar prej ndonjë mësuesi tjetër të shkathët. Ndërsa, dijetarët e Ehli Sunnetit diturinë e tyre e kanë marrë prej Imamëve, si Imam Muhamed Bakir (a.s.), Imam Xhafer Sadiku (a.s.) dhe prej Imam Riza (a.s.), që ua mbylli gojën e 40 kadive (gjyqtarëve) në praninë e kalifit Memun. Po ashtu, nuk ka ekzistuar ndonjë dijetar tjetër që do të mund të krahasohej me këta Imam në asnjë aspekt dhe se ka ekzistuar një dallim shumë i madh në mes tyre.! 

(El-ik-ul Ferid-Fusul Muhimme, v.3, f.43)

 

Një dallim tjetër në mes Imamëve të Ehli Bejtit dhe Imamëve të katër mez-hebeve të pranuara është se në shumë çështje të jurisprudencës (fikh) mund të vërehet mospajtimi në mes Imamëve të Ehli Sunnetit, ndërsa tek Imamët e Ehli Bejtit nuk vjen në shprehje një gjë e tillë.

Në anën tjetër, nëse i pranojmë pikëpamjet e Ehli Sunnetit në lidhje me përgjithësimin e ajeteve dhe të haditheve, kjo pikëpamje pas shumë shekujsh do të hapë rrugën e shfaqjes së mijëra mez-hebeve dhe të mendimeve të reja. Ndoshta për këtë arsye, dijetarët e Ehli Sunnetit duke qenë të vetëdijshëm për pavlefshmërinë e kësaj pikëpamjeje dhe rrezikut që i kanosej unitetit të besimit, u detyruan që ta mbyllin derën e ixhtihadit.

 

Besimi Shiitë mbështetet në nënshtrimin absolut ndaj urdhrave të Allahut dhe të Të Dërguarit të tij. Dhe, ky nënshtrimi kërkon që gjatë çdo shekulli myslimanët të mblidhen përreth Imamëve, të cilët dituritë e nevojshme për myslimanët i pranojnë përmes vullnetit hyjnor.

Për këtë arsye, askush nuk ka të drejtë që, duke përgënjeshtruar Allahun dhe të Dërguarin, të marrë përsipër shpifjen e ndonjë mez-hebi të ri dhe t'u bëjë thirrje njerëzve për ta pranuar atë. Mosmarrëveshja në mes të Ehli Sunnetit dhe të Shiitëve në lidhje me këtë çështje është edhe shkaku kryesor për paraqitjen e dallimeve në lidhje me Hz Mehdiun (a.f.), në të cilin besojnë të dy palët.

 

Sipas pikëpamjes Shiite, Hz Mehdiu (a.s.) është një person të cilit i dihet babai., familja dhe personaliteti i tij. Por, sipas Ehli Sunnetit ai është një person që nuk ka lindur dhe se ai do të vijë në këtë botë në kohën e fundit para Kiametit. Për këtë arsye, shohim se shumë prej tyre e shpallin veten si Mehdi të shumëpritur.

 

Por, asnjëri prej Shiitëve nuk ndërmerr një hap të tillë në këtë drejtim. Edhe nëse i emërtojnë fëmijët me emrin Mehdi, kjo është njëjtë sikur që e emërtojnë me Muhammed ose Ali. Pra qëllimi është që fëmija të jetë i uruar sikur që është i uruar ai emër. Shiitët besojnë se Hz Mehdiu (a.s.) ka lindur para dymbëdhjetë shekujve, se tani ndodhet në periudhën e fshehtësisë (gajb) së madhe dhe se nuk mund të shihet. Atëherë, shfaqja e Hz Mehdiut (a.s.) paraqet një lloj të mrekullisë (muxhize) për Shiitët Ehli Sunneti dhe Shiitët kanë pasur mosmarrëveshje në mes veti edhe në lidhje me hadith-et që nuk kanë të bëjnë me personalitetet, si për shembull hadith-i: “Mosmarrëveshja (ihtilaf) në mesin e Ummetit është mëshirë".

 

Këtë hadith Ehli Sunneti e komenton në këtë mënyrë:

“Nëse ka mosmarrëveshje në mes mez-hebeve në lidhje me ndonjë çështje juridike (fikh), atëherë ajo është një mëshirë për myslimanët dhe në këtë rast çdokush mund të veprojë sipas situatës që i përshtatet më së shumti, që edhe kjo është një mëshirë. Për shembull, nëse Imam Maliki shfaq vështirësi në lidhje me ndonjë çështje,ndërsa Imam Ebu Hanife jep lehtësi për të njëjtën, atëherë mund të veprojë sipas pikëpamjes së Imam Ebu Hanifes."

 

Shiitët e komentojnë këtë hadith ndryshe, sepse, në burimet e librave të hadith-eve Shiite është regjistruar një rrëfim i këtillë: “E kanë pyetur Imam Xhafer Sadikun (a.s.) se si është e mundur që mosmarrëveshja të bëhet mëshirë, ai u përgjigj: 'I dërguari i Allahut (s.a.a.) ka thënë të vërtetën'. Atëherë personi që e parashtroi pyetjen vazhdoi: “Nëse mosmarrëveshja e tyre është mëshirë, atëherë a është marrëveshja e tyre vështirësi (bela) për bashkësinë'. 'Jo, nuk është ashtu siç po mendoni ti dhe ata (dijetarët e Ehli Sunnetit).

 

Qëllimi është që myslimanët t'i shkëmbejnë pikëpamjet e tyre në mes veti për të zgjeruar diturinë e tyre dhe pastaj lexoi ajetin 122 të sures Tevbe:

'E përse nga çdo grumbull i tyre të mos shkojë një grup për t'u aftësuar në diturinë fetare, për të mësuar dhe për të frikësuar popullin e vet kur të kthehen tek ata?' Pastaj, Imam Xhafer Sadiku (a.s.) vazhdoi: 'Nëse shfaqen mosmarrëveshjet në fe, atëherë do të shfaqen edhe fraksionet për shejtanin' (Në të vërtetë, fjala ihtilaf në gjuhën arabe ka disa kuptime,dhe njëra prej tyre është shkuarje-ardhje. Në këtë hadith e ka kuptimin e daljes në rrugë me qëllim të përfitimit të diturisë dhe jo në kuptimin e formimit të fraksioneve dhe pikëpamjeve të ndryshme. (Shënim i autorit) Siç mund të vërejmë, ky komentim bën thirrje për unitet dhe për kundërshtim të ndarjeve në fraksione. (20)

(Një shembull i vogël i kësaj mosmarrëveshjeje është ky: Leximi i Besmeles në namaz sipas Malikive është mekruh, sipas Shafive është farz, sipas Hanefive është mustehab. Ndërsa sipas Hanbelive, te namazet që duhet të lexohen me zë, Besmeleja duhet të lexohet pa)

 

Në anën tjetër, nuk përputhet as me ajetin e Kuranit ku bëhet thirrje për unitet:

“Ky është Ummeti juaj i vetëm, Unë jam Zoti juaj dhe ruajuni prej dënimit Tim” (Muminun, 52).

Ajeti i 103-të i sures Ali Imran thotë:

"Mbahuni të gjithë për litarin e Allahut dhe mos u përçani."

Edhe në ajetin e 46-të të sures Enfal kemi të njëjtën këshillë:

“Dhe mos u përçani në mes veti, pastaj do të dobësoheni dhe do ta humbni fuqinë”

 

A mund të mendohet një ndarje më e keqe sesa përçarja në grupe ose ndarja në mez-hebe të ndryshme duke i armiqësuar në mes veti individët e një Ummeti, ku si përfundim do të akuzojnë njëri-tjetrin si jobesimtar dhe madje edhe do ta shpallin si të lejueshëm derdhjen e gjakut të të tjerëve? Ngjarjet që janë shfaqur gjatë historisë, janë dëshmi më të mëdha të kësaj të keqeje.

 

Ndërsa, Allahu Teala ka paralajmëruar për përfundime të hidhura për ata që bëjnë ndarje në mesin e myslimanëve.

Në ajetin e 105-të të sures Ali Imran thuhet:

"E mos u bëni si ata që u ndanë grup-grupe dhe u përçanë në mes veti, pasi u patën zbritur argumentet"

Ajeti i 159-të i sures Enam thotë:

"Me të vërtetë, për ata që e përçanë fenë e tyre dhe u bënë grupe-grupe, ti nuk ke asgjë me ta”

Në ajetet 31 dhe 32 të sures Rum thuhet:

"Mos u bëni ndër idhujtarët, ata të cilët e përçanë fenë e tyre dhe u bënë grupe-grupe, ku secili grup i gëzohet idesë së vetë”.

Këtu e shoh të dobishme të bëj një sqarim: Në ajet përmendet termi shije'an (grupe-grupe) por, kjo nuk ka të bëjë fare me Shiitët, siç supozojnë shumë njerëz.

Njëherë, më erdhi një i paditur (xhahil) dhe më tha: “Largohu prej Shiitëve; sepse, ata nuk e donë fare Allahun. Edhe Hz Resulullahu (s.a.a) i ka larguar njerëzit prej tyre.” E pyeta atë: “ A ke ndonjë argument në lidhje me këtë?”, si përgjigje ai citoi ajetin e lartpërmendur: “ata të cilët e përçanë fenë e tyre dhe u bënë grupe-grupe, ti nuk ke asgjë me ata”. U mundova t'i shpjegoj atij se shprehja shije'an që përdoret në ajetin e cekur e ka kuptimin grupe-grupe dhe se kjo nuk ka të bëjë aspak me Shiitët, por ai ishte këmbëngulës në mendimin e tij.?"

(Përndryshe në Kuran termi shia ndonjëherë përdoret për shkallën e lavdërimit, si p.sh. në ajetin e 83-të të sures Saffat thuhet: "Me të vërtetë Ibrahimi ishte prej shia-ve të Nuhit", që e ka kuptimin se e pason atë në besim dhe në udhëzim)

Atij, që imami i xhamisë së tij e kishte mësuar se Allahu është materie, e kishte këshilluar se duhet të rrijë sa më larg prej Shiitëve. Këtë e kishte ngulitur në mendjen e tij dhe nuk pranonte asgjë tjetër!

Tani, të kthehemi te tema jonë kryesore. Unë, në kohën kur ende nuk e pata kuptuar të vërtetën, sa herë që e kam lexuar hadith-in: “Mosmarrëveshja në mesin e Ummetit tim është mëshirë" dhe pastaj duke e lexuar hadith-in: "Ummetii im do të ndahet në shtatëdhjetë e dy grupe dhe, përveç një grupi, të gjithë do të shkojnë në xhehenem",

(Sunen-i Ibni Mace, Kitabul Fiten, v.2, Hadisi 3993; Musnedi i Ahmedit v.3, f.120; Sahihi Tirmidhiu, Kitabul Jinan)

gjithmonë habitesha dhe e pyetja veten:

“Si është e mundur që përçarja e Ummetiit të bëhet mëshirë dhe njëkohësisht shkas për të hyrë në xhehenem?!"

Por, pasi që e lexova komentimin e hadith-it prej Imam Xhafer Sadikut (a.s.), më nuk kishte vend për habinë time dhe këtu e kuptova se Imamët e Ehli Bejtit janë Imamët e vërtetë që e ndriçojnë errësirën dhe që i udhëzojnë njerëzit.

 

Pastaj, m'u bë e qartë edhe kuptimi i hadith-it të Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me përparësinë e tyre:

“Në mesin tuaj, Ehli Bejti im i përngjan anijes së Nuhit. Çdokush që hyn në atë anije do të shpëtojë dhe çdokush që mbetet jashtë saj do të fundoset. Mos kaloni përpara tyre, se do të shkatërroheni. Mos ngecni mbrapa tyre se (prapë) do të shkatërroheni. Mos provoni t'i mësoni ata, sepse ata dinë më shumë se ju."23"

(Savaiku-l Muhrika, f.136 dhe 227; Xhami-us Sagir, v.2, f.132;Musnedi Ahmed, v.3, f.17 dhe v.4, f.366; Hiljet-ul Evlija, v.4, f.306; Mustedrek-us Sahihejn, v.3, f.51; Talhis-i Zehebi-El Muxhem-us Sagir-i Tabarani, v.2, 1.22)

 

Në lidhje me Ehli Bejtin, Imam Aliu (a.s.) ka thënë:

"Shikoni Ehli Bejtin e të Dërguarit dhe përqafoni atë;binduni atyre; ata nuk do t'ju devijojnë nga rruga e drejtë dhe nuk do t'ju drejtojnë kah e keqja. Nëse ata ulen,edhe ju uluni; nëse ata ngrihen, edhe ju ngrihuni. Mos kaloni përpara tyre, sepse do të devijoni, mos ngecni mbrapa tyre sepse do të shkatërroheni". Nehxh-ul belaga, V.2, f.190

 

Në një fjalim tjetër, Hz Aliu duke folur për vlerën e Ehli Bejtit thotë:

"Ata janë jetë për diturinë dhe vdekje për paditurinë; zemërbutësia e tyre është nga dituria e tyre, e jashtmja e tyre është prej të brendshmes së tyre, heshtja e tyre është lajmëtari i urtësisë së mendjes së tyre. Ata nuk e kundërshtojnë të vërtetën dhe nuk vijnë në mosmarrëveshje në lidhje me të. Ata janë shtyllat e fesë dhe strehimore për shpëtim. E vërteta, tek ata e arriti përkryerjen dhe e pavërteta u shkul nga vendi i tij dhe gjuha e tij u çrrënjos. Mbrojtjen dhe zbatimin e fesë ata e bëjnë duke përdorur mendjen dhe inteligjencën e tyre, jo përmes të dëgjuarit dhe transmetimit prej të tjerëve; ka shumë që e transmetojnë diturinë, por pak janë ata që e zbatojnë atë." Nehxh-ul Belaga, v.3, f.439

 

Të vërtetën e ka folur dera e qytetit të diturisë, Imam Aliu (a.s.). Me të vërtetë ekziston dallimi i madh në mes të atij që e mbron fenë përmes dëgjimit dhe transmetimit prej të tjerëve dhe atij që mendon vetë, pa u mbështetur në mendimet e të tjerëve. Ata që dëgjojnë dhe transmetojnë janë të shumtë. Nuk janë të paktë ata sahabe që kanë dëgjuar hadith-e prej Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe pa e kuptuar drejt kuptimin, kanë bërë transmetimin e tij. Ndonjëherë, të tillët e kanë transmetuar të kundërtën e synimit të hadith-it. Të paktë janë ata që e kanë kuptuar kuptimin e hadith-it dhe e kanë transmetuar të njëjtën. Ndonjëherë, përkundër dedikimit të tërë jetës së tij ndaj diturisë, njeriu mund të arrijë pjekurinë vetëm në një degë të caktuar të diturisë.

 

Madje, mund të bëhet ekspert në një lëmi të caktuar të shkencës apo të artit, por nuk mund të drejtohet në lëmenj tjerë të diturisë. Ndërsa, Imamët e Ehli Bejtit kanë zotëruar dituri të thella e të gjera në gjithë lëmenjtë e sferave të ndryshme të diturisë dhe këtë fakt e kanë të njohur hulumtuesit e historisë. Historia është e mbushur plot me shembuj që dëshmojnë për dituritë e thella hyjnore të Imam Aliut (a.s.). Një dëshmi tjetër për këtë është shkolla e diturisë së Hz Imam Muhamed Bakirit (a.s.) dhe e Hz Imam Xhafer Sadikut (a.s.). Në këtë shkollë kanë marrë dituri me mijëra dijetarë prej lëndëve si: Fikh, kelam, tefsir, kimi, etj.

 

 

Një prej çështjeve që e përforcon bindjen time se Shiitët janë grupi i shpëtuar, është se akaid-in e Shiitëve e pranon shumë lehtë çdo zotërues i mendjes së shëndoshë dhe i natyrës së pastër njerëzore (fitret). Sipas pikëpamjes së tyre, ekziston një sqarim kuptimplotë për Esencat dhe të vërtetat e fesë (shën. i. përkth.)

 çdo çështje dhe pyetje të besimit nga ana e Imamëve të Ehli Bejtit (a.s.)

Përderisa, tek Ehli Sunneti dhe te grupet e tjera mund të vërejmë se nuk mund të japin përgjigje të qarta për shumë çështje të besimit.

 

Në këtë pjesë do të ndalemi te disa çështje të rëndësishme të besimit dhe do t'i shqyrtojmë pikëpamjet e të dy grupeve në lidhje me atë çështje, dhe pa bërë ndonjë kritikë të rëndë do t'ia lëmë lexuesit që vetë të gjykojë dhe ta bëjë zgjedhjen e tij.

Të gjithë myslimanët u përmbahen disa besimeve themelore. Ndër to është besimi në Allahun, engjëjt,librat dhe të dërguarit, duke mos bërë asnjë dallim në mes tyre. Përveç kësaj, të gjithë myslimanët besojnë në xhenetin dhe xhehenemin, në ringjalljen e të gjithë njerëzve prej varrezave dhe për dhënien e llogarisë para Allahut. Po ashtu, besojnë edhe në Kuranin Fisnik dhe se Hz Muhammedi (s.a.a.) është i dërguari i fundit, dhe janë në pajtim edhe për drejtimin (kible) gjatë faljes së namazit. Por, dallimi ekziston te komentimet e mez-hebeve në lidhje me këto besime dhe këtu edhe fillojnë mospajtimet në mes tyre, me ç'rast shfaqen edhe mospajtimet në fushat e doktrinave të tyre.

 

 

Një prej çështjeve të besimit ku nuk mund të bien në pajtim Shiitët dhe Sunnit-ët është edhe çështja e Masumijet-it.

(Të qenët i pastër prej mëkateve dhe gabimeve (shën. i. përkth.))

Sipas Shiitëve, profetët e Allahut janë masum edhe para fillimit të misionit të tyre, edhe pas fillimit të misionit. Por, sipas Sunnit-ëve ata janë masum vetëm në ato çështje që kanë të bëjnë me fjalët e pranuara nga ana e Allahut, ndërsa në çështjet tjera nuk dallohen prej njerëzve të thjeshtë, dhe gjatë marrjes së vendimeve ata mund të gabojnë ose të marrin vendimet e duhura.

 

Në lidhje me këtë, Sunnit-ët kanë transmetuar disa rrëfime ku Hz Resulullahu (s.a.a.) në shumë raste ka bërë gabime (neuzu bil-lah) dhe pastaj disa sahabe e kanë përmirësuar atë duke e drejtuar Hz Resulullahun (s.a.a.) kah e vërteta. Për shembull, gjoja Hz Resulullahu (s.a.a.) paska gabuar në lidhje me robërit e luftës së Bedrit dhe se Ymeri paska dhënë vendimin e drejtë, dhe sikur të mos kishte qenë Ymeri, Hz Resulullahu (s.a.a.) do të kishte pësuar!.

(Këtë e transmeton Ibni Kethiri në librin e tij “El Bidajetu ven Nihje" nga ana e Ahmed b. Hanbelit, Muslimit, Ebu Davudit dhe Tirmidhiut)

 

Ose, në një rast tjetër kur Hz Resulullahu (s.a.a.) është shpërngulur në Medine, paska thënë “Mos i shartoni degët e hurmës, sepse nëse i shartoni do të japin më pak fruta”.

Por, përkundrazi hurmat paskan dhënë fruta të dobëta dhe këta kanë ardhur te Hz Resulullahu (s.a.a.) për t'u ankuar. Me këtë rast Hz Resulullahu (s.a.a.) paska thënë “Punët e kësaj bote ju i dini më mirë se unë”. Sipas një rrëfimi tjetër paska thënë: “Unë jam vetëm një njeri; nëse ju urdhëroj diçka në lidhje me fenë, përmbajuni asaj, por nëse ju urdhëroj diçka sipas mendjes sime, unë jam vetëm një njeri.

(Sahihi Muslim, libri i El Fezail v.7, f.95; Musnedi Ahmed v.1,f.162 dhe v.3, f.152)

 

Në një rrëfim tjetër të Ehli Sunnetit thuhet se Hz Resulullahut (s.a.a.) i paskan bërë sehir (magji) dhe se ai nuk paska ditur për këtë disa ditë me radhë. Madje paska paramenduar se është gjendur edhe në marrëdhënie intime me gratë e tija, por në realitet nuk ka ndodhur një gjë e tillë fare.

(Sahihi Buhari v.7, f.29), si edhe shumë punë tjera paska paramenduar se ka kryer. (Sahihi Buhari v.4, 1.68)

 

Sipas një rrëfimi tjetër, Hz Resulullahu (s.a.a.) ishte duke falur namazin dhe nuk paska ditur se sa reqatë i ka falur”, 

(Sahihi Buhari v.1, f.123 dhe v.2, f.65)

 

ose me një rast tjetër paska fjetur gjatë faljes së namazit dhe aq i rëndë paska qenë gjumi i tij sa që e kanë dëgjuar edhe gërhitjen e tij, dhe pasi që është zgjuar ka vazhduar namazin pa e përtërirë fare abdesin”. 

(Sahihi Buhari v.1, f.37, 44 dhe 171)

 

Dhe,prapë në një rast tjetër, qenka zemëruar dhe paska mallkuar dhe sharë një person që nuk e ka merituar këtë mallkim, dhe më pastaj paska thënë: “O Allah, unë jam vetëm një njeri; nëse e mallkoj ose e shaj ndonjë mysliman, Ti jepja atij një sevap dhe një mëshirë si kundërshpërblim"  (Sunen-i daremi, Kitab-ur Rikak)

 

Në një rrëfim tjetër, Hz Resulullahu (s.a.a.) paska qenë i shtrirë në shpinë dhe me këmbët e hapura në shtëpinë e Aishes. Në një moment hyn në dhomë Ebu Bekri dhe Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk reagon fare dhe vazhdon të bisedojë me të duke qëndruar i shtrirë. Më vonë hyn edhe Ymeri, por prapë vazhdon të bisedojë edhe me të duke qëndruar i shtirë. Por, kur kërkon leje për të hyrë në dhomë Osmani, atëherë Hz Resulullahu (s.a.a.) ngrihet dhe e rregullon veshmbathjen dhe e përmbledh veten. Kur e pyet Aisha për arsyen e këtij veprimi, Hz Resulullahu (s.a.a.) përgjigjet: “Si të mos turpërohem prej një personi, prej të cilit turpërohen engjëjt .

(Sahihi Muslim, Bab-u Fezail-i Osman v.7, f.117)

 

Në një rrëfim tjetër, gjatë muajit të Ramazanit Hz Resulullahu (s.a.a.) paska qëndruar xhunub (gjendja pas kryerjes së marrëdhënies intime) deri në mëngjes dhe nuk e paska falë namazin e sabahut me kohë.

(Sahihi Buhari, v.2, f.232 dhe 234)

 

Dhe shumë rrëfime e transmetime të tilla që nuk përputhen fare me misionin e të dërguarve dhe me mendjen e shëndoshë, mund të gjenden në librat burimore sunnit-e të hadith-eve.

(Sahihi Buhari, v.3, f.114 dhe v.7, f.96)

 

Por, Shiitët duke u bazuar në mësimet që kanë marrë nga ana e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, besojnë se të gjithë të dërguarit, e posaçërisht i Dërguari i fundit,Hatemun Nebijin Hz Muhammedi (s.a.a.), janë të pastër prej të gjitha llojeve të mëkateve dhe të gabimeve qofshin ato të vogla apo të mëdha, dhe e mbajnë larg të Dërguarin prej këtyre përshkrimeve të pahijshme.

Sipas Shitëve, Hz Resulullahu (s.a.a.) është i pastër prej të gjitha gabimeve, harresave apo edhe bërjes së magjisë ndaj tij; ose thënë shkurt prej gabimeve, mëkateve dhe prej faktorëve që e bllokojnë mendjen. Madje, Hz Resulullahu (s.a.a) nuk ka ngrënë përderisa ishte në rrugë duke ecur, nuk qeshte me zë të lartë, nuk bënte shaka në vende të pahijshine përpara syve të njerëzve dhe u ikte të gjitha sjelljeve që nuk përputhen me kodin e mirësjelljes dhe misionin e të dërguarve. Si mund të përfytyrohet që Hz Resulullahu (s.a.a.) të bashkojë faqen e tij me faqen e gruas para syve të njerëzve dhe të shikojnë vallëzuesen duke lozur.!??? 

(Sahihi Buhari, Kitab-ul ljdejn v.3, f.228 dhe v.2, f.3)

 

Ose, duke qenë prezent edhe gruaja e Hz Resulullahut (s.a.a.) në një luftë bashkë me të, hyjnë në garë të vrapimit, ku herën e parë fiton gruaja ndërsa herën e dytë fiton Hz Resulullahu (s.a.a); dhe, mbas kësaj Hz Resulullahu (s.a.a.) thotë:

“Tani jemi baras " (Musnedi Imam Ahmed b. Hanbel, v.6, f.75)

 

Këto lloje të hadith-eve që janë në kundërshtim me masumijetin e të Dërguarit, Shiitët i konsiderojnë si të shpifura nga ana e Emevitëve dhe shërbyesve të tyre, me qëllim të uljes së vlerës së të Dërguarit (s.a.a.) dhe për t'i arsyetuar veprimet dhe gabimet e tyre të turpshme, të cilat i ka regjistruar edhe historia.

Sipas disa hadith-eve tjera të shpifura, Hz Resulullahu (s.a.a.) e paska vërejtur Zejneben, gruan e Zejdit, duke i krehur flokët dhe qenka dashuruar tek ajo,dhe pastaj kishte thënë: “Subhanallah-i Mukallibel Kulub” që do të thotë “E lartësoj Allahun, i Cili ndryshon gjendjet e zemrave” 

(Tefsir-ul Xhelalejn, duke bërë komentimin e ajetit “Nëse dëshiron ta fshehësh atë që Allahu dëshiron ta bëjë publike")

Ose, duke e favorizuar Aishen prej grave tjera, ato vijnë për t'u ankuar te Hz Resulullahu (s.a.a.) për të kërkuar që të veprojë me drejtësi, ku herën e parë kanë ardhur me Hz Fatimen dhe herën e dytë me të bijën e Xhehshit, Zejneben."

(Sahihi Muslim, Bab-u Fezaili Aishe, v.7, 1..136)

 

Thënë shkurt, nëse Hz Resulullahu (s.a.a.) paska bërë gabime (neuzu bil-lah) të tilla dhe nëse i ka ndjekur pasionet, atëherë nuk mund të fajësohen personat si Muavije bin Ebu Sufjan, Mervan bin Hakem, Amr bin As dhe Jezid bin Muavije që i kanë kryer mëkatet e mëdha, duke mbytur njerëz të pafajshëm dhe të ndaluarën e kanë konsideruar si të lejuar.

Imamët (a.s.)e Ehli Bejtit kanë deklaruar se Hz Resulullahu (s.a.a.) është i pastër prej të gjitha gabimeve dhe mëkateve, dhe i kanë komentuar të gjitha ajetet që në kuptimin e jashtëm na duken si të kundërta me masumijetin e Hz Resulullahut (s.a.a.). Ajetet e tilla janë:

"E mërroli fytyrën dhe u kthye", ose "Që të falen gabimet e tua të kaluara dhe të ardhshme”, ose “Me të vërtetë Allahu e pranoi pendimin e të Dërguarit" si dhe "Allahu të faltë, pse u dha leje atyre”. Asnjëri prej këtyre ajeteve nuk është në kundërshtim me masumijetin e Hz Resulullahut (s.a.a.), sepse kuptimi i brendshëm i tyre është metaforik dhe nuk ka të bëjë me kuptimin e jashtëm të ajetit. Të shumta janë shprehjet e tilla në gjuhën arabe. Ata që dëshirojnë më shumë në lidhje me këto ajete, mund të lexojnë tefsiret (komentet e Kuranit) e dijetarëve Shiitë sikurse që janë “El Mizan” i Allame Tabatabait, “El Bejan” i Ajetullah Hoit, “El Keshif' të Muhammed Xhevad Mugniut, “El Ihtixhaxh" i Tabersit, si dhe në librat e shumta të hadith-eve. Unë do të ndalem vetë në pika të shkurtra në lidhje me besimet e të dy grupeve dhe këtu nuk dua të lëshohem në shpjegimin e detajuar lidhur me pikëpamjen e besimit tim për masumijetin. Unë e mbroj pikëpamjen sipas së cilës I Dërguari (s.a.a.) dhe zbatuesit e testamentit të tij janë

masum.

 

Ky besim më ka rehatuar dhe më ka mbyllur derën e mëdyshjes dhe habisë.

Pohimi se të Dërguarit janë masum vetëm gjatë komunikimit të fjalës së Allahut, është një pikëpamje që nuk mund të vërtetohet me asnjë argument. Sepse, në këtë mënyrë nuk mund të gjejmë një dëshmi sipas të cilit mund ta dallojmë fjalën e folur nga vetë mendja e të Dërguarit prej fjalës që është prej Allahut. Në këtë mënyrë do të jetë e pavend të themi se kjo fjalë është masum e tjetra jo. Kërkoj mbrojtjen e Allahut prej pikëpamjes që ia hap rrugën dyshimit, mëdyshjes dhe kundërshtimit.

 

Më kujtohet një diskutim që kam pasur me miqtë e mi, pasi që e pata zbuluar të vërtetën. Unë u mundohesha t'u dëshmoj atyre se Hz Resulullahu (s.a.a.) ishte masum, ndërsa ata mundoheshin të dëshmojnë se ishte masum vetëm gjatë komunikimit të Kuranit. Në mesin e tyre gjendej edhe një dijetar i shquar prej Tuzitit (vend që gjendet në regjionin e El Xheridit, në jug të Tunisit).

Në mesin e tyre, ky ishte i njohur si një person inteligjent, i dijshëm dhe mendjemprehtë. Pasi që u mendua pakëz, ky dijetar tha: "Shokë, erdha në një përfundim në lidhje me këtë temë”. Përnjëherë të gjithë u kthyem kah ai dhe i thamë: “Po, si jo, urdhëro e na trego". Ai më tha:

"Pikëpamja e Tixhanit në lidhje me masumijetin është e vërtetë dhe e drejtë. Edhe ne duhet të besojmë se Hz Resulullahu (s.a.a.) është masum në mënyrë absolute. Në të kundërtën mund të dyshojmë edhe në vetë Kuranin”. Kur e pyetën për arsyen e kësaj, ai u përgjigj:

“Athua në fund të cilës sure të Kuranit e kemi nënshkrimin e Allahut?"

 

Me nënshkrim dijetari nënkuptonte simbolin në fund të letrës ose të marrëveshjes, që na bën me dije se kush është autori i atij shkrimi.Ky konstatim ia tërhoqi vëmendjen e çdonjërit, sepse me këtë preku në një çështje delikate. Njëri që nuk është fanatik dhe që është i paanshëm, nëse mendon pak më thellë, do të përballet më këtë të vërtetë. Besimi, se Kurani është fjalë e Allahut, kërkon që të pranohet masumijeti absolut i të gjitha fjalëve dhe veprave të atij që është i dërguar.

 

Sepse, nëse personi i tillë nuk është masum në mënyrë absolute, atëherë ai nuk mund të bëhet një burim i sigurt për njerëzit që nuk mund ta shohin atë të vërtetë, dhe të deklarojë se është duke e pranuar shpalljen prej Allahut nga ana e Xhebrailit. Ose me fjalë tjera, kjo mjafton për të dëshmuar se Kurani është një mrekulli (muxhize) dhe një libër hyjnor dhe se me të vërtetë Muhammedi (s.a.a.) është i dërguari i Allahut.

 

Besimi, se të gjitha detajet që përmenden në Kuran, si p.sh. çdo fjalë apo çdo shkronjë e tij, është pranuar nga ana e Allahut dhe se nuk është ndërruar asgjë prej tij, është e lidhur me masumijetin absolut të të Dërguarit prej të gjitha gabimeve të vogla apo të mëdha. Shiitët besojnë në mënyrë të njëjtë edhe për të gjithë të dërguarit e tjerë.

 

Pikëpamja Shiite në lidhje me masumijetin është një pikëpamje që e kënaq zemrën e njeriut dhe që i asgjëson të gjitha vesveset e nefsit si dhe të atyre që kërkojnë nxitje dhe përçarje. Besimi i Shiitëve është një besim i sigurt që ua mbyll rrugën të gjithë arıniqve të fesë Islame të cilët mundohen ta shkatërrojnë fenë dhe besimin tonë dhe që mundohen t'i atribuojnë të Dërguarit (s.a.a.) ndonjë të metë. Në të shumtën e rasteve, kur dëshirojnë t'i atribuojnë ndonjë sjellje apo fjalë të Dërguarit (s.a.a.), si argument ata e përmendin Sahih-i Buhariun dhe Muslimin. Ndërsa në realitet, Hz Resulullahu (s.a.a.) është i pastër prej veprimeve të tilla.

 

Në faqen e 152-të të vëllimit të tretë të Buhariut me emrin Libri i Shehadetit, është i shkruar ky hadith: "Ibni Ubejd b. Mejiumi na transmeton këtë rrëfim; neve na ka treguar Aisha: “Një ditë Resulullahu kishte dëgjuar njërin duke lexuar Kuran në xhami dhe kishte thënë 'Allahu e mëshiroftë atë, m'i përkujtoi disa ajete që i kisha harruar”".

 

Sigurisht që, do të jetë vështirë për t'i bindur jomyslimanët se ato hadith-e në librat e Buhariut dhe të Muslimit janë të dobëta. Sepse, ata menjëherë do të përgjigjen se Ehli Sunneti i pranon ato si të sigurta.Sipas Ehli Sunnetit, pas Kuranit si libër më i drejt pranohet libri i Buhariut.

 

 

Me Imamet këtu mendohet në Imamet-i Kubra,pozita e pushtetit, udhëheqja dhe të drejtuarit e myslimanëve.

Qëllimi dhe esenca e këtij libri është krahasimi i mez-hebeve në mes veti dhe në radhë të parë krahasimi i parimeve që kanë të bëjnë me çështjen e Imametit. Në këtë mënyrë mund të kuptojnë lexuesit se pse kam hequr

dorë nga pikëpamja ime e vjetër dhe pse e kam pranuar këtë pikëpamje Shiite.

 

Sipas Shiitëve, Imameti konsiderohet si një prej parimeve themelore të Usul-i Din-it" dhe ka një rëndësi të posaçme. Imameti ka të bëjë me çështjen e udhëheqjes së Ummetit më të zgjedhur të njerëzimit. Për të qenë i denjë për këtë pozitë nevojiten disa aftësi dhe zotësi të caktuara. Do t'i cek vetëm disa prej tyre:

Personi që do të bëhet prijës duhet t'i zotërojë disa cilësi dhe tipare të veçuara, si: dituria, guximi,zemërbutësia, ndershmëria, asketizmi, devotshmëria, sinqeriteti dhe qëndrimit larg prej të këqijave. Sipas Shiitëve, Imameti është një pozitë hyjnore me të cilën obligohet një person që t'i udhëheqë njerëzit mbas Hz Resulullahut (s.a.a.), dhe ky person duhet të jetë i zgjedhur nga ana e Allahut prej mesit të njerëzve të sinqertë. Sipas këtij besimi, Hz Aliu (a.s.) u caktua nga ana e Allahut si Imam i myslimanëve. Si përfundim i pranimit të urdhrit përmes shpalljes, Hz Resulullahu (s.a.a.) u obligua që të bëjë emërimin e Hz Aliut (a.s.) si Imam para njerëzve dhe në bazë të këtij obligimi ai e bëri këtë njoftim gjatë haxhit të fundit në vendin e quajtur Gadir Hum.

 

Me mijëra sahabe që ishin prezentë aty, e pranuan dhe ia uruan Hz Aliut (a.s.) këtë pozitë hyjnore. Kjo është pikëpamja e Shiitëve në lidhje me këtë çështje. Edhe Ehli Sunneti e pranon pozitën e udhëheqjes së Ummetiit, gjegjësisht se Imameti është i obligueshëm,por, sipas tyre këtë zgjedhje duhet ta bëjë vetë Ummeti. 

 

Në bazë të kësaj ata e zgjodhën Ebu Bekrin, të birin e Ebu Kuhafes si udhëheqës të tyre, pas ndërrimit jetë të

Hz Resulullahut (s.a.a.). Sipas Ehli Sunnetit. Hz Resulullahu (s.a.a.) ka heshtur në lidhje me hilafetin (udhëheqjen) dhe këtë çështje ia ka lënë vetë Ummetiit për ta zgjidhur.

 

Kush ka të drejtë?

 

Një person hulumtues nuk duhet të bëhet fanatik në lidhje me këtë çështje dhe nëse i analizon provat e të dy

grupeve, padyshim që, do të vijë deri te e vërteta. Unë do t'i paraqes shkurtimisht këto prova, në bazë të të cilave kam ardhur deri te e vërteta:

 

 

Në ajetin e 124-të të sures Bekare lexojmë:

"Atëherë kur Zoti e provoi Ibrahimin me disa obligime, e ai i përmbushi ato, Ai tha: 'Unë po të bëj ty imam të njerëzimit. Ai tha 'Bën o Zot edhe nga pasardhësit e mi!'. Zoti tha: 'Mirësinë Time nuk mund ta gëzojnë mizorët".

 

Prej këtij ajeti mund të kuptojmë se pozita e imametit është një pozitë hyjnore dhe këtë ia jep atij që Vetë dëshiron. Sepse, në këtë ajet shihet qartë se Imameti i Hz Ibrahimit (a.s.) është dhënë nga ana e Allahut dhe se kjo pozitë është një mirësi nga ana e Allahut të cilin nuk mund ta gëzojnë mizorët që nuk e meritojnë.

Edhe në ajetin e 73-të të sures Enbija thuhet:

"Dhe ata i bëmë shëmbëlltyrë që e udhëzonin popullin sipas urdhrit tanë, i orientuam në punë të mira, në faljen e namazit, në dhënien e zeqatit dhe ata ishin adhurues Tanë të sinqertë”

 

Në ajetin e 24-të të sures Sexhde thuhet:

“Dhe prej tyre Ne bëmë prijës që me urdhrin Tanë udhëzojnë, pasi që ata ishin të durueshëm dhe ndaj argumenteve Tona ishin të bindur”

Si edhe në ajetin e 5-të të sures Kasas:

"Dhe ne duam t'i lartësojmë ata që u shtypën në tokë, t'i bëjmë udhëheqës dhe t'i bëjmë trashëgues"

 

Disa janë të mendimit se termi Imam që përdoret në këto ajete ka të bëjë vetëm me të dërguarit (resul) dhe profetët (nebi). Por, ky është një mendim i gabuar dhe është në kundërshtim me kuptimin e fjalës Imam. Sepse, Resuli njëkohësisht është edhe Imam edhe Nebi, por çdo Imam nuk është njëkohësisht edhe Resul ose Nebi.

 

Sipas këtij parimi, pikëpamja e Shiitëve është më e afërt me shprehjen e Kuranit, sepse, në ajetet e lartpërmendura është bërë e qartë se pozita e imamit i jepet nga ana e Allahut atij që Ai vetë e zgjedh dhe këtu nuk përfshihen mizorët. Në anën tjetër, përveç Imam Aliut (a.s.), të gjitha sahabet e shquara para Islamit kanë qenë idhujtarë për një kohë të caktuar dhe për shkak të kësaj bindjeje të tyre të mëparshme e kanë humbur kualifikimin e pozitës së Imamit dhe të kalifit. Sipas këtij shpjegimi vihet në pah se vetëm Hz Aliu (a.s.) është i denjë për të marrë përsipër atë pozitë.

Hz Aliu (a.s.) nuk i ka bërë ibadet askujt përpos Allahut dhe nuk ka qenë idhujtar as një ditë të vetme. Për këtë arsye, Allahu i ka dhënë atij më tepër vlerë dhe e ka ngritur prej të gjitha sahabeve.

Nëse ndokush thotë se "Islami e fal të kaluarën", ne i përgjigjemi se ajo është e vërtetë, por ekziston dallimi shumë i madh prej atij që ka qenë idhujtar dhe pastaj është penduar dhe atij që prej lindjes nuk e ka pranuar dhe njohur askënd tjetër përpos Allahut.

 

 

Shumë herë Hz Resulullahu (s.a.a.) ka tërhequr Vërejtjen në lidhje me temën e Imametit. Shiitët dhe Ehli Sunneti kanë transmetuar dhe regjistruar shumë hadith-e në lidhje me këtë temë në përmbledhjet e tyre të hadith- eve. Ndonjëherë e ka përmendur fjalën Imam, ndonjëherë Kalif dhe ndonjëherë Velajet (të gjitha fjalët e kanë kuptimin e udhëheqjes). Në një hadith ku përmendet fjala Imam, thuhet:

“Më të mbarët prej Imamëve janë ata të cilët ju i doni dhe që ata ju donë juve, ata të cilëve u kërkoni mëshirë prej Allahut dhe të cilët kërkojnë mëshirë për ju nga Allahu. Më të këqijtë prej Imamëve janë ata që ju nuk i doni dhe ata nuk ju duan juve, ju që i mallkoni ata dhe ata ju mallkojnë juve"

Sipas një transmetimi, e kanë pyetur Hz Resulullahun (s.a.a.) "A t'i luftojmë këta Imam?" - përgjigjja ka qenë:

“Jo, përderisa e mbajnë në këmbë namazin."

(Sahih Muslim, v.6, f.24 në titullin "Kush janë imamët më të mbare")

 

Në një hadith tjetër thuhet: “Mbas meje do të vijnë disa imamë, të cilët nuk do të veprojnë sipas udhëzimit tim dhe nuk do t'i përmbahen sunnetit tim. Zemrat e disave prej tyre do të jenë sikur të shejtanit, por trupi do të jetë sikur i njeriut” (Sahihi Muslim, v.6, f.20. në titullin “Kur të shfaqen nxitjet, nuk duhet të largoheni prej shoqërisë")

 

Në një hadith ku përmendet fjala kalif thuhet: “Kjo fe do të qëndrojë deri në ditën e Ringjalljes dhe pa asnjë mëdyshje, do t'ju udhëheqin dymbëdhjetë kalifët prej Kurejshëve."

(Sahihi Muslim, v.6, f.4 në kapitullin “Kalifati do të vazhdojë prej Kurejshëve dhe populli do t'i pasojë ata")

 

Xhabir Ibni Semure thotë: Kam dëgjuar prej Hz Resulullahut (s.a.a.): “Islami do të jetë i shenjtë përderisa të zgjasë qeverisja e dymbëdhjetë kalifëve". Pastaj tha edhe diçka tjetër, por unë nuk e kuptova. E pyeta babanë tim se çka tha i Dërguari (s.a.a.) dhe ai më tha: "Të gjithë do të jenë prej Kurejshëve" 

(Sahihi Muslim, v.6, 1.3 dhe shih-i Buhariu v.8, f.105 dhe f.128)

 

Fjala Imamet përmendet në hadith-in vijues: “Së shpejti do të vijnë mbi ju disa udhëheqës, të cilët do t'i njihni dhe të cilët nuk do t'i pranoni (do t'i kundërshtoni). Ai që i njeh ata, do të zmbrapset prej tyre ndërsa ai që nuk i pranon (që i kundërshton ata), do të shpëtojë. Ata që i pranojnë ata, do të shkatërrohen". E pyetën: “A të luftojmë kundër tyre?" - ai u përgjigj:"Përderisa ta falin namazin, jo." 

(Sahihi Muslim v.6, f.23, në titullin "Të qenët farz refuzimi i urdhrave")

Sipas një transmetimi të ngjashëm thuhet: “Të dymbëdhjetë udhëheqësit do të jenë prej Kurejshëve”? (Sahihi Buhari, v.8, f. 127. Bab-ul istihlaf)

 

Në një hadith tjetër duke i paralajmëruar sahabet thotë: “Së shpejti do të lakmoni pozitën e udhëheqësit, por në Ditën e Kiametit do të pendoheni”?

(Sahihi Buhari, v8, f.106 titulli "Është mekruh lakmia për pozitën e imamit")

 

Fjala Vilajet përmendet në këtë hadith: “Allahu e ka shpallur të ndaluar (haram) Xhenetin për një vali që vdes

dhe që ka udhëhequr përmes padrejtësive dhe hileve." (burimi i njëjtë)

 

Në një hadith tjetër ku përmendet fjala vilajet thuhet:“Të gjitha punët e popullit do të shkojnë mbarë përderisa

të zgjasë vilajeti i dymbëdhjetë personave, që të gjithë prej Kurejshëve”

(Sahih-i Muslim, v.6, f.3, titulli "Kalifati Eshtë prej Kurejshëve")

 

Për të gjitha hadith-et dhe të gjitha ajetet që i përmendëm, nuk e ndiejmë nevojën e komentimit apo shpjegimit të tyre, dhe këtu nuk po e përmendim asnjë burim të Shiitëve. Vetëm i përmendëm burimet e sigurta të Ehli Sunnetit dhe kjo temë se: “Kalifati i takon dymbëdhjetë personave prej Kurejshëve” është e pranuar edhe nga ana e Ehli Sunnetit.

 

Madje, disa prej dijetarëve të Ehli Sunnetit e kanë pranuar se vetë Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë: “Mbas meje do të vijnë dymbëdhjetë kalif dhe të gjithë janë prej Beni Hashimëve"

(Jenabi-ul Mevedde, v.3, f.104)

 

Sipas një rrëfimi të transmetuar prej Esh-Shabi Mesrukit thuhet: "Një ditë ishim në prani të Ibni Mesudit dhe ishim duke ia prezantuar librat e Kuranit. Një i ri e pyeti: 'Athua ka përmendur Resulullahu (s.a.a.) diçka në lidhje me kalifet që do të vijnë mbas tij?' Ibni Mesudi u përgjigj: 'Ti je i ri dhe si është e mundur që të ekzistuese mundohet të tregohet si një gjendje legale dhe si një gjendje që duhet të ekzistojë në mënyrë të tillë, pa marrë parasysh çmimin e saj. Viteve të fundit,udhëheqësit e shteteve arabe janë mbledhur dhe kanë vendosur që të mos e pranojnë Izraelin, të mos lidhin

asnjë marrëveshje me ata dhe tokat që janë okupuar në mënyrë të dhunshme, të kthehen mbrapa në mënyrë të

dhunshme.

 

Më vonë u mblodhën prapë dhe vendosën për ndërprerjen e marrëdhënieve me Egjiptin, sepse e pranoi zyrtarisht Izraelin dhe Sionizmin, dhe lidhi marrëdhënie të ndërsjella me Izraelin. Por, pas disa viteve i harruan të gjitha këto vendime dhe i rivendosën marrëdhëniet me Egjiptin, duke i mbyllur sytë ndaj marrëveshjes në mes tij dhe Izraelit, madje edhe vetë filluan të vendosin marrëdhënie të ndërsjella me Izraelin. Ndërsa, Izraeli ende nuk i ka njohur të drejtat e popullit të Palestinës dhe nuk ka ndërruar aspak qëndrimin e tij. Përkundrazi, ka shtuar dhunën dhe represionin ndaj popullit të shtypur palestinez.

 

 

Pikëpamja e Ehli Sunnetit në lidhje më këtë temë është e njohur prej më herët: Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk e ka caktuar trashëgimtarin për pozitën e kalifit. Sahabet që ishin të njohur dhe që kishin autoritet në mesin e njerëzve u mblodhën në Sakifin (çardakun) e Beni Saidit dhe e zgjodhën Ebu Bekër Siddikun si kalif, duke marrë parasysh pozitën e tij që kishte kundrejt Hz Resulullahut (s.a.a.).

 

Dhe, duke u bazuar në një hadith tjetër që është regjistruar në librat e Ehli Sunnetit, në kohën kur ishte sëmurë Hz Resulullahu (s.a.a.) e kishte dërguar Ebu Bekrin për ta falur namazin si Imam. Duke u bazuar në këtë hadith ata kanë thënë: "Pasi që Hz Resulullahu (s.a.a.) ishte i kënaqur më udhëheqjen e tij në fenë tonë, pse të mos jemi të kënaqur edhe ne me udhëheqjen e tij në këtë botë”.

 

Atëherë, pikëpamjen e tyre mund ta përmbledhim në disa pika të shkurtra:

 

1. Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk paska caktuar asnjërin si kalif në mënyrë të qartë;

2. Kalifati mund të caktohet përmes kuvendit (Shura);

3. Kalifati i Ebu Bekrit është realizuar përmes zgjedhjes së sahabeve të njohura.

 

Përderisa isha përkrahës i mez-hebit Maliki, unë isha duke mbrojtur këtë pikëpamje me tërë fuqinë time dhe si provë në lidhje me kuvendin thirresha në ajetet e Kuranit. Madje, mburresha me atë se Islami printe në lidhje me zgjedhjet demokratike ndaj shteteve tjera dhe se ditëve të sodit shtetet e zhvilluara që mburreshin me këtë princip, feja jonë e kishte zbatuar shumë më herët.

Unë u thosha atyre:

"Perëndimorët nuk e kanë njohur kuptimin e plotë të republikës deri në shekullin e nëntëmbëdhjetë, ndërsa Islami kishte filluar zbatimin e saj qysh në shekullin e gjashtë"

 

Por, duke bashkëbiseduar me dijetarët Shiitë, duke i lexuar librat, duke u informuar për provat bindëse që disa prej tyre i cekëm edhe në këtë libër, pra duke i parë tërë këto prova bindëse, unë e ndërrova mendimin tim dhe fillova të besoj se duhet të ekzistojë një udhëheqës i Ummetit që është caktuar nga ana e Allahut dhe I Dërguari (s.a.a.) i Tij, dhe se, kjo çështje nuk i është lënë "Shuras". Sipas ajetit, “Ti je vetëm ai që e tërheq vërejtjen, çdo popull e ka udhëzuesin" (Rad, 7), nuk i shkon për shtati Allahut që ta lërë një popull pa udhëheqës si edhe mëshira e Hz Resulullahut (s.a.a) nuk do të pajtohej me në gjë të tillë. Dhe posaçërisht, për çdo mysliman është i njohur fakti se Hz Resulullahu (s.a.a.)

është frikësuar nga përçarja e Ummetit" (Sahibi Tirmidhiu, Ebu Davudi, Ibni Maxhe dhe Musnedi Ahmed V.2, f.332)

të mos kthehen në jetën e mëhershme, (Sahihi Buhari, v.7, f.209, "Bab-ul Havz” dhe v.3, f.192) mos ta pëlqejnë këtë botë dhe mos të kenë prirje ndaj saj" (Sahihi Buhari, v.4, f.63)  të mos e luftojnë dhe vrasin njëri-tjetrin, (Sahihi Buhari, v.7, f.112) dhe së fundi, të mos e pasojnë sunnetin e të Krishterëve dhe të Hebrenjve"? (Sahihi Buhari, 1.4, 1.144 dhe v.8, f.151)

 

Aisha, Nëna e Besimtarëve dhe vajza e Ebu Bekrit,kur e mori lajmin se Ymeri ishte plagosur, e dërgoi një lajmëtar afër tij dhe i porositi Ymerit: “Cakto një kalif për Ummetii Muhammedin, mos i lë ata krye në veti!

Sepse, unë frikohem se do të dalë ndonjë nxitje në mesin Ose, kur Abdullahu, djali i Ymerit dëgjoi se babai i tij ishte plagosur, vajti afër tij dhe i tha: “Populli është duke paramenduar se ti nuk do ta caktosh ndokënd në vendin tënd. Ndërsa, kur vinte te ti ndonjë bari të cilit ia kishe dhënë detyrën e ruajtjes se kopesë së deveve ose të dhenve dhe ai e kishte lënë krye në vete kopenë, ti gjithmonë thoshe se bariu ishte fajtor për humbjen e tyre. E , çështja e ruajtjes së popullit është shumë më e rëndësishme se kjo. (Sahihi Muslim, v.6, 1.5)

 

Madje, Myslimanët hoqën dorë nga parimi i “Shura"- së, sipas të cilit e kishin zgjedhur kalifin e parë, dhe në vend të tij, për kalif e pranuan personin që vetë Ebu Bekri e kishte caktuar, duke mëtuar parandalimin e nxitjes dhe përçarjes në mesin e Myslimanëve!

 

Kur Ymeri e detyroi Hz Aliun (a.s.) për ta pranuar Ebu Bekrin si kalif të parë të Myslimanëve, Hz Aliu (a.s.) i dërgoi një lajm, ku i tha: “Patjetër që do të arrijë te ti një pjesë e qumështit të mjelë.(El-Imamemt-u ves-Sijase, v.1, f.18)

 

Si mund të pranojmë faktin që Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk e ka caktuar askënd në vendin e tij para se të ndërronte jetë, kur vetë Ebu Bekri e caktoi si kandidat Ymerin dhe nuk i besoi Shurasë? Athua Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk ishte i informuar për shfaqjen e përçarjes dhe të nxitjes në mesin e popullit si dhe të ndarjes së mendimeve në lidhje me këtë çështje, sikur që brengoseshin Ebu Bekri, Ymeri, Aisheja dhe Abdullahu, dhe për këtë arsye nuk ia besoi popullit zgjedhjen e Kalifit?

 

Dhe, posaçërisht ishte me rëndësi çështja se në dorën e kujt do të shkojë Kalifati. Përfundimisht, përçarja e parë u realizua në mbledhjen e Sakifes, me zgjedhjen e Ebu Bekrit si Kalif.

Të mëdhenjtë e Ensarëve si: Sad ibni Ubade, djali i Kajs Ibni Sadit, Zubjer Ibni Avvami" (Sahihi Buhari, v.8. s.26, titulli "Rexhm-ul Habla Minez Zina") prej Beni Hashimëve: Abbas ibni Abdul Muttalib dhe shumë sahabe të tjera ishin kundër emërimit të Ebu Bekrit si kalif dhe këmbëngulnin që kjo pozitë i takon Hz Aliut (a.s.). Ata u mbyllën në shtëpinë e Hz Aliut (a.s.) dhe protestuan në këtë mënyrë, përderisa u kërcënuan se do ta djegin shtëpinë nëse nuk shpërndahen. 

(Tarih-ui Hulefa (Ibni Kutejbe) v.1, f.18)

 

Në anën tjetër, përkundrazi me pikëpamjen e Ehli Sunnetit, Shiitët besojnë se Hz Resulullahu (s.a.a.) e ka caktuar Hz Aliun (a.s.) si kalif dhe këtë e ka cekur në shumë vende, e posaçërisht e ka komunikuar në vendin e quajtur Gadir Hum.

Provat e Shiitëve në lidhje me këtë çështje nuk janë të pasakta dhe të dobëta dhe që mund të vihen anash aq lehtë. Sepse, në lidhje me këtë janë shpallur edhe ajete të Kuranit dhe dijetarët e shumtë kanë hulumtuar në lidhje me këtë çështje. Shumë hadith-e janë transmetuar në mënyrë të gjerë dhe të kuptueshme dhe kanë shkruar libra të shumtë të historisë dhe të hadith-it për këtë temë.

 

Në këtë mënyrë, prej një gjenerate në tjetrën, janë përhapur në tërë botën Islame hadith-et e regjistruara të këtyre dijetarëve. Ata që e kanë hulumtuar, e dinë shumë mirë se sa i ka kushtuar rëndësi Hz Resulullahu (s.a.a.) kësaj çështjeje.

 

 

Në ajetin e 55-të dhe 56-të të sures Maide shkruan:

"Miku (i afërmi) juaj i vërtetë është vetëm Allahu, i dërguari i Tij dhe ata që besuan, që e falin namazin dhe që japin zeqatin duke bërë ruku. E kush e ka për mik Allahun, të dërguarin e Tij dhe ata që besuan, s'ka dyshim se ana (pala) e Allahut është ngadhënjyese"

Në komentin e Kuranit "El-Kebir” të Imam Ebi Is-hak Salebiut (Ebu Is-hak Ahmed ibni Muhammed ibni Ibrahim en Nishaburi es Salebi, ndërroi jetë në vitin 337 h. Ibni Hallekani ka thënë në lidhje me këtë person: "Komenti i tij i Kuranit ishte i pashoq ne kohen e tij. Ishte një person i drejtë dhe i besueshëm në lidhje me hadithet e transmetuara") është transmetuar një hadith i Ebu Zer Gaffarit, ku vetë Ebu Zerri rrëfen:

"Unë kam dëgjuar vetë me këta dy vesh, përndryshe qofshin të shurdhër të dy, dhe kam parë me këta dy sy, përndryshe qofshin të verbër të dy, se Resulullahu ka thënë:

“Aliu është udhëheqësi i besimtarëve dhe mbytësi i idhujtarëve; kush i ndihmon Aliut, do ta ndihmojë Allahu atë; kush e braktis Aliun, do ta braktis Allahu atë".

 

Dijeni se një ditë unë isha duke u falur bashkë me Resulullahun dhe në mesxhid erdhi një lypës për të kërkuar ndihmë prej popullit. Por, askush nuk i dha asgjë. Hz Aliu ishte në pozitën e rukusë dhe ia zgjati gishtin e unazës; në atë gisht kishte një unazë. Fukarai erdhi dhe e nxori atë unazë prej gishtit. Atëherë Resulullahu iu lut Allahut në këtë mënyrë:

“O Allah, vëllai im Musa duke Të bërë lutje thoshte:

O Zoti im. Më zgjero gjoksin tim, dhe më lehtëso në këtë punë timen. Më zgjidh nyjën e gjuhës sime që të kuptojnë

fjalën time. Më cakto një ndihmëtar nga familja ime;Harunin, vëllanë tim, që të ma forcosh fuqinë time. Bëma shok atë në punën time, në mënyrë që të të madhërojmë Ty më tepër. Dhe të përkujtojmë Ty shpesh. Vërtet, ti je Ai që sheh dha na i di punët". Dhe Ti iu përgjigje:

"O Musa, u pranua lutja jote dhe t'u dha ajo që kërkove"

O Allah, edhe unë jam robi dhe i dërguari Yt. Zgjeroje edhe gjoksin tim, më lehtëso punën time. Më cakto nga familja ime Aliun si ndihmëtar dhe më forco me atë.

Ebu Zerri thotë kështu:

Betohem në Allahun, ende nuk kishte përfunduar fjalën Resulullahu, kur Gjebraili erdhi dhe e shpalli këtë ajet:

"Miku (i afërmi) juaj i vërtetë është vetëm Allahu, i dërguari i Tij dhe ata që besuan, që e falin namazin dhe japin zeqatin duke bërë ruku. E kush e ka për mik Allahun, të dërguarin e Tij dhe ata që besuan, s'ka dyshim se ana (pala) e Allahut është ngadhënjyese "

(El Xhem-ub Bejnes Sahihis Sitte, Sahihi Nesai, Musnedi Ahmed, Ibni Haxher (në librin Es-Savaik-ul Muhrika) dhe ibni Ebil Hadid (Në komentimin e Nehxl-ul Belages))

 

Në mesin e Shiitëve ekziston një pajtueshmëri e plotë në lidhje me personin për të cilin është bërë shpallja e këtij ajeti, dhe ky është Hz Aliu (a.s.). Edhe nga ana e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit janë regjistruar hadith-e të shumta në lidhje me këtë ajet, që janë shënuar në libra të shumtë të respektuar, si për shembull:

 

1. Bihar’ul Envar (autori Allame Mexhlisi);

2. Isbat'ul Huda (autori Hurr-i Amuli);

3. Tefsiri El Mizan (autori Allamei Tabatabai);

4. Tefsiri El Kashif (autori Muhammed Xhevad Mugannije);

5. El Gadir (autori Allameji Emin), etj.

 

Edhe shumë dijetarë të Ehli Sunnetit kanë transmetuar hadith-e ku cekin se ky ajet është shpallur në lidhje me Hz Aliun (a.s.). Ne do të cekim vetëm disa tefsire të Ehli Sunnetit, ku është regjistruar hadith-i i lartëpërmendur:

 

1-"El Keshshaf" i Zemhasherit, v.1, f.649;

2-Tefsiri Taberi, v.6, f.649;

3-"Zad-ul Mesir fi Ilm-it Tefsir” i Ibni Xhevizit, v.2. f.383;

4-Tefsiri Kurtubi, v.6, f.219;

5-Tefsiri Fahru Razi, v.12, f.26;

6-Tefsiri Ibni Kethir, v.2. f.17;

7-Tefsiri Nesfi, v.1, f.289;

8-"Shevahis-ut Tenzil" i Hesekani Hanefiut, v.1,f.161;

9-"Durr-ul Mensur" i Sujutit, v.2, f.293:

10-"Esbab-un Nuzul" i Imam Vahidit, f.148;

11-"Ahkam-ul Kur'an", v.4, f.102;

12-"Et-Tes-hil li ulum'it Tenzil" i Xhessasit, v.1,f.181.

 

Këtë hadith mund ta gjeni edhe në shumë libra të Ehli Sunnetit.

 

 

Allahu Teala në ajetin e 67-të të sures Maide thotë:

"O ti i dërguar!Komunikoje atë që t'u zbrit prej Zotit tënd, e nëse nuk e bën në tërësi komunikimin, atëherë nuk e ke kryer detyrën. Allahu të garanton mbrojtjen prej njerëzve".

 

Sipas disa komentuesve të Kuranit nga ana e Ehli Sunnetit, ky ajet është shpallur gjatë fillimit të misionit, kur truprojat ishin duke e mbrojtur të Dërguarin (s.a.a.) prej sulmeve dhe atentateve të ndryshme. Dhe, sipas tyre, pasi që u shpall ajeti "Allahu të mbron prej njerëzve", i Dërguari (s.a.a) u tha truprojave: "Mund të shkoni, tani për mbrojtjen time kujdeset Allahu".

 

Sipas një rrëfimi që e kanë shënuar Ibni Xheriri dhe Ibni Merduje, Abdulla Ibni Shakiku thotë: “Disa prej sahabeve të Resulullahut e përcjellin dhe mbronin atë.Por, kur u shpall ajeti “Allahu të mbron prej njerëzve",Resulullahu (s.a.a.) u tha “Tani shkoni nëpër shtëpi. Vetë Allahu do të më mbrojë prej njerëzve. (Dur-ul Mensur, v.3, f.19)

 

Edhe sipas një rrëfimi tjetër, të cilin e kanë shënuar Ibni Hebbani dhe Ibni Merduje, Ebu Hurejre thotë:

 

"Ishim duke bërë rrugë me Resulullahun dhe hijen më të madhe e kishim përgatitur për Resulullahun. Një ditë Resulullahu ishte duke ndenjur nën hije dhe e kishte varur shpatën e tij në një degë. U afrua njëri, e mori shpatën e Resulullahut dhe i tha: "Ej Muhammed, tani kush të mbron ty prej meje?”. “Mua më mbron Allahu,dhe gjuaje atë shpatë”. Pas kësaj, ai e gjuajti shpatën dhe u shpall ajeti “Allahu të mbron prej njerëzve".

 

Prape, Tirmidhiu, Hakimi dhe Ebu Naimi e kanë regjistruar këtë rrëfim, ku Aisha thotë: “Derisa u shpall ajeti "Allahu të mbron prej njerëzve", Resulullahun e mbronin truprojat. Por, pas shpalljes së këtij ajeti Resulullahu tha: "Tani mund të shkoni, mua më mbron Allahu".

 

Taberani, Ebu Naimi, Ibni Merduje dhe Ibni Asakiri e kanë regjistruar këtë rrëfim nga Ibni Abbasi:

“Resulullahun ishin duke e mbrojtur truprojat. Xhaxhai i tij Ebu Talibi i dërgonte çdo ditë nga një truprojë prej Beni Hashimëve për ta mbrojtur. Një ditë Resulullahu i tha xhaxhait të tij: “O axhë, tani më Allahu më mbron mua; nuk kam më nevojë për truprojat që i dërgon”.

 

Por, nëse i analizojinë me kujdes këto rrëfime dhe nëse thellohemi në përmbajtjen e tyre, do të vërejmë se nuk përputhen me kuptimin dhe përmbajtjen e ajetit. Sepse, sipas këtyre rrëfimeve, ajeti është shpallur në fillimin e misionit të Hz Resulullahut (s.a.a.).

 

Madje,sipas disa rrëfimeve, kjo kishte ndodhur gjatë kohës kur ishte ende në jetë Ebu Talibi, pra shumë vite para shpërnguljes. Sipas asaj se si është shpjeguar, kjo nuk është e vërtetë. Posaçërisht, rrëfimi i Ebu Hurejres është një shpifje e trilluar, kur thotë se "Ishim duke bërë rrugë me Resulullahun dhe hijen më të madhe e kishim përgatitur për Resulullahun...". Sepse, ashtu sikur që e ka pranuar edhe vetë, ai është njoftuar me Islamin dhe Resulullahun (s.a.a) në vitin e shtatë hixhri (pas shpërnguljes) dhe tek atëherë e ka pranuar Islamin.

(Feth-ul Bari, V.6, 131E-Bidajetu ven-Nihajc, v.8. f.102; Sijer-u Elamun (autori Zchebiu, V.2, 1.436; libri "El-Isabe" i Ibni Haxherit,V.3, f.287)

 

Atëherë, si mund të jetë i vërtetë ky hadith?Sipas komentuesve të Kuranit nga ana e dijetarëve Shiitë dhe të Ehli Sunnetit, sureja e Maides është shpallur në Medine dhe është sureja e fundit që i është shpallur Hz Resulullahut (s.a.a.). Për këtë janë unanim komentuesit e Shiitëve dhe të Ehli Sunnetit.

 

Veçmas,Ahmedi, Ebu Ubejde në "Fezail", Nuhasi Nesaiu në "Nasih", Ibni Mundhiri, Ibni Merduje dhe Bejhaki në Sunen”-in e tij, sipas një hadith-i që e transmetojnë, Xhubejr Ibni Nefiri rrëfen:

“Gjatë haxhit e vizitova Aishen. Ajo më tha: “O Xhubejr, a e ke lexuar suren e Maides?. Unë iu përgjigja.

"Po". Ajo më tha: “Dije që sureja e Maides është sureja e fundit që është shpallur. Çka do që është e lejuar dhe çka

do që është e ndaluar në atë sure, besoni dhe përmbajuni." (Tefsiri i Sijutit "Ed-Durrul Mensur”, v.3, f.3)

 

Edhe Ahmedi, Tirmidhiu dhe Hakimi e kanë pranuar si të vërtetë dhe Ibni Merduje dhe Bejhaki e trasnmetojnë thënien e Abdullah Ibni Ymerit, ku thotë:

"Sureja e fundit që është shpallur, është sureja e Maides. (burimi i njëjte) 

 

Në një rrëfim që e ka shënuar Ebu Ubejde, Muhammed ibni Ka'b Kurtubiu thotë: “ Sureja e Maides është shpallur gjatë Haxhit Lamtumirës, në mes Mekës dhe Medinës, duke qenë Resulullahu përnbi deve.

Atëherë, deveja u përkul dhe Resulullahu zbriti." (Ed-Durrul Mensur, v.3, f.4)

 

Në një hadith tjetër, të cilin e ka regjistruar Ibni Xheriri, Rabi ibni Enes thotë: "Sureja e Maides është shpallur gjatë rrugës së Haxhit Lamtumirës, në kohën kur ka qenë Resulullahu (s.a.a.) mbi kafshën bartëse.

Prej rëndimit të shpalljes, deveja u përkul dhe Resulullahu zbriti në tokë" (burimi i njëjtë)

 

Në një hadith tjetër, të cilën e ka regjistruar Ebu Ubejde, Zemuret ibni Habibi dhe Atije ibni Kajs rrëfejnë: “Sureja e Maides është pjesa e fundit e Kuranit që është shpallur. Pranoni gjërat që i ka lejuar dhe që i ka ndaluar kjo sure”?! 

(burimi i njëjtë)

 

Mbas gjithë këtyre që u tha, cili njeri i drejtë dhe i mençur mund të pranojë se ajeti i lartpërmendur është shpallur në vitet e para të misionit të të Dërguarit (s.a.a.)? Posaçërisht, nëse qëllimi është devijimi nga kuptimi i vërtetë i këtij ajeti!

Sipas Shiitëve, sureja e Maides është sureja e fundit që është shpallur dhe ajeti i komunikimit (teblig), ku thuhet "O ti i dërguar!Komunikoje atë që t'u zbrit prej Zotit tënd", është shpallur pas Haxhit Lamtumirës, të enjten, më tetëmbëdhjetë të muajit Dhul Hixhe, në vendin e quajtur Gadir Hum. Në këtë ditë është bërë emërimi i Hz Aliut (a.s.) si kalif të parë mbas Hz Resulullahut (s.a.a.), para gjithë masës së tubuar të njerëzve dhe në lidhje me këtë nuk ka asnjë kundërshtim më të vogël në mesin e dijetarëve Shiitë. Në orët e para pa të.të ditës së enjte, Hz Xhebraili (a.s.) iu drejtua Hz Resulullahut (s.a.a.) me këto fjalë:

“O Muhammed,Allahu të dërgon selamin dhe të shpallë këtë: “O ti i dërguar! Komunikoje atë që t'u zbrit prej Zotit tënd, e nëse nuk e bën në tërësi komunikimin, atëherë nuk e ke kryer detyrën. Allahu të garanton mbrojtjen prej

njerëzve".

 

Ajeti na tregon në mënyrë të qartë se misioni i të Dërguarit (s.a.a.) është duke përfunduar, por te populli duhet të arrijë një e vërtetë. Kjo e vërtetë është aq e rëndësishme, saqë nuk është e mundur përkryerja e fesë Njëkohësisht, në këtë ajet na bëhet me dije se Hz Resulullahu (s.a.a.) po frikohet prej popullit që të mos e përgënjeshtrojë atë, në lidhje me thirrjen shumë të rëndësishme që u drejtohet atyre. Por, Allahu nuk i dha leje që ta vonojë këtë komunikim.

Realizimi i një tubimi të tillë do të jetë shumë vështirë për ta realizuar më vonë dhe deri te ndërrimi i jetës së Resulullahut (s.a.a.) kishte mbetur shumë kohë,prandaj ky ishte rasti më i volitshëm. Sepse, zemrat e të pranishmëve kishin fituar një jetë të re gjatë Haxhit Lamtumirës duke qenë bashkë me Hz Resulullahun (s.a.a).

 

Duke iu drejtuar përafërsisht njëqind mijë sahabeve të pasionuar që ishin të gatshëm për të dëgjuar testamentin e tij, Hz Resulullahu (s.a.a.) tha:

"Ndoshta, pas këtij viti nuk do t'ju shoh më përsëri.Është afër koha e dërgimit të ftesës nga ana e të dërguarit të Allahut dhe të pranimit të saj nga ana ime."

Gadir Humi ndodhet në një udhëkryq, ku rrugët ndahen dhe prej nga njerëzit do të ndahen për të shkuar nëpër vendet e tyre, dhe realizimi i një tubimi të tillë madhështor nuk do të jetë e mundur që të realizohet edhe një herë.

 

Kështu që, nuk mund të paramendohej humbja e një rasti të tillë nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.) për ta bërë komunikimin e një çështjeje kaq të rëndësishme. Më e rëndësishme se kjo ishte zbritja e shpalljes me çmimin e kërcënimit, dhe i tërë misioni varej prej këtij komunikimi si dhe u njoftua se Allahu do ta mbrojë Hz Resulullahun (s.a.a.) prej njerëzve. Atëherë, nuk ishte fjala vetëm për frikën nga përgënjeshtrimi i Hz Resulullahut (s.a.a.) nga ana e popullit' sepse para tij sa e sa të dërguar ishin përgënjeshtruar. Kjo nuk i parandaloi ata prej komunikimit të asaj për çka ishin të urdhëruar.

 

Edhe më herët nuk është bërë anulimi i komunikimit për arsye të mospranimit të së vërtetës nga ana e shumicës së njerëzve (Zuhruf, 78), ose për shkak të njohurisë se aty janë të pranishëm ata që e refuzojnë këtë komunikim (El Hakka, 49). Sepse, Allahu nuk lejon që populli të mbetet pa udhëzues.

 

“Kështu që, pas dërgimit të dërguarve, të mos mbetet asnjë arsyetim për njerëzit. Allahu është i lartësuar, zotërues i pushtetit dhe i urtësisë” (Nisa,165).

 

Përveç kësaj, në Kuran është përmendur përmes një shembulli të bukur, gjendja e të dërguarve tjerë të cilët janë mohuar nga ana e popullit të tyre:

“Por, edhe nëse të përgënjeshtrojnë ty, para tyre patën përgënjeshtruar edhe populli i Nuhut, Adi dhe Themudi. Edhe populli i Ibrahimit dhe populli i Nuhut. Po edhe banorët e Medjenit. Qe përgënjeshtruar edhe Musai; e Unë jobesimtarëve u pata dhënë afat, më pastaj u dhashë dënim, e çfarë ishte ai dënim Imi? (ua ndryshova gjendjen në të keq) (Haxh, 42-44)

 

Nëse, e lëmë mënjanë fanatizmin rrënues dhe pasionin për ta dëshmuar pikëpamjen tonë, dhe e fillojmë diskutimin duke pasur për qëllim zbulimin e së vërtetës, atëherë do të vërejmë se shpjegimi i bërë në lidhje me ajetin e komunikimit është një shpjegim që e pranon mendja jonë dhe i përshtatet ngjarjeve që janë shfaqur para dhe pas shpalljes së ajetit.

 

Shumë dijetarë të Ehli Sunnetit, duke u bazuar te dijetarët e Shiitëve, kanë pranuar se ky ajet është shpallur në Gadir Hum me rastin e emërimit të Hz Aliut (a.s.) si kalif, dhe në lidhje me këtë çështje kanë transmetuar hadith-e, saktësia e të cilëve është vërtetuar sipas metodave të tyre vërtetuese. Ja disa burime të Ehli Sunnetit që kanë të bëjnë me këtë çështje:

 

1-Hafez Ebu Naimi në librin "Nuzul-ul Kitab";

2-Imam Vahidi në librin “Esbab-un Nuzul", faqe 150;

3-Imam Ebu Ishak Sa'lebi në tefsirin “El Kebir";

4-Hakim Haskani në librin “Shevahid-ut Tenzil li kavai-it tefzil", v.1, f.187;

5-Xhelaleddin Sujuti, në tefsirin "Durr-ul Mensur”, v.3, f.117;

6-Fahru Razi në tefsirin "El Kebir”, v.12, f. 50;

7-Muhammed Rashid Riza, në tefsirin “El Menar”, v.2,f.86;

8-Ibni Asakir në librin “Tarihi Dimeshk", v.2, f.86;

9-Shevkani në librin "Feth-ul kadir", v.2, f60;

10-Ibni Talha Shafi në librin “Metalib-ul Seul", v.1,f.44;

11-Ibni Sabbag Maliki në librin “Fusul-ul Muhimme",1,25;

12-Kunduzi Hanefi në librin "Jenabi-ul Mevedde",f.120;

13-Shehristani në librin “El Milelu Ven Nihel”, v.1,f.163;

14-Ibni Xherir Taberi në “Kitab-ul Vilajet";

15-Ibni Said Sexhistani në “Kitab-ul Vilajet";

16-Bedruddin Hanefiu në “Umdet-ul Kari fi sherh-il Buhari", v.8, 8.584;

17-Abdul Vahhab Buhari në "Tefsir-ul Kuran";

18-Alusi në “Ruh-ul Meani”, v.2, f.384;

19-Hamvini në librin "Faraid'us Simtejn", v.1, f.185;

20-Allame Sejjis Siddik Hasan Hani në "Fet-hul Bejan fi Mekasid-il Kuran", v.3, f.63.

 

Këta janë vetëm disa nga librat e shumtë të dijetarëve të Ehli Sunnetit, që e prekin këtë çështje. Burimet tjera janë cekur në librin “El Gadir” të Allamei Eminit. Athua ç'bëri Hz Resulullahu (s.a.a.) kur iu shpall urdhri “Komunikoje atë që t'u zbrit prej Zotit tënd”!

Shiitët thonë se Resulullahu (s.a.a.) e tuboi popullin në vendin e quajtur "Gadir Hum" ku mbas një fjalimi të gjatë dhe me ndikim dhe mbasi që ia dhanë fjalën se Hz Resulullahu (s.a.a.) ka të drejtën e zotërimit dhe të qenët më i afërmi i tyre, e ngriti lartë dorën e Hz Aliut (a.s.) dhe tha:

 

“Ai që më pranon si udhëheqës (mevla), edhe Aliu është udhëheqësi i tij. O Allah, duaje atë i cili e do Aliun. Kush bëhet armiku i Aliut, Ti bëhu armiku i tij. Ndihmoje atë i cili e ndihmon Aliun. Braktise atë që e braktis Aliun dhe kudo që të shkojë, le të jetë e vërteta me të"

(Ky është hadithi i Gadir Humit të cilën e transmetojnë dijetarët Shiite dhe të Ehli Sunnetit)

 

Pastaj, e hoqi kapelën prej kokës së tij, e vendosi në kokën e Hz Aliut (a.s.) dhe i përgatiti një vend (çadër) të veçantë. Më pastaj kërkoi prej sahabeve që t'ia urojnë Hz Aliut arritjen e pozitës së udhëheqësit të besimtarëve.

Dhe, sahabet duke filluar prej Ebu Bekrit dhe Ymerit, ia uruan të gjithë. Madje, Ebu Bekri dhe Ymeri i thanë: “Të lumtë o djali i Ebu Talibit që u bëre udhëheqësi ynë dhe i të gjithë besimtarëve”

(Ahmed bin Hanbeli në Musnedin e tij v.4. f.28; Taberi në tefsirin e tij; Fahri Razi në tefsirin El Kebir, v.4, 1.636; Ibni Haxher në librin Sevaik-ul Muhrika, si dhe Darkutni, Bejhaki, Shehristani dhe të tjerë)

 

Pasi që përfundoi ceremonia e urimit, Resulullahu (s.a.a.) tha se u shpall ajeti:

"Sot e përsosa për ju fenë tuaj, plotësova ndaj jush dhuntinë Time, zgjodha për ju Islamin fe" (Maide, 3)

 

Kjo është pikëpamja e Shiitëve. Në mesin e Shiitëve,ky hadith pranohet si një e vërtetë e besueshme. Në lidhje me këtë, dijetarët Shiit nuk kanë asnjë kundërthënie.Tani, të shikojmë se në ç'mënyrë e përmendin këtë hadith dijetarët e Ehli Sunnetit.

 

Nëse e analizojmë këtë çështje vetëm duke u bazuar në një drejtim, atëherë do të vendosim një pengesë në rrugën e të vërtetës dhe kjo do të ndikojë në atë që gjykimi në të cilin kemi arritur nuk do të përshtatet me të vërtetën, kështu që, çështjen duhet  ta analizojmë me një kujdes të veçantë dhe t'i marrim.parasysh argumentet e të dy palëve, dhe qëllimi i kësaj analize duhet të jetë vetëm kënaqësia e Allahut.

 

Tani, duke u kthyer në çështjen tonë, ndaj pyetjes së parashtruar unë përgjigjem: "Po, është e vërtetë se shumë dijetarë të Ehli Sunnetit e kanë përmendur deri në detaje ndodhinë e Gadir Humit”. Si shembull mund të përmendim disa prej tyre:

 

1-Ahmed ibni Hanbeli transmeton një hadith, ku Zejd ibni Erkami thotë:

"U ndalëm bashkë me Resulullahun (s.a.a.) në një shkretëtirë të quajtur Gadir Hum.Resulullahu (s.a.a.) na urdhëroi që të përgatitemi për namaz, dhe e falēm namazin e përbashkët në një nxehtësi të madhe. Mbas kësaj e mbuluam një dru me pëlhurë për t'i bërë hije Resulullahut (s.a.a.). Resulullahu (s.a.a.) u ngrit mbi një vend të lartësuar dhe tha:

"Athua nuk e dini apo nuk dëshmoni që unë jam më i epërm për çdo besimtar, sesa ai për vete?" Populli u përgjigj: “Po, ti je më i epërm për çdo besimtar, sesa ai që është për vete”. Atëherë, tha: “Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij. O Allah, duaje atë qe e do Aliun dhe bëhu armik i armikut të Aliut"

(Musnedi i Ahmed b. Hanbelit, v.4, f.372)

 

2-Imam Nesai në librin e tij "Haselis", transmeton hadith-in e Zejd bin Erkamit, bashkë me zinxhirin e transmetimit, ku në mes të tjerash thotë:

“Duke u kthyer Resulullahu (s.a.a.) prej Haxhit Lamtumirës urdhëroi që të ngrihet një vend në një hije dhe pastaj tha: “Unë së shpejti do të ftohem nga ana e Krijuesit dhe do t'i përgjigjem kësaj thirrjeje. Në mesin tuaj jua lë dy gjëra të çmueshme, njëra më e çmueshme se tjetra: Libri i Allahut dhe Ehli Bejti nga familja ime.Kini kujdes se si do silleni ndaj tyre mbas meje. Ata nuk do të ndahen njëri prej tjetrit deri sa të mbërrijnë te hauzi i Kevtherit"

Më pastaj tha:

“Allahu është udhëheqësi im, dhe unë jam udhëheqësi i çdo besimtari”. E ngriti lart dorën e Aliut dhe tha: “Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij. Duaje atë që e do dhe bëhu armik i armikut të tij".

Ebu Tefejli thotë se e kishte pyetur Zejdin:

“A e ke dëgjuar këtë prej Resulullahut?" - ai u përgjigj: “Çka thua ti? Çdonjëri që ishte në vendin e hijes i dëgjoi këto

fjalë me të dy veshët e tij dhe i panë ata me të dy sytë e tij"

(Hasaisi Nisai, f.21)

 

3-Hakim Nishaburi e transmeton një hadith sipas kritereve të Shejhejnëve (Buhari dhe Muslim), përmes dy zinxhirëve transmetuese, ku Zejd ibni Erkami thotë:

“Duke u kthyer nga Haxhi Lamtumirës, u ndal te Gadir Humi dhe urdhëroi ngritjen e një vendi nën hije.

Pastaj tha:

“Unë së shpejti do të ftohem dhe do t'i përgjigjem thirrjes. Në mesin tuaj jua lë dy gjëra të çmueshme, njëra më e çmueshme se tjetra: Libri i Allahut dhe familja ime.Kini kujdes se si do të silleni ndaj tyre mbas meje. Ata nuk do të ndahen njëri prej tjetrit derisa të vijnë afër meje te hauzi i Kevtherit". Mbas kësaj tha:

"Allahu është udhëheqësi im. Unë jam udhëheqësi i çdo besimtari". Më vonë e ngriti dorën e Aliut dhe tha:

"Udhëheqësi i kujt jam unë, ky (Aliu) është udhëheqësi i tij. O Allah, kush e do Aliun, duaje edhe Ti dhe kush është armiku i tij, bëhu armiku i atij”.

 

4-Këtë hadith e transmeton Muslimi në Sahihin e tij, përmes zinxhirit të tij të transmetimit dhe në formë të përmbledhjes, ku Zejd ibni Erkani rrëfen:

"Një ditë, Resulullahu (s.a.a.) ishte duke na mbajtur fjalim në një vend të quajtur Hum, në afërsinë e një lumi që ndodhet në mes të Mekës dhe Medinës. Pas falënderimit të Allahut na u gjend në këshilla dhe na përkujtoi dënimin e Zotit. Pastaj, na tha:

"Por pastaj, o popull, unë jam vetëm një njeri, së shpejti do të vijë i dërguari i Allahut (për ta marrë shpirtin tim dhe pret që unë do t'i përgjigjem. Dhe unë,po ju lë në mesin tuaj dy gjëra të çinueshme. E para është libri i Allahut. Aty keni udhëzim dhe dritë, andaj përqafojeni dhe shtrëngojeni mirë librin e Allahut".

Kështu që, na inkurajoi që ta përqafojmë librin e Allahut.

Më pastaj vazhdoi:

“Dhe Ehli Bejtin tim. Ju përkujtoj Allahun në lidhje me Ehli Bejtin tim. Ju përkujtoj Allahun në lidhje me Ehli Bejtin tim. Ju përkujtoj Allahun në lidhje me EhliBejtin tim."

 

Sado që Imam Muslimi e transmeton vetëm shkurtimisht këtë hadith, prapëseprapë falënderimi i qoftë Allahut se çështja është aq e qartë, sa që nuk ka asnjë vend për asnjë dyshim. Ndoshta, për arsye të rrethanave politike edhe vetë Zejd ibni Erkani e ka shkurtuar hadith-in. Madje, se shkurtimi i hadith-it është bërë për shkak të rrethanave politike, mund të vërehet edhe prej vetë hadith-it. Sepse, rrëfyesi thotë:

 

"Unë, Hysejin ibni Subre dhe Ymer ibni Muslimi shkuam te Zejd ibni Erkani. Pasi që u ulêm, Husejini e pyeti: 'O Zejd, me të vërtetë ke arritur shumë të mbara, e ke parë Resulullahun (s.a.a.) dhe ke dëgjuar fjalimin e tij, ke shkuar në luftë me të dhe ke falur namazin mbrapa tij. Me të vërtetë ke arritur të mbarën e madhe. O Zejd, na trego ndonjë hadith të Resulullahut (s.a.a.)'. Ndërsa Zejdi i tha:

"O djali i vëllait tim; betohem në Allahun, tani më jam plakur dhe ka ardhur koha e vdekjes, dhe disa prej hadith-eve që kam pasur në mendjen time kam harruar. Pranoni ato hadith-e që ju kam transmetuar dhe veproni sipas tyre. Mos më lodhni në lidhje me çështjet e rënda".

 

Pastaj vazhdoi:

“Një ditë, Resulullahu (s.a.a.) ishte duke na mbajtur fjalim në një vend të quajtur Hum, në afërsinë e një lumi..." (hadith-i i cekur më lart). Nga ana e jashtme e këtij hadith-i mund të kuptojmë se: Hyseini e ka pyetur haptas atë, para të gjithëve që ishin prezent aty. Dhe, duke ditur se me dhënien e përgjigjes së hapur në këtë pyetje, do t'i ushtrohet shtypja nga ana e atyre që e detyrojnë popullin ta mallkojë Hz Aliun (a.s.), si dhe do të shfaqen shumë vështirësi të reja, ai u detyrua që të arsyetohet me shtyrjen në moshë dhe harresën e hadith-eve. Të pranishmit i pranuan hadith-et e rrëfyera dhe nuk deshën ta shtrëngojnë më tepër që të flasë për ato çështje që nuk dëshironte të fliste ose të vepronte sipas tyre.

Përkundër kësaj, Zejd ibn Erkami ka bërë të njohur shumë të vërteta dhe pa hyrë në detaje ka bërë me dije kah ngjarja e Gadir Humit. Sepse, vetë fjalia “Një ditë,Resulullahu (s.a.a.) ishte duke na mbajtur fjalim në një vend të quajtur Hum, në afërsinë e një lumi..." është një shenjë për këtë ngjarje dhe nga fjalia tjetër: “Ju lë amanet dy gjëra të çmueshme librin e Allahut dhe Ehli Bejtin", mund të kuptojmë se sa të larta janë virtytet e Hz Aliut (a.s.), pra vendi i tij është menjëherë mbas Kuranit. Sigurisht që ka bërë me dije për këto të vërteta dhe u ka lënë të pranishmëve që vetë me mendjet e tyre ta zbulojnë këtë. Të gjithë e dinë se prej anëtarëve të Ehli Bejtit të Resulullahut (s.a.a.), Hz Aliu (a.s.) zotëronte shkallën më të lartë.

Madje, këtë mund ta vërejmë te pjesa tjetër e librit të Muslimit, në hadith-in të cilin vetë ai e transmeton dhe ka të bëjë me virtytet e Hz Aliut (a.s.) në këtë kuptim të lartpërmendur,por në këtë hadith nuk përmendet emri i Hz Aliut (a.s.)  (Sahibi Müslim, v7, f. 122, "Bab-u Fezailu Ali b. Ebi Talib".)

 

5-Taberani, në librin e tij “El-Mexhme’ul Kebir”, transmeton një hadith me një zinxhir të sigurt të transmetimit nga Zejd ibni Erkami dhe Huzejfe ibni Usejd-i Gaffari, ku thotë:

"Te Gadir Hum, nën hijen e drurit, Resulullahu (s.a.a) na mbajti një fjalim, ku në mes tjerash tha: 'O ju njerëz, është afër koha e ftesës për mua nga ana e Allahut dhe unë do ta pranojë atë. Unë do të përgjigjem për këtë çështje dhe sigurisht që edhe ju do të përgjigjeni; atëherë, çfarë do të thoni në lidhje me mua'. Ata u përgjigjën: “Ne dëshmojnë se ti e ke bërë komunikimin, xhihadin dhe ke këshilluar për të mbarën.

Allahu të shpërbleftë me shpërblime të mbara'!

Pastaj vazhdoi:

*Athua, ju dëshmoni se Allahu është tek, se Muhammedi është robi dhe i dërguari i Tij, se janë të vërteta xheneti, xhehenemi, vdekja dhe ringjallja, se padyshim do të vijë Dita e Kiametit dhe Allahu do t'i nxjerrë të gjithë prej varreve dhe do t'i shpjerë te mahsheri"?". (vendi ku do të gjykohen njerëzit në Ditën e Gjykimit)

 

Të gjithë u përgjigjën me “Po, të gjitha këto janë të vërteta'. Atëherë Resulullahu (s.a.a.) tha:

'O Allah, bëhu dëshmitar ndaj dëshmive të tyre. O ju njerëz, Allahu është udhëheqësi im dhe unë jam udhëheqësi i besimtarëve dhe unë më i epërmi i tyre sesa vetvetja e tyre. Udhëheqësi i kujt jam unë edhe Aliu është udhëheqësi i tij. O Allah, duaje atë që e do Aliun dhe bëhu armik i armikut të tij?

'O ju njerëz, unë do të shkoj para jush dhe ju do të takoheni me mua te hauza e Kevtherit që është më e gjerë se largësia në mes Basrës dhe Sen'as. Atje ka yje të panumërt dhe gota nga argjendi. Atëherë, unë do t'ju pyes se si jeni sjellë ndaj dy gjërave të çmueshme që ju kam lënë amanet. Më e madhja prej atyre dy gjërave është Kurani. Ai është një mjet afërsie, që njëri skaj është në dorën e Allahut dhe tjetri në dorën tuaj.

Përqafojeni atë që të mos devijoni nga rruga e drejtë dhe mos e ndryshoni atë. Dhe, tjetra është familja ime prej Ehli Bejtit. Allahu i gjithëdijshëm dhe i butë më ka lajmëruar që të dyja do të bashkohen pranë meje te hauza ku do të mbesin përgjithmonë. 

(Ibn-i Hacerne librin "Savaik-ul Muhrika" fq.25. e transmeton prej Taberanti dhe Tirmidhiut.)

 

6-Imam Ahmedi e transmeton hadith-in prej Burra ibni Azibit përmes dy zinxhirëve transmetues, dhe thotë:

"Ishim bashkë me Resulullahun (s.a.a.). U ndalëm te Gadir Humi dhe u urdhëruam që të përgatitemi për faljen e namazit. U pastrua një vend nën dy drunj për ta falur namazin Resulullahu (s.a.a.). Pasi që e fali namazin e drekës, Resulullahu e ngriti dorën e Aliut (a.s.) dhe tha:

Athua e dini se unë jam më udhëheqësi i besimtarit sesa shpirti i tij?'

“Po, ti je më udhëheqës”, pastaj përsëriti edhe një herë:

Athua e dini se unë jam më i epërmi i besimtarit sesa shpirti i tij?

Po, ti je më i epërmi', pastaj duke e mbajtur lartë dorën e Hz Aliut (a.s.) tha:

Udhëheqësi i kujt jam unë, Aliu është udhëheqësi i tij. O Allah, duaje atë që e do Aliu dhe bëhu armik i atij që është armiku i Aliut'.

 

Raviu thotë se mbas kësaj, Ymeri e takoi Aliun dhe i tha:

“O djali i Ebu Talibit, të qoftë i uruar! U bëre udhëheqësi i të gjithë besimtarëve dhe besimtareve."

(Musnedi i Imam Ahmedit, v.4, 1.281; Hakeza Kenz-ul Ummal,v.5, f.117 dhe Fazai-ul Hamise min-es Sihah-is Sitte, v.], f.350)

 

Hadith-in e Gadir Humit e kanë transmetuar edhe shumë dijetarë tjerë të Ehli Sunnetit, ku përveç të tjerëve janë edhe Tirmidhiu, ibni Maxhe, ibni Asakir, Ebu Naim, ibni Esir, Harezmi, Sujuti, ibni Hacer, Hajsemi,Ibni Sabbag Maliki, Kunduzi, Hanefi, ibni Megazili, ibni Kesir, Himvini, Haskani, Gazzali ve Buhari (Buhariu e transmeton këtë hadith në librin e tij "Historia”).

Përveç këtyre, sipas hulumtimeve të Allamei Eminit që është autori i librit "El Gadir”, duke filluar prej shekullit të parë deri në shekullin e katërmbëdhjetë, këtë hadith e kanë transmetuar rreth treqind e gjashtëdhjetë dijetarë që i takonin mez-hebeve dhe sekteve të ndryshme.

Ata që dëshirojnë të hulumtojnë më tepër këtë çështje, mund të referohen te libri i “El-Gadirit).

(Libri i të ndjerit Allamei Eminit, qe deri më sot janë shtypur njëmbëdhjetë vellime të këtij libri. Kjo eshte një prej veprave te rëndësishme dhe i përfshin të gjitha hadithet në lidhje me ngjarjen e Gadirit që përmenden në të gjithë librat e Ehli Sunnetit)

 

Mbas gjithë kësaj që u tha në lidhje me Gadir Humin, athua nuk është qesharake thënia se kjo ngjarje është një shpifje e Shiitëve? Por, është për t'u çuditur fakti se shumica e myslimanëve janë të njoftuar më këtë ngjarje, pra vetëm një numër i vogël sosh nuk dinë për këtë rast.

Më e çuditshme se kjo është se, duke qenë prezent arritja e marrëveshjes në lidhje me saktësinë e këtij hadith-i, dijetarët e Ehli Sunnetit nuk pranojnë se Resulullahu (s.a.a.) ka emëruar për kalif ndokënd dhe se këtë çështje ua ka lënë myslimanëve.

Athua mund të ketë ndonjë fjalë më të qartë dhe më të saktë në lidhje me çështjen e kalifatit?

Më kujtohet një debat që e kisha zhvilluar me një dijetar të qytetit Zejtune të Tunusit. Si argument në lidhje me kalifatin e Imam Aliut (a.s.), unë isha duke u munduar ta bind se ngjarja e Gadir Humit është një ngjarje që ka ndodhur me të vërtetë dhe se hadith-i i Gadir Humit është një hadith i saktë, ai më tha se ky hadith përmendet në një libër të komentimit të Kuranit.

Dhe, në atë libër, pasi që përmendet hadith-i i Gadir Humit si një hadith i vërtetë, në vazhdim shkruan:

"Shiitët thonë se ky hadith e qartëson kalifatin e zotërisë sonë Ali (keremallahu vexhhe) dhe mendojnë se është një argument i qartë në lidhje me këtë çështje.

Ndërsa, për Ehli Sunnetin kjo është e papranueshme. Sepse, kjo është në kundërshtim me kalifatin e Ebu Bekrit, Ymer Farukit dhe Zinnurejn Osmanit. Andaj,

 

Libri i të ndjerit Allamei Eminit, qe deri më sot janë shtypur njëmbëdhjetë vellime të këtij libri. Kjo eshte një prej veprave te rëndësishme dhe i përfshin të gjitha hadithet në lidhje me ngjarjen e Gadirit që përmenden në të gjithë librat e Ehli Sunneti shprehja “Mevla' që përmendet në hadith e ka kuptimin e atij që e do dhe që i ndihmon (muhib dhe nasir).

Kuptimin e ngjashëm mund ta ketë edhe shprehja që përdoret në Kuran. Edhe Kalifët e Drejtë dhe Sahabet Fisnik janë të këtij mendimi në lidhje me hadith-in e lartpërmendur, si edhe dijetarët dhe tabiinët. Sipas kësaj, komentet e Rafizive në lidhje me këtë hadith nuk bartin ndonjë respekt të veçantë. Sepse, ata nuk e pranojnë kalifatin e të Drejtëve dhe i përgojojnë sahabet e Resulullahut (s.a.a.). Kjo, vetvetiu është e mjaftueshme për refuzimin e gënjeshtrave dhe shpifjeve të tyre."

E pyeta atë: “Athua, sipas jush, me të vërtetë ka ndodhur Gadir Humi?"

Ai m'u përgjigj: "Sikur të mos kishte ndodhur, nuk do ta transmetonin dijetarët dhe transmetuesit e hadith- eve".

I thashë: "Athua, atë ditë të nxehtë nën diellin përvëlues, Resulullahu (s.a.a.) i kishte mbledhur sahabet vetëm për të qartësuar se Hz Aliu (a.s.) është miku dhe ndihmësi i tyre? Atëherë, çfarë kuptimi ka mbajtja e një fjalimi aq të gjatë dhe sa është e qëndrueshme një pikëpamje e tillë? Athua, ju bindeni me një pikëpamje të tille?

 

Ai ma dha këtë përgjigje: “Disa prej sahabeve ankoheshin prej Hz Aliut (a.s.) dhe ushqenin armiqësi e urrejtje ndaj tij, për ta evituar ndjenjën e armiqësisë dhe për të siguruar dashurinë ndaj Hz Aliut (a.s.), Resulullahu (s.a.a.) u tha atyre: Aliu është miku dhe ndihmësi juaj".

E pyeta: “A duhet që për një punë të tillë të mbahet fjalimi, të presin të gjithë dhe të fillohet me: “A jam unë më i epërm për çdo besimtar, sesa që ai është për vete"?

Nëse është ashtu si thoni ju, atëherë do të mjaftonte të thoshte atyre që ankoheshin prej Hz Aliut (a.s.) vetëm se Aliu është miku dhe ndihmësi juaj dhe do të ishte kryer puna. Pra, nuk do të kishte nevojë që njëqindmijë të tubuar, në mesin e të cilëve ndodheshin edhe gra, edhe pleq, të pritnin nën vapën e diellit. Sikur që mund të vërejmë, për një zotërues të mendjes nuk është e mjaftueshme një komentim i tillë për ta bindur në vërtetësinë e saj”.

 

Ai tha: "A mund ta konfirmoni ti dhe Shiitët tjerë, se njëqindmijë të tubuar e kanë kuptuar atë çka pohoni ju?"

Unë iu përgjigja: "Së pari, një grup i vogël i tyre jetonin në qytetin e Medinës. Së dyti, padyshim se ata e kanë kuptuar atë çka kam kuptuar unë dhe Shitët.

Dijetarët thonë se mu për këtë arsye Ymeri dhe Ebu Bekri ishin në mesin e atyre që ia kanë uruar Hz Aliut (a.s.) duke i thënë “Të lumtë o biri i Ebu Talibit, u bëre udhëheqësi im dhe i të gjithë besimtarëve.

Ai më pyeti: “Nëse është ashtu, pse atëherë mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.) nuk ia dhanë mirëbesimin atij? Apo, ndoshta dëshiron të thuash se ata e kanë kundërshtuar fjalën e Hz Resulullahut (s.a.a.)?

Unë kërkoj mbrojtjen e Allahut prej një fjale të tillë." Ndërsa, unë iu përgjigja: “Vetë dijetarët e Ehli Sunnetit në librat e tyre kanë transmetuar hadithe për sahabet që i kanë kundërshtuar urdhrat e Hz Resulullahut (s.a.a.) (madje edhe për së gjalli), (Një rast te kundershtimit të Hz Resulullahut (s.a.a.) c kemi edhe gjatë nënshkrimit të marrëveshjes së paqes të Hudejbijes. Këtë rast e kanë regjistruar edhe Buhariu dhe Muslimi në përmbledhjet e tyre të haditheve.) atëherë pse të.çuditeni që i kanë braktisur urdhrat mbasi që ka ndërruarjetë?

Si një shembull mund ta përmendin rastin kur Hz Resulullahu (s.a.a.) e caktoi Usamen si komandant të përkohshëm të ushtrisë Islame, dhe sahabet e kundërshtuan me arsyetim se është ende i ri. Sipas kësaj, si mund të pranohej për kalif të përjetshëm Hz Aliu (a.s.), kur në atë kohë ende ishte në moshën e re? Dhe, sikur që po e pranon edhe ti vetë, ata e urrenin dhe në zemër ushqenin armiqësi ndaj Hz Aliut (a.s.)!"

 

Duke u zënë ngushtë tha: “Nëse Hz Aliu (Allahu e nderoftë fytyrën e tij) ka besuar se ishte emëruar nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.) si kalif, ai sigurisht nuk do të heshtte dhe nuk do të kishte hequr dorë nga e drejta e tij.

Sepse, ai ishte një sahabe guximtar që nuk frikohej prej askujt dhe të gjithë ia kishin frikën atij”.

I thashë: "Zotëri, kjo është një temë tjetër, nuk dua të hyjë në këtë temë tani. Ti nuk po mjaftohesh me hadith- et e sakta dhe je duke u munduar të devijosh prej kuptimit të vërtetë të tyre, vetëm e vetëm për të mbrojtur nderin dhe shenjtërinë e sahabeve që kanë jetuar mbas Të Dërguarit (s.a.a.). Atëherë si mund të bind ty, me cilën rrugë dhe me cilat hadith-e, se Hz Aliu (a.s.) ka heshtur në lidhje me çështjen e kalifatit dhe se ai ka pasur të drejtën e kalifit mbas Hz Resulullahut (s.a.a.)?

Duke buzëqeshur, personi i lartpërmendur ma dha këtë përgjigje: "Unë jam ndër ata që besojnë se Hz Aliu (a.s.) është më i virtytshmi prej të gjithë sahabeve. Sikur të më pyetnin mua, nuk do t'i kisha lejuar askujt për të dalë përpara tij. Ai është dera e diturisë dhe luani fitues i Allahut. Por, vendimi është i Allahut, Ai e vendos përpara atë që e do dhe e lë mbrapa atë që e do; nuk kemi të drejtë për t'i parashtruar pyetje Atij për veprat e Tij dhe ata që do të përgjigjen janë krijesat e Tij".

 

Edhe unë duke u buzëqeshur ia ktheva: “Edhe kjo është një temë e veçantë, që ka të bëjë me paracaktimin dhe caktimin (fatin). Për këtë kemi folur edhe më herët; por asnjëri nuk ka mundur ta bindë tjetrin dhe jemi ndarë duke e mbajtur çdonjëri pikëpamjen e tij.”

 

Por, ajo që më habit mua është se, duke debatuar me disa persona, sado që ua mbyll gojën me argumente bindëse, sapo e shohin se s'kanë kah t'ia mbajnë, menjëherë e ndërrojnë temën, duke kaluar në një temë tjetër që nuk ka të bëjë fare me temën paraprake".

 

Ndërsa ai tha: “Unë jam këmbëngulës në pikëpamjen time dhe nuk e kam ndërruar mendjen”.

Mbas kësaj, u përshëndetëm dhe u ndamë. Mbas debateve të tilla, çdoherë e pyes veten: "Athua, pse ndonjëri prej dijetarëve tanë nuk e ka çuar deri në fund këtë hulumtim"?!

Disa prej tyre, ia nisin debatit, por kur zihen ngushtë në sjelljen e argumenteve, menjëherë thonë: "Ata ishin një popull që kanë jetuar më herët dhe që nuk janë më; ata do të përgjigjen për të bërat e tyre dhe ju do të përgjigjeni për të bërat tuaja", dhe e përfundojnë bisedën.

 

Të tjerët thonë: "Nuk na takon neve që rishtas t'i iniciojmë nxitjet; kryesorja është se edhe Ehli Sunneti edhe Shiitët i besojnë Allahut të Vetëm dhe Të Dërguarit (s.a.a.) të njëjtë. Kjo na mjafton neve".

Ndërsa disa të tjerë thonë: "Ruajuni nga përgojimi i sahabeve, kini frikën e Allahut” dhe nuk hyjnë fare në bisedë. Athua është i mundur hulumtimi dhe gjetja e së vërtetës për një person që zotëron një pikëpamje të tille"? Athua, kjo mënyrë e të folurit përputhet me metodën e Kuranit, që thotë: "Nëse e flitni të vërtetën, silleni argumentin”, ku i bën thirrje njerëzve për të sjellë argumente për ato që flasin”. E sa i përket përpjekjeve të tyre për t'i ndalur sulmet ndaj Shiitëve, është mjaft i qartë pozicioni i tyre. Përndryshe, Shiitët nuk do të ishin të detyruar as të debatojnë me ata në një mënyrë kaq të bukur.

 

 

Allahu, në ajetin e 3-të të sures Maide thotë:

"Sot e përsosa për ju fenë tuaj, plotësova ndaj jush dhuntinë Time, zgjodha për ju Islamin fe" (Maide, 3)

Shiitët, duke u bazuar në rrëfimet e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, janë të pajtimit se ky ajet është shpallur në Gadir Hum dhe ka të bëjë me emërimin e Imam Aliut (a.s.) si kalif të myslimanëve nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.).

Këtë e pranojnë edhe shumë dijetarë të Ehli Sunnetit dhe këtë e kanë regjistruar edhe në librat e tyre, duke cekur se ajeti është shpallur mbas emërimit të Hz Aliut (a.s.) si kalif. Do t'i përmendnim disa prej tyre:

 

1-Ibni Asakiri në "Tarihi Dimishk", v.2, f.75;

2-Ibni Megazili Shafii në “Menakibi Ali ibni Ebu Talib", f.19;

3-Hatibi Bagdadi në "Tarihi Bagdad", v.8, f.290;

4- Sujuti në "El Itkan" v.1, f.31;

5-Harezmi Hanefiu në “El Menakib”, f.80;

6-Sibt ibni Xhevzi në “Tezkiret-ul Havass”, s.30;73

7- "Tefsiri ibni Kethir”, v.2, f.14;

8- Alusi "Ruhul Meani" tefsir, v.6, f.55;

9- Ibni Kesir Dimishki në "El Bidajetu Ven Nihaje", v.5,f.213;

10- Sujuti në “Ed Durr-ul Mensur” tefsir, v.3, f.19;

11- Kunduzi el Hanefiu në "Jenabiul Mevedde", f.115;

12- Haskani el Hanefiu në "Shevahid-ut Tenzil", v.1,f.157

 

Përkundër kësaj dhe me qëllim të mbrojtjes së nderit të sahabeve, dijetarët e Ehli Sunnetit ishin të shtrënguar që të përmendin një arsye tjetër të shpalljes së këtij ajeti. Po të kishin pranuar se ajeti i lartpërmendur është shpallur në Gadir Hum, atëherë do të duhej të pranonin se me emërimin e velajetit të Hz Aliut (a.s.) është bërë përkryerja e fesë dhe plotësimi i dhuntisë. Kjo në mënyrë të pashmangshme do të thotë: përgojimi i tri kalifëve të mëparshëm, dridhja e drejtësisë së sahabeve dhe tretja e shumë hadith-eve të famshme sikur që tretet kripa në ujë.

 

Dhe, kjo është diçka shumë e padëshirueshme, sepse kjo është diçka që e kanë pranuar si të tillë shumica e myslimanëve duke përfshirë aty edhe besimin, dijetarët dhe historinë Pastaj, nëse pranohet se ajeti i lartpërmendur është shpallur te Gadir Humi, në ditën e Premte, atëherë duhet të dyshojmë edhe në fjalët e të tillëve si Buhariu dhe

Muslimi, gjë që nuk është diçka që mund të pranohet aq lehtë.

 

Kështu që, u detyruan që të vendosin se rrëfimet në lidhje me shpalljen e ajetit të Gadir Humit janë rrëfime të shpifura dhe të ujdisura nga ana e Shiitëve; në këtë mënyrë, në vend të sahabeve më mirë le të sulmohen Shiitet.

 

Sipas Ehli Sunnetit, askush nuk ka të drejtë t'i kritikojë veprat dhe fjalët e personave të drejtë dhe pa mëkate.

(Sepse, sipas Ehli Sunnetit, sahabet jane sikur yjet, cilindo ta pasoni do të arrini në rrugën e drejtë. )

 

Madje, disa prej tyre i akuzojnë Shiitët si ateistë dhe'mexhusi (pjesëtarë të fesë së vjetër zaratustriane), ndërsa për themelues të Shiizmit e përmendin një person me emrin Abdulla ibn Sebe. 

(Në të vërtetë, një person si Abdulla ibn Sebe nuk ka ekzistuar fare gjatë historisë dhe një person i tillë ishte vetëm imagjinar. Kjo ishte vetëm një mashtrim dhe një gënjeshtër e famshme e Sejf Ymer Tamimit. Në lidhje me këtë mund të lexoni librin e Allamci Askerit me titull “Peralla e Abdulla ibn Sebese". Sipas të gjitha gjasave, kjo ishte një përgojim dhe shpifje që i është bërë sahabes së njohur Ammar ibni Jasirit dhe ky emër i është ngjitur atij. Në lidhje me këtë mund të lexoni edhe në librin "Es Sile Bejn-et Tasavvuf-i vesh Shia" (Lidhja në mes Tasavufit dhe SHiitëve) të Doktor Mustafa kamil Sejbanit si dhe në librin "El Fitnet-ul Kubra" (Intriga e madhe) e Taha Hyseinit.)

Ky person, që ishte një Hebre dhe që jetoi gjatë kohës së kalifit të tretë Osmanit, e pranoi fenë Islame me qëllim të ndarjes dhe përçarjes së myslimanëve.

 

Kjo pikëpamje i shenjtëron të gjithë sahabet (çdonjërin prej tyre, edhe në qoftë se e ka parë vetëm njëherë të Dërguarin (s.a.a.) në jetën e tij) dhe e edukojnë masën e popullit në mënyrë të tillë, që do të detyrohen t'i tregojë respekt çdonjërit prej tyre.

Si është e mundur t'i shpjegohet një mase të tillë të popullit se hadith-et që kanë të bëjnë me ajetin e shpallur në Gadir Hum në lidhje me përkryerjen e fesë, kanë të bëjnë me hadith-et në lidhje emërimin e Hz Resulullahut   (s.a.a.) si Imam dhe se këto janë të ndërlidhur me hadith- et për dymbëdhjetë Imamët e tjerë?

Siç e dimë, prej shekullit të parë e deri te ditët e sodit, udhëheqësit e myslimanëve kanë ndjekur politikën e nënçmimit të Hz Aliut (a.s.) dhe të pasardhësve të tij përpara syve të popullit, duke e përhapur dashurinë dhe respektin ndaj sahabeve. Madje, kanë mallkuar haptas Ehli Bejtin nëpër foltoret e xhamive, kanë ndjekur e persekutuar Shiitët prej vendbanimeve të tyre dhe madje edhe i kanë ekzekutuar me vdekje.

Gjatë kohës sa ishte kalif i myslimanëve, Muaviu përmes mjeteve propaganduese duke përdorur legjendën dhe gënjeshtrën, arriti që në një masë të madhe ta nxisë urrejtjen dhe armiqësinë kundra Shitëve në mesin e myslimanëve.

 

Gjatë gjithë historisë, me qëllimin e zbatimit të urdhrave të Kuranit dhe të Ehli Bejtit, Shiitët kanë qenë të detyruar që të luftojnë kundër padrejtësisë dhe kanë qenë nën shtypjen e vazhdueshme të udhëheqësve të lartpërmendur, të cilët mundoheshin t'i asgjësojnë dhe t'i izolojnë ata prej shoqërisë Islame. Në këtë drejtim,

Shiitët janë konsideruar si fronti armiqësor.Për këtë arsye, historianët dhe shkrimtarët e asaj kohe, me qëllim të fitimit të afrisë sa më të madhe ndaj parisë udhëheqëse, Shiitët i kanë quajtur si Rafizi (ata që kanë dalë nga feja) dhe i kanë konsideruar si jobesimtarë.

Me ardhjen e fundit të pushtetit Emevit dhe ardhjen e Abbasive në fron, një grup prej tyre ishte duke vazhduar me avazin e vjetër të historianëve, por një grup tjetër arriti të kuptojë pozitën e vërtetëtë (Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit pranoheshin nga ana e popullit si të moralshëm, të dijshëm, të devotshëm dhe asketë; e tërë kjo duke i falënderuar fisnikërisë dhe virtytit të dhuruar nga ana e Allahut ndaj tyre.) Ehli Bejtit dhe përmes rrugëve paqedashëse përpiqeshin që Hz Aliun (a.s.) ta pranojnë si njërin prej katër kalifëve të drejtë (Hulefai Rashidin). Por, prapëseprapë nuk kanë pasur guxim që ta shpjegojnë këtë në mënyrë të qartë dhe në tërësi.

 

Për këtë arsye, në përmbledhjet e tyre të hadith-eve, virtytet e Hz Aliut (a.s.) janë përmbajtur vetëm për aq pjesë sa nuk kanë qenë në kundërshtim me tre kalifet e mëparshëm. Madje, disa prej tyre kanë trilluar hadith-e nga imagjinata e tyre, në të cilat gjoja vetë Hz Aliu (a.s.) paska lartësuar virtytet e Ebu Bekrit, Ymerit dhe Osmanit; me këtë ata kanë dashur që ta margjinalizojnë fisnikërinë e Hz Aliut (a.s.) duke u munduar të ndikojnë në mënyrën e besimit të Shiitëve kundrejt Hz Aliut (a.s.)

Sipas hulumtimeve që i kam bërë, kam ardhur në përfundim se sasia e madhështisë dhe të famës së personaliteteve të ndryshme matej me sasinë e armiqësisë kundrejt Hz Aliut (a.s.). Qoftë gjatë kohës së Emevive apo Abasive, pozitat më të rëndësishme qeveritare u caktoheshin atyre personave që ishin armiqtë më të mëdhenj të Hz Aliut (a.s.) dhe të Shiitëve të tij, dhe që këtë armiqësi e shprehnin me gojë apo meshpatë.

 

Për këtë arsye, një pjesë e madhe e tyre e zmadhonin pozitën e disa sahabeve përpara opinionit dhe disa të tjerëve ua zvogëlonin vlerat e tyre. Disa poetëve u paguanin para të majme, ndërsa ata poetë që e mbronin Ehli Bejtin, dënoheshin me vdekje. Ndoshta Umul Muminun Aishe nuk do të bëhej aq e famshme, sikur të mos kishte luftuar kundër Hz Aliut (a.s.) 

(Aisheja nuk mund të duronte as të përmendurit e emrit të Hz Aliut (a.s.) (Buhariu, v.l. f.162 dhe v.7, f.140) dhe, sipas

historianëve, kur e mori lajmin e vrasjes së Hz Aliut (a.s.), i bëri sexhde falenderuese Allahut dhe në lidhje me këtë kishte lexuar një poczi))

 

Mu për këtë arsye, Abbasitët i zmadhonin pozitat e Buhariut, Muslimit dhe Imam Malikit. Sepse, këta kanë shkruar shumë pak për virtytet e Hz Aliut (a.s.). Madje sipas disa hadith-eve që janë regjistruar në librat e tyre,

Hz Aliu nuk ka ndonjë virtyt dhe privilegj të posaçëm. Për shembull, Buhariu në librin e tij të përmbledhjes së hadith-eve, në pjesën me titull “Menakib'ul Osman", transmeton një hadith nga ibni Ymeri ku thotë:

"Në kohën e Hz Resulullahut (s.a.a.) nuk kemi parë askënd që ka qenë në nivelin e Ebu Bekrit, pastaj vinte Ymeri dhe mbas tij Osmani. Përveç këtyre, nuk kemi ditur për asnjë sahabe tjetër të Resulullahut (s.a.a.) që ka qenë kaq i lartësuar".

(Sahihi Buhariu, v.4. f.191 dhe f.201. Dhe, prapë në v.4, f.195 sipas një hadithti ku i jepet rëndësi Hanefiuit, shkruan: “E pyeta babanë, kush është me i lartësuar mbas Hz Resulullahut (s.a.a.)?" ai m'u përgjigj: "Ebu Bekri", "Po, pastaj?" - ai më tha: "Ymeri". Pastaj u frikova të mos thotë Osmani dhe e pyeta: "Pastaj, a je ti?" ai m'u përgjigj: - "Unë jam vetëm njëri prej myslimanëve")

 

Sipas kësaj, rrjedh që Hz Aliu (a.s.) që ishte zotëruesi i virtyteve të panumërta, në mesin e myslimanëve ishte vetëm njëri prej tyre. Dhe, sigurisht që pranë tyre ekzistonin edhe grupe të ndryshme, si Mutezilët dhe Harixhitë, të cilët nuk i pranonin pikëpamjet Shiite.

 

Ata që i besonin Hz Aliut (a.s.) dhe pasardhësve të tij, ishin të privuar nga pozita shtetërore përjetësisht. Kjo mund të vërehet edhe ditëve të sodit, ku nëse ndonjëri zgjidhet për ndonjë pozitë me anë të trashëgimisë apo zgjedhjeve dhe njëkohësisht është simpatizues i kalifatit të Ehli Bejtit, ndaj personit të tillë nuk tregohet respekti i duhur.

 

Sipas tyre, Imameti Shiitë është një pikëpamje teokratike dhe madje një gjë të tillë e përmendin me sarkazëm. Posaçërisht nuk mund të pranojnë besimin Shiit, sipas të cilit njëri prej Imamëve është i fshehur, Burimi i vërtetë i gabimeve të tyre qëndron aty se ata mundohen ta pasqyrojnë një gjë që është hyjnore përmes vlerave matëse të mendjes së mangët.

Po, është e vërtetë se Shiitët besojnë se Hz Mehdiu (a.s.) do të shfaqet dhe do ta mbushë tokën ine drejtësi, kur ajo të jetë e mbushur me padrejtësi dhe dhunë. Sipas Shitëve, Hz Mediu (a.s.) është trashëgimtari i Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe i fundit prej dymbëdhjetë Imamëve; pra, i biri i Imamit të njëmbëdhjetë Hasan Askerit (a.s.). Ai është i gjallë, sipas vullnetit të Zotit, njëjtë sikur Hz Hëzëri (a.s.) por, për dallim ky është i fshehur. Dobia e tij për njerëzit gjatë kohës së fshehtësisë së tij është sikur dobia e Diellit që qëndron mbrapa resë. Patjetër që një ditë do të shfaqet për ta vendosur dhe përhapur fenë e vërtetë të Allahut në tërë sipërfaqen e Tokës.

 

T'i kthehemi edhe një herë temës sonë në lidhje me arsyen e shpalljes së ajetit që ka të bëjë me përkryerjen e fesë dhe pa rënë në fanatizëm, t'i analizoj dhe t'i kritikoj fjalët e të dy palëve në lidhje me këtë çështje. Mua nuk më intereson kënaqësia e këtij apo atij personi. Qëllimi im është kënaqësia e Allahut dhe kthimi tek Allahu me zemër të pastër, në ditën kur as fëmijët as pasuria nuk do kenë ndonjë vlerë dhe nuk do të mund të shpëtojnë prej dënimit të Tij.

"Në ditën kur do të ketë fytyra që zbardhen dhe fytyra që nxihen. E për sa u përket atyre fytyrave që janë nxirë, u thuhet: “A edhe pas besimit tuaj u bëtë jobesimtarë? Vuani pra, dënimin për shkak se ishit që nuk besonit. Ndërsa, atyre që u janë zbardhur, ata janë në mëshirën e Allahut dhe aty do të mbesin përgjithmonë" (Ali Imran, 105-106).

 

 

Në një hadith të shënuar nga ana e Buhariut thuhet: 

“Muahmmed ibni Jusufi prej Sufjan Kajs ibni Muslimit, Sufjani Kajsi prej Tarikut, dhe Tariku prej Shehabit e transmeton këtë rrëfim: “Një grup prej Hebrenjve thanë: Sikur të na ishte shpallur neve ky ajet, ne atë ditë do ta festonim", Ymeri e pyeti: “Cili ajet?"  (Sahihu-ul Buhari v.5. f.127)

Ata u përgjigjën: “Ajeti që ka të bëjë me përkryerjen e fesë, plotësimin e dhuntisë dhe pranimin e Islamit si fe". Atëherë Ymeri u tha atyre: “Unë e di se ku është shpallur ky ajet; ky ajet u shpall kur Resulullahu (s.a.a.) gjendej në shkretëtirën e Arefese”.

 

Sipas një hadith-i që e ka shënuar Ibni Xheriri, Isa ibni Haris el Ensari rrëfen:

“Ishim të ulur në Dar'ul Imare kur erdhi një i Krishterë dhe tha: “O ju myslimanë, juve ju ka zbritur një ajet që sikur të na kishte zbritur neve, do ta kishim festuar atë ditë dhe atë orë përderisa të kishin mbetur në sipërfaqen e Tokës vetëm dy prej nesh. Ai është ajeti i përkryerjes së fesë”.

Asnjëri prej nesh nuk ishte në gjendje për t'i dhënë përgjigje. Unë shkova te Muhammed ibn Kab el Kirtani për t'u konsultuar për këtë çështje, dhe e pyeta:

“Pse Ymeri ka thënë se ky ajet është shpallur ditën e Arefesë, duke qëndruar në malin e Arafatit dhe se prej asaj dite Myslimanët e festojnë këtë ditë. Dhe, këtë ditë do ta festojnë Myslimanët përderisa të mbetet vetëm një Mysliman në sipërfaqen e Tokës"

(Xhelaledin Sujuti në "Ed Durr-ul Mensur", v.3, f.18)

 

Prej këtyre hadith-eve kuptojmë se Myslimanët e mëhershëm nuk e kanë ditur datën se kur ka ndodhur ajo ngjarje dhe nuk i kanë dhënë aq shumë rëndësi kësaj.Derisa Hebrenjtë dhe në një rast tjetër të krishterët u kanë thënë atyre: “Sikur të na ishte shpallur neve ky ajet,ne do ta festonim atë ditë”. Dhe, mbas kësaj Ymeri u ka treguar atyre se ajeti është shpallur në shkretëtirën e Arefesë.

 

Ne jemi të mendimit se ky është një hadithi shpifur...Kuptohet që: në kohën e Buhariut, këtë hadith e kanë shpikur me qëllim të parandalimit të festimit të kësaj dite të rëndësishme, dhe këtë shpifje e kanë bërë përmes gjuhës së Ymerit. Për këtë arsye, këtë ditë ua kanë atribuuar Krishterëve dhe Hebrenjve me qëllim të fshirjes së kësaj dite të rëndësishme prej mendjeve të tyre. Ndërsa, ajo ditë ishte dashur të bëhej një prej festave më të mëdha të Myslimanëve. Sepse, atë ditë u shpall përkryerja e fesë, plotësimi i dhuntisë dhe pranimi i Islamit si fe.

 

Mu për këtë arsye, te rrëfimi i dytë edhe kur i Krishteri u thotë: “O ju myslimanë, juve ju ka zbritur një ajet që sikur të na kishte zbritur neve, do ta kishim festuar atë ditë dhe atë orë përderisa të kishin mbetur në sipërfaqen e Tokës vetëm dy prej nesh”, vërejmë se edhe vetë mbledhësi i hadith-eve thotë: “asnjëri prej nesh nuk iu përgjigj atij”. Prej kësaj kuptojmë se ata nuk dinë për datën, vendin dhe rëndësinë e kësaj dite. Madje, edhe vetë transmetuesi pranon se nuk dinte për këtë ditë asgjë dhe për këtë arsye shkon te Muhammed ibn Kab el Kirtaniju për të biseduar për këtë çështje, ku ky i fundit i thotë se, sipas transmetimit të Ymerit, ky ajet i ka zbritur Resulullahut (s.a.a.) ditën e Arefesë në malin a Arafatit.

 

Sikur të kishte qenë kjo ditë aq e rëndësishme për Myslimanët dhe sikur ta kishin festuar, nuk do të kishte mbetur e fshehtë për asnjë mbledhës të hadith-eve. Ata ishin të njoftuar vetëm për dy festa të Myslimanëve:

Bajrami i Ramazanit dhe i Kurbanit. Madje, Buhariu dhe Muslimi në librat e tyre të përmbledhjeve kanë dhënë edhe nëntituj si: "Salat-ul Idejn" (namazi i dy bajrameve) dhe "Hutbet'ul Idejn" (fjalimet për dy bajramet), dhe nuk është përmendur fare Bajrami i tretë.

 

Sipas të gjitha gjasave, ashtu sikur që Emevitët i besonin parimit të kuvendit (shura) në lidhje me kalifatin, ashtu edhe datën e shpalljes së ajetit për emërimin e Hz Aliut (a.s.) si Imam e ndërruan me një datë tjetër, dhe për këtë e kanë parë të përshtatshme që të caktohet dita e Arefesë si ditë e shpalljes së tij. Sepse, sipas transmetimeve në Gadir Hum kishte përafërsisht njëqindmijë sahabe, ndërsa dita më e përshtatshme për zëvendësim ishte dita e Arefesë së Haxhit Lamtumirës,sepse ky ishte një rast më madhështor dhe më i volitshëm për zëvendësim; sepse, haxhilerët mund të mblidhen në një vend vetëm në ditët e haxhit, ndërsa ditëve tjera të haxhit shpërndahen dhe lëvizin nëpër grupe.

 

Ata që thonë se ajeti është i lartpërmendur, është shpallur në ditën e Arefesë, përfitojnë edhe prej asaj se ka ngjashmëri në mes këtyre dy ditëve dhe duke thënë se ky ajet u shpall menjëherë mbas mbajtjes së fjalimit të famshëm lamtumirës, mundohen t'i prezantojnë si të vërteta këto deklarata.

 

Duke i mbyllur sytë kundrejt provave të qarta që e vërtetojnë kalifatin e Hz Aliut (a.s.) dhe duke mos e përfillur fare ngjarjen e Gadir Humit, u mblodhën në Sakifin e Beni Saides për të pranuar Ebu Bekrin si kalif përmes një deklarimi të thjeshtë të atyre që gjendeshin aty, përderisa Hz Aliu (a.s.) bashkë me ata që ishin afër tij, ishin të zënë me larjen (gusull) e trupit të pajetë të Hz Resulullahut (s.a.a.). A ishte e mundur që të flitet për ngjarjen e Gadir Humit nga ana e një grupi të tillë të njerëzve që kishin një pikëpamje të tillë për qeverisje?

 

Sepse, përmes ngjarjes së Gadir Humit bëhej më i qartë emërimi i velajetit të Hz Aliut (a.s.) sesa përmes shpalljes së ajetit. Ky ajet na bënte të ditur se feja u përkrye, dhuntia u plotësua dhe se Allahu ishte i kënaqur me Islamin si fe; ndërsa, ndodhia e Gadir Humi na bën me dije se në këtë ditë është shfaqur një ngjarje që është shkaktare e përkryerjes së fesë dhe kjo është më e qartë sesa shpallja e ajetit.

 

Sigurisht që është më i lehtë mospranimi i shpalljes së këtij ajeti në vendin e Gadir Humit sesa, mbyllja e syve përpara kësaj ngjarjeje ose përmes shpjegimeve të ndryshme të mohohet në tërësi ngjarja e Gadir Humit. Këtë pikëpamje na e vërteton edhe rrëfimi i mëposhtëm, të cilin e transmeton Ibni Xheriri prej Kubejse ibni ebi Zuvejdit, i cili thotë:

 

“Kabi na tha neve:

"Sikur t'i ishte shpallur ky ajet ndonjë populli tjetër,

sigurisht e kishin caktuar atë ditë si festë dhe e kishin festuar atë ditë të gjithë."

Ymeri e pyeti: “Për cilin ajet e ke fjalën?"

- Kabi u përgjigj: "Sot e përsosa për ju fenë tuaj...".

Atëherë Ymeri tha: - "Unë e di edhe datën, edhe vendin e shpalljes së tij;

Ky ajet është shpallur ditën e Arefesë që është përputhur meditën e Xhumasë.

Falënderimi qoftë për Allahun, të dyja ishin për ne Bajram." 

(Sujati ne tefsirin e tij "Ed Durr-ul Mensur" te vendi ku komentohet ajeti i cekur)

 

Pikëpamja se ajeti: "Sot e përsosa për ju fenë tuaj..."u shpall ditën e Arefesë është në kundërshtim me ajetin “Komunikoje atë që t'u zbrit prej Zotit tënd.” Sepse, ky ajet Eshtë shpallur mbas Haxhit Lamtumirës në vendin në mes Mekës dhe Medinës, dhe këtë e shpjeguam edhe në temën paraprake, ku ishin mbledhur më shumë se njëqind e njëzetmijë sahabe dhe këtë e kanë transmetuar më shumë se treqind e gjashtëdhjetë dijetarë të Ehli Sunnetit.

 

Atëherë, si është e mundur që në njërën anë Allahu na bën të ditur, e përsosi fenë ditën e Arefesë dhe e plotësoi dhuntinë, por mbas një jave, gjatë kthimit të Hz Resulullahut (s.a.a) për në Medinë, shpallet ajeti i përkryerjes së fesë dhe për t'u përkryer feja, duhet që Hz Resulullahu (s.a.a.) të komunikojë një çështje shumë të rëndësishme?!

 

Gjithashtu, nëse ndonjëri lexon me vëmendje fjalimin lamtumirës të ditës së Arefesë nuk do të gjejë ndonjë vendim për shpalljen e përkryerjes së fesë dhe të plotësimit të dhuntisë nga ana e Allahut. Sepse, në atë fjalim të Ditës së Arefesë, përmenden vetëm disa amanete që janë thënë edhe më herët nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.). Për t'u siguruar për këtë, do të përmendim fjalimin e asaj dite të Hz Resulullahut (s.a.a.) nga ana e disa transmetuesve të hadith-eve:

"Sikur që është kjo ditë dhe ky muaj i ndaluar, ashtu edhe pasuria dhe gjaku juaj është i ndaluar për njëri- tjetrin.

Frikohuni nga Allahu dhe mos e pakësoni mallin e të tjerëve gjatë matjes në peshojë. Mos e shpërndani ngatërresën në sipërfaqen e tokës. Kushdo që e mbun ndonjë amanet, le t'ia kthejë pronarit të tij.

 

Në Islam, të gjithë janë të barabartë; nuk ka përparësi Arabi ndaj jo-Arabit, përparësia është vetëm në devotshmëri.

Çdo gjak i derdhur në kohën e injorancës është nën këmbët e mia. Çdo kamatë e kohës së injorancës është nën këmbët e mia.

 

"O ju njerëz, nesi" (Ndërrimi i vendeve të muajve të ndaluar (Rexhep, Muharrem, Dhilkade dhe Dhilhixhe). Keta muaj i kanë lëvizur më përpara, duke ua ndërruar vendet me muaj tjerë, për t'i realizuar qëllimet e ndryshme, si p.sh, kur kane dashur të luftojnë në muajin e ndaluar, ose nëse ka qëlluar muaji i korrjeve apo mbjelljeve në muajin e haxhit. Në raste të tilla, kanë shkuar te gjykatësi i tyre dhe kanë kërkuar levizjen e muajit për disa ditë ose shtimin e ndonjë muaji shtesë në kalendar. Për shkak të këtyre inerevenimeve në kalendarin lunar janë paraqitur gabime në llogaritjen e muajve dhe viteve.) është prej shtimit të pabesimit. Dijeni që kalendari i sodit e ka marrë formën fillestare,prej ditës kur Allahu i krijoi qiejt dhe Tokën ( është përmirësuar çrregullimi i kalendarit të kohës së injorancës).

Tek Allahu, numri i muajve është dymbëdhjetë dhe këtë e ka regjistruar edhe në librin e Tij. Prej atyre,katër janë të ndaluar.

Ju këshilloj që të silleni në mënyrë më të mirë ndaj grave. Ato janë amanetet e Allahut, që i keni pranuar dhe sipas librit të Allahut martesa është bërë hallall për ju. Ju këshilloj që të silleni mirë edhe me sllavët tuaj që i posedoni, ushqeni ata me ushqimin me të cilin ushqeheni ju dhe vishni ata me ato rroba që i vishni edhe ju. Myslimani është vëllai i myslimanit; atë nuk e tradhton, nuk i bën hile dhe nuk e përgojon. Jeta dhe malli i një myslimani është i ndaluar për një mysliman tjetër. Prej kësaj dite, shejtani e ka humbur shpresën e adhurimit ndaj tij përveç në punët e vogla dhe të parëndësishme.

Ai që e vret atë që nuk e ka vrarë armikun më të madh të Allahut, ai ka vrarë atë që nuk e ka vrarë veten.Ai që nuk është mirënjohës për dhuntitë e parisë së tij, do të llogaritet si pabesim ndaj fesë së Allahut që ia ka zbritur Muhammedit. Qoftë mallkimi i Allahut, i engjëjve dhe i tërë njerëzve ndaj atij personi që pohon se i takon ndonjërit që nuk është babai i tij (duke mos qenë djali i tij, pohon se atë e ku baba).

Unë jam i obliguar t'i luftojë ata përderisa të thonë: "la ilahe il-lallah" dhe të më pranojnë si të dërguar.

Kur ta deklarojnë këtë, malli, haraçi dhe gjaku i tyre janë të mbrojtur prej meje; dhënia e llogarive të njerëzve është tek Allahu (nuk jam përgjegjës për gjendjen e tyre të fshehtë që e mbajnë më brendësi). Mbas meje, mos u kthehni në devijim dhe në pabesim, duke e mbytur njëri-tjetrin".

 

Ky është fjalimi i Hz Resulullahut (s.a.a.) në tërësi që e ka mbajtur në Ditën e Arefesë së Haxhit lamtumirës. Duke u munduar maksimalisht që ta regjistroj fjalimin e tërë të Hz Resulullahut (s.a.a.), i kam shfletuar të gjitha burimet e sigurta. Sikur që mund të vërejmë nuk kemi të bëjmë me asnjë urdhër të ri në lidhje me sahabet. Sepse, të gjithë urdhrat e fjalimit të lartpërmendur mund të gjenden në Kuran dhe janë të sqaruar në traditën e Sunneti Nebevi-ut. Dhe, përderisa ishte në krye të misionit, Hz Resulullahu (s.a.a.) e kaloi tërë kohën e tij duke ua sqaruar urdhrat dhe obligimet e shpallura nga ana e Allahut, qofshin ato të vogla apo të mëdha.

 

Prandaj, duke i përsëritur gjërat e njohura për myslimanët, nuk është afër mendjes të thuhet se u shpall ajeti në lidhje me përkryerjen e fesë, plotësimit të dhuntisë dhe se Allahu është i kënaqur me këtë. Këto ishin vetëm përkujtime.

Arsyeja e përsëritjes së këtyre gjërave është kjo, një tubim i tillë madhështor është mbledhur ndoshta për herë ta parë, prej se Hz Resulullahu (s.a.a.) ka filluar misionin e tij. Para se të nisej për në haxh, Hz Resulullahu (s.a.a.) u bëri me dije se ky është Haxhi Lamtumirës i tij. Dhe, për këtë arsye një grup i madh i tyre iu bashkuan Hz Resulullahut (s.a.a.) në këtë haxh; andaj kishte një efekt  përsëritja e një gjëje të tillë.

 

Nëse e pranojmë pikëpamjen e dytë, sipas së cilës ajeti është shpallur në Gadir Hum për ta bërë të ditur caktimin e Hz Aliut (a.s.) si kalif të Hz Resulullahut (s.a.a.), atëherë kuptimi i ajetit përputhet më tepër me arsyen e shpalljes dhe ngjarjen e ndodhur.

Çështja se kush do të jetë kalif mbas Hz Resulullahut (s.a.a.) kishte një rëndësi të veçantë. As nuk mund të paramendohet që Allahu të mos e caktojë kalifin e Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe që robërit e Tij t'i lërë krye në veti, pa ndonjë udhëheqës. Sepse, Hz Resulullahu (s.a.a.) asnjëherë nuk shkonte prej Medinës ndokund pa e caktuar për zëvendës të tij ndonjërin prej sahabeve.

 

Atëherë, si mund të besojmë që Hz Resulullahu (s.a.a.) ka shkuar në botën e të Vërtetës, pa e caktuar një kalif ose pa folur asgjë në lidhje me këtë?

Edhe jomyslimanët që jetojnë në këtë shekull e dinë për rëndësinë e udhëheqësit dhe madje e caktojnë njërin që do ta udhëheqë popullin mbas vdekjes së tij dhe nuk e shohin të udhës që bile një ditë të vetine ta lënë popullin pa prijës. Sipas kësaj, a është e mundur që të mos publikohet një gjë e tillë nga ana e Allahut, edhe atë mbas gjithë atyre ligjeve (sheriateve) të shpallura nga ana e Allahut dhe të Islamit si fe më të përkryer?

 

Në pjesën e mëparme të këtij libri e cekëm brengën e ibni Ymerit, Aishes madje edhe Ebu Bekrit dhe të Ymerit në lidhje me caktimin e një udhëheqësi, në të kundërtën do të përfshihen nga nxitja dhe intriga, dhe në lidhje me këtë kanë dhënë edhe rekomandime.

Edhe kalifët që kanë ardhur mbas tyre, e kanë kuptuar rëndësinë e kësaj çështjeje dhe të gjithë e kanë caktuar njërin që do të kalojë në vendin e tyre. Atëherë,si mund të themi që për një urtësi të tillë të mos kenë ditur Allahu dhe Hz Resulullahu (s.a.a.)?

 

Prej gjithë kësaj rrjedh se, Aliahu e ka caktuar Hz Aliun (s.a.) si kalif, gjatë kthimit të Hz Resulullahut (s.a.a.) prej Mekës nga haxhi Lamtumirës. Pra, në këtë mënyrë:

"O ti i dërguar!Komunikoje atë që t'u zbrit prej Zotit tënd, e nëse nuk e bën në tërësi komunikimin, atëherë nuk e ke kryer detyrën. Allahu të garanton mbrojtjen prej njerëzve".

 

Ose, me fjalë tjera: O Muhammed, nëse nuk e komunikon se Aliu është caktuar për udhëheqës dhe vali të besimtarëve mbas teje, atëherë nuk do të përkryhet qëllimi për të cilin je dërguar. Sepse, feja e arrin përkryerjen me imamet dhe kjo është një e vërtetë e qartë të cilën e pranojnë zotëruesit e mendjes.

 

Në të njëjtën kohë, nga ajeti mund të kuptojmë se Hz Resulullahu (s.a.a.) shmangej prej kundërshtimeve dhe përgënjeshtrimeve që mund të paraqiteshin në mesin e popullit, pasi që ta bëjë komunikimin e saj.Sipas disa hadith-eve, Hz Resulullahu (s.a.a.) e bëri komunikimin në këtë mënyrë:

“Më erdhi Xhebraili nga ana e Allahut dhe më urdhëroi që të gjitha të bardhave dhe të zezave t'i bëjë shpalljen e Ali ibni Ebu Talibit si vëlla e trashëgimtar timen dhe si kalif dhe Imam mbas meje. Unë kërkova nga Xhebraili që Allahu të më kursejë nga kjo shpallje, sepse të paktë janë të devotshmit ndërsa të shumtë janë ata që do të më mundojnë dhe urrejnë për shkak të marrëdhënies sime familjare me Aliun. Madje ata më quajnë "uzn" (që ia var veshin çdo të folmes dhe që pranon gjithçka). Allahu të thotë:

 

"Ka prej tyre që e ofendojnë Pejgamberin e thonë:

"Ai është bërë vesh (beson çka dëgjon)". Thuaj: “Ai është vesh i të mirës suaj" (Tevbe, 61)

 

Nëse doni, mund të tregoj edhe emrat e tyre, por e ruaj fisnikërinë time duke i mbajtur të fshehtë emrat e tyre. Por, Allahu nuk pranoi që unë të përmbahem prej komunikimit. O ju njerëz, dijeni që Allahu ka zgjedhur Aliun për ju si të afërm dhe imam, dhe e ka bërë obligim për çdo person bindjen ndaj tij.” 

(Këtë fjalim në tërësi e ka regjistruar Hafiz ibni Xherir Taberi në "Kitab-ul Vilajeti")

 

Shkurtimisht, këtë fjalim e transmeton Xhelaledin Sujuti në tefsirin e tij “Ed Durr'ul Mensur”, në faqen e 298-të të vëllimit të dytë.

Domethënë, Allahu i ka urdhëruar Hz Resulullahut (s.a.a.) që menjëherë ta bëjë leximin e ajetit të komunikimit, pa pritur dhe pa hezituar, ta emërojë Hz Aliun (s.a.a.) si kalif mbas tij dhe të kërkojë prej sahabeve pranimin dhe urimin e Hz Aliut (a.s.) për udhëheqës të besimtarëve. Dhe ata i janë nënshtruar këtij urdhri. Mbas kësaj Allahu e shpalli ajetin: “Sot e përsosa për ju fenë tuaj, plotësova ndaj jush dhuntinë Time, zgjodha për ju Islamin fe".

 

Përveç kësaj, disa dijetarë të Ehli Sunnetit e pranojnë haptas se ajeti i komunikimit është shpallur në lidhje me imametin e Hz Aliut (a.s.). Në lidhje me këtë Ibni Merduje ibni Mesud thotë: “Në kohën e Hz Resulullahut (s.a.a.), ajetin e komunikimit e lexonim dhe e kuptonim në këtë mënyrë: “O Resul, komunikoje urdhrin e shpallur nga Zoti yt (në lidhje me caktimin e Aliut si të afërmin e besimtarëve); nëse nuk e bën këtë, nuk do të të plotësohet komunikimi i misionit tënd. Padyshim që Allahu të mbron prej njerëzve"

(Shevkani në tefsirin "Fath-ul Kadir", v.3, f.57; Xhelaledin Sujuti në tefsirin e tij "Ed Durr-ul Mensur" v.2, f.298 (transmeton nga ibn Abbasi))

 

Nëse, tërë kësaj ia shtojmë edhe rrëfimet e Imamëve (a.s.) të pastër të Ehli Bejtit, do të na bëhet e qartë se Allahu e bëri përkryerjen e fesë së Tij përmes "Imametit”. Për këtë arsye, sipas Shiitëve, Imameti është një prej besimeve themelore të fesë (usuli din). Në këtë mënyrë Allahu ua plotësoi dhuntitë myslimanëve përmes emërimit të Hz Aliut si Imam dhe nuk i la ata krye në veti, sikur dhentë pa bari, që të shkojnë mbas epsheve dhe pasioneve të tyre dhe të mos bëhen pre e nxitjeve dhe të përçarjeve. Në këtë mënyrë e ka zgjedhur Islamin si fe. Allahu në Gadir Hum i caktoi Imamēt (a.s.) e pastër nga mëkatet si trashëgimtar të Hz Muhammedit (s.a.a.) dhe si udhëheqës të myslimanëve, të cilëve ua dha diturinë e librit dhe urtësinë.

 

Dhe, ne këtë rast edhe myslimanët e tjerë duhet të pranojnë dhe t'i dorëzohen zgjedhjes dhe urdhrit të Allahut. Sepse,edhe në kuptimin e përgjithshëm, Islami do të thotë dorëzimi ndaj Allahut. Allahu, në ajetin e 68-të, 69-të dhe 70-të të sures Kasas thotë:

"Zoti yt krijon çka të dojë dhe zgjedh kë të dojë,atyre nuk u takon zgjedhja. I pastër dhe i lartë është Allahu nga çka i përshkruajnë për shok. Dhe Zoti yt e di se ç'fshehin zemrat e tyre dhe se çka shfaqin haptazi. Ai është Allahu, nuk ka zot tjetër pos Tij, vetëm Atij i takon falënderimi në këtë botë dhe në botën tjetër dhe vetëm Atij i takon gjykimi dhe tek Ai ktheheni".

 

Sipas asaj që thamë deri më tani, rrjedh se ditën e Gadir Humit duhet ta pranojmë si festë dhe ta festojmë.

Sepse, mbas emërimit të Hz Aliut (a.s.) si imam dhe mbas shpalljes së ajetit për përkryerjen e fesë, Hz

Resulullah (s.a.a.) deklaroi:

"Falënderimi qoftë për Allahun që e përsosi fenë, plotësoi dhuntinë dhe mbas misionit tim tregoi kënaqësi për caktimin e Ali ibni Ebu Talibit si Imam."

(Hakim el Haskani e transmeton prej Ebu Said el Hudrit një hadith në lidhje me tefsirin e këtij ajeti dhe Hafez Ebu Naim el Isfahan në librin e tij "Ajetet që kanë zbitur në Kuran per Aliun")

 

Mbas kësaj, u përgatit një ceremoni e rastit për t'ia uruar Hz Aliut (a.s.) këtë emërim. U ulën nën një çadër, ku Hz Resulullahu (s.a.a.) e afroi Hz Aliun (a.s.) pranë tij dhe afër tij ishin edhe të gjitha gratë e Hz Resulullahut (s.a.a.). Pastaj, dha urdhër që të vijnë sahabet në grupe dhe ta përshëndesin Hz Aliun (a.s.) me titullin "Emirel Muminun” (Udhëheqësi i besimtarëve) dhe t'ia urojnë titullin. Dhe, kështu edhe vepruan të gjitha sahabet. Në mesin e tyre gjendeshin edhe Ebu Bekri dhe Ymeri. Kur u erdhi radha atyre, ata thanë: “Lum për ty, lum për ty o biri i Ebu Talibit, tani je bërë udhëheqësi ynë dhe i të gjithë besimtarëve dhe besimtareve."

(Këtë ngjarje e përmend Gazali në faqen e gjashtë të "Sir-ul Alemin": Ahmed ibni Hanbeli në "Musned”-in e tij, v.4, f.281; Taberi në tefsirin e tij v.3, 1.428 si dhe Bejhaki, Darakatni, Fahri Razi, Ibni Kethiri etj.)

 

Hasan ibni Sabiti kur e vërejti gëzimin e Hz Resulullahut (s.a.a.) për këtë ngjarje, u afrua pranë Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe kërkoi leje për të lexuar disa vargje enkas për këtë rast. Hz Resulullahu (s.a.a.) iu përgjigj: "Fol o Hasan, Allahu qoftë i kënaqur me ty. Për aq sa je në ndihmë ndaj nesh me gjuhën tënde, për aq do të fitosh mbështetjen e Ruhu'ul Kudusit. Dhe, ai filloi me këto vargje:

 

“Ditën e Gadirit, Pejgamberi iu drejtua atyre në Hum, Dëgjoni, u bëri thirrje Resuli..." Poezia është mjaft e gjatë, dhe për ta lexuar në tërësi mund t'i referoheni librave të historisë.

(Hafez Ebu Naim el Isfahan në librin e tij "Ajetet që kanë zbitur në Kurani për Aliun"; Harezmi Maliki në librin "El Menakib", 1.80; EI Genxhi Shafi në librin "Et Talib"; Xhelaledin Sujuti në përmbledhjen e tij të poezive "El Izdihar")

 

Por, përkundër gjithë këtyre ndodhive, Kurejshi nuk e pranoi me kënaqësi këtë emërim dhe e zgjodhi udhëheqësin e vet - Ymerin, që në bisedë e sipër me Abdullah ibn Abbasin, u shpreh qartë se nuk mund të pranonte që edhe profetësia (nubuveti) edhe kalifati të jenë prej Beni Hashimit, dhe ata të mburren me këtë.

 (Tarihi Taberi, v.5. f.31: Tarihi ibni Esir, v.3, f.31; Ibn Ebil Hadid në Nehxh-ui Belaga", v.2, f.18)

 

Mbas ceremonisë së urimit të organizuar nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.), askush më nuk kishte guxim që ta festojë këtë Bajram. Sepse, pa kaluar as dy muaj Hz Resulullahu (s.a.a.) ndërroi jetë dhe të gjitha vendimet e qarta në lidhje me kalifatin u fshinë prej mendjeve (ose askush nuk guxonte të përmendte një gjë të tillë), atëherë si është e mundur që ta kujtojnë atë ngjarje mbas një viti?

 

Sepse, kjo festë kishte të bënte me vendimin mbi kalifatin e Hz Aliut (a.s.). Vetë vendimi u harrua si edhe shkaku i saj, prandaj nuk kishte mbetur asnjë arsye për ta festuar këtë Bajram. Dhe, në këtë mënyrë kaluan shumë vite. Mbas një çerek shekulli, e vërteta erdhi në vendin e vet dhe Hz Aliu (a.s.) e ripërtëriu këtë festë. I tuboi sahabet në një vend të hapur dhe kërkoi prej tyre që të dëshmojnë për emërimin e tij si kalif nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.) në Gadir Hum dhe për pranimin e tyre në këtë pozitë. Me këtë rast, ishin prezentë dhjetë luftëtarë të luftës së Bedrit dhe tridhjetë sahabe të tjera, dhe të gjithë këta dëshmuan në favor të Hz Aliut (a.s.)"

(Ahmed b. Hanbel në Musned"-in e tij, v.4, f.370 dhe v.1, 1.119; Nesaiu ne "El Hasasis", f.19 - Kenz-ul Ummal, v.6, f.397; Ibni Kethir në librin e tij te Historisë, v.5. f.211; Ibni Esir në "Usul-i Gabe". v.4. f.28; Ibni Huxher Askallani në "El Isabe", v.2, f.408 dhe Sujuti ne "Xhem-ul Xhevami")

 

Aty ndodhej edhe Enes ibni Maliku, i cili pretendonte se kishte harruar një ngjarje të tillë. Hz Aliu (a.s.) i tha atij: “Nëse nuk e thua të vërtetën, qofsh i ngarkuar me një vështirësi, të cilën nuk do të mund ta fshehësh prej njerëzve", dhe mbas këtij mallkimi ai u sëmurë nga sëmundja e lëpozës. Më vonë, duke qarë thoshte: “Më zuri mallkimi i robit të sinqertë, sepse e fsheha dëshminë në lidhje me hakun e tij."

(Hejsemi në “Mexhme-uz Zevaid", v.9, f.106; Ibni Kethir ne Historinë e tij, v.5. f.211; Ibni Esir në "Usul-i Gabe", v.3, f.321 dhe në "Hiljet-ul Evlija" v.5. f.26; Ahmedi në "Musned", v.1, 1.119)

 

Në këtë mënyrë, Hz Aliu (a.s.) e plotësoi udhëzimin ndaj këtij Ummeti dhe prej asaj kohe e deri në ditët e sodit, Shiitët e festojnë festën e Gadir Humit si festën më të madhe (Dita e 18-të e Zil-Hixhes) dhe do të vazhdojnë ta festojnë dhe urojnë deri në Ditën e Kiametit. Si është e mundur që të mos jetë festa më e madhe kur atë ditë Allahu e përsosi fenë, plotësoi dhuntinë dhe e zgjodhi Islamin për fe? Fama e asaj dite është shumë e madhe tek Allahu, tek i Dërguari i Tij dhe te të gjithë besimtarët. Disa dijetarë të Ehli Sunnetit e transmetojnë hadith-in e Ebu Hurejres, ku thotë:

 

“Resulullahu (s.a.a.) e ngriti dorën e Hz Aliut dhe tha “Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij...”, dhe mbas kësaj Allahu e shpalli ajetin e përkryerjes së fesë “Sot e përsosa për ju fenë tuaj, plotësova ndaj jush dhuntinë

Time, zgjodha për ju Islamin fe.” Pastaj Ebu Hurejre, vazhdon: “Atë ditë ishte Dita e Gadir Humit. Çdokush që e agjëron atë ditë, do të fitojë sevapin e agjërimit të gjashtëdhjetë muajve" 

(Ibni Kethir në "El Bidajelullen Nikaje", v.5, 1.214)

 

Sa i përket hadith-eve të Shiitëve në lidhje me rëndësinë dhe madhështinë e kësaj dite, mund të themi se ato janë të panumërta. Falënderuar qoftë Allahu, I cili na udhëzoi dhe na bëri që ta përqafojmë dhe festojmë festën e Gadir Humit! Sepse hadith-i "Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij. O Allah, duaje atë qe e do Aliun dhe bëhu armik i armikut të Aliut. Ndihmoji atij që i ndihmon Aliut dhe braktise atë që e braktis Aliun", është një hadith i famshëm i Gadir Humit dhe është i pranuar unanimisht nga ana e Ummetit Islam, dhe kjo është një ngjarje historike me diametër të gjerë. Më shumë se treqind e gjashtëdhjetë dijetarë të Ehli Sunnetit e kanë pranuar dhe regjistruar këtë hadith në veprat e tyre të rëndësishme. Ndërsa, numri i atyre dijetarëve Shiitë që e transmetojnë këtë hadith është edhe më i madh.

 

Për hulumtime të mëtutjeshme mund të referoheni te libri i Allamei Eminit me titull "El Gadir".

Mbas gjithë këtyre shpjegimeve, besoj se është qartësuar shkaku i ndarjes së Ehli Sunnetit dhe të Shiitëve në dy grupe të ndara. Ehli Sunneti e përqafon kuvendin e Sakifei Beni Saidit dhe të gjitha vendimet e qarta në lidhje me këtë temë i anashkalon (si p.sh. hadith-i i Gadir Humit, për të cilin pajtohen transmetuesit e hadith-eve).

 

Ndërsa Shiitët, duke i përqafuar argumentet e qarta, lidhen për dymbëdhjetë Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit dhe nuk anojnë kah askush tjetër përpos tyre.E vërteta është se, gjatë hulumtimeve të bëra në mez-hebin e Ehli Sunnetit në lidhje me çështjet e shumta, mund të vërejmë se shumica e çështjeve, e posaçërisht ato që kanë të bëjnë me kalifatin, nuk janë të bazuara as në supozime as në vendime në të cilat është aritur përmes hulumtimeve (ixhihad).

 

Sepse, ditëve të sodit nuk kemi ndonjë argument të prerë, që duke u bazuar në parimin e zgjedhjes, të mund të vijmë në përfundim se cili person është më fisnik se tjetri. Nuk mund të dimë se çka fshehin zemrat e tyre dhe në përgjithësi, të gjithë njerëzit janë nën ndikimin e disa ndjenjave, dëshirave dhe egoizmave që i mbajnë të fshehta në brendësinë e tyre.

Dhe, kur të vijë në pyetje zgjedhja e ndonjërit për pozitën e udhëheqësit nga ana e vullnetit të zgjedhësve, përnjëherë këto elemente do të ndikojnë në shpirtin e njeriut.

Kjo nuk është një imagjinatë e çastit apo një mendim radikal. Çdo person që e bën hulumtimin e pikëpamjes së zgjedhjes së kalifit do të kuptojë se kjo pikëpamje e lavdëruar kaq shunë në asnjë kohë nuk ka mundur të korrë sukses në kuptimin e vërtetë të saj, dhe as që do të mund të arrijë sukses ndonjëherë.

 

Kryesuesi i Kuvendit, Ebu Bekri, përkundër faktit që vetë u zgjodh si kalif përmes zgjedhjes dhe kuvendit, kur e ndjeu se po i afrohet vdekja, përnjëherë dhe pa e përdorur metodën e kuvendit e caktoi Ymerin në vendin e tij për kalif; ose, Ymeri që kishte një rol të madh në zgjedhjen e Ebu Bekrit si kalif, mbas vdekjes së Ebu Bekrit doli para popullit dhe në mënyrë të hapur tha:

"Pranimi i Ebu Bekrit si kalif ishte një punë e shkujdesur, e paparashikuar dhe jo e llogaritur mirë. Allahu i mbrojti myslimanët prej sherrit të saj”

(Sahih-ul Buhari, v.8, f.26, te nëntitulli “Bab-ul Rexhm-il Hab la minez Zina")

 

Pastaj, kur Ymeri u plagos dhe e pa se e ka shumë afër fundin, caktoi një grup prej gjashtë vetësh dhe kërkoi që njëri prej tyre të zgjidhet për kalif. Në të njëjtën kohë, e dinte shumë mirë që njerëzit përreth nuk do të mund të shpëtojnë nga ndjenjat dhe simpatitë ndaj personit që ka qenë një kohë të gjatë me të Dërguarin (s.a.a.), që e ka pranuar Islamin më herët se të tjerët dhe se ka zotëruar devotshmëri dhe asketizëm të lartë në të kaluarën. Kjo do të bëhet shkaktare e paraqitjes së konflikteve dhe mosmarrëveshjeve.

 

Ymeri, gjoja për ta evituar kundërshtimin, e favorizoi anën e Abdurahman ibn Avfit dhe u tha: “Në rast të mosmarrëveshjes, mbani anën e Abdurrahman ibn Avfit.” Kuvendi e zgjodhi Hz Aliun (a.s.), por i caktojnë një kusht: të qeverisë sipas librit të Allahut, traditës së Pejgamberit dhe traditës së Shejhejnëve (Ebu Bekrit dhe Ymerit). Hz Aliu (a.s.) nuk pranon kushtin e pasimit të traditës së Shejhejnëve.''

(Taberi dhe Ibn Esiri në librat e tyre të Historisë, Vdekja e Ymerit dhe caktimi i Osmanit si kalif)

 

Osmani i pranon këto kushte dhe bëhet kalif. Në lidhje me këtë Hz Aliu (a.s.) thotë:

“O Allah, shikoje këtë kuvend; kur u bë që i pari i tyre të dyshojë në lidhje me mua dhe që unë të shkoj mbas tyre? Kur ata u çlodhën, u çlodha edhe unë; kur ata fluturuan, fluturova edhe unë me ata. Njëri prej tyre ia vari veshin armiqësisë në zemrën së tij, ndërsa tjetri e pëlqeu ashtu kështu dhëndrin e tij.' 

(Muhammed Abduhu në "Sherb-i Nehxh-ul Belaga", v.1,6.88)

 

Të zgjedhurit e myslimanëve bëhen lodra në duart e ndjenjave dhe të shqisave, dhe nëse njëri pëson humbje nga ndjenja e armiqësisë ndërsa tjetri kaplohet nga ndjenja e acarimit, atëherë çka do të bëhet prej mënyrës së zgjedhjes së rregullt?

Duke e komentuar shprehjen ashtu-kështu (henin ve hen), Muhamed Abduhu thotë:

"Me këtë shprehje, Hz Aliu (a.s.) u bënte me dije të pranishmëve për gjërat që janë turp të përmenden”.

 

Mbasi që e zgjodhën Osmanin për kalif, Abdurrahman bin Avfi u pendua për këtë dhe e akuzonte Osmanin për tradhti ndaj premtimit. Sahabeve që e vizitonin Abdurrahmanin u kishin thënë: “Kjo është kështu për shkak tëndin, o Abdurrahman", ndërsa ky u përgjigj:

"Nuk e kam ditur se është i tillë, por betohem në Allahun se nuk do të flas më me atë". Bile, edhe kur u sëmurë Abdurrahmani dhe Osmani erdhi për ta vizituar, ai kishte kthyer kokën kah muri dhe nuk kishte folur me Osmanin." (Taberi dhe ibn Esiri në librat e tyre të Historisë dhe Muhamed Abduhu në "Sherh-i Nehxh-ul Belaga")

 

Më vonë me paraqitjen e ngjarjeve të njohura, populli u revoltua kundër Osmanit dhe ndodhia përfundoi me vrasjen e Osmanit.

 

Mbas të gjitha këtyre ndodhive, Ummeti prapë shkoi në zgjedhje dhe këtë herë e zgjodhën Hz Aliun (a.s.) si kalif. Mbas gjithë atyre pendimeve, shteti Islam kishte pësuar dridhje të shumta; ngatërrestarët janë munduar me mënyra të ndryshme, edhe përmes derdhjes së gjakut të të pafajshmëve, të ulen në fronin e kalifit. Edhe pse kishin kaluar vetëm njëzet e pesë vjet, themelet e pushtetit të Hz Resulullahut (s.a.a.) kishin pësuar dëmtime të shumta. Në këtë mënyrë Hz Imam Aliu (a.s.) e gjeti veten në mesin e detit që valëvitej me furtunat e errëta dhe të epsheve dhe pasioneve që nuk dinin të shuheshin. Kalifatin e filloi me luftën e imponuar nga ana e Nakis-ëve (ata që nuk e mbajtën fjalën e dhënë), Kasit-ëve (ata që e kundërshtuan pushtetin e Aliut a.s.) dhe Marik-ëve (ata që u larguan prej fesë) dhe nga këto lufta shpëtoi vetëm kur ra si martir.

 

Hz Aliu (a.s.) ishte i pikëlluar për shkak të gjendjes në të cilën ishte përfshirë Ummeti i Muhammedit. Të tillet si Muavije ibni Ebi Sufjan dhe babai i tij, që deri në çlirimin e Mekës luftonin kundër Islamit dhe që pas çlirimit nuk u dënuan fare, pastaj Amr ibn As, Mugire ibn Shube, Mervan ibni Hakem e të tjerë, u kapluan nga pasioni i pranimit të hises nga Islami.

 

Ummeti i Muhamedit (s.a.a.) ishte fundosur në detin e gjakut dhe sundimi i myslimanëve ra në duart e njerëzve të ulët. Logjika e njerëzve të tillë bazohej në përfitimin e pozitës në mesin e Ummetit dhe të përdorimit në parim të metodës së kuvendit (shura) për zgjedhjen e kalifit. Më vonë kjo metodë u ndërrua me një sistem të mizorëve të padrejtë dhe në fund e mori formën e sulltanatit të Kajserit dhe Kisras. Periudha e ashtuquajtur e Hulefai Rashidinëve përfundoi me martirizimin e Hz Aliut (a.s.).

 

Por, në realitet, vetëm Ebu Bekri dhe Hz Aliu (a.s.) kaluan në pushtet përmes kuvendit dhe zgjedhjes. Dhe, nëse e marrim parasysh se pranimi i Ebu Bekrit për kalif u bë befas, duke mos pasur fare dijeni dhe duke mos kërkuar mendimin e opozitës së atëhershme, gjegjësisht të Beni Hashimëve, atëherë del se Hz Aliu (a.s.) është i vetmi që është zgjedhur përmes kuvendit dhe zgjedhjes.

 

Pranimin e Hz Aliut (a.s.) për kalif e bënë mbas shumë insistimeve dhe ndikimeve të ndryshme ndaj tij, sepse ky nuk kishte dëshirë për këtë. Dhe, mbas pranimit të Hz Aliut (a.s.) si kalif nga ana e popullit, në mesin e tyre ka pasur edhe të tillë që nuk e kanë pranuar atë si kalif, por Hz Aliu (a.s.) nuk i detyroi ata për një gjë të tillë dhe i lëshoi të lirë.

 

Në këtë mënyrë, Allahu bëri që Hz Aliu (a.s.) të bëhet kalif i Resulullahut (s.a.a.) edhe me vendimin e Tij, edhe me përzgjedhjen e Myslimanëve. Ummeti Islam, Shiitet bashkë me Ehli Sunnetin, arriti marrëveshjen për pranimin e Hz Aliut (a.s.) si kalif dhe në lidhje me këtë post e kundërshtonin çdonjërin tjetër.

 

Çfarë situatë pikëlluese! Sikur të kishin pranuar atë çka ka zgjedhur Allahu për ata, do të rrjedhin begatitë e Allahut prej kokave dhe këmbëve të të tjerëve dhe Allahu do t'ua kishte zbritur bereqetin prej qiellit. Sikur t'i ishin bindur urdhrit të Tij, sikur që ka thënë në Kuran:

 

"Ju jeni të lartësuar, nëse bëheni besimtar", sot myslimanët do ta zotëronin tërë botën. Armiku i hapur injeriut, Shejtani i mallkuar, i ka thënë Allahut:

"(Iblisi) Tha: "Për shkak se më humbe mua, unë do t'u ulem atyre (do t'u zë pusi) në rrugën Tënde të drejtë, mandej do t'ju sillem atyre para, prapa, nga e djathta dhe nga e majta e tyre, e shumicën e tyre nuk do ta gjesh që të falënderohen (të besojnë)!" (Araf, 16)

 

Hidhni një vështrim gjendjes së myslimanëve në të cilën janë sot; kanë rënë në një gjendje të mjerë dhe nuk kanë fuqi për asgjë. Në lidhje me këtë gjendje, në të cilën do të përfshihet Ummeti mysliman, ka folur edhe Sejidet’un Nisa Hz Fatime-i Zehra (a.s.), në fjalimin e saj të mbajtur në mesin e grave të Muhaxhirëve dhe Ensarëve, në atë kohë kur e kundërshtoi Ebu Bekrin për kalif.

(Taberi në "Dalail-ul Imame"; Ibni Tajfari në "Belagat-un Nisa"; Ymer Riza Kahhale në “Alamun Nisa", v.4, f.123; Ibni Ebi Hadid në "Sherh-i Nehxh-ul Belaga")

 

Betohem që deveja e intrigës tash më është shtatzënë. Së shpejti do të lindë, duhet të pritni. Pastaj, do të mjelin kova të shumta të gjakut të freskët dhe helme shkatërruese. Në atë kohë do të pësojnë ata që janë në krye dhe ata që do të vijnë më vonë do të kthehen tek ata që kanë ardhur më herët dhe do ta kuptojnë përfundimin e punëve të tyre.

 

Qofshin të gëzuar shpirtrat tuaj me kënaqësitë e kësaj bote! Të jeni të sigurt se do t'ju përfshijë intriga. Jua jap sihariqin e shpatave të mprehta, ngatërrimin e forcave agresive të mizorëve dhe despotizmin e zullumqarëve. Do t'ju shkatërroj pasurinë tuaj dhe do t'jua shkulin prej rrënjës shoqërinë tuaj.

 

Pendimi shumë i madh ju pret juve. Por, çka mund të bëni ju, pasi që nuk mund të dalloni të vërtetën. A do t'ju detyrojmë që të na pranoni me zor, nëse nuk e dëshironi këtë?

 

O gruaja më e lartësuar e të gjitha botëve, o dhurata përkujtuese e Resulullahut (s.a.a.)! Ej Fatimetuz-Zehra me të vërtetë doli i vërtetë lajmi yt. Si mund të mos jetë i vërtetë? Ky ishte një lajm që kishte rrjedhur prej trashëgimisë së profetësisë dhe burimit të misionit.

Me të vërtetë fjalët e Hz Fatimes (a.s.) kanë të bëjnë me ngjarjet e të kaluarës dhe të të sotmes së Ummetit Islam. Dhe, kush do ta dijë, ndoshta e ardhmja do të jetë më e keqe se e kaluara. Sepse, ata nuk treguan kënaqësi ndaj asaj që ka zbritur Allahu dhe Allahu do t'i asgjësojë veprat e tyre.

 

 

Në këtë hadith kemi një pikë shumë të rëndësishme: Disa personave, edhe kur t'u mbyllet goja përmes argumenteve të qarta, ata prapë e kundërshtojnë vendimin për emërimin e Hz Aliut (a.s.) si kalif. Ata thonë se këtë ngjarje e kanë parë dhe kanë dëshmuar njëqindmijë sahabe, dhe në mesin e tyre ka pasur edhe të tillë që kanë qenë të virtytshëm dhe fisnikë. Dhe, nuk është diçka për t'u çuditur nëse ata janë bashkuar me qëllim të shprehjes së kundërshtimit dhe mospranimit të Hz Aliut (a.s.) për kalif. Ose, a është e mundur që asnjëri prej njëqindmijë sahabeve që ndodheshin aty, të mos e pranojnë Hz Aliun (a.s.) për kalif? Kjo ishte diçka që më bënte të dyshoj edhe unë, sigurisht që kjo vlente vetëm për kohën para fillimit të hulumtimit tim.

 

Nëse i afrohemi çështjes nga ky këndvështrim, atëherë sigurisht që mund të pranojmë si të arsyeshme një vërejtje të tillë. Por, pasi që ta analizojmë çështjen nga të gjitha anët, do të shohim se nuk kemi të bëjmë me një gjë të çuditshme. Çështja nuk është ashtu si e paramendojmë ose si e paraqet Ehli Sunneti atë. Le të analizojmë së pari këtë pyetje:

 

-Nëse nuk është e drejtë të themi se asnjëri prej njëqindmijë sahabeve nuk e kanë kundërshtuar urdhrin e Hz Resulullahut (s.a.a.), atëherë si mund të themi ndryshe?

 

Së pari, të gjithë ata që ishin prezent në ngjarjen e Gadir Humit, nuk jetonin në Medinë. Më së shumti kanë mundur të jenë tre ose katërmijë banorë të Medinës. Në anën tjetër, ka pasur edhe shumë robër dhe pjesëtarë të Ehli Sufes, që nuk kanë pasur asnjë të afërm në Medinë dhe që kanë ardhur prej viseve të ndryshme, këta kanë qenë persona me raste sociale dhe numri i tyre arrinte deri në dymijë. Madje, sipas rregullave të fisit që i takonin, ishin të dorëzuar ndaj urdhrit të të parit të fisit.

Dhe, Hz Resulullahu (s.a.a.) për shkak të rrethanave dhe çështjeve të ndryshme, nuk e kishte anuluar këtë rregull. Kur të vinin te Hz Resulullahu (s.a.a.) ndonjë grup i myslimanëve të rinj, ky ia dorëzonte ndonjë fisi për t'u kujdesur dhe mbrojtur ata dhe ia caktonte një udhëheqës nga ai fis. Prej kësaj, në Islam ka rrjedhur shprehja Ehli hal ve akd, dhe është përdorur për personat e tillë.

 

Kur ta analizojmë kuvendin e formuar mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.), të ashtuquajtur "Sakife" (Fjala Sakife në gjuhën arabe përdoret për një vend të shtëpisë nën tavan) , do të gjejmë se në atë kuvend ku është marrë vendimi për caktimin e Ebu Bekrit për kalif, kanë qenë të pranishëm vetëm njëqind persona. Sepse, prej vetë qytetit të Medinës kanë marrë pjesë vetëm disa prej të parëve të Ensarëve, që ishte fisi i Medinës.

 

Ndërsa prej fisit të Kurejshëve ishin prezentë vetëm tre ose katër përfaqësues, dhe këta ishin Muhaxhirët që ishin shpërngulur bashkë me Hz Resulullahun (s.a.a.) prej Mekës në Medinë. Dhe, tani mund të paramendojmë për gjerësinë dhe madhësinë që përfshinte kuvendi i Sakifes.

Çdo shtëpi e asaj kohe kishte nga një Sakife dhe prej kësaj mund të nxjerrim përfundim se kuvendi u mbajt në një shtëpi të zakonshme. Madje, nuk do të teprojmë nëse themi se në Sakifen e Beni Saides janë mbledhur përafërsisht njëqind njerëz. Por, është e qartë se aty nuk kanë qenë të mbledhur njëqindmijë njerëz, dhe populli ka mundur të dëgjojë për atë kuvend dhe për atë se çka ka ndodhur në atë kuvend vetëm mbasi që kanë kaluar disa ditë. Sepse, në atë kohë teknika е telekomunikacionit nuk ka qenë aq e zhvilluar sikurse që është sot.

 

Përkundër kundërshtimit të Sad ibni Ubades, që ishte i pari i Hazrexhit dhe që në të njëjtën kohë ishte edhe i pari i Ensarëve, dhe djalit të tij Kajsit, të pranishmit ishin unanim në lidhje me caktimin e Ebu Bekrit si kalif; por, sipas thënies së sotme, kjo u realizua në një mjedis ku shumica dërmuese e myslimanëve nuk ishin prezentë për ta pranuar atë si kalif. Një pjesë e tyre ishin të zënë me larjen e trupit dhe varrimin e Hz Resulullahut (s.a.a.), ndërsa të tjerët ishin shtangur prej habisë kur e morën lajmin për ndërrimin jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.); dhe,Ymer ibni Hatabi i kishte frikësuar ata duke thënë "Vdiq Resulullahu (s.a.a.)" (Sahibi Buhari, v.4, f.195)

 

Përveç kësaj, një pjesë e madhe e sahabeve ndodheshin jashtë qytetit të Medinës në vendin e quajtur Xhuruf, pasi që Hz Resulullahu (s.a.a.) i kishte dërguar ata që të luftojnë nën komandën e Usames, dhe këta nuk kanë mundur të marrin pjesë në kuvendin e Sakifes.

Së dyti, athua mbas të gjitha këtyre rrethanave, mund të paramendohet që pjesëtarët e fisit kanë mundur t'i kundërshtojnë vendimet e të parëve të tyre, posaçërisht, nëse ky vendim ka të bëjë me një kuvend ku janë munduar që të përfshihen të gjitha fiset? Sepse, nëse vihet anash zotëruesi i vërtetë i ligjit të kalifatit dhe nëse çështja përcillet në një kuvend, atëherë një ditë të gjithë myslimanët do të kenë mundësinë dhe nderin e zgjedhjes së udhëheqësit, si dhe të zgjidhen edhe vetë për atë pozitë.

 

Atëherë, pse të mos gëzohen dhe të mos e përkrahin këtë? Sa i përket kundërshtimit të një vendimi të tillë nga ana e banorëve që jetojnë jashtë qytetit të Medinës në pjesën tjetër të gadishullit të Arabisë, për një gjë të tillë as nuk ka mundur të mendohet. Thjesht, sepse pajisjet për shpërndarjen e lajmeve ishin të dobëta dhe ata nuk dinin se çka ishte duke ndodhur në Medinë, dhe posaçërisht për arsye se banorët e Medinës jetonin në qytetin e Resulullahut (s.a.a.); ata i dinë më mirë vendimet dhe urdhrat që i janë shpallur Hz Resulullahut (s.a.a.). Madje, ata mendonin se këta e dinë edhe ditën dhe orën e shpalljes së çdo vendimi apo urdhri.

 

Pastaj, cilit të parë të fisit që jeton larg qendrës, iintereson çështja e kalifatit? Sipas tyre, nuk ka rëndësi se kush është kalif, Ebu Bekri apo Aliu, dhe kjo nuk ndërron asgjë. Atij i mjafton që të mbetet i pari i fisit dhe ta lërë të qetë në këtë pozitë. Mund të ndodhë që ndokush interesohet për këtë çështje dhe ka parashtruar një pyetje në lidhje me të vërtetën, por, krerët më të mëdhenj kanë arritur që t'ia mbyllin gojën përmes preteksteve të ndryshme. Madje, për gjëra të tilla mund të bindemi edhe nga rasti i kundërshtimit të pagesës së zeqatit ndaj Ebu Bekrit nga ana e Malik ibn Nuvejres.

 

Nëse ndonjëri do të hulumtojë rastet e mosdhënies së zeqatit në kohën e Ebu Bekrit dhe ngjarjet që kanë pasuar gjatë luftimit të tyre nga ana e Ebu Bekrit, do të vërejë se këto transmetime do të vijnë në kundërshtim në mes veti dhe me qëllim të mbrojtjes së nderit të disa sahabeve, historianët kanë ndërhyrë në rrëfimet e personave të ndryshëm duke e përpunuar ashtu që të jetë e pranueshme dhe bindëse për masën e gjerë të popullit.

 

Por, shumë lehtë mund të vërehet se nuk kanë arritur sukses në këtë drejtim. Pika e tretë e kësaj çështjeje ka të bëjë me thjeshtësinë e kryerjes së kësaj pune, ose marrja e pushtetit duke e përballur popullin me një grushtshtet.

 

Sepse, kuvendi i Sakifes është mbajtur pa dijeninë e sahabeve që ishin të zënë me punët e varrimit të Resulullahut (s.a.a.). Në mesin e tyre, përveç Hz Aliut (a.s.) dhe Abbasit, gjendeshin edhe të tjerët prej Beni Hashimit, si dhe prej sahabeve Mikdadi, Selmani, Ebu Zerri, Ammari, Zubejri, e të tjerët. Ata që ishin mbledhur në Sakife, mbas emërimit të Ebu Bekrit për kalif, dolën dhe shkuan në xhami për të bërë ceremoninë e pranimit të Ebu Bekrit për kalif nga ana e popullit, me apo pa dëshirën e tyre. Por, Hz Aliu (a.s.) dhe të tjerët ishin ende të zënë me obligimin e shenjtë dhe nuk kanë mundur ta lënë anash varrimin e Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe të vrapojnë në Sakife. Kur u krye obligimi i tyre,

Ebu Bekri veç ishte zgjedhur për kalif dhe puna ishte kryer. Ata që e kundërshtonin këtë emërim, konsideroheshin si nxitës dhe përçarës të myslimanëve dhe shkonin aq larg sa që lejonin edhe të vriten ata që janë kundër këtij emërimi nëse ka nevojë për një gjë të tille.

 

Për këtë arsye, kur Sad bin Ubade refuzoi të pranojë Ebu Bekrin si kalif, Ymeri e kërcënoi me vdekje:

“Mbyteni atë, ai është përçarës"

(Sahihi Buhari, v.8, f.26; Tarih-i Tabori dhe ibni Kutejbe në "Tarih-ul Hulefa")

 

Ndërsa Hz Aliun (a.s.) dhe ata që ishin bashkë me të, e kërcënonin me djegien e shtëpisë.

Prej pikëpamjes së Ymerit, që kishte në lidhje me pranimin e kalifatit, mund të kuptojmë edhe më lehtë edhe disa çështje tjera. Sipas Ymerit, për të qenë kalifati i vlefshëm dhe legal, mjafton vetëm të bëhet pranimi i tij nga ana e disa myslimanëve që përfshiheshin në parinë e myslimanëve. Dhe, myslimanëve të tjerë u takon pasimi i tyre; nëse ndonjëri e kundërshton, ai do të konsiderohet se ka dalë jashtë prej shërbimit ndaj Islamit dhe duhet të vritet.

 

Le të përcjellim fjalët e Ymerit në lidhje me pranimin e kalifit, prej penës së Buhariut:

“Në lidhje me ngjarjet e Sakifes, Ymeri tha: Aq shumë u ngritën zërat dhe britmat, sa që u frikova se do të shpërthejë ndonjë kryengritje dhe i thashë Ebu Bekrit:

"Zgjate dorën'! Ai e zgjati dhe unë e pranova atë si kalif. pastaj, edhe Muhaxhirët dhe Ensarët e pranuan. Pastaj, u drejtuan kah Sad bin Ubade dhe thanë "Vriteni Sad bin Ubaden', ndërsa unë thashë: Allahu e vraftë Sad bin Ubaden" (Sahihi Buhari, v.8, f.28, “Bab-u Rexhm-il Habla Min-ez Zina Iza Ahsanet")

 

Mbas kësaj, Ymeri vazhdoi:

"Betohem në Allahun, asnjë çështje tjetër nuk ka qenë më e rëndë për mua sesa emërimi i Ebu Bekrit për kalif. U frikova se nëse shkëputemi nga shoqëria dhe nëse nuk marrim pjesë në emërimin e kalifit, të tjerët do ta bënin këtë dhe do të emëronin ndonjë tjetër në këtë pozitë. Atëherë, do të duhej të pranonim ndonjë tjerët për kalif. Sikur të kishim kundërshtuar, do të paraqiteshin trazirat".

 

Atëherë, sipas Ymerit, çështja e kalifit nuk qenka diçka që po varet prej zgjedhjes dhe kuvendit, por mjafton që vetëm njëri që është prej parisë së popullit të emërohet dhe të pranohet për kalif dhe të bëhet udhëheqës i të tjerëve. Për këtë arsye, brenga e tij ishte që ta bëjë këtë para se ta bëjnë të tjerët dhe, për këtë arsye duke i thënë Ebu Bekrit: “Zgjate dorën” dhe pa u konsultuar me asnjërin, e emëron atë si kalif. Këtë ngjarje Ymeri e tregon në këtë mënyrë:

“Mbasi që u ndamë prej atij kuvendi dhe mbasi që e kishin siguruar pranimit e kalifit, ne druanim se mos edhe ndonjëri tjetër do ta bëjë të njëjtën. (Ymeri druante që edhe Ensarét të mos e caktojnë ndonjërin për kalif)"

(Sabihi Buhari, v.8, f.26)

 

Thënia e Ymerit: “Në atë kohë duhej që ose të pranonin për kalif ndonjërin me të cilin nuk jemi të kënaqur ose ta kundërshtonim; kjo do ta hapte rrugën e trazirave", do të hedhë më tepër dritë në këtë çështje.

Për të qenë sa më i drejtë gjatë dhënies së gjykimit dhe për të qenë sa më preciz në hulumtimin tonë, duhet ta pranojmë edhe këtë: Gjatë ditëve të fundit të jetës së tij Ymeri ndërroi mendimin në lidhje me emërimin e kalifit.

 

Sepse, gjatë haxhit të tij të fundit u afrua njëri dhe në praninë e Abdurahman ibn Avfit e pyeti: “O udhëheqësi i besimtarëve, çka thua për filan personin"?

Atëherë Abdurrahmani iu përgjigj: - "Nëse vdes Ymeri, unë do ta pranoj atë për kalif. Betohem në Allahun se caktimi i Ebu Bekrit u bë befas dhe pastaj u bë vendim i prerë”. Kur e dëgjoi këtë Yineri, u zemërua shumë dhe sapo mbërriti në Medinë e tuboi popullin dhe u mbajti një fjalim. Këtu do të cekim vetëm një pjesë të fjalimit:

“Më erdhi njëri prej jush dhe më tregoi për lajmin e emërimit të kalifit mbas vdekjes sime. Asnjëri mos ta mashtrojë veten me këto fjalë 'Caktimi i Ebu Bekrit u bë befas dhe pastaj u bë vendim i prerë'. Është e vërtetë se ashtu ka ndodhur, por Allahu na mbrojti prej sherrit të.

 

Më vonë vazhdoi më këto fjalë:

"Kush e cakton ndonjërin për kalif, pa u konsultuar me myslimanët e tjerë, nuk do të pranohet as ai, as personi që e cakton atë; vritni të dy (ose frikohem se do t'i vrasin të dy)"

Ah, sikur të kishte Ymeri këtë pikëpamje edhe në ditën e Sakifes dhe të mos i kishte detyruar myslimanët që të pranojnë Ebu Bekrin si kalif dhe i cili u caktua befas! Por, si ka mundur të posedojë një pikëpamje të tillë Ymeri, sepse sipas këtij mendimi është dashur të vritet edhe vetë edhe shoku i tij. Sipas pikëpamjes së re,ai thoshte: “Kush e cakton ndonjërin për kalif pa u konsultuar me myslimanët e tjerë, nuk pranohet as ai as personi që e cakton atë, vritni të dy” (Tarih-i Taberi, pjesa me nëntitull "Caktimi i Ymerit për kalif"; Ibni Ebil Hadid ng "Sherh-i Nehxh-ul Belaga")

 

Tani, të shohim se, pse Ymeri e ndërroi mendjen gjatë viteve të fundit të jetës së tij. Më mirë se të tjerët, Ymeri e dinte se kjo pikëpamje e tij do ta lëkundte legjitimitetin e emërimit të Ebu Bekrit, sepse, vetë ai e emëroi Ebu Bekrin, pa u konsultuar me myslimanët dhe emërimi i tillë u bë befas dhe pa u menduar. Kjo pikëpamje do të inicionte edhe kritikën ndaj vetë kalifatit të tij. Sepse, edhe vetë u bë kalif pa u konsultuar me myslimanët tjerë dhe në bazë të amanetit të Ebu Bekrit që e dha para vdekjes së tij.

 

Madje, disa myslimanë kanë ardhur te Ebu Bekri për t'u ankuar se po e vendos njërin që është zemërgurë dhe i vrazhdë. Kur Ymeri deshi ta lexojë amanetin e shkruar të Ebu Bekrit përpara popullit, njëri prej masës së tubuar e pyeti:

“Çka shkruan aty o Ebu Hafs?", Ymeri iu përgjigj: "Betohem në Allahun se nuk e di, por unë do të jem i pari që do t'i bindem asaj çka shkruan", Atëherë, ky i tha: "Betohem në Allahun se unë e di çka shkruan aty; ti e emërove atë për kalif, tani  ai të emëron ty për kalif!! 

(Ibni Kutejbe në "El Imametu ve-s Sijase", v.1, f.25 të pjesa "Semundja e Ebu Bekrit dhe caktimi i Ymerit si kalif)

 

Edhe Hz Aliu (a.s.) i ka folur Ymerit në mënyrë të ngjashme, kur ai e detyroi popullin që të pranojë për kalif Ebu Bekrin: “Prej qumështit të mjelë, do të arrijë edhe te ti një pjesë e saj”. (Ibni Kutejbe ne "El Imametu ves-Sijase" v. 1. f.18)

 

Është me rëndësi që të dimë se pse Ymeri e ndërroi mendjen në lidhje me zgjedhjen e kalifit. Sipas meje, ai kishte dëgjuar se disa sahabe dëshironin ta zgjedhin Hz Aliun (a.s.) për kalif mbas vdekjes së tij, dhe Ymeri nuk pajtohej fare me këtë.

 

Madje, për realizimin e kësaj Ymeri pengoi që të shkruhet testamenti nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.), kur u afrua momenti i ndërrimit jetë të tij, (Sahihi Muslim, v.5, f.75 te “Kitab-ul Vasijct” dhe Sahihi Buhari,v.7, 1.9) sepse, ai e dinte se çka dëshironte të shkruajë Hz Resulullahu (s.a.a.).

 

Madje, për të parandaluar shkrimin e testamentit, Ymeri tha se Hz Resulullahu (s.a.a.) është në agoni dhe se nuk di çka flet. Me qëllim të parandalimit të emërimit të Hz Aliut (a.s.) për kalif, i kërcënonte me vdekje ata që dëshironin ta shpërndanin lajmin e ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.). Ndërsa në anën tjetër, e detyronte popullin që të pranojnë Ebu Bekrin për kalif dhe i kërcënonte ata që kundërshtonin të pranonin." 

(Sahihi Buhari, v.8, f.28 dhe Traih-ul Hulcfa, v.1, f.19)

 

Të gjitha këto i bënte me qëllim të largimit të Hz Aliut (a.s.) nga froni i kalifit. Atëherë, si është e mundur që të pajtohet Ymeri me thënien: “Kur të vdes Ymeri, do ta emërojë filanin për kalif".

Posaçërisht, nëse personaliteti i atij filani është i panjohur në histori dhe nuk është prej sahabeve të sigurta (te të cilët nuk dyshohet). Duke u bazuar në lëvizjen e emërimit të kalifit nga ana e Ymerit ndaj Ebu Bekrit, ai thotë: "Betohem në Allahun se pranimi i Ebu Bekrit u bë befas dhe pa u menduar, por më vonë u forcua dhe u bë i qëndrueshëm"! Pra, pranimi i Ebu Bekrit u bë pa u konsultuar me myslimanët, duke u hazuar në pavëmendje dhe më vonë u forcua.

 

Nëse forma e caktimit të Ebu Bekrit për kalif nga ana e Ymerit është e drejtë dhe legjitime, pse atëherë kjo formë të mos zbatohet dhe të mos jetë e drejtë edhe për tjetrin!? Në anën tjetër, Ibni Abbasi dhe Abdurahman ibn Havfi, si dhe Ymeri i iknin prej të përmendurit të emrit të atij personi që dëshironin ta emëronin si kalif. Ymeri u zemërua aq shumë për këtë fjalë sa që menjëherë në Xhumanë e parë u ndal te tema e kalifatit dhe e paraqiti pikëpamjen e tij të re, ku tregonte për pozitën e rëndësishme të këtyre dy personave.

Në këtë mënyrë dëshironte që të parandalonte përsëritjen e një ngjarjeje të tillë, sepse këtë herë mund të kalonte në atë pozitë një njeri i padëshirueshëm nga ana e tij.' (Sahihi Buhari, v.8, f.25)

 

Nga kjo që u tha deri më tani, mund të përfundojmë se kjo thënie nuk ishte vetëm e atij personi, por këtë mendim e ndanin edhe shumica e sahabeve. Për këtë arsye, Buhariu shkruan:

"Ymeri u zemërua dhe më vonë tha: 'Unë jam ende gjalle; prandaj, le të përmbahen ata që dëshirojnë t'i grabisin punët e popullit."

 

Domethënë, e vërteta e ndërrimit të pikëpamjes së Ymerit, që sipas vetë thënies së tij është grabitja e punëve të popullit dhe dorëzimi i tyre një personi tjetër si p.sh. Hz Aliu (a.s.), qenka bërë me qëllimin e evitimit të emërimit për kalit nga ana e personave të padëshirueshëm. Sepse, ai besonte se kalifati nuk është e drejta e Aliut, por një autorizim nga ana e popullit Atëherë, kjo pyetje mbetet pa përgjigje: pse mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe pa u konsultuar me myslimanët, Ymeri e emëroi Ebu Bekrin për kalit?

 

Qëndrimi i tillë i Ymerit kishte për qëllim mbajtjen sa më larg të Hz Aliut (a.s.) nga kalifati dhe kjo është diçka që dihej qartë. Këtë përfundim nuk e nxjerrim vetëm prej fjalimit të tij paraprak. Çdokush që e ka hulumtuar historinë e di që edhe gjatë kohës së kalifatit të Ebu Bekrit, udhëheqësi i vërtetë ishte Ymeri. Për këtë arsye, Ebu Bekri kërkoi leje prej Usame ibni Zejdit për ta kursyer Ymerin prej pjesëmarrjes në luftë, me arsyetim se i duhet ndihma e tij në lidhje me çështjet e kalifatit. Ndërsa, në anën tjetër vërejinë se gjatë periudhës së sundimit të Ebu Bekrit, Ymerit dhe Osmanit,Hz Aliut (a.s.) nuk i besohej asnjë lloji i përgjegjësisë shoqërore, ushtarake apo ekonomike dhe mbahej larg nga pozitat me përgjegjësi. Sa i përket shkallës së lartë të personalitetit të tij, kjo ishte e njohur për të gjithë.

Më e çuditshme se kjo është fakti, të cilin e lexojmë në librat e historisë, se kur u afrua koha e vdekjes së Ymerit, ai ishte i pikëlluar se nuk janë në jetë Ebu Ubejde ibni Xherahi ose Ebu Huzejfe, që ishte robi i Salimit, sepse do të kishte caktuar njërin prej tyre në vendin e tij.

 

Por nejse, sidoqoftë Ymeri e kishte ndërruar mendimin e tij në lidhje me emërimin e kalifit dhe kalifatin e caktuar në mënyrë të ngutshme dhe pa konsultim e kishte klasifikuar si grabitje e të drejtës së myslimanëve. Për këtë arsye, duhet të zbulonte një rrugë të re të ashtuquajtur të mesme, ashtu që një person të pranojë një tjetër person dhe që populli të mos detyrohet të pranojë atë për kalif. Në anën tjetër, nuk duhet lejuar që e tërë puna e caktimit të kalifit të varet nga zgjedhja e popullit, sepse, Ymeri e kishte përjetuar njëherë këtë ndodhi, kur mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.) ishte përgatitur në tërësi kjo punë në Sakife dhe pastaj kundërshtimi ishte rritur aq shumë sa që ishte shumë afër edhe gjakderdhja. Për këtë arsye, vendosi një kuvend ku do të zgjidhet njëri prej gjashtë personave.

 

Sipas kësaj, të drejtën për emërimin e kalifit të ardhshëm e kishin vetëm këta persona; asnjëri prej myslimanëve të tjerë nuk kishte të drejtë për t'u përzier në këtë çështje.Në anën tjetër, Ymeri e dinte se është e pamundur që të mos lindë mosmarrëveshja në mesin e tyre, pra se do të ndahen në dy grupe nga tre persona, dhe për këtë arsye porositi që të mbahet ana e tre personave në të cilën ndodhej Abdurrahman ibn Avfi, edhe atë me çmimin e vrasjes së grupit tjetër. Pra, kjo do të pasonte nëse ndahen në dy grupe ta barabarta, por, kjo ishte e pamundur, sepse, Ymeri e dinte se Sad ibni Vakkasi dhe Abdurahman ibn Havfi i takonin fisit të Beni Zuhres dhe ishin kushëri të njëri-tjetrit. Sadi nuk e donte Hz Aliun (a.s.) dhe kishte urrejtje ndaj tij, sepse, Hz Aliu (a.s.) e kishte mbytur dajën e tij nga fisi Abdushshems. Dhe, në anën tjetër Abdurrahmani ishte dhëndri i Osmanit dhe e dinte se Talha e mbështet Osinanin, sepse sipas disa transmetuesve të hadith-eve, në mes të Osmanit dhe Talhas kishte një miqësi të sinqertë. Prandaj, mjaftonte që Osmani të tregohej si kandidat ndaj Hz Aliut (a.s.) dhe që Talha ta mbajë anën e tij. Gjithashtu, Talha i takonte fisit Beni Tejm, dhe në mes të fisit Beni Tejm dhe Beni Hashim kishte lindur një armiqësi për shkak të kalifatit të Ebu Bekriti. 

(Muhammed Abduhu në "Sherh-i Nchxh-ul Belaga")

 

Të gjitha këto i dinte shumë mirë Ymeri. Për këtë arsye i caktoi këta të gjashtë për anëtarë të kuvendit. Të gjithë ishin prej Muhaxhirëve dhe nuk e caktoi asnjërin prej Ensarëve. Të gjithë ishin prej parisë së fiseve, njerëz me autoritet dhe të rëndësishëm:

 

1) Ali ibni Ebu Talibi, kryetari i fisit Beni Hashim;

2) Osman ibni Affan, kryetari i fisit Beni Umejje;

3) Abdurahman ibn Avf, kryetari i fisit Beni Zuhre;

4) Sad ibni Vakkas, prej fisit Beni Zuhre dhe dajat prej fisit Beni Umejje;

5) Talha ibn Ubejdullah, kryetar i fisit Beni Tejm;

6) Zubejr ibn el Avam, nëna e të cilit ishte Salija,halla e të Dërguarit (s.a.a.) dhe Zubejri ishte burri i Esmas, vajzës së Ebu Bekrit.

 

Këta ishin të njohur si Ehli Hal ve Akd, dhe vendimi i tyre ishte i vlefshëm si për myslimanët e qytetit të Medinës ashtu dhe për të gjithë myslimanët e të gjitha qyteteve tjera. Myslimanëve u takonte vetëm bindja dhe moskundërshtimi i tyre. Ishte i lejuar derdhja e gjakut të atij që do ta kundërshtonte këtë vendim. Tani, mbas të gjitha këtyre shpjegimeve, besoj që lexuesit tanë të ndershëm mund të kuptojnë edhe më mirë ngjarjen e Gadir Humit.

 

Në anën tjetër, duke ditur për mendimin, dëshirën dhe qëllimin e këtyre gjashtë personave, mund të themi se Ymeri caktoi për kalif Osman ibn Affanin, sepse, ai e dinte se së paku gjysma e tyre nuk do ta pranojnë Hz Aliun (a.s.) për kalit, përndryshe, cilën të drejtë e merrte për bazë Ymeri kur e rekomandonte anën e Abdurrahman ibn Avfit ndaj Hz Aliut (a.s.)? Dhe, edhe pse janë paraqitur kundërshtimet në mesin e myslimanëve në lidhje me krahasimin e Hz Aliut (a.s.) dhe të Ebu Bekrit, krahasimi në mes Hz Aliut (a.s.) dhe Abdurrahman Ibn Avfit ishte diçka e re dhe e padëgjuar deri në atë kohë.

 

Në këtë vend do t'u parashtroj një pyetje vëllezërve tanë të Ehli Sunnetit që e mbrojnë parimin e kuvendit: Athua, është e mundur të pranohet ky komision gjashtë anëtarësh si një kuvend autentik? -sepse, këta nuk i kanë zgjedhur myslimanët por vetë Ymeri. Pasi që vetë caktimi i tij për kalif nuk u bë në bazë të konsultimit, atëherë në bazë të cilit parim apo të drejtë mund t'i nënshtronte myslimanët ndaj njërit prej këtyre personave?

 

Pra, është e qartë se Ymeri besonte që, përveç Muhaxhirëve askush nuk kishte të drejtë për pozitën e kalitit dhe se askush nuk ka të drejtë as t'i armiqësojë apo t'i kundërshtojë ata. Madje, ai dhe Ebu Bekri besonin se kalifati është e drejtë apriori e Kurejshëve.

Sipas tij, Selmani Farsi, Ammar Jasiri, Bilal Habeshiu,Suhejb Rumi, Ebu Zer Gifari dhe shumë e shumë sahabe të tjerë nuk kishin të drejtë të konkurronin për këtë pozitë. Këto nuk janë vetëm pretendime të paargumentuara, përkundrazi, këto janë deklarata të cilat i kanë mbledhur transinetuesit e hadith-eve nga vetë gjuhët e tyre. Të kthehemi në fjalimin e Ymerit, të cilin e transmetojnë Buhariu dhe Muslimi. Ymeri thotë:

 

"Kisha dashur të flas; bile kisha përgatitur një fjalim që do të më shkojë për shtati dhe që do ta mbaja para Ebu Bekrit, por përmbahesha prej tij. Sa u bëra gati për të folur, Ebu Bekri më tha: 'Mos u ngut'! Dhe unë nuk desha ta zemëroja atë. Ebu Bekri filloi të flasë. Ai ishte më i butë dhe më i matur se unë. Betohem në Allahun se të gjitha ato fjalë që më shkonin për shtati dhe që kisha ndërmend të flas, të njëjtat i përmendi Ebu Bekri në fjalimin e tij të përgatitur aty për aty, madje në formën më të bukur dhe më gjithëpërfshirëse. Atyre (Ensarëve) u tha: “Jeni të tillë, ashtu si thoni për vete, por e drejta e kalifatit u takon vetëm Kurejshëve dhe nuk është temë bisede për të tjerët”. 

(Sahihi Muslim, Bab-ul Vasijet)

 

Në këtë mënyrë, vihet në pah qartas se Ebu Bekri dhe Ymeri nuk besonin në parimin e kuvendit dhe të zgjedhjes. Sigurisht që disa historianë ia përshkruajnë Hz Resulullahut (s.a.a.) thënien e Ebu Bekrit: “Kalifati është prej Kurejshëve” dhe për këtë kanë edhe argumentet e tyre. Ky është një hadith i vërtetë dhe i padyshimtë. Këtë e kanë qartësuar Buhariu, Muslimi dhe të gjitha përmbledhjet e hadith-eve të Ehli Sunnetit dhe të Shiitëve. Në këtë hadith Hz Resulullahu (s.a.a.) thotë:

“Mbas meje, kalifët janë dymbëdhjetë; të gjithë janë prej Kurejshëve".

(Sahibi Muslim, v.6, f.2 dhe 3; Sahihi Buhari, v.8, f.27)

 

E shprehur më qartë, Hz Resulullahu (s.a.a.) thotë:

"Edhe nëse do të mbesin vetëm dy njerëz, prapë kalifi do të jetë prej Kurejshëve".

Dhe, në një hadith tjetër të ngjashëm thuhet:

"Qoftë gjatë të mbarës apo gjatë sherrit, populli duhet t'i nënshtrohet Kurejshëve".

Mbasi që të gjithë myslimanët u besojnë këtyre hadith-eve, atëherë si mund të jetë e drejtë të thuhet se Hz Resulullahu (s.a.a.) u ka lënë myslimanëve zgjedhjen e kalifit sipas dëshirës së tyre dhe përmes konsultimeve? Nuk është e mundur që të shpëtojmë nga kjo kontradiktë përderisa t'i pranojmë fjalët e dijetarëve Shiitë dhe të disa dijetarëve të Ehli Sunnetit se Hz Resulullahu (s.a.a.) ka caktuar paraprakisht numrin dhe emrat e të gjithë kalifëve që do të vijnë prej Imamëve të Ehli Bejtit.

 

Sipas këtij shpjegimi, mund të kuptojmë pariinin themelor të qëndrimit të tij për kufizimin e kalifatit nga ana e Kurejshëve. Ymeri ishte i njohur sikur njëri që bënte përpjekje kundër vendimeve të prera, edhe gjatë kohës sa ishte gjallë Hz Resulullahu (s.a.a.). Paqja e Hudejbijes''(Sahili Buhari, v.2, f.81; Sabihi Muslim, Babul Sulh-ul Hudejbije) falja e namazit për dyfytyrëshat, (Sahihi Buhari, v.2.1.76) qëndrimi ndaj fatkeqësisë së ditës së Enjte (Sahihi Buhari, V.2, 0.37)  dhe pengimi i dhënies së sihariqit për xhenet" (ahibi Buhari, v.1, f.45, te pjesa ku thote "Ai që e takon Allahun me një besim të padyshimtë, do të shkojë në xhenet") dëshmojnë të qartë për atë që thamë.

 

Atëherë, duke i marrë parasysh të gjitha këto, nuk është për t'u çuditur fakti që edhe mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe duke ditur se kalifati i takon vetëm Kurejshëve, Ymeri e kundërshtoi vendimin e prerë sipas të cilit Hz Aliu (a.s.) duhet të caktohej për kalif, e që njëkohësisht ishte edhe më i riu me moshë në mesin e të parëve të Kurejshit. Kjo ishte edhe arsyeja që para se të vdiste, Ymeri të caktojë gjashtë persona prej Kurejshëve për anëtarë të kuvendit. Në këtë mënyrë do të mund të përfitojë nga hadith-et e Hz Resulullahut (s.a.a.) që ia japin të drejtën e kalifatit vetëm Kurejshëve.

 

Dhe, duke ditur se nuk mund të zgjidhet Hz Aliu (a.s.) për kalif, me qëllim të përfitimit politik e fut edhe Hz Aliun (a.s.) në mesin e tyre. Sepse, në këtë mënyrë do të ulet vlera e Hz Aliut (a.s.) dhe të afërmit e tij do të mbesin pa një prijës. Duke ditur për qëllimin e Ymerit,Hz Aliu e bëri të paefektshëm këtë metodë të tij përmes fjalimit të tij të mbajtur para popullit. "...Por, unë durova përkundër zgjatjes së periudhës dhe vështirësisë së saj. Madje, edhe para se të migrojë nga kjo botë, çështjen e kalifatit ia ngarkoi gjashtë personave dhe mendonte se unë jam njëri prej të gjashtëve. O Allah, shikoje këtë kuvend! Kur u bë që i pari i tyre të dyshojë në lidhje me mua dhe që unë të shkoj mbas tyre? Kur ata u çlodhën, u çlodha edhe unë; kur ata fluturuan, fluturova edhe unë me ata. Njëri prej tyre ia vari veshin armiqësisë në zemrën së tij, ndërsa tjetri e pëlqeu pak a shumë dhëndrin e tij...

(Ekziston edhe vazhdimi i fjalimit. Muhamed Abduhu në "Sherh-i Nehxh-ul Belaga", v.), f.87)

 

Dhe, pika e katërt e kësaj çështjeje që duhet të përkujtohet është se Hz Aliu (a.s.) u ka sjellë argumente njerëzve në çdo mënyrë, por, të gjitha ishin kot, ngase ata ose e xhelozonin atë për shkak të pozitës së tij që ia kishte dhënë Allahu, ose ata ushqenin në zemrat e tyre një armiqësi që nuk dinte të shuhej, sepse i ka mbytur luftëtarët dhe të parët e famshëm të Kurejshëve, ua ka ulur hundën në tokë armiqve të Islamit dhe i ka detyruar ata që të dorëzohen përmes guximit dhe trimërisë së tij të pashembullt. Për këtë arsye, ia kishin kthyer shpinën Hz Aliut (a.s.) dhe ishin drejtuar kah të tjerët. Atëherë, çfarë dobie ka prej argumenteve të drejtuara kah njerëzit e tillë?

 

Përkundër gjithë këtyre presioneve, Hz Aliu (a.s.) qëndroi i patundur dhe e mbrojti fenë dhe traditën që e  kishte sjellë Hz Resulullahu (s.a.a.). As armiqësia e armikut, as malli dhe pozita e dynjasë nuk mundën ta thyenin përcaktimin e tij.

Vetë Hz Resulullahu (s.a.a.) e dinte këtë; për këtë arsye ai mundohej që ta vendosë dashurinë në zemrat e njerëzve dhe në çdo rast atyre u përkujtonte virtytet vëllait dhe të djalit të axhës, Hz Aliut (a.s.):

 

  • "Dashuria ndaj Aliut është prej imanit, ndërsa armiqësia nda tij është nga përçarja”il." (Sahihi Muslim, v.1.0.61)
  • "Aliu është prej meje dhe unë jam prej Aliut”. (Sahihi Buhari, v3, f.168)
  • “Mbas meje, Aliu është udhëheqësi i të gjithë besimtarëve" (Musnedi Ahmed, v.5, f.25 dhe Mustederk-i Hakim, v.3, f.124)
  • "Aliu është dera e diturisë sime dhe babai i fëmijëve." (Mustedreki Hakim, v.3, f.126.)
  • "Aliu është i nderuari i të gjithë myslimanëve, imami i të devotshmëve dhe prijësi i fytyrave të ndriçuara"! (Muntehab-ı Kenz-ul Ummal, v.5, f.34)

 

Këta janë disa shembuj të fjalëve të Hz Resulullahut (s.a.a.), por, ç'të bësh kur rezultati i të gjitha këtyre fjalëve ishte vetëm rritja e armiqësisë dhe e xhelozisë në zemrat e tyre. Për këtë arsye, para se të ndërrojë jetë Hz Resulullahu (s.a.a.), e thirri Hz Aliun (a.s.), e përqafoi dhe me lot në sy i tha:

 

“O Ali, unë kam njohuri për armiqësinë dhe urrejtjen që zemrat e tyre ushqejnë për ty. Mbas meje, do të vërehet qartë kjo. Nëse të emërojnë ty për kalif, pranoje; në të kundërtën, duro ndaj padrejtësive deri sa të më takosh mua".

(Taberi në "Er Rijaz-uz Nezire Fi Menakibil Asheere, Bab-u Fezail-i Ali ibni Ebi Talib.")

 

Për këtë arsye, durimi që e kishte treguar Hz Aliu (a.s.) mbas pranimit të Ebu Bekrit për kalif, ishte për shkak të porosisë së lënë nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.). Dhe, këtu nuk ka asnjë urtësi të fshehur për askënd.

 

Pika e pestë: Njeriu që lexon dhe mendon për ajetet e Kuranit, do të vërejë se raste të tilla të kundërshtimeve janë shfaqur edhe te popujt e mëhershëm. Për shembull:

 

Kabili e vrau me të padrejtë vëllanë e tij Habilin. Mbas njëmijë vjetësh të thirrjes në rrugën e Allahut, Hz Nuhin (a.s.) e pasuan vetëm një numër i vogël i tyre dhe në fund gruaja bashkë me djalin e tij mbesin jobesimtarë.

Në qytetin ku ka jetuar Hz Luti (a.s.) dhe që është shkatërruar nga ana e Allahut, përveç një shtëpie askush tjetër nuk është bërë besimtar. Në mesin e popullit të faraonit, që tregonte mendjemadhësi në tokë dhe që e kishte bërë tërë popullin rob të tij, nuk kishte asnjë besimtar përveç një personi që e mbante të fshehtë besimin. Kur e panë veten më të fortë, djemtë e Jakubit (a.s.) i përgatitën pusi vëllait më të vogël Hz Jusufit (a.s.), sepse nuk mund të duronin që babai i tyre ta donte më tepër atë. Përmes dorës së Hz Musës (a.s.) Allahu e shpëtoi popullin e Beni Israelit duke e ndarë detin në dysh dhe armiqtë e tyre bashkë me faraonin i përmbysi aty.

 

Përkundër asaj që i panë me sy çudirat, Beni Israelët sapo dolën nga deti e panë një popull që i adhuronin idhujt dhe i thanë Hz Musës (a.s.): "Na i bën edhe neve disa idhuj, sikur të atyre, që të mund të të adhurojmë edhe ne". Hz Musa (a.s.) u tha atyre:

“Me të vërtetë, ju jeni një popull injorant". Kur shkoi Hz Musa (a.s.) për të biseduar me Allahun, e caktoi Hz Harunin (a.s.) për prijës të tyre. Përmes komploteve të ndryshme ata mundoheshin ta mbytnin atë dhe pastaj u bënë edhe idhujtarë duke filluar ta adhurojnë lopën. Mbas kësaj kanë mbytur edhe shumë të dërguar të tjerë. Në lidhje me këtë Allahu thotë:

"E sa herë që u erdhi ndonjë i dërguar me çka nuk u pëlqeu juve, a nuk u bëtë kryelartë dhe disa prej tyre i përgënjeshtruat e disa i mbytët?" (Bekare, 87)

 

Hebrenjtë dhe të krishterët e kryqëzuan Hz Isën (a.s.) dhe tentuan që ta vrasin atë përmes komploteve të ndryshme.

Dhe, sa i përket myslimanëve, disa që e llogarisnin veten prej Ummetit të Hz Resulullahut (s.a.a.), përgatitën një ushtri dhe e dërguan në Kerbela me të vetmin qëllim të vrasjes së lules së Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe prijësit të të rinjve të Xhenetit, Hz Imam Hysejin (a.s.). Bashkë me të janë masakruar edhe shtatëdhjetë e dy sahabe dhe anëtarë të shumtë të familjes së tij, ku përfshihej edhe foshnja që ende e thithte qumështin e nënës.

 

Nëse merren parasysh të gjitha këto që u thanë, athua ka diçka të çuditshme në lidhje me ngjarjet që kanë të bëjnë me kalifatin dhe që janë paraqitur mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.)? Kur, vetë Hz Resulullahu (s.a.a.) në lidhje me Ummetin e tij ka thënë:

 

"Nuk do të kalojë shumë dhe do të pasoni hap pas hapi rrugën e popujve të mëhershëm. Madje, nëse kanë hyrë në strehën e gazelës, edhe ju do të hyni në atë strehë”. Kur e pyetën të pranishmit:

"Me popujt e mëhershëm, a mendoni për Hebrenjtë dhe të krishterët"? - Hz Resulullahu (s.a.a.) u përgjigj: “Kush tjetër përpos tyre”.

 

A ka këtu diçka të çuditshme? - apo, sikur që kanë transmetuar edhe Buhariu me Mulimin, që Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

 

"Në ditën e Kiametit, sahabet e mi do të vendosen në anën e majtë. Atëherë unë do t'i pyes: “Ku po shkoni?" -

Ata do të më përgjigjen: - "Betohem në Allahun, po shkojmë në zjarr".

Atëherë, unë do të them: - "O Allah,këta janë sahabet e mi”.

Do të më përgjigjet: - "A e di se çfarë shpifje kanë bërë ata mbas teje?" -

Unë do të them:

“Turpi qoftë për ata që i kanë ndërruar adhurimet mbas meje”.

Prej tyre do të shpëtojë vetëm një grup i vogël, sikur që ndahen dhe humbin prej kopesë disa deve”.

(Sahihi Buhari, v.7 1.209 dhe Sahihi Muslim, "Babu-ul Havz")

 

A ka këtu diçka të pazakonshme? - sepse, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Së shpejti, Ummeti im do të ndahet në shtatëdhjetë e dy grupe; përveç njërit, të gjithë do të shkojnë në xhehenem" 

(Sunen-i Ibni Maxhe, "Kitab-ul Fiten", v.2, hadithi 3993; Musnedi Ahmed, v.3, f.120; Sunen-i Tirmidhiu, “Kitab-ul Iman")

 

Për ata, që me të vërtetë Allahu di se çka përmbajnë zemrat e tyre, ka thënë:

 

  • "Kurse shumica e njerëzve, edhe pse ti dëshiron, nuk janë besimtarë" (Jusuf, 103)
  • "Por jo, Ne ua sollëm atyre të vërtetën, e megjithatë, ata jetojnë me gënjeshtra” (Mumin, 90)
  •  "Ne ju kemi sjellë të vërtetën, por shumicës nga ju e vërteta nuk i pëlqen" (Zuhruf, 78)
  • "Premtimi i Allahut është më se i vërtetë, por shumica e tyre nuk e dinë." (Junus, 55)
  • "Ata ju bëjnë lajka me fjalët e tyre kurse zemrat e tyre kundërshtojnë ngase shumica e tyre janë besëthyes." (Tevbe, 8)
  • "Allahu është dhurues i madh ndaj njerëzve, por shumica e tyre nuk falënderojnë.” (Junus, 60)
  • “Ata i njohin të mirat e Allahut, pastaj i injorojnë, e shumica e tyre janë jobesimtarë" (Nahl, 83)
  • "Ne shumë herë ua përkujtuam atyre këto fakte që të mendojnë, por shumica e njerëzve nuk deshën tjetër
  • pos refuzimin” (Furkan, 50)
  • "Dhe, shumica e tyre nuk e beson ndryshe Allahun, vetëm se duke i shoqëruar (zota të tjerë)" (Jusuf, 106)
  • "Por, shumica e tyre nuk e dinë të vërtetën, andaj edhe e kthejnë fytyrën" (Enbija, 24)
  • "A prej këtij ligjërimi (Kur'ani) po çuditeni? E po qeshni dhe nuk po qani?! Madje edhe e zini në asgjë."(Nexhm, 59-61)

 

Si mund të mos brengoset çdo mysliman kur t'i lexojë dhe kuptojë këto padrejtësi që i janë bërë Hz Aliut (a.s.), duke e larguar atë nga pozita e udhëheqësit, në të cilën e caktoi Hz Resulullahu (s.a.a.) dhe Ummeti Islam u privua nga të udhëhequrit e tij me urtësinë dhe diturinë e tij të pashembullt?

Nëse një person që është besimtar e analizon çështjen, pa u ndikuar nga ndjenjat që burojnë nga fanatizmi, do të kuptojë se Hz Aliu (a.s.) është më i dituri i njerëzve mbas Hz Resulullahut (s.a.a.). Historia na dëshmon se sahabet drejtoheshin te Hz Aliu (a.s.) kur kishin vështirësi gjatë zgjedhjes së problemeve. Ymeri ka thënë më shumë se shtatëdhjetë herë: “Sikur të mos ishte Aliu, Ymeri do të shkatërrohej".

(Menakibi Harezmi, f.48; El Istiab, v.3, f.39; Tezkiret-us Sibt. f.87, Metalib-ul Sual, f.13; Tefsiri Nishaburi, në komentimin e sures Alikaf; Fejz-ul Kadir, v.4, f.357

 

Ndërsa, Hz Aliu (a.s.) nuk e ka pyetur asnjërin asnjëherë për ndonjë çështje. Po ashtu, historia na dëshmon qartë edhe për trimërinë dhe guximin e Hz Aliut (a.s.). Në shumë raste, kur sahabet e guximshëm janë shmangur nga pjesëmarrja në luftë dhe në betejë, Hz Aliu (a.s.) ka marrë pjesë në të gjitha luftërat dhe gjithmonë ka qenë i palëkundshëm. Për ta dëshmuar këtë, mjafton të përmendet vetëm deklarata e Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me Hz Aliun (a.s.) të cilën e ka dhënë gjatë luftës së Hajberit:

 

"Nesër do t'ia dorëzoj flamurin një personi që e do Allahun dhe Resulin e Tij, dhe Allahu bashkë me Resulin e donë atë. Ai lufton pandërprerë me armikun dhe nuk ia kthen shpinën armikut asnjëherë. Allahu e ka mbushur zemrën e tij me iman."

 

Të gjithë sahabet që ishin aty dëshironin që t'u dorëzohej flamuri, por Hz Resulullahu (s.a.a.) ia dorëzoi flamurin Hz Aliut (a.s.). Thënë shkurt, për diturinë dhe trimërinë e Hz Aljut (s.a.a.) pajtohen të gjithë Shiitët dhe Sunnit-ët. Edhe nëse i mbyllim sytë ndaj hadith-eve që e caktojnë Hz Aliun (a.s.) për kalif, trashëgimtar dhe Imam mbas Hz Resulullahut

(s.a.a.),Kurani na bën me dije në mënyrë të qartë se udhëheqja dhe pozita e Imamit i takon personit që zotëron dituri, fuqi dhe trimëri. Në ajetin e 35-të të sures Junus, Allahu na urdhëron që të nënshtrohemi ndaj dijetarëve:

"Po a është pra i denjë për ta pasuar ai, i cili udhëzon kah e vërteta, apo ai i cili nuk udhëzon përveç nëse e drejton dikush. Ç'është me ju, si po gjykoni?!”

 

Nënshtrimi ndaj të diturit dhe të guximshmit është bërë obligim në ajetin e 247-të të sures Bekare:

"Prej nga, - i thanë, - të na bëhet ai sundues kur ne jemi më të denjë se ai për të sunduar? Atij nuk i është dhënë as ndonjë pasuri e madh". "Allahu atë e ka zgjedhur për t'iu bërë sundues", - tha ai, - dhe e pajisi me dijeni dhe trup të zhvilluar" - Allahu ia jep pushtetin kujt të dojë Ai. Allahu është i gjithëdijshëm".

 

Allahu i ka dhënë epërsi Hz Aliut (a.s.) në dituri prej mesit të sahabeve. Ai ishte dera e qytetit të diturisë. Për këtë arsye, Hz Aliu (a.s.) ishte referenca e çdo sahabeje për zgjidhjen e çështjeve të komplikuara. Kur të mbeteshin ballë për ballë me problemet për të cilat ishin të paaftë për ta zgjidhur thoshin: “Ky është një problem i bërë lëmsh, këtë mund ta zgjedhë vetëm Ebu-l Hasan Aliu"

(Menakibi Harczmi. 1.58; Tezkiret-us Sibt, f.87; Ibni Megazili në "Terxhumet-u Ali", f.79)

 

Edhe sa i përket fuqisë trupore, Hz Aliut (a.s.) u është në epërsi nga ana e Allahut. Për këtë arsye e thërrisnin atë:

"Luani fitimtar i Allahut”. Fama për fuqinë dhe trimërinë e tij nuk hiqej nga goja e shumë gjeneratave të njëpasnjëshme. Madje, edhe historianët kanë regjistruar disa keramete (çudira) në lidhje me të.)

 

Pastaj, pamundësia e njëzet sahabeve për ta lëvizur derën e Hajberit, (Ibni Ebi-l Hadid në parathënien e "Sherh-i Nehxh-ul Belaga")  rrëzimi i një idhulli të madh me emrin Hubel para Qabesës, ( Ibni Ebi-l Hadid në parathënien e "Sherh-i Nehxh-ul Belaga")  ç'vendosja e një guri të madh që ia kishte zënë rrugën e ushtrisë ( Ibni Ebi-l Hadid në parathënien e “Sherh-i Nehxh-ul Belaga"), dhe rrëfime tjera të famshme.

Në vendin dhe kohën e përshtatshëm, Hz Resulullahu (s.a.a.) u fliste njerëzve në lidhje me virtytin dhe tiparet e Hz Aliut. Si p.sh.:

"Ky është vëllai im dhe mbas meje trashëgimtari dhe kalifi; dëgjojeni dhe binduni atij"

(Tarih-i Taberi v.2, 1319: Tarih-i ibni Esir, v.2, 4.62)

 

"Pozita jote krahas meje është sikur e Harunit ndaj Musës, por mbas meje nuk do të ketë të dërguar" 

( Sahihi Muslim, v.7, f.120; Sahihi Buhariu te pjesa e virtyteve të Hz Aliut (a.s.))

 

“Çdokush që dëshiron të jetojë si unë, të vdesë si unë dhe të fitojë Xhenetin e Huld-it të cilin e kam fituar unë,le ta pranojë velajetin e Ali ibn Ebi Talibit. Ai nuk do t'ju nxjerrë nga rruga e drejtë asnjëherë dhe nuk do të devijoni asnjehere. (Mustedreki Hakim, v.3, f.28 - Taberani në tefsirin "El Kebir")

 

Këta janë vetëm disa shembuj nga fjalët e Hz  Resulullahut (s.a.a.). Çdo person që e hulumton jetën e Hz Resulullahut (s.a.a.), do të vërejë se Hz Resulullahu (s.a.a) nuk mjaftohej vetëm me të folurit e këtyre fjalëve, por mundohej që edhe me qëndrimet, sjelljet dhe veprimet e tija të vërtetojë se Hz Aliu (a.s.) është i zoti i një pozite  dhe shkalle të zgjedhur prej mesit të të gjithë sahabeve.

P.sh. gjatë luftërave, asnjëherë nuk e ka caktuar Hz Aliu (a.s.) nën komandën e ndonjë sahabeje tjetër, përderisa sahabet tjerë i ka caktuar në këto pozita ndaj sahabeve të tjera si p.sh. në luftën e Zat'ul Selasilit e caktoi Ebu Bekrin dhe Ymerin nën komandën e Amr ibn Asit."

(Es Siret-ul Halebinje, në pjesën e luftës së Zat-us Selasil;Tabukat-i Ibni Sad dhe të gjitha burimet që e përmendin luftën e Zat-us Selasil.)

 

Si edhe, pak para ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.) të gjithë këta i caktoi nën komandën e Usame bin Zejdit.

Por, kudo që e dërgoi Hz Aliun (a.s.), e dërgoi si komandant dhe si epror. Madje, edhe kur i dërgoi dy ushtri me dy komandantë, asaj të Hz Aliut (a.s.) dhe Halid ibn Velidit, Hz Resulullahu (s.a.a.) tha: “Kur të ndaheni, të dy do të jeni komandantë të ushtrive tuaja. Kur të bashkoheni, Aliu është komandanti i ushtrisë".

 

Mbas gjithë këtyre që u tha, mund të kuptojmë se udhëheqësi i besimtarëve, mbas Hz Resulullahut (s.a.a) është Hz Aliu (a.s.) dhe askush nuk ka të drejtë të kalojë para tij. Por, ç'të bësh kur myslimanët e caktuan tjetrin në këtë pozitë dhe në këtë mënyrë pësuan dëme të mëdha, dhe barrën e saj janë detyruar që ta bartin deri në ditët e sotme si dhe janë të detyruar që ta shijojnë frytin e pemës së papjekur.

 

Athua, njeriu mund të paramendojë një kalifat më të drejtë se kalifati i Hz Aliut (a.s.)? Sikur Ummeti i Hz Muhammedit (s.a.a.)të kishte pranuar për kalif Hz Aliun (a.s.) menjëherë mbas tij dhe sikur të kishte udhëhequr Ummetin jo katër vjet e gjysmë por tridhjetë, atëherë Ummeti i tillë nuk do të ndahej as për një moment nga rruga e drejtë e ashtuquajtur “Sirati Muslekim” dhe nuk do të paraqiteshin asnjëra nga grupet dhe sektet e Islamit.

 

Nuk do të paraqitej as devijimi apo dridhja më e vogël në mesin e myslimanëve dhe nuk do të shfaqeshin kundërshtimet dhe përçarjet në mesin e myslimanëve. Sepse, me kalimin e Ebu Bekrit dhe të Ymerit në pozitën e kalifit, shumë vendime janë marrë përnes ishtihadeve të tyre dhe janë zëvendësuar vendimet e prera ekzistuese. Në

këtë mënyrë janë bërë shkaktarë të shumë devijimeve dhe në mesin e popullit filloi të përhapet dhe të zbatohet tradita e tyre.

 

Me ardhjen e Osmanit në pushtet, u lajmëruan devijimet edhe më të mëdha, sa që flitej haptas edhe për devijimet që i kundërshtonin traditat e Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe të dy kalifeve të mëparshëm. Kjo ishte shkaktare e paraqitjes së pakënaqësisë së popullit dhe kjo ia hapi rrugën e kryengritjes së popullit dhe vrasjes së Osmanit. Kjo u bë shkaktare e përfundimeve të këqija, varra e të cilit ende nuk ishte e shëruar në tërësi.

 

Por, Hz Aliu (a.s.) i mbeti besnik vetëm Librit të Allahut dhe traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe as sa gjatësia e gjilpërës nuk largohej prej tyre. Dëshmia më e madhe për këtë është kushti i Hz Aliut (a.s.) që e caktoi gjatë pranimit të postit të kalifit, e kjo ishte qeverisja duke u bazuar në Librin e Allahut dhe traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe jo të traditës së Ebu Bkerit dhe Ymerit.

Këtu mund të parashtrohet pyetja: “Si është e mundur që Ebu Bekri, Ymeri dhe Osmani kanë qenë të detyruar ta përdorin ixhtihadin si zgjidhje dhe rrugëdalje, ndërsa Hz Aliu (a.s.) nuk u nda aspak nga Libri i Allahut dhe tradita é Hz Resulullahut (s.a.a.)?". Përgjigjja është kjo: “Sepse, Hz Aliu (a.s.) zotëronte dituritë që ata nuk zotëronin”

Vetëm me një mësim të vetëm. Hz Resulullahu (s.a.a.) ia mësoi Hz Aliut (a.s.) parimin e njëmijë dyerve të diturive,dhe që çdonjëra derë prej tyre ia hap dyert e njëmijë diturive tjera. (Kenz-ul Ummal v.6, f.392 në hadithin me numër 6009; Hiljet-ul Evlija; Jenabiu-l Mevedde, f.73 dhe 77; Tarihi-i Dimeshk, v.2, 1.483)

 

Për këtë arsye, për Hz Aliti (a.s.) ka thënë:

“O Ali, mbas meje, kur të vijë Ummeti im në mosmarrëveshje në lidhje me çështjet e ndryshme, ti do t'i zgjedhësh ato'. (Mustedrak-i Hakim, v.3, f.122; Ibn Asakiri "Tarih- Dimeshk",

v.2, f.488)

 

Ndërsa, sa i përket kalifëve tjerë, jo vetëm që nuk e dinin shpjegimin e brendshëm të ajeteve të Kuranit por nuk i dinin as gjykimet e tij të jashtme. Buhariu dhe Muslimi e kanë regjistruar këtë hadith: "Gjatë kohës së kalifit Ymer, erdhi njëri dhe e pyeti atë: “O prijësi i besimtarëve, nëse jam xhunub dhe nuk mund të gjej ujë, si duhet të veprojë?'. Ymeri i përgjigjet: “Mos fal namaz'!"

 

Si dhe, deri në fundin e jetës së tij nuk e ka ditur gjykimin në lidhje me kelale-n dhe thoshte: “Ah, sikur të kisha pyetur Resulullahun për këtë çështje”! Gjykimi i kelales është përmendur në Kuran. Ky është niveli i inspirimit të Ymerit sipas të cilit ka përfituar dituri Ymeri dhe të cilit i beson Ehli Sunneti.

 

Nëse është kështu, atëherë pse është dashur Hz Aliu (a.s.) t'i sqarojë mosmarrëveshjet në lidhje me çështjet e ndryshme. Përgjigja është kjo: "Hz Aliu nuk tregonte kurrfarë dobësie gjatë sqarimit të çështjeve të Ummetit Islam. Ai ishte referenca e vetme e të gjithë sahabeve kur hasnin në vështirësi. Asnjëherë nuk ngurronte prej shpjegimit të së vërtetës dhe këshillimit të tyre, por ata gjithmonë e kanë marrë vetëm atë pjesë të përgjigjes që u ka shkuar për shtati qeverisjes dhe politikës së tyre, ndërsa të tjerat i vinin anash."

 

E vërteta është kjo se, sikur të mos ishin Hz Aliu (a.s.) dhe Imamët (a.s.) që kanë ardhur mbas tij, njerëzit nuk kanë mundur t'i zotërojnë bazat dhe principet e fesë. Dhe, sikur që thotë Kurani"), shumica e njerëzve nuk dëshirojnë të vërtetën. Në anën tjetër, disa të tjerë filluan të bëjnë ixhtihad krye në veti dhe të japin vendime juridike (fetva). Dhe,

duke i themeluar shkollat juridike fetare, që i përkrahnin udhëheqësit mizorë të asaj kohe, i bënin trysni dhe padrejtësi ndaj Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit. Kurse, gjatë mbajtjes së fjalimit në foltore, Hz Aliu (a.s.) u thoshte njerëzve:

“Më pyetni për gjithçka, përderisa jam në mesin tuaj”.

 

Pra, kundrejt diturive të kufizuara dhe të mangëta të të tjerëve, dituritë e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit ishin të përkryera dhe dhuruese. Sepse, ata ishin dyert e qytetit të diturisë. Mjafton të përmendim vetëm faktin se fjalimet,thëniet dhe fjalët e urta të Hz Imam Aliut (a.s.) janë përmbledhur në një libër me titull “Nehxh-ul Belaga” nga i cili buron urtësia. Edhe Imamët (a.s.) tjerë të Ehli Bejtit i kanë mbushur librat e shumtë të diturisë dhe këtë e pranojnë edhe dijetarët e shumtë të Ehli Sunnetit dhe të Shiitëve.

 

Prapë i kthehem temës kryesore: Sikur të kishte udhëhequr Hz Aliu (a.s.) për tridhjetë vjet me radhë Ummetin e Hz Resulullahut (s.a.a.) sipas metodës së Resulullahut (s.a.a.), sa do të ishte zgjeruar Islami dhe sa do të ishte përforcuar dhe thelluar imani në zemrat e njerëzve. Nuk do të ishte paraqitur as përçarja më e vogël dhe nuk do të kishte ndodhur as incidenti i Qerbelasë dhe ngjarja e Ashures. Dhe, sikur të kishte vazhduar kjo gjendje për tre shekuj me radhë (sikur që kishte cekur Resulullahu s.a.a.), përderisa të kishin përfunduar misionet e tyre njëmbëdhjetë Imamët (a.s.) e tjerë të pastër, atëherë nuk do të kishte mbetur asnjë vend jomysliman në sipërfaqen e tokës, bota e ditëve të sodit do të kishte një pamje krejtësisht tjetër dhe jetesa jonë do të kishte marrë formën e jetesës së vërtetë njerëzore në kuptimin e plotë të saj. Por, në ajtin e 2-të të sures Ankebut shkruan:

 

"A mendojnë njerëzit se do të lejohen të thonë "ne besojmë" e të mos vihen në sprovë"?

 

Mbas ndërrimit jetë të Hz Resulullahut (s.a.a.), myslimanët kanë rënë në një sprovë të madhe në lidhje me çështjen e kalifatit dhe njëjtë sikur edhe popujt e mëhershëm ashtu edhe Ummeti mysliman nuk arriti ta japë këtë provim. Zaten edhe Hz Resulullahu (s.a.a.) kishte paralajmëruar për fatkeqësitë e tilla përmes rrëfimeve të ndryshme, siç e cekëm më lart. Edhe Kurani na bën me dije për këtë, në shumë ajete, p.sh. në ajetin e 144-të të sures Ali Imran mund të lexojmë:

"Sikur të vdiste profeti apo të vritej, a do të ktheheshit gjurmëve tuaja?"

 

Ose, në ajetin e 30-të të sures Furkan:

Profeti ka thënë: "Zoti im, populli im, vërtet, e ka marrë këtë Kuran për tallje"

 

 

Allahu i ka sprovuar myslimanët me pranimin e velajetit të Hz Aliut (a.s.) dhe është duke i sprovuar ende. Zaten, edhe kundërshtimet në mes të mez-hebeve për burim të tyre e kanë kryesisht këtë sprovë. Por, për hir të mëshirës së Tij të pafundme ndaj robërve, Allahu nuk do t'i dënojë ata të mëvonshmit për shkak të të bërave të mëhershmëve. Dhe, për hir të urtësisë së Tij të madhe, caktimin e Hz Aliut (a.s.) për kalif e ka ngurtësuar përmes disa ngjarjeve të rëndësishme dhe shenjave të qarta që i përngjajnë çudirave dhe e ka penguar harresën e saj. Dëshmitarët që ishin prezentë

gjatë këtyre ngjarjeve, ishin të detyruar t'u tregojnë të tjerëve dhe kështu është hapur rruga e zbulimit të së

vërtetës për hulumtuesit dhe kërkuesit e mëvonshëm.

 

Argumenti i parë: Ka të bëjë me dënimin e mohimit të Imametit dhe të velajetit të Hz Aliut (a.s.). Kjo ka të bëjë me ngjarjen e periudhës mbas Gadir Humit, kur u caktua Hz Aliu (a.s.) për kalif të myslimanëve dhe kjo u bë obligim për të pranishmit që t'u përcjellin atyre që nuk ishin prezentë në atë tubim. Ky është rrëfimi për incidentin:

 

Kur e dëgjoi lajmin e emërimit për kalif të Hz Aliut (a.s.), Haris ibni Numan Fihriu nuk mundi ta durojë këtë dhe u drejtua kah Mesxhidi i Hz Resulullahut (s.a.a.). E lidhi devenë përpara Mesxhidit, hyri brenda, u ngul në një vend përpara Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe pa i dhënë selam i tha: "O Muhamed, ti na urdhërove që të besojmë në njësinë e Allahut dhe se ti je i dërguari i Tij; ne këtë e dëshmuam dhe e pranuam. Na urdhërove që te falemi pesë herë në ditë, agjërimin e muajit Ramazan, shkuarjen në Bejtulla për haxh dhe dhënien e zeqatit prej mallit, dhe ne i pranuam edhe këto rregulla. Pastaj, nuk u mjaftove me kaq dhe duke ia ngritur dorën djalit të axhës e shpalle atë si më të virtytshmin prej të gjithë njerëzve dhe ke thënë: "Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij'. A është ky vendini yt apo është

ndonjë urdhër i Allahut?"

 

Kur i dëgjoi këto fjalë Hz Resulullahu (s.a.a.), iu skuqën sytë prej shqetësimit dhe në këtë gjendje i tha:

"Betohen në Allahun që është Nje, kjo nuk është prej meje por prej Allahut". Dhe, këtë e përsëriti tri herë. Atëherë Harisi tha: “O Allah, nëse është e vërtetë thënia e Muhamedit, më dërgo një gur nga qielli ose

ndonjë dhimbje tjetër” dhe pastaj u ngrit dhe u largua nga ai vend."

 

Rrëfyesi na tregon më tutje: “Betohem në Allahun se pa mbërritur Harisi deri te deveja e tij, nga qielli ra një gur dhe e qëlloi për kokë, ku edhe vdes në vend. Atëherë Allahu e shpalli këtë ajet:

"Një lutës e kërkoi dënimin e pashmangshëm për jobesimtarët. Atë (dënim) s'ka kush që mund ta ndalë.” (Mearixh, 1-2)

 

Këtë ngjarje e kanë transmetuar edhe shumë dijetarë të Ehli Sunnetit.

Argumenti i dytë: Ka të bëjë me fitimin e dënimit për shkak të mallkimit të Hz Aliut (a.s.) drejtuar atyre sahabeve që i shmangeshin dëshmimit për ngjarjen e Gadir Humit. Në kohën kur ishte kalif Hz Aliu (a.s.), duke mbajtur një fjalim përpara popullit në njërën prej ditëve të rëndësishme, Hz Aliu (a.s.) u tha: “Le të ngrihen në këmbë ata myslimanë që kanë qenë dëshmitarë të Ditës së Gadir Humit dhe që e kanë dëgjuar Hz Resulullahun (s.a.a.) duke thënë: “Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij”. Të mos ngrihen ata që nuk e kanë parë me sytë e tyre dhe që nuk kanë dëgjuar me veshët e tyre".

 

Atëherë u ngritën tridhjetë sahabe, gjashtëmbëdhjetë  prej të cilëve ishin pjesëmarrës të luftës së Bedrit, dhe e

vërtetuan thënien e Hz Resulullahut (s.a.a.): 'Athua e dini se unë jam më i epërini juaji sesa ju vetë?', dhe që pas pohimit Hz Resulullahu (s.a.a.) u kishte thënë  “Udhëheqësi i kujt jam unë, edhe Aliu është udhëheqësi i tij.

Por, për shkak të armiqësisë dhe xhelozisë që e ushqenin ndaj Hz Aliut (a.s.), disa sahabe nuk u ngrenë në këmbë për të dëshmuar. Njëri prej tyre ishte Enes ibni Maliku. Mbasi që zbriti prej foltores, e pyeti: 'O Enes, pse nuk dëshmove edhe ti bashkë me ata?", ndërsa ky iu përgjigj: 'o Udhëheqësi i Besimtarëve, tashmë jam plakur dhe kam harruar çka kam dëgjuar'. Atëherë, Hz Aliu (a.s.) e mallkoi: “Nëse gënjen, le të të dënojë ty Allahu me një sëmundje që nuk do të mund ta fshehësh atë me mbulesën tënde'.

 

Mbas kësaj, Enes ibn Maliki u sëmurë nga lëpoza ende pa luajtur nga vendi. Pastaj, Enesi duke qarë thoshte: “Më zuri mallkimi i robit të sinqertë, sepse e fsheha dëshminë e tij"

Ky është një rrëfim i mrekullueshëm. Në librin e tij "El Mearif", Ibni Kutejbe duke i numëruar emrat e personave të njohur që janë sëmurë nga sëmundjet e ndryshme, te sëmundja e lëpozës e përmend edhe emrin e Enesit dhe e transmeton edhe këtë rrëfim'. (Transmeton Ibni Kutejbe në librin e El Dinnurit "Kitab-ul Mearif", f.251)

 

Këtë ngjarje e transmeton edhe Ahmed ibn Hanbeli në Musnedin e tij!  (Musnedi i Ahmed ibni Hanbelit, v.1, f.119)  dhe ka thënë se: “Përveç tre personave,të gjithë kanë dëshmuar, dhe të tre janë zënë nga mallkimi i Imam Aliut (a.s.)"

Këtu do të jetë mirë t'i përmendim emrat e atyre tre personave, të cilët i ka përcjellë El Belazurit".

(El Belazuri ng "Ensab-ul Eshraf", v.1, f.152) 

 

Ahmed ibni Hanbeli. Ai thotë: “Kur kërkoi Hz Aliu (a.s.) që të dëshmojnë për Ditën e Gadir Humit, nën foltore ishin të

ulur Enes ibni Maliki, Bura ibni Azibi dhe Xherir ibni Abdullah Bexheli. Përkundër përsëritjes së kërkesës së Hz Aliut (a.s.) për t'u ngritur në këmbë dëshmitarët, këta të tre nuk lëvizën nga vendi. Atëherë, Hz Aliu (a.s.) tha:

"Qoftë fatkeqësia e Allahut për ata persona që e fshehin këtë dëshmi; ajo fatkeqësi qoftë e tillë në atë mënyrë që të njihen përmes saj dhe e arriftë atë para se të vdesë. Rrëfyesi tregon se Enes ibn Maliku u sëmurë nga lëpoza, Bura ibni Azibi u verbërua dhe Xherir ibni Abdullahu u kthye përsëri në jetën e tij nomade dhe vdiq te shtëpia e nënës së tij në Sherat.

 

Ky është një tregim i shkëlqyeshëm dhe këtë e transmetojnë shumica e historianëve!

(Ibni Asakiri në "Tarih-i Dimeshk", V.2, f.7 dhe v.3, f.150; Ibni Ebil Hadidi ne hulumtimin e "Sherh-i Nehxh-ul Belagn" të

Muhamed Ebul Fazlit, v.19, ſ.217; Abekat-ul Envar, v.2, 4.309; Ibni Megazili nga "Menakibu Ali ibni Ebutalib" të Shafiut, f.23: Siret-ul Halebijjc, v.3, f.337)

Merrni mend o ju zotërues të mendjes! Hz Aliu (a.s.) tregoi një durim të shkëlqyeshëm mbas Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe nuk i kishte ndërprerë marrëdhëniet me Ebu Bekrin, Ymerin dhe Osmanin. Gjatë tërë kohës e kishte fshehur në zemrën e tij ngjarjen e Gadir Humit dhe priste vetëm një rast të volitshëm për ta ringjallur atë. Më në fund ju dha rasti për një gjë të tillë dhe aty ishin prezentë një grup i dëshmitarëve të asaj ngjarjeje të rëndësishine. Kjo ishte arsyeja e parashtrimit të një kërkese të tillë nga ana e Hz Aliut (a.s.).

 

Shikojeni rrugën e ndjekur të argumentimit përmes urtësisë së pjekur dhe mënyrën e ringjalljes së një ngjarjeje për të gjithë myslimanët që ishin prezentë si dhe të atyre që nuk gjendeshin aty. Sikur të kishte thënë vetëm: “Mua më caktoi për kalif Hz Resulullahu (s.a.a.) në Ditën e Gadir Humit dhe më la porosi...", kjo nuk do të kishte ndonjë ndikim tek ata, madje e kishin pyetur:

"Po, pse ke heshtur deri më tani?”. Por, kur të thuhet "Le të ngrihen në këmbë ata myslimanë që kanë qenë dëshmitarë të Ditës së Gadir Humit dhe që e kanë dëgjuar këtë prej Hz Resulullahut (s.a.a.)" dhe kur ta dëshmojnë këtë tridhjetë dëshmitarë që e kanë dëgjuar prej vetë Hz Resulullahut (s.a.a.), atëherë më nuk do të ketë vend për dyshim dhe do të shkulet prej rrënjës përgënjeshtrimi dhe mëdyshja në lidhje me këtë ngjarje.

 

Në këtë mënyrë do të detyrohen të dorëzohen ata që dëshironin të kundërtën, dhe në të njëjtën kohë u është dhënë përgjigjja adekuate ndaj atyre që kishin vërejtje.

Sepse, edhe ata tridhjetë sahabe kanë heshtur në periudhën e kalifëve të mëparshëm dhe kjo na tregon se nuk ishte e mundur që të shpjegohet e vërteta gjatë kohërave dhe rrethanave të mëhershme.

 

 

Në temat paraprake kemi cekur se sipas Shiitëve kalifati është legalizuar përmes shpalljes nga ana e Allahut. Kjo pikëpamje është në përputhje me filozofinë e të gjitha ligjeve dhe gjykimeve. Sepse, në ajetin e 68-të të sures Kasas shkruan:

"Zoti yt krijon cfarë të dojë dhe Ai zgjedh. Ata nuk kanë të drejtë të zgjedhin."

 

Allahu dëshiroi që Ummeti i Hz Resulullahut (s.a.a.) të bëhej Ummeti më i mbarë. Prandaj, edhe lideri i Ummetit duhet të jetë i urtë, i dijshëm, i guximshëm, asket dhe një imam i përkryer.

Këto tipare nuk mund të gjenden tek askush tjetër përveç te personi që vetë Allahu e ka zgjedhur për prijës dhe e ka zbukuruar atë me këto cilësi. Allahu në ajetin e 75-të të sures Haxh thotë:

 

"Allahu i zgjedh të dërguarit nga mesi i engjëjve dhe njerëzve"

 

Sikur që i zgjedh të dërguarit ashtu edhe trashëgimtarët e tyre i zgjedh Allahu. Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Çdo i dërguar e ka trashëgimtarin e vet, trashëgimtari im është Ali ibni Ebu Talibi".

(Shafiu transmeton nga Ibni Asukiri nd librin e tij të Historisë, v.3. f.5: "Monakibi Harczmi" f.42; Jenabi-ul Mevedde, f.79)

 

Në një hadith tjetër thotë:

"Unë jam i fundit i të dërguarve dhe Aliu është trashëgimtari i fundit” (Jenabi-ul Mevedde, v.2, f.3, transmeton prej Dejlemit)

 

Duke u bazuar në këtë princip, Shiitët ia kanë lënë Hz Resulullahut (s.a.a.) çështjen e udhëheqjes. Për këtë arsye, në mesin e tyre nuk ka të tillë që mëtojnë pozitën e trashëgimtarit të Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe as që ndonjëri prej tyre shpreh një dëshirë të tillë. Të gjithë Shiitēt pranojnë se Hz Resulullahu (s.a.a.) i ka shpallur emrat e të gjithë trashëgimtarëve dhe kalitëve të tij.

 

Shiitët besojnë se ai grup i zgjedhur përbëhet prej dymbëdhjetë Imamëve të pastër prej mëkateve. Në këtë mënyrë, vendimet e prera kundërshtojnë qartë metodën e zgjedhjeve. 

(Numrin e Imamëve (a.s.) e kanë transmetuar edhe Buhariu me Muslimin. Numrat dhe emrat e tyre mund të lexohen edhe në librin e lartëpërmndur Jenabi-ul Mevedde, v.3, f.99)

 

Për këtë arsye, nëse ndonjëri prej Shiitëve pretendon një pozitë të tillë, do të llogaritet si një mëkatar që e kundërshton të vërtetën.

Por, sipas Ehli Sunnetit pozita e kalifit mund të fitohet përmes zgjedhjes dhe kuvendit. Në këtë mënyrë e kanë hapur një derë të cilën nuk mundi ta mbyllë askush dhe të cilën e synonin të gjithë njerëzit, qofshin të largët apo të afërm. Madje, kalifati ka kaluar në duart e robërve, persianëve, turqve dhe mongolëve dhe në këtë mënyrë janë anuluar vetitë dhe specifikat e nevojshme për këtë pozitë. Sepse, një njeri që nuk është i pastër prej mëkateve (masum) është nën ndikimin e ndjenjave dhe instinkteve të brendshme. Dhe, nuk mund t'i besohet atij që kur ta marrë në dorë pushtetin nuk do të bëhet edhe më i keq. Këtë na e dëshmon më së miri historia Islamit.

 

Disa lexues mund të mendojnë se unë po e teproj ose po e zmadhoj çështjen. Të tillët le të studiojnë historinë e Emevitëve, Abbasitëve dhe të sunduesve tjerë dhe do të kuptojnë më mirë. Disa kalifë që e quanin veten "Udhëheqësi i Besimtarëve” kanë pirë verë publikisht, kanë luajtur me majmunë dhe i kanë veshur majmunët me rroba të përpunuara prej arit. Një "Udhëheqës” i tille i besimtarëve, ka veshur robëreshën e vet me rrobat e veta dhe e ka dërguar që ta falë namazin e përbashkët si imam. Kur i vdiq robëresha e një “Udhëheqësi” të Besimtarëve, e kishte humbur mendjen dhe nuk lejonte që ta varrosin trupin e saj, dhe një “Udhëheqës” tjetër i besimtarëve ia puthte organin gjenital një poeti, nga i cili ndiente kënaqësi të madhe kur lexonte poezitë e tij.

 

Sulltanët e tillë, që e quanin veten kalifi i të Dërguarit (s.a.a.), e kanë udhëhequr botën Islame dhe ata në realitet nuk kanë qenë asgjë më shumë se despotë mizorë. Këtë e vërteton edhe hadith-i të cilin e transmeton Ehli Sunneti:

"Mbas meje, kalifati do të zgjasë tridhjetë vjet, pastaj në krye të shtetit do të vijnë udhëheqësit mizorë".

 

Nuk do të ndalemi më tepër në veprat tjera të këtyre udhëheqësve. Të interesuarit mund t'i shfletojnë librat e historisë së Ebul Fidasë, Ibni Kutejbes dhe të të tjerëve. Ne këtu do të ndalemi vetëm te mangësitë e pikëpamjes së zgjedhjes dhe të qartësojmë se kjo është një pikëpamje e pabazë dhe e pamjaftueshme, sepse, sot e pëlqejmë dhe e zgjedhim njërin dhe nesër i bëhemi armiku i tij dhe kuptojmë se kemi gabuar. Ky ishte rasti i Abdurrahman ibn Avfit. Ai votoi për zgjedhjen e Osmanit për kalif dhe pastaj u pendua, por pendimi nuk kishte dobi. Nëse një sahabe i madh si Abdurrahman ibn Avfi nuk i përmbahet zgjedhjes së një tjetër sahabeje të madhe, ose nëse sahabeja i tillë ka gabuar gjatë zgjedhjes, atëherë si mund të mbështetemi në principin e zgjedhjes?

 

Si mund të pranojë një princip të tillë të zgjedhjes të një njeriu të mençur, kur rezultati i zgjedhjes së tij është gjakderdhja, anarkia dhe vuajtja? Dhe së fundi, nëse merret parasysh edhe thënia e Ymerit “Caktimi i Ebu i Bekrit për kalif u bë pa u menduar mirë dhe Allahu na mbrojti prej sherrit të tij” dhe kundërshtimi i sahabeve për këtë vendim, atëherë do të kuptojmë se kemi të bëjmë me një princip që prej fillimit nuk ishte i sigurt, i nevojshëm, legjitim dhe ishte shkaktare e debateve të panevojshme në mesin e myslimanëve.

 

Si është e mundur që zotëruesit e mendjes ta pranojnë këtë pikëpamje kur ka qenë shkaktare e pësimit të humbjeve të myslimanëve dhe tërë kohën ka qenë një barrë për myslimanët? Dhe, posaçërisht duke marrë parasysh faktin që mbas zgjedhjes së kalifit, më nuk kanë fuqi ta shkarkojnë apo ta zëvendësojnë atë. Për shkarkimin e Osmanit u përdor e tërë fuqia ekzistuese e myslimanëve por ai kundërshtonte duke thënë:

“Kurrë nuk e zhvesh këmishën që ma ka veshur Allahu".

Vetëm hedhja e një vështrimi të shkurtër ndaj qeverive të shteteve demokratike, që kanë ardhur në pushtet përmes principit të zgjedhjeve na mjafton që të kuptojmë për paaftësinë e tyre në disa çështje. Disa parti garojnë në mes veti dhe pa marrë parasysh çmimin e fitores, ia mësyjnë pazarllëqeve dhe fërkimeve të ndryshme vetëm për ta fituar kolltukun e pushtetit!

 

Për të bërë propagandë në këtë drejtim, harxhojnë së koti pasurinë dhe fuqinë shoqërore të popullit të mjerë. Ndërsa, populli ka shumë nevojë për ato pasuri. Dhe në fund, njëri do të ulet në kolltukun e kryetarit dhe duke u bazuar në ndjenjat e tija personale do të caktojë ndihmësit e tij, anëtarët e partisë së tij, miqtë dhe shokët e tij nëpër ministri dhe vende tjera kyçe dhe do të formojnë një front kundrejt atyre që dëshirojnë t'i shkarkojnë, degradojnë apo t'i zëvendësojnë gjatë tërë mandatit të fituar.

 

Dhe, e tërë kjo shkon në dëm të popullit, sepse, qëllimi kryesor gjatë ndërmarrjes së këtyre aktiviteteve është përfitimi i partisë dhe jo mbrojtja e interesit të popullit.

Homoseksualizmi është legjitimuar dhe në vend të martesës së rregullt, prostitucioni konsiderohet si diçka më përparimtare.Nëse merren parasysh këto mangësi të parimit të zgjedhjes, Shiitet janë të besimit se pozita e kalifit duhet të arrihet përmes rrugës së zgjedhjes nga ana e Allahut dhe se kalifati bën pjesë në parimet themelore të fesë

(usul-i din). Kjo është një pikëpamje që e pranon mendja dhe zemra e njeriut, dhe që është caktuar përmes ajeteve të Kuranit dhe traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.). Kjo pikëpamje i rrënon pasionet e mizorëve dhe siguron stabilitetin dhe paqen e popullit.

 

 

Në temat e mëhershme kemi paraqitur pikëpamjet e Shiiteve dhe të Ehli Sunnetit në lidhje me temën e kalifatit si dhe urdhrin dhe porosinë e Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me këtë çështje. Tani do të analizojmë urdhrin dhe porosinë e Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me një çështje tjetër të rëndësishme. Dhe, kjo ka të bëjë me autoritetin qe duhet t'i drejtohemi në raste të paraqitjeve të mosmarrëveshjeve. Athua, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka caktuar ndonjë autoritet për t'u referuar në rast të paraqitjes së mosmarrëveshjes? Në lidhje me këtë çështje, Kurani Fisnik na thotë:

 

"O besimtarë, përuljuni Allahut dhe nderojeni Profetin, por edhe përfaqësuesit tuaj. Por nëse nuk pajtoheni në ndonjë çështje, drejtojuni Allahut dhe Profetit, nëse i besoni Allahut dhe botës tjetër; Kjo është më e dobishmja dhe përfundimi më i mirë" (Nisa, 59)

 

Nuk mund të paramendohet që Hz Resulullahu (s.a.a.) e ka braktisur këtë botë pa u lënë njerëzve një bazë ku mund të drejtohen dhe të mbështeten. Sepse, ai që ishte zgjedhur si mëshirë për të gjithë botët, kishte dëshirë që mbas tij Ummeti i tij të jetë Ummeti më i mbarë dhe që të mos vijnë në konflikt në mes veti.

 

Përmbledhësit e hadith-eve, në librat e tyre e kanë regjistruar këtë hadith nga Hz Resulullahu (s.a.a.):

"Në mesin tuaj po jua lë dy amanete të çmueshme; përderisa i përqafoni ata, kurrë nuk do të devijoni nga rruga e drejtë. Ata janë Libri i Allahut dhe familja ime nga Ehli Bejti. Këta nuk do të ndahen njëri prej tjetrit, përderisa të takohen me mua te hauzi i Kevtherit. Kini kujdes se si do të silleni ndaj tyre mbas meje".

 

Ky është një hadith i saktë, të cilin e transmetojnë transmetuesit e Ehli Sunnetit dhe Shiitëve. Këtë hadith e kanë transmetuar prej më shumë se tridhjetë sahabeve. Për ta vërtetuar vërtetësinë e këtij hadith-i, nuk do t'i cek fjalët e dijetarëve Shiitë ose të librave të tyre. Do të mjaftohem me të përmendurit e librave burimore të Ehli Sunnetit edhe pse për hir të drejtësisë është dashur t'i cek edhe librat burimorë të Shiitëve. Këta janë dijetarët e Ehli Sunnetit që e transmetojnë këtë hadith: 

 

 1- Sahihi Muslim, Kitab-u Fezail-i Ali ibni Ebi Talib, v.7, f.122:

2- Sahihi Tirmidhi, v.5, f.328;

3- Imam Nesai në "El Hasais”, f.21;

4- Musnedi imam Ahmed ibni Hanbel, v.3, f.17;

5- Mustedreki Hakim, v.3, f.109;

6- Kenz-ul Ummal, v.1, f.154;

7- Ibni Sadi në "Et Tabakat-ul Kubra", v.2, f.194;

8- Ibni Esiri në “Xhami-ul Usul" v.1, f.187;

9- Sujuti në "Xhami-us Sagir" v.1, f.353;

10- Hajsemi në "Mecmauz Zevaid", v.9, f.163;

11- Nebehani në "Feth-ul Kebir", v.1, f.451;

12. Ibni Esiri në “Usdul Gabe Fi Marifetis Sahabe",v.2, f.12:

13- Tarihi Ibni Asakir, v.5, f.436;

14-Tefsiri Ibni Kethir, v.4, 1.113.

 

Duhet të themi edhe këtë se në librin e Ibn Haxherit me titull "Savaik-ul Muhrika”, është përmendur ky hadith dhe autori ka thënë se hadith-i është i saktë. Edhe Zehebiu e ka transmetuar në librin e tij "Et Talhis” dhe ka thënë se sipas konditave të Shejbenit ky hadith është i saktë. Po ashtu, Harezmi Hanefiu, Ibni Megazili Shafiu dhe Taberani në "El Mu-xhem" dhe në fusnotën e "Es Siret-ul Halebijje"e kanë pranuar si të saktë këtë hadith.

 

Të mohosh saktësinë e këtij hadith-i, duke thënë se është i shpifur nga ana e Shiitëve, mbas gjithë këtyre veprave që e pranojnë besueshmërinë e këtij hadith-i, është thjesht besimi në injorancë. Kërkoj nga Allahu largimin e inatit dhe të fanatizmit nga zemrat e tyre.

 

Më tutje, sipas Ehli Sunnetit hadith-i i urdhrit për përqafimin e "Librit të Allahut dhe të Ehli Bejtit”, është një hadith i saktë. Sipas pikëpamjes Shiite ky është një hadith që është transmetuar prej shumë personave (mutevatir) përmes Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit.

Atëherë, pse disa dyshojnë në lidhje me këtë hadith dhe mundohen ta shndërrojnë në “Librin e Allahut dhe traditën (sunnetin) time"? P.sh. në faqen e 479-të të librit "Miftahu Kunuz-is Sunne", autori i librit thirret në një hadith të regjistruar nga ana Buhariut, Muslimit,Tirmidhiut dhe Ibni Maxhes, dhe në lidhje me këtë ka ndarë një nëntitull me emrin: "Amaneti i Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me Librin e Allahut dhe të traditës së tij”. Ndërsa, nëse i hulumtoni librat e cekur do të vëreni se hadith-i i tillë nuk ekziston në asnjërin nga ata libra.

 

Është e vërtetë se në librin e Buhariut ekziston një nëntitull me emrin: "Kitab-ul hisam Bil Kitab ves Sunne”. (Sahihi Buhari, v.8, f.35) por aty nuk përmendet ndonjë hadith i tillë si dhe në asnjërin prej librave të lartpërmendur.

"Talha ibni Musarrifi thotë: E pyeta Abdulla ibni Ubejjin: 'Athua ka lënë ndonjë amanet Hz Resulullahu (s.a.a.)?', ai m'u përgjigj: 'Jo'. Pastaj e pyeta: “Atëherë, si ka mundur t'u urdhërojë njerëzve që të gjenden në lënien e porosisë"? - ai m'u përgjigj: 'Ka lënë amanet Librin e Allahut.

(Sahihi Buhari, v.3. f.186: Sahihi Tirmidhiu. “Kitab-ul Vasaja"; Sahihi Muslim, "Kitab-ul vasajd"; Sahihi ibni Maxhe, "Kitab-ul Vasaja")

 

Siç mund të vërejmë, nuk kemi të bëjmë me hadith-in “Në mesin tuaj po jua lë dy amanete të çmueshme, ato janë: Libri i Allahut dhe tradita ime”. Edhe sikur të ekzistonte hadith-i i tillë, nuk do të kishte ndonjë kuptim. Sepse, ashtu edhe sikur që e cekëm më parë, kjo është në kundërshtim me mendimin e përgjithshëm (ixhma). Ekzistimi i një hadith-i të tillë mund të mohohet përmes disa argumenteve të thjeshta.

 

ARGUMENTI I PARË:

 

Sipas të gjithë historianëve dhe mbledhësve të hadith-it, fjalët dhe thëniet e Hz. Resulullahut (s.a.a.) nuk janë shkruar dhe nuk janë mbledhur gjatë kohës sa ishte ai në këtë jetë. Dhe, askush nuk ka pretenduar që ka bërë një gjë të tillë gjatë asaj kohe. Atëherë si mund të pranohet se Hz Resulullahu (s.a.a.) të ketë thënë: "Në mesin tuaj po jua lë dy amanete të çmueshme, ato janë: Libri i Allahut dhe tradita ime"?.

 

Sepse, Libri i Allahut shkruhej dhe lexohej përmendsh nga ana e sahabeve. Atëherë, edhe nëse çdo sahabe nuk e ka ditur përmendsh tërë Kuranin, ka mundur ta lexojë ajetin e kërkuar. Regjistrimi i traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.) gjatë kohës së tij, nuk ishte as temë e bisedës. Për këtë arsye, nuk mund të paramendohet që ai të bëhet një autoritet si Kurani Fisnik. Sepse, siç e dimë, Tradita e Hz Resulullahut (s.a.a.) (Sunneti Nebevi-u) ka të bëjë me thëniet, veprat dhe gjërat që i ka miratuar Hz Resulullahu (s.a.a.) dhe që më kryesorja prej tyre janë thëniet e tij.

 

Dihet që Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk i mblidhte sahabet e tij me qëllim të mësimit të traditës së tij, por gjithmonë bisedonte në lidhje me çështje të ndryshme sipas rastit dhe nevojës. Dhe, në raste të tilla, aty qëllonin vetëm disa prej sahabeve ose vetëm njëri prej tyre. Atëherë, si është e mundur që Hz Resulullahu (s.a.a.) të thote: "Jua lë amanet traditën time"?

 

ARGUMENTI I DYTË:

 

Siç e dimë, gjatë kohës së rëndimit të sëmundjes së tij (tri ditë para se të ndërrojë jetë), Hz Resulullahu (s.a.a.) ka kërkuar lapsin dhe një copë letër për të shkruar testamentin myslimanëve, që do t'u ndihmojë për të mos devijuar nga rruga e drejtë. Por, Ymeri këtë e parandaloi duke thënë: “Resulullahu është në agoni dhe nuk di çka po flet! Neve na mjafton Libri i Allahut.

(Sahihi Buhari, "Bab-u Merez-in Nebijji ve Vefatihi", v.5, f.138; Sahihi Muslim "Kitab-ul Vasija", v.2, f.16))

 

Sikur të kishte thënë më herët: "Jua lë në mesin tuaj Librin e Allahut dhe traditën time”, atëherë thënia e Ymerit do të ishte plotësisht i pavend, sepse, është dashur të thoshte: “Neve na mjafton Libri i Allahut dhe tradita”. Nga kjo kuptojmë se këtë hadith-e e kanë shpifur disa dijetarë të dorës së tretë që kanë qenë armiq të Ehli Bejtit, ngase, pasi që e larguan Ehli Bejtin prej kalifatit, atëherë është dashur që të shpifet ndonjë hadith i tillë. Kjo na bën me dije se personi që e ka shpifur këtë hadith, ka pasur për qëllim vënien anash të Ehli Bejtit duke i dhënë rëndësi vetëm Librit të Allahut dhe nënshtrimin ndaj të tjerëve. Në këtë mënyrë ka menduar se do të sjellë një shpjegim ndaj sahabeve që e

kundërshtuan Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe do të mund të përgjigjet ndaj kritikave dhe kundërshtimeve të drejtuara kah ata.

 

ARGUMENTI I TRETË:

 

Siç e dimë, një prej ngjarjeve të shfaqura fill pas caktimit të Ebu Bekrit për kalif ishte shpallja e luftës nga ana e Ebu Bekrit kundrejt atyre që kundërshtonin dhënien e zeqatit, sepse Ymeri nuk pajtohej me hadith-in e Hz Resulullahut (s.a.a.), që ka thënë:

"Çdokush që thotë La ilahe il-lallah Muhamedun Resulullah, jeta dhe pasuria e tij janë të sigurta nga ana ime dhe llogaria e tij i takon Allahut.”

 

Sikur të ishte përhapur tradita e Hz Resulullahut (s.a.a.) në mesin e popullit dhe sikur të mjaftonte për të udhëhequr popullin me të, është dashur të dijë dhe të veprojë sipas saj Ebu Bekri, ngase, njohja dhe zbatimi i traditës i takon më së pari kalifit. Sigurisht që në fund Ymeri e pranoi luftën duke pranuar shpjegimin e Ebu Bekrit se “Edhe zeqati është një e drejtë financiare”.

Por, sjellja e tyre nuk përputhej me një traditë tjetër të Hz Resulullahut (s.a.a.) që nuk kishte mundësi për t'u shpjeguar. Gjatë kohës së Hz Resulullahut (s.a.a.), personi me emrin Salebe i ikte pagesës së zeqatit dhe në lidhje me këtë është shpallur ajeti. Por, Hz Resulullahu (s.a.a.) as nuk luftoi kundër tij as nuk e detyroi që të paguajë zeqatën, kështu që lufta e tyre nuk përputhej me një ngjarje që i kishte ndodhur Usame bin Zejdit.

 

Në njërën prej luftërave, armiku ishte duke e humbur atë dhe ishte duke u shpartalluar fronti i tyre. Usame ishte duke e ndjekur njërin dhe përkundër deklarimit të tij La ilahe il-lallah, ai e kishte mbytur. Kur dëgjoi për këtë Hz Resulullahu (s.a.a.), i dha vërejtje Usames "O Usame, e mbyte atë përkundër deklarimit të njësisë së Zotit”. Transmetuesi i hadith-it thotë se mbas këtij rasti Usame pendohej pandërprerë, madje thoshte: "Ah, sikur të mos isha bërë mysliman deri në atë ditet ."

(Sahihi Buhari, v.8, 1.36 dhe "Kitab-ud Dijat"; Sahihi Muslim, v. 1, f.67.)

 

 Për këtë arsye, janë shfaqur kundërshtimet dhe mosmarrëveshjet në mes të hadith-eve dhe Ummeti mysliman është përçarë dhe është ndarë në shumë mez- hebe të ndryshme.

Kështu që, një hadith që pranohej nga ana e një mez- hebi, i njëjti përgënjeshtrohej nga mez-hebi tjetër.

Atëherë, si mund të pranojmë hadith-in: "Jua lë në mesin tuaj Librin e Allahut dhe traditën time”? Sepse, Hz Resulullahu (s.a.a.) e dinte se mbas tij dyfytyrëshat dhe devijuesit do të shpifin shumë gënjeshtra ndaj tij. Për këtë arsye ka thënë:

“Janë shumuar ata që shpifin gënjeshtra ndaj meje; të tillët le të përgatiten për vendin e tyre në xhehenem".

 

Përderisa, edhe gjatë kohës sa ishte gjallë Hz Resulullahu (s.a.a.), atij i shpifnin gënjeshtra, si mund t'i obligojë myslimanët me pasimin e traditës së tij, kur ata nuk dinin se cili hadith është i vërtetë dhe cili i i pavërtetë.

 

ARGUMENTI I GJASHTË:

 

Në librat e tyre,dijetarët e Ehli Sunnetit ndonjëherë transmetojnë se Hz Resulullahu (s.a.a.) ka lënë amanet Librin e Allahut dhe traditën e tij, e ndonjëherë tjetër thonë: “Mbas meje përqafoni traditën time dhe të Kalifeve të Drejtë”. Është e qartë se ky hadith ia shton Librit të Allahut dhe traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.) edhe traditën e Kalifeve.

Sipas kësaj, legjislacioni Islam paska jo dy, por tri burime, dhe kjo është në kundërshtim me hadith-in e Sekalejnit (Libri i Allahut dhe Ehli Bejti). Ndërsa, këtë e vërtetuam përmes më shumë se njëzet librave burimore të Ehli Sunnetit dhe përmes librave të shumtë të Shiitëve.

 

 ARGUMENTI I SHTATË:

 

Hz Resulullahu (s.a.a.) e dinte se shumë sahabe nuk e dinin shpjegimin dhe komentimin e Kuranit, e posaçërisht të disa ajeteve më të rënda përkundër faktit që ishin arab. Më shumë se kjo, komenti dhe shpjegimi i Kuranit ishte më i vështirë për ata joarab si Bizantinët, Persianët dhe Habeshët (Etiopia e vjetër) që e pranuan Islamin dhe për ata të tjerët që më vonë e pranuan Islamin. Sipas disa hadith-eve të sakta, kur e pyetën Ebu Bekrin për kuptimin e ajetit të 31-të të sures Abese “Dhe pemë e kullosa”, ai u përgjigj: “Nëse flas për diçka që nuk di nga Libri i Allahut, cili qiell do të më bëjë hije dhe cila tokë do të më mbajë"

(Kastalani në "Irshad-us Sari", v.30, f.298; Ibni Haxheri në"Feth-ul Bari", v.13, f.230)

 

Edhe Ymeri nuk e dinte kuptimin e saj. Në një hadith që e transmeton Enes ibn Maliki thuhet:"Një ditë Ymeri ishte në foltore dhe i citoi disa ajete të sures Abese: “Dhe bëmë që në të të mbijnë drithëra, edhe rrush e perime, edhe ullinj e hurma, edhe kopshte të dendura, dhe pemë e kullosa" (Abese, 27-31). Mbas kësaj tha: "Të gjitha i kuptuam, vetëm kuptimin e "Ebb". it nuk e di. Betohem në Allahun se kjo është një çështje e rëndë (tekel-lus). Çka do të bëhet nëse nuk e di kuptimin e fjalës “Ebb"? Veproni sipas pjesës së Kuranit që është e qartë, ndërsa pjesën tjetër lërjani Allahut. 

(Tefsiri ibni Xherir, v.3, f.38; Kenz-ul Ummal, v.1, f.287;Mustedreki Hakim, v.2. f.14; Talhisi Zehebi; Tarihi cl Hatib, v.11,

f.486; Zamahsheri në tefsirin "El Keshshaf", v.3, f.253; Tefsiri "El Hazim", v.4. f.374; Ibni Tejmijje në parathënien e "Usulut Tefsir", f.30; Tefsiri Ibni Kethir, v.4, f.473)

 

Ashtu siç nuk e kanë ditur komentimin e ajeteve të Kuranit, nuk e kanë ditur edhe komentimin e traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.). Janë paraqitur mosmarrëveshje të shumta në mesin e sahabeve dhe të mez-heve në lidhje me kuptimet e hadith-eve të ndryshme. Qofshin ato për vërtetësinë e hadith-it apo për kuptimin dhe shpjegimin e saj. Për të pasur më të qartë këtë, do të cekim disa shembuj:

 

 

Gjatë ditëve të para të kalifatit të Ebu Bekrit, erdhi Hz Fatimja dhe kërkoi prej tij që ta kthejë Fedekin, të cilin ia kishte dhuruar babai i saj gjatë kohës sa ishte gjallë, por këtë e kishte kundërshtuar Ebu Bekri. Kur e kërkoi trashëgiminë e saj, Ebu Bekri i tha se Hz Resulullahu (s.a.a) kishte thënë: “Ne të dërguarit nuk kemi trashëgimi; çdo gjë që mbetet prej nesh, do të shndërrohet në sadaka", dhe e refuzoi kërkesën e saj.

 

Hz Fatimja tha se ky hadith nuk është i vërtetë dhe është në kundërshtim me fjalën e Kuranin. Mbas kësaj u paraqit një diskutim dhe një fjalosje e ashpër në mesin e tyre dhe sipas Buhariut dhe Muslimit, Hz Fatimja ishte aq e zemëruar dhe e hidhëruar ndaj Ebu Bekrit, saqë në këtë gjendje shkoi edhe prej kësaj bote.

 

Një shembull tjetër është edhe mosmarrëveshja në mes të Nënës së Besimtareve Aishes dhe Ebu Hurejres, në lidhje me vërtetësinë e agjërimit gjatë Ramazanit për personin i cili ka mbetur i palarë (xhunub) deri në ezanin e sabahut. Aisha thoshte se agjërimi i personit të tillë pranohet, ndërsa Ebu Hurejre pretendonte të kundërtën, duke thënë se personi i tillë duhet të mos e vazhdojë agjërimin.

 

Në një hadith tjetër që e transmeton Imam Maliku në “Muvata"-në e tij dhe Buhariu në përmbledhjen e tij, Nëna e Besimtarëve Aisheja dhe Ummu Selemeja rrëfejnë:

"Hz Resulullahu (s.a.a.) mbetej i palarë deri në ezanin e sabahut gjatë muajit të Ramazanit dhe në këtë gjendje agjëronte"Ebu Bekir ibni Abdurrahman rrëfente:

 

“Unë dhe babai im ishim në prezencën e kryetarit të Medinës, Mervan ibni Hakemit, dhe në një moment i tha atij: 'Ebu Hurejre thotë se personi që ka mbetur xhunub deri në ezanin e sabahut, duhet të mos e vazhdojë atë ditë me agjërim'. Atëherë Mervani iu përgjigj: 'O Abdurrahman, për hir të Allahut shkoni e pyeteni për këtë çështje Nënën e Besimtareve Aishen dhe Ummu Selemen. Unë dhe Abdurrahmani shkuam te Aisheja dhe e pyetëm: 'O Nëna e Besimtareve, ne ishim te Mervan ibn Hakemi dhe e pyetëm në lidhje me agjërimin e personit xhunub që e ka zënë ezani i sabahut. Dhe, i thamë se sipas Ebu Hurejres agjërimi i personit të tillë nuk pranohet. Çka thua për këtë?'. Atëherë Aisheja tha:

“Nuk është ashtu si thotë Ebu Hurejre. O Abdurrahman, a dëshiron të veprosh në mënyrë të kundërt me atë të Resulullahut.' Abdurrahmani tha: 'Betohem në Allahun që jo', atëherë Aisheja tha: 'Unë dëshmoj që Resulullahu e vazhdonte agjërimin në gjendjen e gjunubit edhe mbas ezanit të sabahut'.

 

Pastaj, shkuam te Ummu Selemeja dhe e pyetëm pyetjen e njëjtë dhe ajo na dha përgjigjen e njëjtë. Pastaj Mervani i tha Abdurrahmanit: “Për hir të Allahut, merre devenë time dhe shko lajmëroje Ebu Hurejren, ai gjendet te arra e tij në Akik". I hipëm devesë dhe shkuam tek Ebu Hurejre. Mbas një bisede të shkurtër me të, Abdurrahmani i tregoi për arsyen e vizitës. Ebu Hurejre tha: “Unë nuk kam dijeni për këtë. Mua më tha njëri që ashtu është "

(Sahihi Buhari, v.2, 4.232, nëntitulli “Mbetja xhunub deri në ezanin e sabahut të personit që agjëron": Imam Maliku në

"Muvatta" te pjesa Tenvir-ul Havalik, v.l. f.272)

 

O lexues i nderuar, shiko dhe merr mësim se si Ebu Hurejre, transmetuesi i hadith-eve të Ehli Sunnetit, gjatë shpjegimit të çështjeve fetare bazohet në supozime dhe duke mos ditur as kush i ka treguar atij, ia atribuon këto çështje Hz Resulullahut (s.a.a.).

 

 

Transmeton Ibni Xhurejhi prej Atasë dhe ky prej Urve ibni Zubejrit “Unë dhe Abdulla ibni Ymeri ishim duke pritur para dhomës së Aishes. Mund të dëgjonim edhe zërin e brushës (misvakut) me të cilën ishte duke i larë dhëmbët.

Atëherë, e pyeta ibni Ymerin: 'O babai i Abdurrahmanit, athua Pejgamberi ka bërë Umren gjatë muajit të Rexhebit?'. Ai m'u përgjigj pozitivisht. Pastaj, e pyeta Aishen me zë të lartë: 'O Nënë, a dëgjove se çka tha babai i Abdurrahmanit?'. Aisha pyeti: 'Çka tha?'. 'Po thotë se Pejgamberi ka bërë Umren gjatë muajit Rexheb'. Atëherë Aisha tha: “Allahu e faltë Ebu Abdurrahmanin. Betohem se Resulullahu nuk e ka bërë Umren. Ebu Abdurrahmani ishte në të gjitha Umret që i ka bërë Resulullahu'. Këtë e dëgjoi edhe ibni Ymeri, por nuk tha asgjë dhe vetëm heshti"(Sahihi Muslim, v.3.1.61; Sahihi Buhari, v.5, f.86)

 

 

Lidhur me Sunneti Nebevi-un ka pasur mosmarrëveshje edhe në mes Ebu Bekrit  (Mosmarrëveshja e tyre kishte të bëjë me vendimin për shpalljen e luftës ndaj atyre që nuk dëshironin të paguajnë zeqatin. Ne lidhje me këtë kemi shkruar edhe në temat paraprake dhe i kemi eckur burimet referuese)  dhe Ymerito, në mes të Hz Fatimes dhe Ebu Bekrit" (Në lidhje me Fedekun) dhe në mes të grave të Hz Resulullahut (s.a.a.)'

(Ka te beje me rrëfimin në lidhje me dhënien e qumështit ndaj më të mëdhenjve, të cilën e transmeton Aisheja nga Hz Resulullahu (s.a.a.))

 

Pastaj, mosmarrëveshja në mes transmetuesit të famshëm të hadith-eve Ebu Hurejres dhe Aishes.

(Në lidhje me të mbeturit xhunub deri në ezanin e sabahut gjate muajit të Ramazanit dhe agjërimit të asaj dite.)

Mosmarrëveshja në mes ibni Ymerit dhe Aishes (Në lidhje me bërjen e Umres gjatë muajit Rexheb) dhe Abdulla ibni Abbasit dhe ibni Zubejrit.

(Ne lidhje me lejimin apo jo të martesës me marrëveshje muta Sahihi Buhari v.6, s.129)

Si edhe në mes të Hz Aliu  (a.s.) dhe Osmanit (Sahihi Buhari, v.2, f.153) dhe mosmarrëveshjet në mesin e sahabeve dhe pasuesve të mëvonshëm të tyre. 

(A duhet të lexohet Besmeleja gjatë marrjes së abdesit dhe namazit të udhëtarit.)

 

Këto mosmarrëveshje ishin bërë aq të shumta, saqë si rezultat i kësaj u paraqitën më shumë se shatëdhjetë mez-hebe.

Njërin e kishte themeluar Ibni Mesudi, tejtrin Ibni Ymeri, pastaj Ibni Abbasi, Ibni Zubejri, Ibni Ujejne, Ibni Xhurejhi, Hasan Basriu, Sufjani Sevri, Maliki, Ebu Hanifeja, Shafiu, Ahmed ibn Hanbeli dhe shumë të tjerë.

 

Në bazë të ndikimeve politike, sipas pikëpamjes së Ehli Sunnetit vetëm katër prej tyre u zyrtarizuan; për këtë arsye, me lindjen e këtyre katër mez-hebeve, të gjithë të tjerët u zhdukën.

Por, edhe këto katër mez-heve të mbetura kanë mosmarrëveshje në mesin e tyre në lidhje me çështjet e fikh-ut. Burimi i të gjitha mosmarrëveshjeve rrjedh prej dallimeve në të kuptuarit e Sunneti Nebevi-ut.

Njëri, duke u bazuar në një hadith që është i saktë për të, jep nje fetva në lidhje me një çështje, ndërsa tjetri gjykon sipas pikëpamjes dhe hulumtimit (ixhtihadit) të tij ose duke pretenduar se nuk ekziston vendimi i prerë (nass) për atë çështje, ai e krahason një çështje me një çështje tjetër dhe mundohet të vijë deri te një gjykim.

 

 

Mosinarrëveshja në lidhje me Sunneti Nebevi-un buron prej dy shkaqeve të rëndësishme. Shkaku i parë: Dallimi sipas mënyrës së vërtetimit të saktësisë së hadith-it dhe të zinxhirit të transmetuesve (senet) të hadith-it. Sipas mez-hebit të Shiitēve, shumë hadith-e të Sunneti Nebevi-ut nuk pranohen për shkak të zinxhirit të transmetuesve të atij hadith-i.

 

Ose, me fjalë tjera, Shiitët nuk i pranojnë disa hadith-e për shkak se nuk i konsideron transmetuesit e hadith-it si të drejtë, përkundër faktit që janë sahabe. Sipas Shiitëve, të gjithë sahabet nuk pranohen si të besueshëm, në mënyrën se si i pranon Ehli Sunneti.Dhe, nëse ndonjë hadith është në kundërshtim me rrëfimet e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, atëherë ai hadith klasifikohet si jo i sigurt. Pa marrë parasysh gradën e lartë që mund të ketë rrëfyesi i hadith-it (ravi), nëse nuk përputhet me rrëfimin e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, atëherë duhet të pranohet hadith-i i Imamëve (a.s.).

NE lidhje me këtë, ata kanë shumë argumente nga Kurani dhe madje nga burimet e traditës së palës kundërshtuese. Disa prej tyre i cekëm edhe më herët. Shkaku i dytë: Ka të bëjë me mosmarrëveshjen në lidhje me kuptimin e hadith-it. Sepse, Ehli Sunneti nxjerr një kuptim, ndërsa Shiitët nxjerrin një kuptim tjetër prej të njëjtit hadith, p.sh. hadith-i “Mosmarrëveshja në mesin e Ummetit është mëshirë”, sipas Ehli Sunnetit mosmarrëveshja (ihtilaf) në lidhje me gjykimet e katër mez-hebeve të Ehli Sunnetit është mëshirë për myslimanët, ndërsa Shiitët thonë se “Mëshirë për Ummetin është mësimi i diturisë së disa personave prej disa personave tjerë”. Pra, fjalën ihtilaf e komenton si “shkuarje dhe ardhje” të personave me qëllim të përfitimit të diturisë.

 

Ndonjëherë, mosmarrëveshja në mes Ehli Sunnetit dhe Shitëve nuk ka të bëjë me kuptimin e hadith-it, por me personin në të cilin mendohet në atë hadith. P.sh. hadith-i “Mbas meje, përqafojeni traditën time dhe të Hulefai Rashidinëve”. Për Hulefai Rashidin, Ehli Sunneti thotë se ata janë katër kalifët e parë, ndërsa Shiitët thonë se ata janë dymbëdhjetë Imamët (a.s.), duke filluar prej Imam Aliut (a.s.) deri te Imam Mehdiu (a.s.), djali i Imam Hasan Askerit (a.s.).

 

Si edhe hadith-i “Mbas meje do të vijnë dymbëdhjetë kalifë; të gjithë janë prej Kurejshëve”. Sipas Shiitëve ata janë dymbëdhjetë Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit, ndërsa Ehli Sunneti nuk mund të gjejë një komentim të mjaftueshëm.

Krahas kësaj, mosmarrëveshjet janë paraqitur edhe në lidhje Ummetin Islam dhe ngjarjet historike që kanë të bëjnë me Hz Resulullahun (s.a.a.). P.sh. Ehli Sunneti e feston ditëlindjen e Hz Resulullahut (s.a.a.) me dymbëdhjetë Rebiul Evvel, ndërsa Shiitët me shtatëmbëdhjetë Rebiul Evvel.

 

Mbasi që nuk kemi një udhëheqës të pranuar nga ana e çdonjërit dhe vendimi i të cilit do të pranohet nga të gjithë, sikur që ishte Hz Resulullahu (s.a.a.), atëherë sigurisht që do të lajmërohen mosmarrëveshjet në lidhje me Sunneti Nebevi-u dhe kjo është diçka e pashmangshme. Edhe nëse paraqitej mosmarrëveshja dhe kundërshtimi në kohën e Hz Resulullahut (s.a.a.), kjo tejkalohej përmes vendimeve dhe gjykimeve të zbritura nga ana e Allahut dhe një person të tillë si Hz Resulullahu (s.a.a.) vështirë që do të mund të gjendet në mesin e Ummetit Islam ndonjëherë. Këtë na gjykon edhe mendja jonë.

 

Nuk është e mundur që Hz Resulullahu (s.a.a) të ketë qenë i pavëmendshëm në këtë drejtim, sepse, e dinte që mbas tij do të vijë deri te përçarja dhe ndarja në grupe në mesin e Ummetit në lidhje me shpjegimin (tevill) e Kuranit. Për këtë arsye ishte i nevojshëm caktimi i një prijësi të fuqishëm që do ta udhëzojë Ummetin dhe ta drejtojë atë kur të devijojë nga rruga e drejtë. Dhe, sipas besimit të Shitëve, Hz Resulullahu (s.a.a.) e përmbushi këtë detyrë sipas urdhrit të Allahut dhe u ka lënë dy amanete të çmueshme për myslimanët që në rast të mosmarrëveshjeve të drejtohen tek ata për zgjidhje. I pari është Kurani dhe i dyti Ehli Bejti (dymbëdhjetë Imamët (a.s.) e pastër prej mëkateve).

 

Përderisa u përmbahen atyre, myslimanët do të jenë të sigurt prej devijimit. Dhe, nëse nuk pranohet njëri prej tyre, atëherë nuk është pranuar asnjëri prej tyre. Sepse, këta nuk do të ndahen Anjëri prej tjetrit deri në Ditën e Kiametit. Kjo është diçka e sigurt, që është e vërtetuar përmes argumenteve të prera dhe përmes testamentit të Hz Resulullahut (s.a.a.)

 

I pari prej Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit është Hz Aliu (a.s.). Me urdhrin e Allahut, ai është caktuar nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.) si prijësi i parë dhe prej ditës së lindjes e deri në arritjen e përkryerjes ka qenë nën kujdesin dhe edukimin e drejtpërdrejtë të Hz Resulullahut (s.a.a.). Pozita e tij krahas Hz Resulullahut (s.a.a.) është sikur pozita e Hz Harunit ndaj Hz Musës (a.s.). Në një hadith të Hz Resulullahut (s.a.a.) thuhet:

"Unë jam duke luftuar me ata në lidhje me shpalljen (tenzil) e Kuranit, ndërsa ti o Ali do t'i luftosh në lidhje me shpjegimin (tevilin) e tij" (Harezmi në “El Menakib”, f.44; Jenabiul Mevedde, f.233; el Isabe, v.1, f.25; Kifayetut talib, f.334; Muntehabu Kerz-il Ummal, y.5, f.36; Thkak-ul Hakk., v.6, f.37)

 

Dhe, në një hadith tjetër thuhet:

“O Ali, mbas meje ti do të sqarosh çështjet kontestuese të Ummetit tim”. 

(Mustedreki Hakim, v.3, f.122 ; Ibni Asakiri në "Tarihi Dimeshk”,v.2, £488; Harezmi në "El Merakib", f.236; Menaviu në “Kenz-ul Hakaik", f.203; Muntehabu Kenz-il Ummal, v.5, f.33; Jenabiul Mevedde, f.182.)

 

Mbasi që Kurani është një libër që nuk flet dhe lidhur me çështjet e ndryshme ndahet në kuptimin e brendshëm dhe të jashtëm, pra ajetet që kanë nevojë për komentim dhe për shpjegim, atëherë ekziston nevoja për një prijës që do të luftojë në atë drejtim. Dhe, në anën tjetër, është e qartë se edhe Tradita ka nevojë për një mbrojtës të saj.

Duke qenë kështu gjendja e Librit dhe e Traditës, nuk mund të paramendohet që Hz Resulullahu (s.a.a.) të ketë lënë dy argumente që nuk flasin. Sepse, ata me zemra të sëmura, duke tentuar që të përfitojnë nga kjo botë dhe të nxisin intriga të ndryshme, do t'i pasojnë gjërat më pak të kuptueshme dhe përmes shpifjeve do të mundohen t'i tregojnë si të drejta të bërat e tyre, dhe për argument do të cekin Kuranin dhe Traditën. Duke e marrë kjo etiketën e mundshmes, gjeneratat e ardhshme do ta vijojnë rrugën e gjeneratës së mëhershme dhe në bazë të mendimit të mirë që kanë për gjeneratën e mëhershme,ata do ta vazhdojnë rrugën e tyre të gabuar duke besuar se ata janë njerëz të drejtë.

 

Në Ditën e Kiametit ata do të pendohen dhe do të përfshihen në sferën e ajeteve 66-68 të sures Ahzab dhe ajetit 38 të sures Araf, ku Allahu thotë:

"Ditën kur fytyrat e tyre do të përmbysen në zjarr e thonë: "Të mjerët ne, ta kishim adhuruar Allahun e respektuar, të dërguarin!” Dhe thonë: "Zoti ynë, ne i dëgjuam udhëheqësit tanë dhe të parët tanë, por ata na shmangën nga rruga e drejtë". Zoti ynë, jepu atyre dënim të dyfishtë dhe mallkoji ata si është më së keqi. "Hyni në xhehenem me atë popull që ishte para jush nga xhinët dhe njerëzit ( që ishin siju). Sa herë që një grup hyn në të, e mallkon atë të mëparshmin derisa kur të arrijnë në të të gjithë, grupi i fundit i tyre thotë për grupin e parë: "Zoti ynë, këta (paria) na kanë

humbur neve (nga rruga e drejtë), pra shtojua dënimin me zjarr atyre!" (All-llahu) Thotë: "Për secilin (grup) është (dënimi) i shtuar, por ju nuk po dini".

 

Nuk ka asnjë popull, të cilëve Allahu nuk u dërgoi pró fet dhe nuk ua bëri të qartë rrugën e drejtë. Por, mbas profetit ata e kanë ndërruar shpjegimin (tevil) e fjalës së Allahut. Athua, mund të paramendohet ose ta pranojë një njeri me mend në krye se Hz Isa (a.s.) u ka thënë të Krishterëve “Unë jam Zoti”? Jo. Kurani thotë:

"Unë nuk thënë të krishterëve “Unë jam Zoti"?

Jo. Kurani thotë “Unë nuk kam folur asgjë tjetër, përveç asaj që më është urdhëruar”, por epshet dhe pasionet, si dhe dashuria ndaj kësaj bote, bëri që të krishterët të vijnë deri në këtë pikë te besimit. Athua, nuk dha sihariq edhe Hz Musa (a.s.) para Hz Isës (a.s.) për ardhjen e Hz Muhammedit (a.s.)? Por, a nuk ia ndërruan emrin e Muhammedit në Shpëtimtar?

 

A nuk ka ardhur deri te ndarja në shtatëdhjetë e dy grupe - ku përveç njërit, të gjithë do të shkojnë në xhehenem - për shkak të shpjegimit (tevil)? Dhe, ne sot jetojmë në mesin e atyre grupeve. Athua, ekziston ndonjë grup që pranon se është i devijuar?

A ekziston ndonjë mez-heb që pranon se vepron në kundërshtim me Librin e Allahut dhe Traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.)? Përkundrazi, cilindo mez-heb që e pyet, do të pretendojnë se veprojnë sipas Librit të Allahut dhe Traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.). Atëherë, cila është zgjidhja?

 

Athua, nuk e kanë ditur zgjidhjen Hz Resulullahu (s.a.a.) dhe Allahu Teala (neuzubilah)? Kërkoj mbrojtjen e Allahut nga kjo fjalë. Allahu është shumë i mëshirshëm kundrejt robërve të Tij. Ai ua dëshiron të mirën e tyre. Por, Allahu ua ka bërë të qartë rrugën e drejtë atyre që janë shkatërruar përmes argumenteve dhe provave si dhe të atyre që janë të shpëtuar. Allahu nuk i lë robërit e tij pa udhëzim, në të kundërtën është dashtë të pranojmë se Allahu dëshiron që t'i dënojë njerëzit me zjarr përmes mosmarrëveshjeve dhe devijimeve. Ndërsa, ky është një besim i gabuar dhe jo i

vërtetë. Kërkoj mbrojtjen e Allahut nga kjo fjalë që nuk përputhet me urtësinë, fisnikërinë dhe drejtësinë e tij.

 

Atëherë, nuk është zgjidhje e plotë vetëm lënia e Librit të Allahut dhe Traditës së tij, duke ditur se do të përballen me mosmarrëveshjet dhe gjendjet pa rrugëdalje. Sepse, duhet të parandalohet shpjegimi duke u bazuar në epshet dhe pasionet dhe devijimet që burojnë nga injoranca. A nuk po vëren se kur u ngritën kundër Imamit të tyre, harixhitë thanë: “O Ali ti nuk je ai që gjykon, kjo i takon vetëm Allahut”.

 

Ata e kishin përqafuar simbolikën e saj! Dhe, kjo ishte një simbolikë që t'i verbëron sytë. Kur ta dëgjojë këtë ndonjëri, do të mendojë se ai po kërkon gjykimin e Allahut duke e refuzuar gjykimin e njeriut. Ndërsa, në realitet është e

kundërta: në ajetin e 204-të të sures Bekare shkruan:

 

“Ka njerëz, fjalët e të cilëve për jetën e kësaj bote të çudisin dhe mendojnë se Allahun e kanë dëshmitar për atë çka kanë në zemrat e tyre, mirëpo ai është kundërshtar i përbetuar".

Shumë herë, mashtrohemi duke mos ditur se çka fshihet mbrapa sloganeve habitëse. Por, dera e qytetit të diturisë, Hz Aliu (a.s.) e dinte se çka fshihej mbrapa saj.

Për këtë arsye ai tha:

"Fjala është e drejtë, por me të synohet padrejtësia".

Ka shumë fjalë me të cilat synohet padrejtësia. Athua Harixhinjtë, me thënien e tyre "Gjykimi i takon Allahut, dhe jo ty o Ali", mendojnë se Allahu ka zbritur në Tokë (ruana Zot) dhe gjykon në lidhje me mosmarrëveshjet në mes tyre. Apo ndoshta, ata i dinë më mirë gjykimet e Kuranit? Apo, mos po besojnë ata se Hz Aliu (a.s.) është duke bërë shpjegimin sipas mendimit të tij? Cili është argumenti i tyre në këtë drejtim.

 

Atyre mund t'u thuhet se edhe vetë ata po e bëjnë shpjegimin e gjykimit të Allahut. Ndërsa, Hz Aliu (a.s.) ishte më i ditur, më i drejtë dhe e kishte pranuar Islamin shumë më herët se ata. Athua, rruga e Islamit ishte një rrugë tjetër, nga ajo në të cilën ishte duke shkuar ai?

Atëherë, qëllimi i këtij slogani mashtrues ishte mashtrimi i njerëzve të thjeshtë dhe përfitimi nga ndihmat e tyre në luftën kundër Hz Aliut (a.s.).

Edhe ditëve të sodit, historia vazhdon të përsëritet. Njeriu është po ai njeri. Dhelpëria, bërja e hiles dhe mashtrimi nuk janë asgjësuar ende. Përkundrazi, janë shumuar. Sepse, dhelpëria e tyre është duke përfituar prej dhelpërisë së njerëzve të mëparshëm. Edhe ditëve ë sodit kemi shumë fjalë të drejta me të cilat synohet padrejtësia. Një prej shembujve të tillë është edhe thirrja e vehabive për njësinë e Allahut (tevhid) dhe sloganet e tyre kundrejt pabesimit. Cili mysliman nuk do ta pranojë atë si parim? Por, ata që mendojnë pak më thellë, e dinë që me këto fjalë synohet vetëm padrejtësia.

 

Slogani është ky: “I vetmi zotëruesi i misionit të përhershëm është populli Arab”.Cili nacionalist Arab nuk do të mashtrohet mbas këtij slogani?

Paqja e Allahut qoftë me ty o Ali. Fjala jote e urtë ka tingëlluar dhe do të vazhdojë të tingëllojë ende nëpër veshët tanë: “Sa shumë fjalë të drejta ekzistojnë me të cilat mëtohet padrejtësia.”

Nëse një dijetar del në foltore dhe thotë me zë të lartë:

 

“Kush thotë se është Shiitä, ti atij thuaji: "Ti je jobesimtar', dhe kush thotë se është Sunnit edhe atij i thuaj të njëjtën. Ne nuk e mbajmë as anën e Shiitëve as të Sunnit-ëve, ne e mbajmë vetëm Islamin”.

 

Sipas meje, edhe kjo është një fjalë që mëton padrejtësinë. Athua cilin Islam e kërkon ky dijetar?

Ditëve të sodit kemi disa lloje të kuptimeve të Islamit.

Madje, Islami është ndarë në mez-hebe të ndryshme që prej shekullit të parë. Prej asaj kohe ka ekzistuar Islami që e ka mbrojtur Hz Aliu (a.s.) dhe në anën tjetër Islami që e ka mbrojtur Muavija. Dhe, puna erdhi edhe deri te lufta. Prapë më vonë, në njërën anë ishte Islami me të cilin ishte ngarkuar Hz Hysejni (a.s.) dhe në anën tjetër Jezidi, që pinte verë dhe luante me majmunët, i cili e vrau Ehli Bejtin në emër të Islamit me pretekst se Hz Hysejni (a.s.) ka dalë prej Islamit sepse është ngritur në kryengritje kundër tij. Dhe, në njërën anë Islami kishte një kuptim për pasuesit e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit dhe në anën tjetër për pasuesit e udhëheqësve në pushtet.

 

Kështu që, gjatë gjithë historisë kanë ekzistuar mosmarrëveshjet në mesin e myslimanëve.

Mbas gjithë këtyre fakteve që i cekëm, unë nuk mund të dëshmoj se Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

"Unë jua lë në mesin tuaj Librin e Allahut dhe Traditën time".

 

Atëherë, rrjedh që hadith-i i dytë është i saktë, pra "Jua lë në mesin tuaj Librin e Allahut dhe Ehli Bejtin tim”.

Ky hadith i zgjidh të gjitha problemet. Dhe,më nuk do të kemi problem në komentimin dhe shpjegimin e ajeteve të Kuranit dhe në komentimin dhe caktimin e saktësisë së hadith-eve të Sunneti Nebevi-ut.

 

 Posaçërisht, e dimë që këto autoritete të caktuara nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.) janë me të vërtetë të zotët e kësaj pozite dhe të kësaj pune, sepse, asnjë mysliman nuk dyshon në diturinë, devotshmërinë dhe asketizmin e këtyre personave. Allahu i ka pastruar ata prej të gjitha llojeve të papastërtive dhe u ka dhënë diturinë e Librit. Ata, as nuk e kundërshtojnë Kuranin, as nuk vijnë në kundërshtim me të, dhe as nuk do të ndahen prej tij deri në Ditën e Kiametit.

 

Së fundi, Hz Resulullahu (s.a.a.) në një hadith thotë:

“Në mesin tuaj jua lë dy kalifë; Librin e Allahut, që është një litar prej qiellit deri në Tokë dhe familjen time Ehli Bejtin. Ata nuk do të ndahen njëri prej tjetrit deri sa të takohen me mua në hauzin e Kevtherit."

(Musnedi Ahmed, v.5, f.122; Durr-ul Mensur, v.2, f.60;Kenz-ul Ummal, v.1, f.154; Mexhme-uz Zevaid, v.9, f.162;

Jenabiul Mevedde, f.38 dhe 183; Abaka-ul Envar, v., f.16;Mustedreki Hakim, v.3, f.148.)

 

Duke i marrë parasysh këto fakte, unë nuk përmbahem prej askujt për të thënë se e kam gjetur rrugën në të cilën jam me ata që janë të sinqertë.

Qëllimi im është fitimi i kënaqësisë së Allahut dhe të ndërgjegjes sime para përfitimit të kënaqësisë së tjerëve.

Sa i përket kësaj çështjeje, Shiitët kanë të drejtë në lidhje me pasimin e amanetit të Hz Resulullahut (s.a.a.). Shiitët e pasojnë Ehli Bejtin në kuptimin e plotë, i pranojnë ata si Imamě dhe si liderë, dhe i afrohen Allahut duke i dashur dhe duke i pasuar ata. Dhe, në këtë mënyrë, me lejen e Allahut, do të meritojnë lumturinë e premtuar të Allahut në këtë dhe në botën tjetër.

 

Në ditën e Kiametit, çdo person do të vijë me atë çka ka qenë më i dashur për të në këtë botë. Atëherë, si të mos jenë bashkë Ehli Bejti dhe ata që e kanë dashur dhe e kanë dëshiruar Ehli Bejtin? Në lidhje me këtë,Zamahsheri thotë:

“Dyshimi dhe mosmarrëveshja janë shumuar Çdonjëri thotë se e mban rrugën e drejtë Ndërsa, unë jam lidhur për La ilahe il-lallah Për dashurinë ndaj Ahmedit dhe Aliut Një qen e arriti lumturinë përmes dashurisë ndaj As-habi Kehfit.Si mund të bëhem ndër të mashtruarit nëse e dua Pejgamberin dhe Ehli Bejtin?"

 

O Allah, na mundëso që edhe ne të bëhemi ndër ata që mbahen për litarin e velajetit të tyre, që shkojnë në rrugën e tyre, që hipin në anijen e tyre, që besojnë në imametin e tyre dhe dër ata që në Ditën e Kiametit do të vijnë me dashurinë ndaj tyre! Ti me të vërtetë e drejton në rrugë të drejtë atë që dëshiron ta udhëzosh.

 

(Amin, ja Rabbel alemin!).

 

 

Çështja e paracaktimit (kada) dhe e caktimit (kader) ka qenë për mua një çështje shumë e vështirë dhe e komplikuar për ta kuptuar. Nuk mund ta rehatoja zemrën me një komentim të mjaftueshëm dhe të plotë. Isha plotësisht i habitur në lidhje me këtë. Në njërën anë,sipas shkollës së Ehli Sunnetit, natyrës së njeriut i është mundësuar përshtatja ndaj çdo gjëje të krijuar dhe përderisa është në barkun e nënës atij i caktohet gjatësia e jetës, furnizimi, vepra dhe fati i tij; pra, a do të jetë i lumtur apo fatkeq!”. (Sahihi Muslim, v.8, f.44)

 

Ndërsa në anën tjetër, mendja dhe vetëdija më thoshin se Allahu është i drejtë dhe nuk bën padrejtësi ndaj robërve. Si është e mundur që Allahu të shkruajë dhe t'i detyrojë robërit e tij të veprojnë dhe pastaj të kërkojë llogari dhe të dënojë për ato vepra?

Sikur edhe myslimanët tjerë të rinj, ashtu edhe unë isha në kontradiktë me vetveten në lidhje me këtë mendim. Në njërën anë, mendoja:

"Ai nuk do të pyet se çka punon, kurse ata do të merren në pyetje" (Enbija, 23), dhe"Ai punon atë që dëshiron" (Buruxh, 16)

Një pjesë të krijesave i ka krijuar për xhenet dhe një pjesë tjetër për xhehenem. Ndërsa, në anën tjetër:

"S'ka dyshim se Allahu nuk bën të padrejtë as sa grimca” (Nisa, 40)

"Zoti yt nuk bën të padrejtë ndaj robërve.” (Fusilet, 46)

"Allahu nuk u bën asgjë të padrejtë njerëzve, por ata i bëjnë të padrejtë vetes së tyre" (Junus, 44)

Në një hadith thuhet:

“Dashuria e Tij ndaj krijesave është më e madhe se e një nëne që e ushqen fëmijën e vet me qumësht." 

(Sahihi Buhari, v.7, f.75)

 

Ndonjëherë, duke i lexuar ajetet në lidhje me këtë çështje, përballesha me kuptime të kundërta. Ndonjëherë,kuptoja se njeriu është përgjegjës për veprat e tij:

"E kush punoi ndonjë të mirë, që peshon sa grimca, atë do ta gjejë. Dhe kush punoi ndonjë të keqe, që peshon sa grimca, atë do ta gjejë” (Zilzal, 7-8).

 

Ndonjëherë, kuptoja se njeriu është i drejtuar në një drejtim të caktuar, nuk zotëron asnjë forcë dhe fuqi, dhe nuk është i aftë për të siguruar për vete ndonjë dobi, dëm apo edhe ndonjë furnizim.

“Po ju nuk mund të doni gjë, pos nëse do Allahu.(Insan, 30)

"Në të vërtetë, Allahu e largon nga e vërteta atë që do dhe Ai e udhëzon atë që do” (Fatir, 8)

 

Unë nuk isha i vetmi. Përkundrazi, shumica e myslimanëve ishin duke i përjetuar të njëjtat kontradikta.

Dhe, për këtë arsye, kur u parashtronin pyetje dijetarëve në lidhje me paracaktimin dhe caktimin, ata përgjigjeshin në atë mënyrë që jo vetëm pyetësi por as vetë nuk ishin të kënaqur me atë përgjigje. Dhe e përmbyllnin çështjen duke thënë: “Duhet menduar shumë në lidhje me këtë temë". Disa të tjerë, madje thoshin se është e ndaluar të menduarit e thellë në lidhje me këtë temë: “Një mysliman duhet të besojë në paracaktimin dhe caktimin, dhe të pranoj se ata janë prej Allahut”.

 

Kur i pyetja ata: "Si është e mundur që Allahu ta hedhë në xhehenem një rob, të cilia e ka detyruar të bëjë ndonjë mëkat?"- ata m'u përgjigjeshin me akuza se jam duke pyetur për gjërat që të nxjerrin nga feja, nga rruga e drejtë dhe të bëjnë jobesimtar. Për këtë arsye, mendjet u ngurtësuan dhe filluan të besojnë se edhe martesa, shkurorëzimi madje prostitucioni (zina) janë prej fatit të caktuar. Këtu bën pjesë edhe përdorimi i alkoolit dhe mbytja.

 

Atëherë, ti je duke ngrënë dhe duke pirë ato që janë të shkruara.Mbasi që i përsërita këto pyetje një dijetari, e pyeta:

“Ndërsa Kurani i përgënjeshtron të gjitha këto mendime. Dhe, hadith-et nuk mund ta kundërshtojnë Kuranin. Në lidhje me martesën Allahu thotë:

"Martohuni me ato gra që ju pëlqejnë” (Nisa, 3)

 

Sipas këtij ajeti, martesa dhe zgjedhja e gruas është në dorën e njeriut. Pastaj, në lidhje me shkurorëzimin,

ajeti i 229-të i sures Bekare thotë:

"Shkurorëzimi mund të bëhet dy herë, andaj ose me zemërgjerësi mbani ose shkurorëzohuni mirëkuptim."

Kjo na bën me dije se njeriu është i lirë në këtë drejtim. Dhe, sa i përket prostitucionit, ajeti i 32-të i sures Isra thotë:

"Dhe mos iu afroni amoralitetit; është punë e fëlliqur dhe sa rrugë e shëmtuar është."

 

Në lidhje me përdorimin e alkoolit, ajeti i 91-të i sures Maida thotë:

 “Shejtani nuk dëshiron tjetër, përveç se nëpërmjet verës dhe bixhozit të hedhë armiqësi mes jush, t'ju pengojë nga të përmendurit e Allahut dhe t'ju largojë nga namazi. Pra, a po i jepni fund (alkoolite bixhozit)?”

Ky ajet na tregon se vullneti dhe dëshira e njeriut janë në dorën e tij. Edhe sa i përket mbytjes, ajeti 151 i sures Enam thotë:

"Mos e mbytni njeriun sepse mbytjen e tij e ndaloi Allahu"

 

Dhe në ajetin e 93-të të sures Nisa thotë:

"Kush e mbyt një besimtar me qëllim, dënimi i tij është xhehenemi, në të cilin do të jetë përgjithmonë.

Allahu është i hidhëruar ndaj tij, e ka mallkuar dhe i ka përgatitur dënim të madh”

 

Sipas këtyre ajeteve, njeriu është i lirë të veprojë edhe në lidhje me mbytjen. Madje, edhe në lidhje me të ushqyerit, Kurani thotë:

"Hani e pini, por mos e teproni, sepse Ai, njëmend, nuk i do ata që e teprojnë" (Araf, 31)

Edhe ky ajet na dëshmon për vullnetin e lirë të njeriut Zotëri, si mund të thoni se gjithçka është prej Allahut dhe se njeriut i është imponuar të vepruarit, kur këto ajete flasin të kundërtën?

Ai m'u përgjigj duke thënë se i tërë universi është në sundimin e Allahut dhe si argument e përmendi ajetin e 26-të të sures Ali Imran:

“Thuaj: O Allah, Sundues i çdo sendi, Ti ia jep pushtetin atij që do, Ti ia heq prej dore pushtetin atij që do, e lartëson atë që do dhe e përul atë që do. Çdo e mirë është vetëm në dorën Tënde, vërtet, Ti ke mundësi për çdo gjë"!

 

Unë iu përgjigja: "Unë nuk e kundërshtoj dëshirën e Allahut dhe faktin që nëse Ai shpreh dëshirë për të bërë diçka, atëherë këtë nuk mund ta parandalojnë njerëzit, xhinët dhe krijesat tjera. Kundërshtimi im ka të bëjë me temën e veprave të robërve; athua këto vepra janë të robërve apo të Allahut?" Ai ma dha këtë përgjigje:

“Ju keni fenë tuaj (që i përmbaheni), e unë kam fenë time (që i përmbahem)", dhe e përmbylli debatin.Në të shumtën e rasteve, ky është argumenti në të cilin mbështeten dijetarët. Sa më kujtohet, mbas dy dite shkova prapë te ky dijetar, dhe e pyeta:

-Sipas bindjes suaj, Allahu i kryen të gjitha veprat dhe robi nuk e ka të drejtën e zgjedhjes, atëherë, pse nuk e thoni këtë edhe në lidhje me çështjen e kalifatit? Në të vërtetë, nëse Allahu krijon dhe zgjedh gjithçka, atëherë njerëzit nuk e kanë të drejtën e zgjedhjes, por ju besoni dhe pranoni se kalifati është realizuar përmes zgjedhjes së myslimanëve?

-Po, këtë e them në lidhje me kalifatin, sepse, Ebu Bekrin, Ymerin, Osmanin dhe Aliun i zgjodhi Allahu për kalife. Sikur të kishte dashur Allahu që Aliu të bëhet kalifi i parë, këtë nuk do të mund ta pengonin njerëzit dhe xhinët. Atëherë i thashë:

Tani ke hyrë në qorrsokak

-Si?-pyeti si i habitur.

-Ti po thua që Allahu i zgjodhi vetëm katër kalifët e parë. Po mbas kësaj, a ua ka lënë njerëzve zgjedhjen e tyre, apo edhe të gjithë kalifët e tjerë i ka zgjedhur Allahu, deri në Ditën e Kiametit?"- Ai më tha se e pranon pikëpamjen e dytë dhe e lexoi këtë ajet: "Allahu ia jep sundimin e vet atij që do, Allahu është dhurues i madh, i dijshëm.." (Bekare, 247)

-Atëherë, Allahu është fajtor (neuzu bilah) për padrejtësitë dhe devijimet që janë paraqitur në Islam dhe që janë kryer përmes dorës së sulltanëve dhe udhëheqësve të Islamit, sepse, ai i ka zgjedhur këta për t'u kujdesur për popullin? - Ai m'u përgjigj:

-Po, ashtu është. Zaten, disa të sinqertë, fjalën "Emerna" te ajeti i 16-të të sures Isra "Ve idha eredna karjete emerna mutrefiha..." ("Kur duam të shkatërrojmë ndonjë vend, i urdhërojmë pasanikët...") e lexojnë si "Emmerna"; që do të thotë “Ne i caktojmë ata për udhëheqës”.

-Atëherë, martirizimi i Hz Aliut (a.s.) dhe Hz Hysejnit (a.s.) është bërë me dëshirën e Allahut

-Po, ashtu është. A nuk e ke dëgjuar fjalën e Hz Resulullahut (s.a.a.) që i ka thënë Hz Aliut, duke bërë me shenjë kah koka dhe mjekra: “O Ali, ty do të të godasë këtu (koka) dhe kjo (mjekra) do të lyhet me gjak; këtë do të ta bëjë personi më ngatërrestar prej atyre që do të vijnë më vonë. Edhe rasti i Hz Hysejnit është i njëjtë. Hz Resulullahu (s.a.a.) e dinte se ai do të bjerë martir në Kerbela. Këtë ia kishte kumtuar Ummu Selemesë. Po ashtu, e dinte që paqja në mes dy grupeve Islame do të realizohet përmes Hz Hasanit. Gjithçka është e shkruar prej para të amshueshmes dhe nuk ka shpëtim prej saj.

 

Kështu që, ti je futur në qorrsokak dhe jo unë. Për një kohë heshta dhe e shikoja në sy. Ndërsa, ai duke u bazuar në këto fjalë, ishte duke menduar se më ka mbyllur gojën. E unë isha duke menduar se si t'ia shpjegoj atij se i ka përzier dy gjëra: e para është se Allahu i di paraprakisht të gjitha ngjarjet, sepse ato janë zhvilluar në diturinë (ilm) e tij, dhe e dyta, kjo dituri nuk i detyron robërit që të veprojnë në këtë mënyrë. I thashë atij edhe një herë:

-Atëherë, të gjithë udhëheqësve të vjetër dhe të rinj,Allahu u ka dhënë këtë pozitë madje edhe atyre që luftojnë kundër myslimanëve, ndërsa ai, i sigurt në vetvete tha:

-Padyshim që po.

-Athua, edhe kolonizimi i Tunisit, Libisë dhe shteteve tjera Islame është prej Allahut?

-Po, dhe kur u mbush afati i tij, Franca i lëshoi ato vende dhe u kthye.

-Subhanallah, a nuk ishe duke e mbrojtur më herët mendimin e Ehli Sunnetit se Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk e ka caktuar asnjërin për kalif dhe se u ka lënë myslimanëve ta bëjnë zgjedhjen e tij?

- Po, dhe inshallah do të mbeten deri në fund me atë mendim.

-Atëherë, si i harmonizon këto dy zgjedhje në mes veti: zgjedhjen e Allahut dhe zgjedhjen e njerëzve përmes kuvendit?

-Zgjedhja e Ebu Bekrit nga ana e Myslimanëve do të thotë zgjedhja e Allahut.

-A ka zbritur ndonjë shpallje në lidhje me zgjedhjen e Ebu Bekrit në Sakife?.

-Estagfirullah, mbas Hz Muhammedit (s.a.a.) nuk ka më shpallje. Kjo është pikëpamja e Shiitëve.“ (Disa thonë se Shiitët nuk i përmbahen këtij mendimi, por kjo nuk është asgjë tjetër përveçse një shpifje që u është bërë Shiitëve). I thashë:

- T'i lëmë njëherë Shitët anash. Ti më bind mua për pikëpamjen tënde. Sipas teje, si e ka zgjedhur Allahu Ebu Bekrin për kalif?

-Sikur të kishte qenë kjo në kundërshtim me vullnetin e Allahut, myslimanët nuk do të kishin fuqi për ta bërë atë. Në të vërtetë, edhe po të mblidhej e tërë bota, nuk mund të veprojnë asgjë kundër vullnetit të Allahut.

 

Siç po vërejmë, një mendim i tillë e shpie njeriun në qorrsokak dhe ia dobëson aftësinë e mendimit dhe të ardhjes në përfundim të njeriut. Pastaj, kjo ia dobëson aftësinë e kuptimit të vërtetë të ajeteve të Kuranit dhe është e qartë se nuk do të ketë kurrfarë dobie nga paraqitja e çfarëdo argumenti filozofik apo shkencor përpara tij.

 

Në këtë moment më ra ndër mend një ngjarje e vjetër. Një ditë isha duke shëtitur me një mik brenda një fushe të mbjellë me hurma dhe ishim duke biseduar për temën e paracaktimit dhe caktimit. Duke shëtitur u rrëzua përmbi bar një hurmë nga pema dhe unë e mora atë për ta ngrënë. Kur e afrova te goja, miku më tha:

Ti nuk mund të hash asgjë tjetër, përveç asaj që është e shkruar për ty; kjo hurmë është jotja dhe për këtë ka rënë në tokë.- Unë i thashë atij:

-Mbasi që ti po beson se kjo është e shkruar për mua, atëherë unë nuk po e ha këtë, dhe nuk e futa në gojë. E ai më tha:

-Subhanallah, nëse nuk është e shkruar për ty, atëherë ajo do të dalë edhe prej stomakut tënd.

-Atëherë, do ta ha hurmën, i thashë mikut tim duke dashur t'ia bëj me dije se njeriu është i lirë në ngrënien apo mosngrënien e saj dhe fillova ta përtyp hurmën.

Miku më vështronte gjatë tërë kohës, përderisa e përpiva hurmën. Mbasi që e përpiva, ai më tha:

-Betohem në Allahun se kjo ka qenë e shkruar për ty. Në këtë mënyrë, ai fitoi, sepse unë nuk mundja ta nxjerr atë prej stomakut.

 

Ky ishte besimi im dhe i shumicës në lidhje me paracaktimin dhe caktimin kur isha sunni. Ishte krejt e natyrshme që një mendim i tillë ta lërë njeriun brenda kontradiktave të shumta dhe që mendja e tij të kalojë nëpër kriza të ndryshme mendore në vend se të arrijë në një përfundim të natyrshëm. Kur njeriu i tillë dëshiron të veprojë diçka, tërë përgjegjësitë do t'ia ngarkojë Allahut.

 

Në këtë gjendje, nëse ndonjëri bën prostitucion, vjedhje ose madje nëse e kidnapon ndonjë vajzë të pafajshme dhe e mbyt pasi që ta dhunojë atë, në pyetjen “Pse e bëre këtë?", do të përgjigjet “Gjithçka është në dorën e Allahut; kështu paska shkruar Allahu”. A është kjo diçka e pranueshme? Sepse, atëherë nuk do të jetë me vend pyetja e Allahut "Për çfarë mëkati ato janë mbytur?” (Tekvir, 9), mbasi që njëherë Allahu paska kërkuar prej tyre që ta varrosin të gjallë! O Allah, padyshim që Ti je i pastër prej këtyre gjërave. Do të kuptojnë një ditë të vërtetën këta dijetar të kësaj bote, që e nënçmojnë dhe e konsiderojnë këtë besim si të prapambetur.

 

Hulumtuesit e vërtetë do të kuptojnë se ky besim është një shpifje e Emevitëve, sepse, ata kanë pretenduar se Allahu u ka dhënë atyre sundim dhe i ka caktuar për sundimtar, andaj populli nuk duhet t'i kundërshtojë por duhet t'u nënshtrohen. Të kundërshtuarit e tyre do të thotë të kundërshtuarit e Allahut dhe dënimi për këtë nuk është asgjë tjetër përveç dënimi me vdekje. Këtë e dëshmojnë dëshmitarët e panumërt, p.sh. kur kërkuan prej Osman ibn Affanit për të dhënë dorëheqje prej pozitës së kalifatit, ai refuzoi duke thënë: "Nuk mund ta zhvesh këmishën që më ka veshur Allahu". (Tarihi Taberi, pjesa "Hisar-il Osman” dhe Tarihi ibni Esiri)

 

Prej kësaj mund të kuptojmë se sipas tij kalifati është veshmbathje që ia ka veshur atij Allahu dhe askush përveç Allahut nuk ka të drejtë t'ia zhveshë atë. Pra, ajo duhet të mbetet mbi të deri në vdekje.

 

Edhe Muaviu i fliste popullit në këtë mënyrë: Unë nuk luftova me ju që të mund të agjëroni dhe të jepni zeqatin; unë luftova që të mund të sundojë mbi ju. Edhe pse ju nuk e keni dëshiruar këtë, Allahu ma ka dhënë këtë pozitë."

Pra, Muavija shkoi një hap më përpara duke thënë se Allahu e ka bërë atë ortak për të sunduar dhe për t'i vrarë myslimanët. Ky fjalim i Muavijes është një fjalim i famshëm. (Mekatil-ut Talibijjin, f.70; Ibni Kesiri në Tarihi, v.8, f.131;

Sherhi Ibni Ebil Hadid, v.3, f.16)

 

Edhe përkundër kundërshtimit të popullit, e caktoi djalin e tij Jezidin për kalif të ardhshëm dhe tha se ky është vullneti i Allahut. Sipas historianëve, për të siguruar pranimin e Jezidit për kalif, ai u dërgonte letra vendeve dhe qyteteve të ndryshme, dhe në letrën e dërguar valiut të Medinës, Mervan ibn Hakemit, në mes tjerash ka shkruar: “Në lidhje me pranimin e Jezidit, të cilin e ka caktuar Allahu për kalif.

(El Irnametu ves Siyase, v.1, f.151, pjesa e sigurimit të pranimit të Jezidit për kalif nga ana e Muavijes.)

 

Mbas martirizimit të Hz Hysejnit (a.s.), e lidhën me zinxhir djalin e tij Hz Zejnel Abidinin (a.s.) dhe e sollën përpara mëkatarit Ibni Zijadit (a.s.). Ky, duke bërë me shenjë kah Hz Zejnel Abidini (s.a.) pyeti: “Kush është ky?" Kur i treguan se është Aliu (Zejnel Abidini), i biri i Imam Hysejnit (a.s.), u tha atyre: "A nuk e mbyti Allahu Aliun (Zejnel Abidinin)" (Imam Hysejni i kishte dy djem me emrin Ali dhe njëri prej tyre kishte rënë martir në Kerbela). Kur e dëgjoi këtë fjalë Zejnepja, halla e Imam Zejnul Abidinit (a.s.), ia ktheu Ibni Zijadit: "Jo atë e vranë armiqtë e Allahut dhe të Resulit”. Atëherë, Ibni Zijadi i mallkuar iu përgjigj: "Si po të duket sprova që ta ka caktuar Allahu?"

- Hz Zejnebja u përgjigj: “Unë nuk shoh asgjë tjetër përveç bukurisë. Ata ishin një grup të cilëve Allahu ua kishte caktuar martirizimin dhe ata luftuan dhe kanë rënë martir. Së shpejti, Allahu do t'i mbledhë ata dhe juve në një vend, dhe pastaj do të gjykoheni. Shiko atë ditë kush do të shpëtojë. Le të mbajë zi për ty nëna jote, o djali i Merxhanes. 

(Mekatil-ut Talibijjin; Maktel-ul Hysejin)

 

Shkurtimisht, ky besim (se njeriu është i detyruar që të veprojë) është një besim i shpifur nga ana e Beni Umejidëve dhe ndihmësve të tyre, dhe është shpërndarë në forma të ndryshme në mesin e Ummetit Islam, përveç te Shiitet.

 

 

Kur u takova me dijetarët (Muhammed Bakir Es-Sadr, Ajetuhlah-il Uzma Hui, Ayetullah Hekim, Allame Tabatabai etj.) Shiitë dhe i lexova librat e tyre, përfitova një dituri të re për paracaktimin dhe caktimin. Kur e pyeti njëri Hz Aliun (a.s.) për këtë temë, ai u përgjigj:

“Të kesh turp, a po mendon se paracaktimi dhe caktimi është diçka e prerë dhe absolute? Sikur të ishte ashtu, atëherë nuk do të kishte kuptim dënimi dhe sevapi dhe do të shkonte huq fjala e dhënë.

Allahu u ka urdhëruar robërve në bazë të zgjedhjes së lirë dhe u ka ndaluar në bazë të zgjedhjes së lirë. Propozimet e tyre i ka lehtësuar dhe nuk i ka vështirësuar. Si kundërshpërblim për një vepër të vogël, ka dhënë sevapin e madh. Nuk i kemi bërë padrejtësi as nuk kemi dalë fitimtar mbi Allahun dhe nuk na ka detyruar që të bindemi ndaj Tij. Nuk i ka dërguar profetët vetëm për t'u zbavitur dhe librat nuk i ka shpallur për së koti. Nuk i ka krijuar pa ndonjë qëllim qiejt, tokën dhe krijesat ndërmjet tyre. Kjo është imagjinata e jobesimtarëve; të mjerët ata që do të hyjnë në xhehenem" (Muhamed Abduhu në “Sherhi Nehxh-ul Belaga" v.4, f.673)

 

A nuk është një deklaratë e qartë? Unë nuk kisha lexuar një argument më të qartë në lidhje me këtë temë. Çdo mysliman do të duhej të besojë se veprat e tij burojnë prej vullnetit dhe zgjedhjes së tij të lirë. Allahu ka urdhëruar por lirinë e zgjedhjes na ka lënë neve. Ky është kuptimi i deklaratës së Hz Aliut (a.s.) “Allahu u ka urdhëruar robërve në bazë të zgjedhjes së lirë”.

Pastaj e ka qartësuar edhe më shumë këtë çështje, duke thënë 'Nuk i kemi bërë padrejtësi as nuk kemi dalë fitimtar mbi Allahun”, që e ka kuptimin se sikur të kishte dashur Allahu ta detyrojë robin e Tij në kryerjen e ndonjë vepre, atëherë edhe sikur të ishin mbledhur të gjithë robërit nuk do të kishin dalë fitues ndaj dëshirës dhe punës së Allahut. Kjo na bën me dije për zgjedhjen e lirë të njerëzve në lidhje me bindjen apo kundërshtimin ndaj Tij.

 

Kjo është qartësuar në ajetin 29-të të sures Kehf.

“E vërteta është nga Zoti juaj, e kush të dojë, le të besojë, e kush të dojë, le të mohojë"

 

Pastaj, për ta bindur zemrën e njeriut në lidhje me këtë çështje, Hz Aliu (a.s.) i drejtohet ndërgjegjes së njeriut dhe bën me shenjë kah argumenti i qartë:

"Sikur të ishte ashtu, sikur që besojnë disa njerëz se janë të detyruar t'i kryejnë disa vepra, atëherë do të ishte e kotë dhe vetëm lojë e zbavitje dërgimi i të dërguarve dhe shpallja e librave. Ndërsa, Allahu është i pastër prej gjërave të tilla si loja dhe kotësia. Qëllimi i dërgimit të profetëve dhe i shpalljes së librave është shpëtimi i tyre prej padrejtësive dhe udhëzimi në rrugën e dritës duke e shëruar prej sëmundjeve të shpirtit dhe duke ua shpjeguar atyre rrugën e jetës së lumtur.

 

Në ajetin e 9-të sures Isra, Allahu thotë:

“Është e vërtetë se ky Kuran udhëzon për atë rrugë që është më se e vërteta”

Pastaj, Hz Aliu e përfundon fjalën duke thënë se nëse besojmë në detyrim, atëherë duhet të besojmë se qiejt, toka dhe krijesat ndërmjet tyre janë krijuar për së koti.

 

Duke besuar një grup në detyrim ndërsa tjetri në lirinë e plotë, do të vërejmë se besimi i Shiitëve në lidhje me paracaktimin dhe caktimin është një besim i sigurt.

Zaten edhe ekzistimi i Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit ka për qëllim qartësimin e shprehjeve të besimit Islam dhe kthimin në rrugën e drejtë të atyre të cilët kanë devijuar. Në lidhje me këtë Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit kanë thënë:

"As detyrimi, as liria e plotë; e vërteta gjendet në mes të dyjave." (Akaid-ush Shia fil kaza vel kader)

 

Këtë e ka shpjeguar Imam Xhafer Sadiku (a.s.) përmes një shembulli aq të qartë sa që mund ta pranojë mendja e çdo njeriu. Vjen një person dhe e pyet atë:

“Çka keni menduar kur keni thënë: 'As detyrimi, as liria e plotë; e vërteta gjendet në mes të dyjave'. Imam Xhafer Sadiku (a.s.) i përgjigjet: “Kjo nuk e ka kuptimin e lëvizjes mbi sipërfaqen e tokës dhe të rrëzimit në tokë”, që do të thotë se kur të lëvizim, këtë e bëjmë me dëshirën tonë, por rrëzimi nuk varet prej nesh."

 

Kështu që, pikëpamja e drejtë në lidhje me paracaktimin dhe caktimin është në mes të detyrimit dhe lirisë së plotë. Ose, një pjesë e punës qëndron në duart tona dhe e kryejmë përmes dëshirës dhe vullnetit tonë. Pjesa tjetër është jashtë dëshirës dhe vullnet tonë, dhe ne duhet të përulemi ndaj tyre. Pra, nuk kemi mundësi t'i largojmë. Ne do të japim llogari vetëm për pjesën e parë dhe nuk mbajmë përgjegjësi ndaj pjesës së dytë. Atëherë, njeriu qenka njëkohësisht edhe i lirë edhe i detyruar.

 

A) Njeriu është i lirë të mendojë dhe të vendosë në lidhje me kryerjen apo moskryerjen e ndonjë vepre. Për këtë na bërë me shenjë Allahu në ajetet 7-10 të sures Shems:

"Pasha njeriun dhe Atë që e krijoi atë! Dhe ia mësoi se cilat janë të këqijat dhe të mirat e tij. Pra, ka shpëtuar ai që e pastroi vetveten. E ka dështuar ai që e poshtëroi vetveten."

 

Atëherë, pastrimi dhe poshtërimi i shpirtit qenka përfundimi i zgjedhjes së tij të lirë. Dhe, arritja në shpëtim apo humbje është përfundimi i një zgjedhjeje të prerë dhe të drejtë.

B) Njeriu është përulur ndaj vullnetit dhe dëshirës së Allahut. Ai nuk është në gjendje t'i kundërshtojë ligjet universale që sundojnë në gjithësi. Njeriu nuk mund ta zgjedhë gjininë e tij, si dhe ngjyrën dhe kombin e tij. Njeriu nuk mund ta zgjedhë nënën dhe babanë e tij. Madje, njeriu nuk mund ta zgjedhë as gjatësinë dhe anatominë e trupit. Përveç këtyre, duhet të përulet përpara disa ligjeve natyrore që i shkojnë përshtati ose jo, sikur që janë sëmundjet gjenetike. Kur të lodhet, njeriu bie në gjumë, pasi të ç'lodhet, do të zgjohet; kur është i unët, ushqehet; kur e zë etja, pi ujë; kur të ndiejë ndonjë lehtësim, do të gëzohet; kur të pikëllohet, do të hidhërohet dhe do të vajtojë. Në fabrikën e trupit prodhohen hormone, qeliza dhe inde të ndryshme me aftësi të zhvillimit dhe të rritjes.

 

Struktura biologjike punon me një rregull dhe renditje të mrekullueshme. Por, njeriu nuk është i vetëdijshëm për mirësitë hyjnore që e rrethojnë atë në çdo moment të jetës së tij e madje edhe mbas vdekjes. Allahu ia bën me dije njeriut për këto të mira, në ajetet prej 36 - 40 të sures Kijamet:

"A mos mendon njeriu se do të lihet duke mos zënë asgjë (pa kurrfarë përgjegjësie). A nuk ka qenë ai në një pikë uji që derdhet, e pastaj u bë gjak i trashë, e Ai e krijoi dhe e përsosi? Dhe prej tij Ai i bëri dy lloje:

mashkullin dhe femrën. A nuk është Ai (Zot) i fuqishëm që i ngjall të vdekurit?”

 

O Zoti im, ti je i pastër prej të metave dhe Ti je i denjë për të gjitha falënderimet. O Zoti ynë i lartësuar, Ti je ai që krijon dhe drejton, Ti cakton dhe udhëzon, Ti bën që të vdesin dhe që të ngjallen, bereqetet janë prej Teje, Ti je i madhëruar. Turp të kenë ata që Të kundërshtojnë, që largohen prej Teje, që nuk Të njohin dhe nuk Të pranojnë.

Këtë temë do ta përfundoj me një rrëfim për Imamin e tetë të Ehli Bejtit, Hz Ali Ibni Riza (a.s.), i cili ka jetuar në kohën e Memunit, kalifit Abbasit.

 

Ai ishte i pranuar prej të gjithë dijetarëve të asaj kohe si më i njohuri dhe më i dijshmi, si në dituritë e ndryshme Islame ashtu edhe në degët e ndryshme të filozofisë; edhe atë pa i mbushur as katërmbëdhjetë vjet: E pyetën Hz Imam Rizanë (a.s.) për kuptimin e thënies të Imam Sadikut (a.s.): “As detyrimi, as liria e plotë; e vërteta gjendet në mes të dyjave", dhe ky u përgjigj:

“Ai që thotë se Allahu i ka bërë veprat tona dhe pastaj na ka dënuar për shkak të atyre veprave, ka besuar në detyrim. Ata që besojnë se Allahu uaka lënë argumenteve të Tija të gjitha punët e krijimit dhe të furnizimit, është një person që imagjinon dhe që ka devijuar. Ai që beson në detyrim është jobesimtar, ai që beson në lirinë e plotë është prej atyre që i bëjnë ortak Allahut. Kuptimi i: 'e vërteta është në mes të dyjave' është "Të kryerit e asaj që ka urdhëruar Allahu dhe të larguarit prej asaj që ka ndaluar'. Në të vërtetë, Allahu ka bërë të mundshme veprimin dhe largimin nga e mbara dhe nga sherri. Të mbarën e ka urdhëruar dhe sherrin e ka ndaluar!  

(Ibn-i Abdi Rabbi në “Ikd-ul Ferid”, v.3, f.42)

 

Betohem, që kjo fjalë është mjaftuese, në kuptimin e plotë të fjalës, për çdo zotërues të mendjes dhe cilitdo nivel t'i takojë ai person, qoftë për studim apo për shkrim-lexim. Me të vërtetë është i bukur hadith-i i Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me Ehli Bejtin:

“Mos kaloni përpara tyre, sepse do të shkatërroheni dhe mos ngecni mbrapa tyre, sepse prapë do të shkatërroheni. As mos u mundoni t'ua mësoni ndonjë dituri, sepse ata janë më të ditur se ju' (Ibni Haxheri në "Savaik-ul Muhrika", f.148; Mexhmeuz zevaid, v.9, f.163; Jenabiul Mevedde, s.41; Durr-ul Mensur, f.2, f.60; Kenz-ul Ummal, v.1, f.168;Usd-ul Gabe, v.3, f.137; Abekat-ul Envar, v.3, f.184)

 

 

Është shumë interesante qëndrimi i Ehli Sunnetit në lidhje me veprimet e robërve që i konsiderojnë si të detyrueshme dhe ta pashmangshme, dhe në anën tjetër se zgjedhja e kalifit mbas Hz Resulullahut (s.a.a.) është bërë përmes zgjedhjes së lirë nga ana e popullit, pra sipas vullnetit të lirë.

Në anën tjetër, Shiitët e thonë të kundërtën. Ata e mbajnë parimin se "njeriu është në mes të detyrimit dhe lirisë së plotë" dhe që kanë të drejtë të lëvizin në formën e dëshiruar, me lejen e Allahut. Por, sa i përket çështjes së kalifatit, ata besojnë se njerëzit nuk kanë të drejtë në zgjedhjen e tij. Në shikim të parë, kjo duket si një kontradiktë por në realitet nuk është. Përkundrazi, pikëpamja e Ehli Sunnetit është kontradiktë sepse sipas tyre Allahu i detyron robërit që të veprojnë. Sepse, sipas tyre, zotëruesi i vërtetë i vullnetit të lirë është Allahu, ndërsa njerëzit janë të kapluar nga iluzioni i autonomisë.

 

Atëherë, sipas kësaj pikëpamjeje, zgjedhja e Ebu Bekrit për kalif në ditën e Sakifes dhe më vonë të Ymerit, qenka një zgjedhje iluzore. Në realitet ata kanë qenë vetëm një instrument i ekzekutimit të urdhrit të Allahut. Eshtë e qartë se kjo pikëpamje është një kontradiktë në vetvete.

 

Shiitët besojnë se robërit janë të lirë në veprimet e tyre dhe, kjo nuk është aspak në kontradiktë me besimin se kalifati realizohet përmes zgjedhjes së Allahut.

 

Dhe Zoti yt është Ai që krijon atë që do dhe kalon atë që do, ata nuk kanë të drejtë zgjedhjeje” (Kasas,68)

 

Kalifati nuk i është lënë zgjedhjes së robërve, njëjtë sikur misioni i profetësisë. Allahu i zgjedh vetë të dërguarit prej mesit të popullit dhe i ngarkon me mision. Kështu është edhe çështja e kalifatit. Por, njerëzit janë të lirë gjatë tërë jetës në zbatimin apo kundërshtimin e urdhrit të Allahut. Atëherë, njeriu i përkulet zgjedhjes së Allahut përmes dëshirës së tij os e kundërshton atë përmes dëshirës së tij. Një besimtar i sinqertë pranon zgjedhjen e Allahut; ai që e kundërshton dhuntinë e Allahut, ai e refuzon zgjedhjen e Allahut. Allahu Teala na këshillon:

 

“Kush i përmbahet udhëzimit Tim, ai nuk ka për të humbur (në Dynja) e as nuk ka për të dështuar (në jetën tjetër). E kush ia kthen shpinën udhëzimit Tim, do të ketë jetë të vështirë dhe në ditën e kiametit do ta ringjall të verbër. Ai (që nuk besoi) do të thotë: "Zoti im, përse më ngrite të verbër, kur unë isha me sy?". Ai (Allahu) thotë: "Ashtu si i harrove ti argumentet Tona që t'i ofruam, ashtu je ti i harruar sot". (Taha,123-16)

 

Nëse e marrim parasysh pikëpamjen e Ehli Sunnetit, asnjëri nuk do të mbajë përgjegjësi. Ndërsa, sa gjaqe janë derdhur dhe sa padrejtësi janë kryer nga ana e institucioneve udhëheqëse që kanë besuar se janë shfaqur jashtë vullnetit të njeriut. A është Allahu përgjegjës për të gjitha gjaqet e derdhura dhe për të gjitha të drejtat e shkelura?! Disa zotërus të diturisë në fjalë, duke pretenduar vërtetimin e këtij parimi, e përmendin këtë ajet si provë:

 

"E sikur të donte Zoti yt, ata nuk do bënin atë” (Enam, 112)

 

Por, Shiitët besojnë se çdo person do të jetë përgjegjës për të bërat e tij që kanë hapur rrugën e devijimit dhe të kundërshtimit të Allahut. Këta do të ngarkohen me atë mëkat që e kanë kryer vetë dhe me mëkatin e atyre që e kanë kryer këtë mëkat.

Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Çdokush është bariu i kopesë dhe çdokush do të jetë përgjegjës për kopenë e tij"

 

Allahu ka thënë:

“Ndalini ata, sepse do të merren në përgjegjësi.” (Saffat, 24)

 

 

Edhe në lidhje me humusin (një e pesta e fitimit) ekzistojnë mosmarrëveshje në mes të Shiitëve dhe Ehli Sunnetit. Para se të vijmë te ndonjë gjykim pro apo kundër tij, dua të jap një shpjegim në lidhje me këtë temë. Le të fillojmë me Kuranin Fisnik. Në ajetin e 41- të të sures Enfal shkruan:

“Dhe ta dini se nga ajo që e fitoni, një e pesta është për All-llahun dhe Profetin, edhe të afërmit, edhe bonjakët, edhe të varfërit, edhe udhëtarët”

 

Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Ju urdhëroj pesë gjëra: Besimin ndaj Allahut,faljen e namazit, dhënien e zeqatit, agjërimin eRamazanit dhe dhënien e humusit Allahut? (Sahihi Buhari, v.4.f.44)

 

Duke u bazuar në urdhrin e Hz Resulullahut (s.a.a), Shiitët japin humusin prej fitimit të tyre, për çdo vjet. Sepse, fjala “ganimet” që përmendet në ajetin e lartpërmendur, në gjuhën arabe e ka kuptimin e fitimit bruto (total). Mirëpo, Ehli Sunneti thotë se "ganimet" ka të bëjë vetëm me mallin dhe pasurinë e fituar gjatë luftës, dhe në lidhje me këtë kuptim janë unanimë.

Shkurtimisht, kjo është mosmarrëveshja në mes pikëpamjeve Sunnit-e dhe Shiite. Në lidhje me këtë, dijetarët e të dy anëve kanë shkruar libra të shumtë që e shpjegojnë këtë çështje. Si mund t'u besojmë pikëpamjeve të dijetarëve që janë mbështetur te gjykatësit e Beni Umejes, të cilët kanë qenë armiku i Ehli Bejtit dhe që i kanë harxhuar mallrat e

myslimanëve sipas dëshirave dhe epsheve të tyre”?

 

Nuk duhet të çuditemi se pse e kanë komentuar  kuptimin e "ganimetit” në këtë mënyrë. Kjo është kështu, sepse ajeti i lartpërmendur i takon ajeteve të luftës. Shumica e tyre mundohen ta shpjegojnë këtë ajet duke e ndërlidhur me ajetin paraprak apo të mëtejmë.

Njëjtë sikur që thonë se ajeti i Tat-hirit ka të bëjë me gratë e Hz Resulullahut (s.a.a.), sepse në ajetin paraprak dhe mbas tij përmenden gratë e Hz resulullahut (s.a.a). Ose, ajeti i 34-të i sures Tevbe: "Ata të cilët e ruajnë arin e argjendin e nuk e japin për rrugën e All-llahut, lajmëroji për një dënim të dhembshëm”, për të cilën thonë se ka të bëjë me Hebrenjtë dhe të krishterët.

 

Për shkak të debatit në mes Ebu Zerrit në njërën anë dhe të Muavijes dhe Osmanit në anën tjetër, Ebu Zerri është dëbuar në shkretëtirën e Rabezes. Ebu Zeri i fajësonte për depot e arit dhe të argjendit të tyre dhe si argumente përmendte ajetin e cituar. Ndërsa, për të gjetur një mbështetje për vete, Osmani e pyeti Kab-ul Ahbarin në lidhje me këtë çështje. Kab-i tha se ajeti ka të bëjë me Hebrenjtë dhe të Krishterët. Atëherë Ebu Zeri i zemëruar ndaj Kab-it, i tha: “Të mbajttë zi për ty nëna jote, o djali i jahudisë, a do të na mësosh neve fenë tonë?".

 

Dhe, për këtë arsye, e internuan Ebu Zerrin në shkretëtirë. Në atë shkretëtirë qëndroi i vetmuar deri në vdekje dhe i është larë trupi i tij i pajetë nga ana e vajzës së tij. Pra, kjo metodë e shpjegimit (tevil) të ajeteve dhe të Sunneti Nebevi-ut është bërë bazë për metodat e famshme të disa mez-hebeve. Ata i kanë pasuar disa sahabe dhe kalifë në shpjegimin e vendimeve të prera të Kuranit dhe të Sunnetit. 

(Imam Sherefuddin në librin e tij "E:1-Nass-u vel Ictihad", na bën me dije për shumë vendime të prera në të cilat është arritur përmes shpjegimeve (tevil). Unë ua rekomandoj këtë libër atyre që dëshirojnë të bëjnë hulumtime. Sepse, në atë libër janë vendimet e prera të Ehli Sunnetit të cilat vetë i kanë regjistruar dhe më vonë i kanë kundërshtuar.)

 

Sikur të kishim marrë këto shpjegime për t'i analizuar një nga një, atëherë është dashur që të shkruajmë një libër të tërë. Për ata që janë të interesuar në lidhje me shpjegimin e ligjeve të Zotit nga ana e shpjeguesve, të cilët i kanë ridrejtuar këto shpjegime në drejtimin e arritjes së qëllimit të tyre, mund të referohen te libri: "En Nass-u ve-l Ixhtihad”.

 

Por, unë si një hulumtues, nuk mund ta shpjegoj Kuranin dhe Sunneti Nebevi-un sipas epsheve dhe pasioneve të mia apo sipas ndonjë mez-hebi ndaj të cilit kam simpati.

Në lidhje me humusin, Ehli Sunneti ka transmetuar edhe në përmbledhjet e tyre të hadith-eve se ai zbatohet edhe për diçka tjetër përveç presë së luftës. Në Sahihi Buhari, te pjesa e "obligimit të humusit nga rikazi (metalet dhe thesaret nën tokë)", shkruan:

"Sipas Malikut dhe Ibni Idrisit, ekziston humusi për rikaz-in metalet dhe thesaret nën tokë, qofshin ato të gropuara nën tokë edhe në kohën para Islamit. Por, metali nuk llogaritet si rikaz, sepse Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë: Nuk ka asgjë për metale. Ndërsa për rikaz ka humus's.

(Sahihi Buhari, v.2, .f.137, në pjesën "Obligimi i humusit për rikaz-in")

 

Në lidhje me pasuritë që dalin nga deti, shkruan:

Ibni Abbasi thotë: “Për qelibar nuk ka humus, sepse ajo është një erë e bukur që është i fshehur në një thellësi të detit”... Ndërsa Hasani thotë: “Ka humus edhe për qelibar edhe për perlat e detit. Resulullahu ka bërë obligim humusin vetëm për rikazin, ndërsa gjërat që janë nën ujë nuk janë rikaz! 

(sahihi Buhari, V.2, f.136, te pjesa "Gjërat që nxirren prej detit")

 

Prej këtyre hadith-eve mund të kuptojmë se humusi nuk është i obliguar vetëm për mallrat dhe pasurinë e fituar gjatë luftës, sepse, rikazi është një thesar i nxjerrë prej toke dhe kush e gjen atë, ai është pronari i tij, por duhet të japë humusin e tij sepse është ganimet. Ashtu edhe për qelibarin dhe perlën e nxjerrë nga deti duhet të jepet humusi, sepse është ganimet.

 

Pra, humusi nuk paguhet vetëm për ganimetin e luftës. Në këtë mënyrë vërtetohet saktësia e pikëpamjes së Shitëve, sepse, Shiitët drejtohen kah Imamět (a.s.) e pastër për çdo çështje të gjykimit dhe të besimit. Këta Imamë janë shoqëruesit e Librit dhe ata që i përqafojnë nuk do të devijojnë dhe do të jenë të sigurt.

Posaçërisht, nuk është e drejtë të thuhet se të hyrat kryesore të një shteti Islam janë ganimetet e përfituara përmes luftërave. Ajo është në kundërshtim me esencën e Islamit, e që, ajo është paqja. Shteti Islam nuk e ka bazën e tij në kolonializmin e burimeve të shteteve tjera, duke i bërë të varur dhe duke i robëruar ata.

Përkundrazi, armiqtë e Islamit, duke thënë se profeti Islam ka përdorur forcën e shpatës dhe të detyrimit për t'i skllavëruar popujt e tjerë, e përgatisin terrenin për idetë e tyre kolonialiste.

 

Në anën tjetër kjo përbën venën kryesore të ekonomisë. Posaçërisht, doktrina ekonomike e Islamit bazohet në sigurimin e shtresave sociale duke u parashikuar të varfërve dhe të pafuqishmëve një jetë të ndershme. Atëherë, ekonomia e shtetit Islam nuk mund të mbetet në këmbë përmes 2.5 % të të ashtuquajturës zeqat, sepse, kjo është një vlerë shumë e vogël për të hyrat e buxhetit shtetëror. Me këto të hyra shteti nuk mund t'i përballojë as shpenzimet e arsimit, shëndetësisë dhe të komunikacionit, e lëre më sigurimin social me të cilin duhet të sigurohen nevojat elementare të çdo personi.

 

Sikur t'u ishin bindur Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, që i kanë përvetësuar të vërtetat e Kuranit jo përmes të mësuarit e tyre por përmes diturisë së dhënë nga ana e Allahut, do të kishin aplikuar të gjitha parimet ekonomike dhe sociale të nevojshme për një shtet Islam. Ç'të bësh kur pushteti dhe ligji ishin në duart e të tjerëve. Ata e kanë grabitur pozitën e kalifit përmes vrasjes së të sinqertëve (sikur që ka bërë Jezidi) dhe ligjet e Allahut i kanë interpretuar sipas nevojave dhe interesave të tyre botërore dhe politike. Në këtë mënyrë, edhe vetë e kanë humbur rrugën, edhe të tjerët i kanë tërhequr në atë rrugë dhe e kanë shtyrë Ummetin në një tatëpjetë që edhe sot e kësaj dite vazhdon ndikimi i këtij devijimi.

Për këtë arsye, mësimet e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit kanë mbetur vetëm në teori dhe vetëm Shiitët u kanë besuar. Gjithmonë janë përpjekur në aplikimin e tyre dhe për këtë arsye kanë qenë nën shtypjen e vazhdueshme të pushtetit Emevit dhe Abbasit. Në të katër anët e shtetit Islam, Shiitët kanë përjetuar jetën e të dëbuarit dhe të keqtrajtuarit. Por, sapo u rrëzuan këto dy shtete (Emevite dhe Abbasite), u qartësua më tepër uniteti shoqëror i Shiitëve dhe filluan ta zbatonin pagesën e humusit ndaj Imamëve (a.s.) të tyre, të cilën e bënin edhe më herët në mënyrë të fshehtë.

 

Ditëve të sodit, ata ia paguajnë humusin autoriteteve fetare (muxhtehid), të cilët janë përfaqësuesit ligjorë të Imam Mehdiut (a.s.). Ata i shpenzojnë këto të hyra në vendin e duhur, si p.sh. medresetë fetare, qendrat mirëbërëse, bibliotekat publike, jetimoret dhe dhënia e bursave për nxënësit dhe studentët e medreseve.

 

Për këtë arsye, dijetarët Shiitë nuk janë të lidhur për udhëheqësit në krye të shtetit, që do të thotë se nuk i marrin urdhrat dhe rrogat prej sarajeve dhe vilave shtetërore. Të ardhurat prej humusit i plotësojnë nevojat e tyre të përditshme, por, dijetarët e Ehli Sunnetit janë të varur dhe të nevojshëm prej udhëheqësve të kreut shtetëror dhe i pranojnë urdhrat në mënyrë zyrtare prej tyre. Për këtë arsye, prej tyre kërkohet që t'u përshtaten nevojave të kohës dhe të situatës.

 

Se çfarë vendimi fetar duhet të shpallë, varet prej pozitës së personit dhe shkallës së përfitimit të regjimit. Pozita dhe shkalla e një dijetari të tillë do të varet prej shkallës së përshtatjes së tij ndaj udhëheqësit dhe udhëheqjes. Kjo është një prej përfundimeve, prej të cilës frikohet se do të jenë të detyruar të veprojnë, pasi që nuk e zbatojnë obligimin e

humusit në mënyrën e prezantuar nga Ehli Bejti.

 

 

Sipas Shiitëve, çdo person është i obliguar që të veprojë sipa njërës prej tri mënyrave në lidhje me gjykimet që nuk janë të njohura për të gjithë, siç janë: agjërimi, namazi, zeqati dhe haxhi, si edhe gjykimet që nuk kanë të bëjnë me adhurimin dhe madje për mënyrat e sjelljes dhe të veprimit. Ato janë:

 

a) Personi që ka aftësi për të vepruar sipas diturisë së tij dhe që mund të përvetësojë një gjykim duke bërë ichtihad (hulumtim në çështjet e fesë) përmes argumenteve. Për personin e tillë nuk është e lejueshme imitimi i një muxhtehidi tjetër.

b) Ose të veprojë në mënyrë të rezervuar (ihtijat) gjatë kryerjes së veprave.

c) Ose ta imitojë një muxhtehid i cili plotëson kushtet e imitimit.

 

Disa prej kushteve që duhet t'i plotësojë një muxhtehid që meriton për ta imituar (personi i tillë e ka titullin Taklid-i Merxhi) janë: të jetë i pjekur, i drejtë, i dijshëm, Shia-i isna asherijje (pasues i dymbëdhjetë imamëve), mashkull, mbrojtës i fesë, që e kundërshton epshin dhe pasionin e tij dhe që i bindet urdhrit të zotërisë së tij.

 

Ixhtihadi për gjykimet sekondare (Fer-i Hukum) është një obligim i nevojshëm (Farz-i kifaje) për të gjithë myslimanët. Nëse një mysliman që i plotëson kushtet e cekura më lart, e merr mbi vete këtë përgjegjësi, atëherë të tjerët janë të liruar prej një obligimi të tillë. Pastaj, është e lejueshme për myslimanët e tjerë që t'i drejtohen atij dhe ta imitojnë në anën praktike të fesë, rregullat e namazit, agjërimit, haxhit, etj që me një fjalë quhet Furu-i Din. Nuk mund të arrihet aq lehtë në gradën e ixhtihadit. Për këtë nevojitet një kohë e gjatë dhe përvetësimi i një diturie të thellë. Kjo është e mundur nëse tërë jetën e tij ia kushton edukimit dhe mësimit me një seriozitet të mirëfilltë dhe duke i përballur vështirësitë e shumta në këtë rrugë. Këtë gradë mund ta arrijnë vetëm ata që e kanë fatin e madh.

 

Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Nëse Allahu ia do të mirën e ndonjërit, atëherë e falë atë fakih. 

(Jurist i së drejtës Islame, i cili mund të gjykojë dhe të vendosë sipas ligjeve dhe rregullave Islame. Grada e tij është e njëjtë me gradën e Gjykatësit Suprem)

 

Dallimi në mes të pikëpamjes së Shitëve dhe të Sunnit-ëve në lidhje me këtë çështje, është se sipas Shiitëve muxhtehidi duhet të jetë i gjallë për ta imituar atë. Një çështje tjetër kontestuese është edhe të vepruarit sipas imitimit, që sipas Shiitëve, muxhtehidi që i përmbush kushtet e lartpërmendura është përfaqësuesi ligjor i Hz Mehdiut (a.s.) gjatë kohës së fshehtësisë së tij.

 

Për këtë arsye, sipas shumicës së dijetarëve Shiité, muxhtehidi ka të drejtë për t'i udhëhequr myslimanët dhe është zotërues i shkallës së dhënies së gjykimeve dhe fetva-ve (vendimi për ndonjë procedurë apo formalitet i nxjerrë nga ligji fetar-sheriat). Ai që e refuzon muxhtehidin, është njëjtë sikur ai që e refuzon Imamin.

Sipas kësaj, për të gjitha mosmarrëveshjet dhe kontestet bashkë me të gjitha çështjet e udhëheqjes së shtetit, imituesit (mukalid) duhet t'i besojnë muxhtehidit,si dhe humusin e mallrave. Ndërsa, muxhtehidi si përfaqësues ligjor i Hz Mehdiut (a.s.) duhet t'i harxhojë ato sipas dedikimit dhe kushteve të caktuara.

 

Sipas pikëpamjes sunnit-e, muxhtehidi nuk është zotërues i një grade të tillë. Sa i përket çështjeve të legjislacionit Islam (fikh), Ehli Sunneti i drejtohet njërit prej katër Imamëve: Ebu Hanife, Malik, Shafi dhe Ahmed ibn Hanbeli, që janë themeluesit e shkollave juridike fetare (mez-heb) dhe sipas të cilëve edhe i kanë marrë emrat mez-hebet përkatëse. Disa prej dijetarëve bashkëkohorë të Ehli Sunnetit i drejtohen vetëm njërit prej këtyre katër Imamëve në lidhje me ndonjë gjykim, e disa prej tyre pasojnë njërin në lidhje me ndonjë gjykim dhe të tjerët për ndonjë gjykim tjetër. Duke u përqendruar dhe duke i vlerësuar metodat e legjislacionit Islam të këtyre katër mez-hebeve, Shejh Sabiku ka shkruar një libër të fikhit; sepse, Ehli Sunneti beson se mosmarrëveshja është mëshirë. Sipas kësaj, nëse p.sh. njëri që i takon mez-hebit Maliki nuk mund ta gjejë zgjidhjen e një problemi, atëherë ai mund të drejtohet në një mez-heb tjetër p.sh. të Ebu Hanifes dhe të veprojë sipas saj.

 

Në lidhje me këtë, do të jetë e dobishme të përmendim një ngjarje që ka ndodhur në njërin prej gjykatave të Tunisit. Ngjarja është kjo:

"Një vajzë dëshironte të martohej me një djalë të cilin e donte, por këtë e kundërshtonte babai i saj. Kjo vajzë ka ikur prej shtëpisë dhe pa lejen e babait ka vënë kurorë dhe është martuar me atë djalë. Babai i saj e padit vajzën e vet në gjyq. Kur i sollën para gjyqtarit vajzën dhe djalin, dhe e pyetën se pse ka vënë kurorë pa lejen e babait, ajo është

përgjigjur: “Unë i kam njëzet e pesë vjet dhe e shpreha dëshirën që të martohem me këtë djalë sipas traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.). Babai im dëshironte të më martojë me një tjetër, i cili nuk më pëlqente, prandaj, sipas fetvasë së Ebu Hanifes unë u detyrova që të martohem me këtë të ri, sepse unë tani më jam një femër e pjekur".

 

Këtë ngjarje më tregoi vetë gjyqtari në këtë mënyrë:

"Kur i hulumtuam burimet fetare, e pamë se vajza kishte të drejtë. Më duket se këtë ia kishte mësuar asaj një dijetar që kishte njohuri të thella. Për këtë arsye u detyruam që ta hedhim poshtë padinë e babait të saj dhe ta shpallim si të vlefshme këtë martesë. Babai i vajzës e lëshoi dhomën e gjykimit i zemëruar. Vajza kishte kaluar prej mez-hebit Maliki në mez-hebin Ebu Hanife.

 

Por sipas babait të saj, ky ishte një krim i pafalshëm dhe për këtë arsye nuk e pranoi atë më për vajzë të vetën. Kjo dhe ngjarjet e shumta burojnë prej mosmarrëveshjes në çështjen e fikhit. Sipas Mez-hebit Maliki, një femër e pamartuar mund të martohet vetëm me lejen e kujdestarit të saj; madje për femrën e pamartuar kujdestari ka të drejtë të vendosë për martesën apo mosmartesën e saj me personin e caktuar.

 

Ndërsa, sipas mez-hebit Hanefi një femër që e ka arritur pjekurinë dhe një femër e ve janë të lirë në vënien e kurorës me personin të cilin e zgjedhin vetë dhe madje mund ta vënë kurorën edhe vetë personalisht pa qenë prezent kujdestari i saj.

 

Nuk janë të pakta mosmarrëveshjet e tilla në mes të mez-hebeve dhe ndonjëherë këto janë shkase të përçarjeve dhe të konflikteve në mesin e myslimanëve, dhe ndonjëherë edhe përfundojnë me pasoja serioze. P.sh. në të shumtën e rasteve të lartpërmendura, babai e anulon vajzën e vet nga trashëgimia dhe kjo bëhet shkaktare e zemërimit të vajzës ndaj vëllezërve të vet. Shkaku i përçarjes në mesin e Ummetit nuk është mëshirë për Ummetin.

 

Së paku, të gjitha mosmarrë-veshjet nuk janë mëshirë.

Kur të vijmë te imitimi i personit të vdekur, Ehli Sunneti i Imiton imamët që kanë vdekur para shumë shekujve. Sipas tyre dera e ishtihadit është mbyllur. Të gjithë dijetarët që kanë ardhur mbas tyre kanë mundur ta transmetojnë ose shpjegojnë fikhin e katër mez-hebeve vetëm në formën e prozës apo të vjershës. Të cekim edhe këtë se disa dijetarë bashkëkohorë të Ehli Sunnetit kanë filluar ta mbrojnë pikëpamjen se është koha të hapet dera e ixhtihadit sepse janë paraqitur disa çështje për të cilat vështirë që mund të gjenden gjykimet.

 

Shiitët nuk lejojnë imitimin e muxhtehidit të vdekur. Për këtë arsye, Shiitët e imitojnë muxhtehidin e gjallë që i plotëson kushtet e cekura më lart. Kjo buron prej urdhrit të Hz Imam Mehdiut (a.s.) drejtuar Shiitëve, që në kohën e fshehtësisë (gajb) së tij t'i drejtohen fakihëve të drejtë për zgjedhjet e çështjeve. Kur të thotë një Shiitë se gjykimi i kësaj çështjeje është kjo, atëherë ai do ta thotë këtë duke u bazuar në fetvanë e muxhtehidit që i plotëson kushtet e cekura dhe i cili është ende në jetë; ndërsa, kur të thotë një Sunnit-ë se gjykimi i kësaj çështjeje është kjo, atëherë ai do të mbështetet në fetvanë e një Imami i cili ka vdekur para dymbëdhjetë shekujve, sepse, Imamët e mez-hebeve Hanefiu, Shafiu, Maliki dhe Hanbeli kanë vdekur para 12 shekujsh dhe kanë marrë mësim nga njëri-tjetri.

 

Pastaj, Ehli Sunneti nuk beson se këta Imamë kanëqenë të pastër prej mëkateve (masum). Edhe vetë këtaImamë nuk kanë pretenduar një gjë të tillë. Përkundrazi,sipas Ehli Sunnetit, është e mundur që ose të gabojnë osetë gjykojnë në mënyrë të drejtë, por në të dy rastet do tëfitojnë sevap: nëse kanë të drejtë, do të fitojnë dy sevapedhe nëse e kanë gabim, do të fitojnë vetëm një sevap.

 

Për Shiitët e Imamijes, në lidhje me temën e imitimit ekzistojnë dy periudha:

Periudha e parë: Është periudha në të cilën kanë jetuar Dymbëdhjetë Imamët (a.s.). Kjo ka zgjatur përafërsisht dy shekujl e gjysmë, dhe gjatë kësaj kohe Shiitët janë drejtuar tek ata për t'i marrë pikëpamjet dhe mendimet e tyre të cilët kanë pasur dijeninë si dhuratë prej Allahut, që nuk kanë gabuar dhe që gjykimet i kanë pranuar prej Levh-i Mahfuzit  (Vendi te Allahu (Indilah) ku është regjistruar ekzistenca e çdo gjëje. Titulli i një diturie hyjnore.) dhe të njëjtat i kanë shpërndarë popullit. Ata janë trashëgimtarët e diturisë së vërtetë dhe dyert e qytetit të diturisë, të cilët janë qartësuar nga ana e Allahut. Te ata është komenti (tefsiri) i vërtetë i Kuranit, sqarimi i ajeteve të qarta dhe më pak të qarta (muhkem dhe muteshabih).

 

Në lidhje me Ehli Bejtin, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë: "Ehli Bejti im i përngjan anijes së Nuhut; kush hyn në atë anije, do të shpëtojë dhe kush ndahet prej saj, do të shkatërrohet”. Në një hadith tjetër thuhet:

 

"Në mesin tuaj jua lë dy amanete të çmueshme; njëri më i rëndësishëm se tjetri: Libri i Allahut dhe Ehli Bejti im. Kini kujdes se si do të më trashëgoni lidhur me të drejtën e tyre. Me të vërtetë, këta nuk do të ndahen përderisa të takohen me mua te hauzi i Kevtherit në xhenet.

Mos kaloni përpara tyre sepse do të shkatërroheni, as mos ngecni mbrapa tyre sepse prapë do të shkatërroheni. Mos u mundoni t'i mësoni ata diçka, se ata janë më të dijshëm se ju".

 

Periudha e dytë: Është periudha që ka filluar prej kohës së fshehtësisë së madhe dhe e cila vazhdon edhe sot e kësaj dite. Gjatë kësaj periudhe, kur kanë folur për gjykimin e ndonjë çështjeje kanë thënë se ky gjykim është sipas pikëpamjes së filan muxhtehidit, si p.sh. në kohën tonë e kemi Imam Homeinin (r.a.) dhe Sejjid Hoin (në kohën e përpilimit të këtij libri, ata ishin në këtë jetë).

 

Argumentet kryesore tek të cilat mbështeten Shiitët gjatë periudhës së fshehtësisë janë Kurani dhe hadithet e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit që kanë mbërritur deri tek ne. Pastaj vijnë hadith-et e regjistruara të sahabeve të drejtë që përputhen me traditën. Pra, ixhtihadi bëhet duke u bazuar në këto burime. Gjatë ixhtihadit nuk bazohen asnjëherë në krahasim (kijas) dhe parapëlqim. Sipas mez- hebit të Shiit krahasimi është rreptësisht i ndaluar. Sipas pikëpamjes Shiite, çdo çështje ka një gjykim të caktuar nga ana e Allahut; muxhtehidi ose do ta arrijë atë gjykim ose jo.

 

Nëse muxhtehidi nuk mund ta mbërrijë atë gjykim, kjo nuk do të thotë se Allahu nuk ka caktuar ndonjë gjykim për atë çështje. Nëse diçka nuk dihet, atëherë nuk e ka kuptimin se ajo nuk ekziston. Si argument për këtë fjalë është fjala e Allahut.

 

“Asgjë nuk kemi lënë pas dore nga Libri” (Enam, 38)

 

 

Shumica e kritikave të Ehli Sunnetit ndaj Shiitëve kanë të bëjnë me akuzat e bëra nga ana e pushtetit të Emevitëve dhe Abbasitëve, të cilët ushqenin urrejtje dhe armiqësi ndaj Hz Imam Aliut (a.s.). Madje i kanë lexuar Hz Aliut (a.s.) mallkim dyzet vjet prej foltoreve të xhamive. Për këtë arsye itharët e Hz Aliut (a.s.) i kanë quajtur me të gjitha llagapet e këqija dhe i kanë bërë të gjitha shpifjet që i kanë rënë ndërmend.

 

Madje, si rezultat i përpjekjeve të udhëheqësve mizorë të Emevitëve dhe Abbasitëve, më e dashur ishte të thuash për ndonjërin Jahudi sesa Shiit. Të gjitha gjeneratat e ardhshme janë edukuar në atë frymë. Në këtë mënyrë, duke i kundërshtuar besimet e ndryshme të Ehli Sunnetit, Shiitët janë përjashtuar prej xhematit dhe u janë ekspozuar shpifjeve dhe torturave të ndryshme.

 

Ata i akuzonin Shiitët me të gjitha llojet gënjeshtrave dhe shpifjeve, dhe i quanin ata Ehli Bidat (ata që bëjnë shpifje). Madje, disa prej tyre shkonin edhe më larg me fjalët dhe sjelljet e tyre kundrejt Shiitëve. P.sh. njëri prej dijetarëve të famshëm të Ehli Sunnetit rrëfen:

 

"Vënia e unazës në dorën e djathtë është në përputhje me Sunneti Nebevi-un, por, pasi që Shiitët e kanë bërë këtë si shenjë dalluese për vete, është obligim (farz) braktisja e një tradite të tillë."

(Zemahsheri në librat e tij “Ehli Hidaje” dhe “Rabiul Ebrar" ka transmetuar; "I pari që e ka vënë unazën në dorën e majtë,dhe që është në kundërshtim me Sunneti Nebevi-un, ishte Muavije ibni Ebi Sufjan.)

 

Huxhet-ul Islam Ebu Hamit el Gazali thotë: “Në të vërtetë rrafshimi i varreve (rregullimi i varrit në formën e katërkëndëshit të ngritur) është i lejuar, por pasi që Rafizitë e kanë bërë këtë shenjë dalluese të vetin, ne kemi rekomanduar ngritjen e varreve (në formë të trekëndëshit)".

 

Ose, Ibni Tejmije, që disa ia kanë dhënë titullin Muxheddid” (Reformues), thotë:

“Disa dijetarë kanë dhënë fetva që të braktisen disa shenja dalluese që i kanë përvetësuar Shiitët. Sado që braktisja e tyre nuk është obligim, duhet t'i ikim kryerjes së një vepre të tillë dhe të imitimit të tyre sepse në këtë mënyrë do të dallohemi prej traditës së Rafizive. Si duket, qëllimi i qëndrimit larg prej tyre dhe të kundërshtimit të tyre është më i madh se sa qëllimi i kryerjes së asaj vepre të rekomanduar”.

 

Kur e pyetën Hafez Irakiun në lidhje me anën e lëshimit të njërit skaj të sarëkut (mbështjellësi i kokës) mbrapa shpine, ai u përgjigj në këtë mënyrë:

"Në lidhje me këtë unë nuk di asnjë hadith tjetër përveç një hadith-i të dobët të cilin e transmeton Taberiu dhe thotë se skaji i sarëkut duhet të lëshohet në anën e djathtë mbrapa shpine. Hadith-i mund të jetë i saktë dhe Hz Resulullahu (s.a.a.) ka mundur ta lëshojë atë në anën a djathtë. Pasi që kjo është shenjë dalluese e Shiitëve të Imamijes, duhet të ikim nga ngjashmëria me ata dhe duhet të heqim dorë prej saj. (Zerkani në "Sherh-ul Mevahib”, v.5, f.13)

 

Subhanellah, la havle ve la kuvvet-e illa billah!

 

Si mund të lejojnë braktisjen e traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.) vetëm e vetëm që të dallohen prej Shiitëve dhe këtë e pranojnë haptas? Athua, në një mënyrë, këta po e pranojnë se Shiitët e pasojnë traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe për këtë arsye nuk dëshirojnë t'u ngjasojnë atyre? Athua, duhet t'i pasojmë ata që e braktisin traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.), vetëm e vetëm që të dallohen prej Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit dhe pasuesve të tyre të sinqertë? A nuk llogaritet kjo si dhënia e përparësisë ndaj traditës së Muavijes? Në lidhje me këtë mjafton vetëm të përmendim dëshminë e Zamahsherit se Muavija ishte i pari që e ka vënë unazën në dorën e majtë dhe në këtë mënyrë e kundërshtoi traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.).

 

Pastaj, urdhri i Hz Resulullahut (s.a.a.) për faljen e namazeve jo të obliguara (sunnet, mustehap, nafile, etj) nëpër shtëpi dhe jo në xhemat është kundërshtua nga ana e Ymerit, i cili urdhëroi që namazi i teravisë të falet me xhemat në xhami. Këtë e ka regjistruar Buhariu (Sahihi Buhari, v.7, f.99, te pjesa "Lejimi i përdorimit të forcës për zbatimin e urdhrit të Allahut") madje edhe vetë Ymeri ka pranuar se kjo është një bidat (shpifje) (Sahihi Buhari, v.2, f.252, “Kitabu Salat-it Teravih")

 

Sipas një hadith-i që e transmeton Buhariu nga Abdurrahman ibni Abd-ul Kariu, thuhet:

"Në njërën prej netëve të muajit Ramazan, shkuam në xhami dhe pamë se myslimanët ishin duke falur namazin të shpërndarë nëpër grupe ose krye në veti. Atëherë, Ymeri tha: “Do të ishte më mirë sikur të ishin falur të gjithë mbrapa një Imami”.

Pastaj, vendosi që të falen mbrapa Ubejj ibni Kabit. Kur shkuam në xhami mbas disa dite dhe e pamë se si njerëzit po falen në xhemat, Ymeri tha:

“Çfarë bidati i bukur është ky bidat." (Sahihi Buhari, v.2, f.252, "Kilabu Salat-it Teravih")

 

Është çuditëse fakti se përkundër ndalimit nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.), ai e ka parë të bukur këtë punë. Kur gjatë Ramazanit sahabet u mblodhën përpara shtëpisë së Hz Resulullahut (s.a.a.) për ta falur namazin jo të obliguar dhe filluan t'i ngritin zërat, Hz Resulullahu (s.a.a.) u tha:

"Frikohem se nëse vazhdoni në këtë mënyrë, namazi jo i obliguar do të bëhet obligim për ju. Shkoni dhe faleni nëpër shtëpi këtë namaz, sepse përveç namazit të obliguar (farz), namazet që falen në shtëpi janë më të virtytshmet." 

(Sahihi Buhari, v.7, f.99, te pjesa "Lejimi i përdorimit të forcës për zbatimin e urdhrit të Allahut")

 

Në mënyrë të njëjtë, është braktisur edhe namazi i udhëtarit (seferi) në formën të cilën e falte Hz Resulullahu (s.a.a.), dhe në vend të saj është vendosur forma e namazit të udhëtarit sipas Osmanit." 

(Sahihi Buhari, v.2, f.35. Aisha duke bërë tevil, e kishte falur namazin e' udhëtarit në formën e plotė. f. 36)

 

Sikur të kishim vazhduar t'i numërojmë rastet tjera të braktisjes së traditës së Hz Resulullahut (s.a.a), atëherë duhet të shkruajmë një libër tjetër. Mjafton vetëm të përmendim faktin se për arsye se Shiitët e kanë mirëmbajtur traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.), të tjerët kanë folur haptas për braktisjen e saj, në mënyrë që të dallohen prej Shiitëve.

 

Tani e parashtrojmë pyetjen: Athua mbas gjithë këtyre që thamë, është e drejtë thënia e disa injorantëve (xhahilave): "Shiitët janë ithtarët e Ali Ibni Ebu Talibit, ndërsa të tjerët të Hz Resulullahut”? Athua, ata mund të deklarojnë se nuk e kanë kundërshtuar traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.), sikur që mund të deklarojë Hz Aliu (a.s.)? Fillimisht, një deklaratë e tillë nuk përputhet me asnjërin prej argumenteve të qarta të Kuranit dhe të Sunnetit, sepse, Hz Aliu (a.s.) është interpretuesi i parë i Sunneti Nebevi-ut dhe i pari prej atyre që veprojnë në përputhje me këtë traditë. Në lidhje me të, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

 

“Afërsia e Aliut ndaj meje është sikur afërsia ime ndaj Zotit." 

(Savaikuul Muhrika, f.106; Zehair-ul Ukba, f.64; Er Rijaz-un Nezira, v.2, f.215; Ihkak-ul Hakk, v.7, f.217)

 

Pra, sikur që ka qenë Hz Resulullahu (s.a.a.) komunikuesi (njoftuesi) i vetëm i Allahut, ashtu edhe Hz Aliu (a.s.) ka qenë komunikuesi i vetëm i Hz Resulullahut (s.a.a.). Faji i Hz Aliut (a.s.) është mospranimi i kalifatit të atyre që ishin para tij si të vlefshëm, ndërsa faji i Shiitëve është se e kanë pasuar atë dhe e kanë refuzuar kalifatin e Ebu Bekrit, Ymerit dhe Osmanit. Për këtë arsye, Shiitët i kanë quajtur si “Rafizi" (Refuzuesit). (Sigurisht që me këtë emër mund t'i quajmë të tjerët, që e kanë merituar këtë llagap).

 

Kritika e Ehli Sunnetiti ndaj Shiitëve buron prej dy shkaqeve:

 

1-Armiqësia e Shiitëve ndaj propagandës së Beni Umejëve, që është bazuar në shpifjen e hadith-eve të rreme, me qëllim të mbajtjes së pushtetit në këmbë.

 

2-Shiitët në asnjë kohë nuk i kanë pranuar kalifët që kanë sunduar krahas Ehli Bjetit dhe asnjëherë nuk i kanë mbyllur sytë kundrejt ixhtihadit të udhëheqësve mizorë krahas vendimeve të prera ekzistuese.

 

Posaçërisht, i kanë kundërshtuar sundimtarët e Beni Umejëve në krye me Muavijen. Për këtë arsye, çdo hulumtues që dëshiron të studiojë mosmarrëveshjen në mes Ehli Sunnetit dhe Shiitëve, duhet të fillojë prej ditës së Sakifes dhe do të vërejë se ky është burimi dhe boshti i të gjitha mosmarrëveshjeve. Argumenti më i madh për këtë është se Ehli Sunneti i kritikon vëllezërit Shiitë më së shumti në lidhje me kalifatin dhe aty është edhe përqendrimi më i madh i interesimit të tyre.

 

Si shembull tjetër mund të përmendim numrin e Imamëve, caktimi i Imamatit përmes vendimit të prerë, masumijeti i Imamëve, dituria e tyre, shtirja (takije), beda-ja dhe besimi në Imam Mehdiun (a.s.) e premtuar.

Nëse i lëmë anash emocionet dhe i analizojmë pikëpamjet e të dy anëve, do të vërejmë se nuk ekziston ndonjë dallim i madh në besimet e tyre. Kur t'i lexojë librat e Ehli Sunnetit, njeriu do të fitojë përshtypjen se Shiitët i kanë kundërshtuar të gjitha parimet dhe rregullat e Islamit dhe kanë themeluar një fe të re. Çdo hulumtues i drejtë do të kuptojë se të gjitha besimet e Shiitëve i kanë rrënjët te Kurani dhe Sunneti. Madje, edhe ata që i kritikojnë Shiitët, në librat e tyre pranojnë se janë të sigurta parimet që i formojnë themelet e besimit Shiit. Në besimin Shiit nuk ka asnjë aspekt që e kundërshton mendja, apo transmetimi i rrëfimit apo edhe morali. Për të vërtetuar vërtetësinë e këtij

deklarimi, do t'i analizojmë një nga një të gjitha çështjet e lartpërmendura që janë temë e kritikës së Ehli Sunnetit.

 

 

Shiitët besojnë se Dymbëdhjetë Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit janë masum - të pastër nga të gjitha mëkatet dhe papastërtitë, qofshin ato të kryera me apo pa dije, fshehtas apo haptas. Po ashtu, Shiitët besojnë se të Dërguarit dhe Imamët janë masum edhe prej gabimeve dhe harresës, sepse, Imamët (a.s.) janë mbrojtësit dhe zbatuesit e fesë. Në këtë çështje, pozitat e tyre janë të njëjta sikur të të dërguarve.

 

Argumentet që e vërtetojnë masumijetin e të dërguarve dhe të cilat pranohen si të vërteta, të njëjtat argumente duhet t'i pranojmë edhe për masumijetin e Imamëve. (Akaid-ul Imamijje, f.67, kredoja (akaid) numer 24)

 

Shiitët besojnë se Dymbëdhjetë Imamët e Ehli Bejtit janë caktuar trashëgimtarë të Hz Resulullahut (s.a.a.) me urdhrin e Allahut; dituria e tyre është e dhënë nga ana e Allahut dhe nuk është përvetësuar përmes të mësuarit. Pasi që janë udhëheqësit e të gjithë robërve të Allahut në sipërfaqen e Tokës, atëherë është e nevojshme që të besohet se janë të pastër nga të gjitha mëkatet dhe gabimet. Athua, ky besim është në kundërshtim me Kuranin dhe Sunnetin apo mendja nuk mund ta pranojë këtë? Apo, është diçka që feja Islame refuzon një gjë të tillë?

 

Apo ndoshta, ky besim ia ul vlerën e të Dërguarit apo Imamit? Këtë besim e konfirmon Libri i Allahut dhe Sunneti Nebevviu dhe nuk është në kundërshtim me parimet e mendjes së shëndoshë. Të fillojmë me ajetet e Kuranit:

Në ajetin e 33-të të sures Ahzap shkruan:

 

"Allahu, me të vërtetë, dëshiron që nga ju - 0, Ehli Bejti – të largojë mëkatet dhe t'ju pastrojë plotësisht.”

 

Në këtë ajet, fjala “t'ju pastrojë plotësisht”, nëse nuk nënkupton masumijetin e Imamëve, atëherë çka nënkupton ajo?

Në ajtin e 201-të të sures Araf Allahu thotë:

“Me të vërtetë ata të cilët i frikësohen Allahut, porsa i godet ndonjë ngatërresë e djallit, fillojnë të mendojnë dhe menjëherë fillojnë ta shohin të vërtetën”.

 

Kur dëshiron djalli të devijojë madje edhe një besimtar të thjeshtë që zotëron devotshmërinë, Allahu nuk do të lejojë një gjë të tillë dhe do ta mbrojë atë prej dinakërive të djallit, duke e përkujtuar dhe duke e bërë që ta vërejë të vërtetën. Atëherë, nuk është për t'u çuditur nëse Allahu ua fal tiparet e larta atyre që janë të pastër prej të gjitha llojeve të papastërtive.

 

Në ajetin e 32-të të sures Fatir, Allahu thotë:

"Pastaj Ne ua lamë në trashëgim librin robërve Tanë që Ne i kemi zgjedhur”

Padyshim që të zgjedhurit e Allahut janë masumë. Hz Imam Riza (a.s.) e citoi këtë ajet përpara kalifit Memunit, si argument se këta janë ata (Ehli Bejti) që i ka zgjedhur Allahu dhe u ka lënë trashëgim Librin.

Këtë e pranuan të gjithë dijetarët që ishin mbledhur aty sipas ftesës së kalifit dhe që i parashtronin pyetje Hz Imam Musa Kazimit (a.s.). Këta janë vetëm disa shembuj që e qartësojnë masumijetin e Imamëve. Ka edhe ajete të tjera si p.sh.:

“Dhe ata i caktuam si Imamë që do të udhëzojnë sipas urdhrit tonë”, por me kaq do ta përmbyllim temën, sepse qëllimi ynë është vetëm shpjegimi i shkurtër i kësaj teme.

Tani të përmendim edhe disa hadith-e në lidhje me këtë temë:

"O ju njerëz, ju lë në mesin tuaj një gjë të tillë që nëse e përqafoni, asnjëherë nuk do të devijoni nga rruga e drejtë: Librin e Allahut dhe familjen time Ehli Bejtin." 

 (Sahihi Tirmizi. V.5, f.328; Mustedreki Hakim, v.3, f.148;Musnedi Ahmed ibni Hanbel, v.5, f.189.)

 

Sikur që mund të vërejmë nga ky hadith, Imamët janë masurë, sepse, së pari, Ehli Bejti dhe Libri i Allahut janë përmendur bashkë, ndërsa Kurani është masum. Te Kurani nuk mund të depërtojë e pavërteta as nga përpara as nga mbrapa; ai është fjala e Allahut dhe nëse dikush dyshon në të, do të llogaritet si i pafe.

Dhe, është e sigurt që më meritori për zbatimin e Librit të Allahut duhet të jetë ai që edhe vetë është masum. Se dyti, hadith-i na qartëson se kush i përqafon ata, asnjëherë nuk do të devijojë prej rrugës së drejtë. Atëherë, hadith-i na bën të qartë se Kurani dhe Ehli Bejti janë masumë prej gabimeve, sepse, njeriu mund të mbetet në rrugën e drejtë vetëm nëse e pason masum-in.

Në një hadith tjetër Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

"Në mesin tuaj, Ehli Bejti im është sikur anija e Nuhut; kush hip mbi anije do të shpëtojë dhe kush mbetet jashtë saj, do të fundoset." (Mustedreki Hakim. v.2, f.343; Kenz-ul Ummal, v.5, f.95;Savaik-ul Muhrika. f.184.)

 

Edhe ky hadith na vërteton për masumijetin e Imamëve, për këtë arsye thotë se kush hip në anije do të shpëtojë dhe të tjerët do të fundosen.

Në një hadith tjetër Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Çdokush që dëshiron të jetojë si unë, të bëhet si unë dhe që dëshiron të hyjë në xhenetin e premtuar të Huldit, le të pranojë velajetin e Aliut dhe të pasardhësve të tij. Ata asnjëherë nuk do të ndahen nga rruga e drejtë dhe nuk do të devijojnë.

(Kenz-ul Ummal, v.6, f.155; Mecmauz Zevaid, v.9, f.108;Ibni Haxher në "El Isabe, Xhamul Kebir; Tarihi Ibni Asakir,v.2. f.99; Mustedreki Hakim, v.3, f.128; Hileyt-ul Evliya, v.4,f.349; Ihkak-ul Hakk, v.5. f.108)

 

Në këtë hadith tregohet qartë se Imamët (a.s.) e Ehli Bejti, e që janë pasardhësit e Hz Aliut (a.s.), janë masumë nga gabimet, sepse është qartësuar se Ehli Bejti nuk do t'i çojë në rrugë të gabuar ata që do t'i pasojnë. Ndërsa, ai që ka mundësi të gabojë, nuk ka mundësi ta udhëzojë popullin duke u ikur të gjitha llojeve të devijimeve.

Në një hadith tjetër, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

 

"Unë jam mbrojtësi ndërsa Aliu është udhëzuesi i rrugës së drejtë, dhe mbas meje o Ali, njerëzit do të

udhëzohen në rrugën e drejtë përmes teje." 

(Tefsiri Taberi, v.13, f.208; Tefsiri Razi, v.5. f.2711; Tefsiri ibni Kesir, v.2, f.502; Tefsiri Shevkani, v.3, f.70; Tefsiri Durr-ul

Mensur, v.4, f.45; Nur-ul Ebsar, f.71; Mustedreki Hakim. v.3,f.129; Tefsiri ibni Xhevzi, v.4, f.307; Shevahid-ut Tenzil, v.l,

f.293; El fusul-ul Muhimme ve Jenabilul Mevedde.)

 

Në këtë hadith, nuk është e fshehtë aspak për zotëruesin e mendjes se Imam Aliu (a.s.) është masum. Ndërsa, Imam Aliu (a.s.) ka bërë të qartë se edhe vetë, edhe pasardhësit e tij janë masumë. Në një fjalim, për Ehli Bejtin në mes tjerash ka thënë:

“Ku jeni duke shkuar? Kah jeni drejtuar? Flamujt janë lartësuar, ajetet janë më tepër se të qarta dhe shenjat janë vendosur. Atëherë, ku po devijoni? Dhe, si mund të verbëroheni? Ndërsa, Ehli Bejti i Perjgamberit është në mesin tuaj. Ata janë të parët e popullit, prijësit e fesë dhe argumentet e të vërtetës. Atëherë, jepuni atyre vendin në shkallën më të mirë të Kuranit dhe vraponi mbas tyre sikur që vrapojnë devetë e etshme për të arritur deri tek uji.

O njerëz, binduni Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me këtë çështje. Ai që është ndër ne, edhe nëse vdes nuk është i vdekur, dhe edhe nëse kalbet nuk është i kalbur. Mos flisni atë çka nuk dini dhe nuk keni njohuri për të. Pjesa më e madhe e së vërtetës janë gjërat që janë të rënda për ju dhe të cilat i mohoni. Nëse nuk keni dëshmi që është në favor

të personit, atëherë faleni atë. A nuk jam unë prej "Sakalejnit" (dy amanete të çmueshme) në mesin tuaj, që të madhin e mbajtët dhe të voglin e keni lënë në një skaj? Përkundër kësaj, unë e vendosa flamurin e Imamit në mesin tuaj..." 

(Fajlimi i Imam Aliut nga Nehxh-ul Belaga, f.155. Duke e sqaruar këtë fjalim, Shejh Muhammed Abduhu përveç tjerash

shkruan: “Sipas kësaj, edhe nëse vdes njëri prej Imaměve të Ehli Bejtit, ai nuk është i vdekur, sepse, shpirti i tij vazhdon të shpërndajë dritën e tij në botën që shihet dhe në të cilën jetojmë (Alemi Zuhur).)

 

Mbas gjithë këtyre ajeteve të Kuranit, hadith-eve nga Sunneti Nebevi-u dhe fjalëve të Imam Aliut (a.s.), athua zotëruesi i mendjes dhe i drejtësisë mund të refuzojë pranimin e masumijetit të Imamëve, të cilët Allahu i ka zgjedhur për të udhëzuar në rrugën e drejtë?

Mendja dhe drejtësia nuk mund të refuzojnë një gjë të tillë, përkundrazi ata e shohin si të nevojshëm ekzistimin e një udhëzuesi hyjnor deri në Ditën e Kiametit. Personi që ngarkohet me detyrën e prijësit dhe të udhëzuesit, nuk duhet të jetë një person që është i shtypur prej mëkateve dhe harresave; sepse, vetë ai do të bëhet shkaktari i devijimit të njerëzve.

 

Njeriu i tillë duhet të zotërojë epërsinë sipas virtyteve dhe meritave në një shkallë të tillë saqë nuk mund të krahasohet me të tjerët. Zotërimi i vetive të tilla do të sigurojë lartësimin e gradave përpara syve të popullit dhe fitimin e respektit të popullit pa u frikuar populli se do të mashtrohet apo ka të bëjë me dyfytyrësi. Duke qenë kështu rasti, pse atëherë i sulmojnë këta?

Nëse i dëgjon apo i lexon kritikat e Ehli Sunnetit në lidhje me temën e masumijetit, do të fitosh përshtypjen se Shiitët mund ta etiketojnë cilindo person me vulën e masumijetit apo do të mendosh se besimi në masumijet nuk i takon Islamit dhe është pabesim (kufr). Ndërsa, asnjëra prej tyre nuk është e vërtetë. Kuptimi i masumijetit në Shiizëm, ka të bëjë me mbrojtjen hyjnore të personit nga mashtrimi i shejtanit, nga fitorja e epshit më të ultë (nefsi emmare) ndaj mendjes dhe nga kryerja e mëkateve.

 

Siç e cekëm më lart, te ajeti i 201-të i sures Araf, Allahu na bën me dije se i mbron madje edhe robërit e devotshëm nga këto që i cekëm më lart. Allahu thotë:

"Me të vërtetë ata të cilët i frikësohen Allahut, porsa i godet ndonjë ngatërresë e djallit, fillojnë të mendojnë dhe menjëherë fillojnë ta shohin të vërtetën”.

 

Sigurisht që në këtë ajet, aty ku përmendet mbrojtja nga mëkatet, nuk ka të bëjë me masumijetin në kuptimin e përgjithshëm. Prandaj, për një gjendje të caktuar në të cilën ndodhet robi, Allahu do ta mbrojë robin prej mëkatit kalimtar përderisa të ekzistojë shkaku i devotshmërisë tek ai rob; nëse shkaku i devotshmërisë zhduket, atëherë edhe mbrojtja do të largohet. Nëse një rob nuk zotëron devotshmëri, sigurisht që Allahu nuk do ta mbrojë atë person. Imami i zgjedhur nga ana e Allahut, asnjëherë nuk do të ndahet nga devotshmëria. Për këtë arsye, ai është i mbrojtur vazhdimisht prej të gjitha papastërtive dhe mëkateve sipas urdhrit të Allahut nëpërmes Shpirtit të Shenjtë (Ruh-ul Kudus). Tregimi i përmendur në Kuran për Hz Jusufin (a.s.) ka të bëjë me këtë mirësi të Allahut. Në ajetin e 24-të të sures Jusuf, Allahu thotë:

 

"Ajo mësyni atë qëllimisht, e sikur të mos kishte parë argumentin e Zotit të vet, edhe ai do bënte atë çka kishte vendosur. Ashtu u bë që nga ai të largojmë të keqen dhe amoralitetin, sepse ai me të vërtetë është nga robërit tanë të sinqertë".

 

Disa komentues të Kuranit kanë shkruar se Hz Jusufi (a.s.) kishte ndërmend të bënte zina; pejgamberet e Allahut janë shumë larg prej veprave të tilla.Përkundrazi, ai kishte vendosur që ta godasë dhe ta largojë atë grua, por Allahu e kishte mbrojtur atë edhe nga bërja e një gabimi të tillë. Po ta kishte goditur do të bëhej shkas për ngritjen e akuzës për dhunim dhe për njollosje. Allahu e mbrojti Hz Jusufin (a.s.) prej njollosjes.

 

 

Shiitët besojnë se numri i imamëve masumë, që do të vijnë mbas Hz Resulullahut, është dymbëdhjetë. Vetë Resulullahu (s.a.a.) i ka përmendur emrat dhe numrin e tyre: (El Kunduzi në librin e El Hanefiut “Jenabiul Mevedde”, v.3,

f.99)

 

1. Hz Ali ibni Ebutalib (a.s.);

2. Hz Imam Hasan ibni Ali (a.s.);

3. Hz Imam Hysejin ibni Ali (a.s.);

4. Hz Imam Ali ibn-i Hyseyin, Zejnul Abidin (a.s.);

5. Hz Imam Muhammed ibni Ali, el-Bakir (a.s.);

6. Hz Imam Xhafer ibni Muhammed, es-Sadik (a.s.);

7. Hz Imam Musa ibni Xhafer, el-Kazim (a.s.);

8. Hz Imam Ali ibni Musa, er-Riza (a.s.);

9. Hz Imam Muhammed ibni Ali, el-Xhevad (a.s.);

10. Hz Imam Ali ibni Muhammed, el-Hadi (a.s.);

11. Hz Imam Hasan ibni Ali, el-Askeri (a.s.);

12. Hz Imam Mehdi ibni Hasan, el-Muntazar (a.s.).

 

Këta janë Imamët (a.s.) masumë, sipas besimit Shiit. I përmendëm për arsye të parandalimit të mashtrimit të ndonjërit prej myslimanëve në lidhje me këtë çështje. Andaj, Shiitët besojnë se Imamët (a.s.), emrat e të cilëve i ka përmendur Hz Resulullahu (s.a.a.) edhe para lindjes së tyre, bashkë me Hz Fatimen (a.s.) janë masumë dhe askush tjetër përveç tyre.

Siç e cekëm edhe më parë, emrat e tyre i kanë përmendur edhe dijetarët e Ehli Sunnetiti në përmbledhjet e hadith-eve dhe në librat e tyre të historisë. Buhariu dhe Muslimi kanë transmetuar në përmbledhjet e tyre se numri i Imamëve është dymbëdhjetë dhe se të gjithë janë prej Kurejshëve. (Sahihi Buhari, v.8, f.127; Sahihi Muslim, v.6, f.3.)

 

Këto hadith-e do të kenë kuptim vetëm nëse shpjegohen në bazë të besimit Shiit për Imamët e Ehli Bejtit. Ehli Sunneti ende nuk e ka përgjigjen e qartë se kush janë ata dymbëdhjetë Imamët që janë transmetuar në librat e tyre të hadith-eve.

 

 

Një prej çështjeve të kritikuara nga ana e Ehli Sunnetit është dituria që u është dhënë Ehli Bejtit nga ana e Allahut; një dituri e posaçme, të cilën Allahu nuk u ka dhënë askujt tjetër. Ata kanë qenë më të diturit e kohës, duke mos pyetur asnjërin për asgjë dhe duke mos mbetur pa përgjigje ndaj asnjë pyetjeje të parashtruar.

 

Athua ekziston ndonjë argument në lidhje me këtë? Sipas metodës së këtij libri, së pari do të fillojmë me Kuranin.

Në ajetin e 32-të të sures Fatir, Allahu thotë:

"Pastaj, Ne u lamë në trashëgim librin robërve Tanë që Ne i kemi zgjedhur”

 

Ky ajet na tregon në mënyrë të qartë se Allahu zgjedh një grup prej mesit të robërve dhe atyre u lë në trashëgim diturinë e librit. Atëherë, a nuk duhet t'i njohim se kush janë ata robër të zgjedhur të Allahut?

Më parë e cekëm se Imami i tetë i Ehli Bejtit, Hz Ali ibni Musa er-Riza (a.s.), kishte thënë se “ky ajet është shpallur në lidhje me ne", edhe atë para Memunit dhe dyzet gjyqtarëve të zgjedhur nga ana e Memunit.

Në atë mbledhje, Hz Imam Riza (a.s.) iu përgjigj çdo pyetjeje të parashtruar nga ana e tyre dhe ata pranuan se ai ishte më i dituri prej të gjithëve. (Ibni Abdi Rabi në “El Ikd-ul Ferid", v.3, f.42.)

 

Ende pa i mbushur katërmbëdhjetë vjet, të gjithë të pranishmit pranuan se Imami i tetë është më i dijshmi në mesin e tyre, pas një debati të nxehtë që kishin në mes tyre. Atëherë, nëse Imamët e Ehli Bejtit janë më të dijshmit,si mund t'u duket i çuditshëm besimi i tyre? Faktin që Imamët e Ehli Bejtit janë më të dijshëm prej të gjithëve, e kanë pranuar edhe dijetarët e mëdhenj të Ehli Sunnetit.

 

Nëse e komentojmë ajetin e lartpërmendur përmes një ajeti tjetër, do të vërejmë se Allahu u ka dhënë Imamëve një dituri prej Tij (Ilmi Ledun), për t'i bërë ata Imamët e udhëzimit dhe ndriçues të errësirës. Në ajetin e 269-të sures Bekare, Allahu thotë:

"Ai ia dhuron urtësinë atij që do. Atij të cilit i jep urtësi, i është dhuruar mirësi e pamatur. Këtë mund ta kuptojnë vetëm të mençurit”.

 

Dhe, në ajetet 75 deri 79 të sures Vakia:

"Dhe përnjëmend po betohem në perëndimin e yjeve. E ajo është, ta dini, betim i madh. Ai është, pa dyshim, Kur'an fisnik Në një libër të ruajtur. Atë Nuk e prek kush përveç të pastrit".

 

Këtu Allahu betohet me një betim të madh se Kurani përmban kuptime të thella dhe të fshehta, dhe se atë kuptim nuk mund ta mbërrijë askush tjetër përveç të pastërve. Në të njëjtën kohë, ajeti na bën me dije se disa kuptime të fshehta dhe të brendshme mund të zotërojnë vetëm Pejgamberi (s.a.a.) dhe Imamët e Ehli Bejtit, dhe të tjerët mund ta pranojnë këtë dijeni vetëm përmes tyre. Për këtë arsye, Hz Resululahu (s.a.a.) duke na bërë me dije për këtë, në një hadith thotë:

“Mos kaloni para tyre, se do të shkatërroheni; mos ngecni mbrapa tyre, se prapë do të shkatërroheni. Dhe, mos u mundoni t'i mësoni ata diçka, se ata janë më të dijshëm se ju”

(Es Savaik-ul Muhrika, f.148; Ed Durr-ul Mensur, v.2, f.60;Kenz-ul Ummal, v.1, f.168; Usd-ul Gabe Fi Marifet-is sahabe,

v.3, f.137)

 

Në një hadith tjetër të Hz Resulullahut (s.a.a.) thuhet:

“Për shkak të armiqësisë ndaj nesh, mendojnë se është gënjeshtër titulli “Rasihun-e ri! Ilmi” (Të rrënjosur në dituri). Allahu na ka lartësuar dhe ata i ka poshtëruar, neve na ka dhënë, ata i ka privuar; neve na ka marrë në brendësi, ndërsa ata i ka përjashtuar. Përmes nesh dhurohet udhëzimi i atyre që meritojnë, përmes nesh largohet verbëria. Imamët e Kurejshëve janë gjelbëruar prej fisit Hashim. Nuk u përshtatet të tjerëve, të tjerët nuk mund të bëhen prijës të sinqertë. (Muhammed Abduhu në "Sherhi Nehxh-ul Belaga" Fjalimi: 143)

 

Në ajetin e 7-të të sures Enbija, Allahu thotë:

"Nëse nuk dini, atëherë pyetini njerëzit e dijshëm”

 

(Ky ajet është shpallur për Ehli Bejtin. (Tefsiri Taberi, v.14, f.138; Tefsiri ibni Kesir, v.2, f.570;Tefsiri Kurtubi, v.11, f.272; Shevahid-ut Tenzil, v.1, f.334;Jenabiul Mevedde dhe Ihkak-ul Hakk, v.3, f..482.)

 

Këtu na bën me dije se mbas Hz Resulullahut (s.a.a.), dijetarët e vërtetë të Ummetit Islam janë Imamët e Ehli Bejtit dhe këta janë ata që duhet t'u drejtohemi. Edhe sahabet kur kanë pasur probleme në lidhje me sqarimin e temave më të rënda, janë drejtuar kah Hz Aliu (a.s.). Si edhe gjatë historisë, populli është drejtuar tek Ehli Bejti në lidhje me mësimet Islame dhe të moralit. Si shembull, mund ta përmendim deklarimin e Ebu Hanifes: "Sikur të mos ishin ato dy vjet, Numani do të ishte i shkatërruar”, e që ka të bëjë me dy vjetët gjatë të cilave i ka pranuar mësimet nga Imam Xhafer Sadiku (a.s.)

Një shembull tjetër është edhe thënia e Malik ibn Enesit: "Njeri më të dijshëm, më të virtytshëm, më asket dhe që ka bërë ibadet më shumti sesa Xhafer Sadiku, nuk ka parë asnjë sy dhe nuk ka dëgjuar asnjë vesh dhe nuk ka kaluar përmes zemrës së asnjërit."

(Pjesa e librit “Menakibu Ali Ebi Talib” ku bëhet fjalë për Imam Xhafer Sadikun.)

 

Pse gjithë këto kundërshtime, mbas pranimit nga ana e Imamëve të Ehli Sunnetit se gjatë tërë historisë Islame, Imamët e Ehli Bejtit kanë qenë më të dijshmit e kohës të cilës i takonin? Dhe, çka ka për t'u çuditur nëse Allahu i zgjedh robërit e Tij dhe ua dhuron diturinë e Ledunit, dhe pastaj i cakton për prijës shembullorë të Besimtarëve dhe Myslimanëve?

Sikur të kishin hulumtuar myslimanët argumentet e njëri-tjetrit, të gjithë së bashku do t'i ishin nënshtruar urdhrit të Allahut dhe të Hz Resulullahut (s.a.a.), dhe do të kishin formuar një Ummet të vetëm, duke i ndihmuar njëri-tjetrit. Mbas kësaj, nuk do të ishte bërë temë e bisedës mosmarrëveshja në mes të mez-hebeve të ndryshme.

 

Sigurisht që Allahu bëri të ndodhë ajo që është dashur të bëhet. Dhe, në këtë mënyrë:

"Që të shkatërrohet kush është shkatërruar sipas argumentit dhe të jetojë kush jetoi sipas argumenteve të qarta. Allahu njëmend dëgjon dhe i di të gjitha." (Enfal, 203)

 

 

Thënë shkurt, sipas Shiizmit beda-ja ka të bëjë me ndërrimin e paracaktimit dhe caktimit përmes dëshirës hyjnore. Allahu ka thënë:

"Allahu shlyen (nga ajo evidencë) çka të dojë, edhe forcon çka të dojë. Vetëm tek Ai është baza e librit (Levhi Mahfudhi)" (Rad, 39).

 

Për shkak të paditurisë, disa prej tyre e interpretojnë gabimisht këtë çështje duke thënë se beda-ja ekziston te njerëzit dhe se ajo ka të bëjë me ndërrimin e pikëpamjes në lidhje me ndonjë punë, duke vepruar me të kundërtën e asaj se si kemi tentuar të veprojmë, ose me fjalë tjera të bërit pishman. Disa prej Ehli Sunnetit thonë se Shiitet i besojnë beda-së në këtë mënyrë dhe thonë se atribuimi i beda-së ndaj Allahut është një injorancë dhe mangësi.

 

Ndërsa, nuk është e drejtë të thuash se beda-ja e ka kuptimin e njëjtë edhe për njeriun edhe për Allahun.

Ata që thonë se Shiitët i besojnë një gjëje të tillë, ata janë duke bërë shpifje. Fjalët e Shiitëve janë të qarta dhe të hapura, si ato të mëhershme ashtu edhe ato të tanishme.

Një prej dijetarëve të mëdhenj Shiitë, Shejh Muhammed Muzafferi, në librin e tij "Akaid-ul Imamijje" (Besimi Shiitë) shkruan:

“Përshkrimi i kuptimit të beda-së ndaj Allahut në këtë mënyrë nuk është i drejtë. Kjo është një padituri e mangësi dhe është i pamundur një përshkrim i tillë.

Shiitët nuk pranojnë një gjë të tille” Hz Imam Xhafer Sadiku (a.s.) ka thënë:

“Çdokush që mendon se është shfaqur një gjendje e re për shkak se Allahu është penduar për ndonjë gjë dhe e ka ndërruar gjendjen, ai person për ne do të llogaritet si jobesimtar".

 

Në një vend tjetër ka thënë:

"Unë distancohem prej atij që thotë se është shfaqur diçka e re për Allahun, që dje nuk kishte dijeni për të”.

Prandaj, besimi Shiit për beda-në bazohet në ajetin e 39-të të sures Rad:

"Allahu shlyen (nga ajo evidencë) çka të dojë, edhe forcon çka të dojë. Vetëm tek Ai është baza e librit (Levhi Mahfudhi)"

 

Kjo është një çështje të cilës i besojnë edhe Ehli Sunneti edhe Shiitet. Siç shihet, nuk është me vend vërejtja e Ehli Sunnetit në lidhje me këtë çështje të besimit Shiit, sepse edhe Ehli Sunneti e di se Allahu mund t'i ndërrojë gjykimet, afatet dhe furnizimin. Pra, ata e ndajnë mendimin e përbashkët. Në një rrëfim, të cilin e kanë regjistruar Ibni Merduje dhe Ibni Asakiri, thuhet:

"Hz Aliu (a.s.) e pyeti Hz Resulullahun në lidhje me kuptimin e ajetit “Allahu shlyen çka të dojë...” dhe Hz Resulullahu (s.a.a.) iu përgjigj: 'Do ta ndriçojë edhe syrin tënd edhe të Ummetit që do të vijnë mbas meje, duke e bërë interpretimin e këtij ajeti: Dhënia e sadakasë, mirësjellja ndaj prindërve dhe kryerja e veprave të mira do ta zgjasë jetën e njeriut, do ta zëvendësojë mjerimin me lumturinë dhe do ta ruajë njeriun prej fatkeqësive".

 

Në një hadith tjetër të Hz Resulullahut (s.a.a.), të cilin e transmetojnë Ibni Munziri, Ibni Ebi Hatemi dhe Bejhaki prej Kajs Ibni Ubadit në librin “Esh-Shab”.thuhet:

“Në natën e dhjetë të muajve të ndaluar, çështja është në dorën e Allahut. Në natën e dhjetë të muajit Rexheb, Allahu shlyen çka të dojë dhe përforcon çka të dojë”.

 

Abd Ibni Hamidi, Ibni Xheriri dhe Ibni Munziti transmetojnë një rrëfim, sipas të cilit Ymer ibni Hatabi duke u sjellë rreth Qabesë, kishte thënë:

“O Allah, nëse ke shkruar ndonjë mëkat apo mjerim, shlyeje atë, sepse, Ti shlyen çka të duash dhe forcon çka të duash; Libri Amë është te Ti dhe bëre që vendimi Yt të jetë lumturi dhe falje për mua".

 

Edhe në një hadith tjetër, të cilin e ka regjistruar Buhariu dhe që është në lidhje me Miraxhin është vërtetuar besimi i beda-së përmes një tregimi për Musën (a.s.):

“Mua më janë bërë obligim pesëdhjetë kohë të namazit. Duke u kthyer, më pyeti Musa 'Çka ke bërë?'.

I thashë se, më janë bërë obligim pesëdhjetë kohë të namazit. Musa më tha: 'Unë e njoh popullin më mirë se ti. Sa shumë u mundova për Beni Israilin. Populli yt nuk mund ta durojë; shko dhe kërko prej Zotit lehtësim për këtë obligim'. Unë u ktheva dhe kërkova lehtësim për këtë dhe Allahu i zbriti kohët e namazit në dyzet.

Pastaj, e bëmë bisedën e njëjtë me Musën dhe unë prapë u ktheva te Zoti. Tani e kishte zbritur në tridhjetë numrin e kohëve të namazit.

 

Në mënyrë të njëjtë kohët e namazit zbritën në njëzet. Pastaj erdha te Musa dhe ai më bëri pyetjen e njëjtë. Këtë herë Allahu e zbriti në pesë kohë të namazit. Ai më tha që të kthehem prapë, por unë e përshëndeta. Pastaj, dëgjova një zë: "Unë e solla vendimin dhe sigurova lehtësi për robërit e mi dhe do ta shpërblejë dhjetëfish një të mirë." 

(Sahihi Buhari, v. 4, f.250, "Bab-ul Miraxh": Sahihi Muslim.v.1, f.101 te pjesa "Bërja obligim i namazeve gjatë shkuarjes së

Resulullahut në Miraxh")

 

Në një hadith tjetër, të cilin e transmeton Buhariu, duke i shpjeguar kthimet e Hz Resulullahut (s.a.a.) përderisa kohët e namazit zbritën në pesë, vazhdon në këtë mënyrë:

"Hz Musa i tha Hz Resulullahut (s.a.a.) se Ummeti nuk mund të durojë as pesë të namazit dhe kthehu edhe një herë dhe kërko lehtësim. Hz Resulullahu (s.a.a.) iu përgjigj: “Më vjen turp të kthehem edhe një herë." 

(Sahihi Buhari, v.4, 1.250, "Bab-ul Miraxh"; Sahihi Muslim.v.1, f.101 te pjesa "Bërja obligim i namazeve gjatë shkuarjes së

Resulullahut në Miraxh")

 

Thënë shkurt, besimi i beda-së është diçka që përputhet me kuptimin Islam dhe me shpirtin e Kuranit. Allahu në Kuran thotë:

"Allahu nuk e ndërron gjendjen e një populli përderisa ata ta ndryshojnë veten e tyre” (Rad, 11).

 

Në të vërtetë, sikur të mos kishin besuar Shiitët dhe Sunnit-ët se Allahu ndërron fatin, çfarë dobie do të kishim prej namazeve dhe duave të tepërta? Po ashtu, të gjithë besojmë se Allahu i ka ndërruar ligjet sipas Pejgambereve dhe ka shpallur të pavlefshme sheriatet e Pejgambereve të mëhershëm. Madje, besojmë se edhe në sheriatin e Hz Resullahut (s.a.a.) kemi pasur raste të tilla të anulimit të vendimeve. Sipas kësaj, besimi në beda nuk do të thotë largimi nga feja apo pabesim.

 

Në lidhje me këtë, as Sunnit-ët nuk kanë të drejtë t'i akuzojnë Shiitët, as Shiitët nuk kanë të drejtë t'i akuzojnë Sunnit-ët. Unë, shpeshherë i kam thënë Sunnit-ëve se edhe ata i besojnë beda-së, duke u bazuar në hadith-in e miraxh- it të Hz Resulullahut (s.a.a.), por disa prej tyre më kanë thënë se ky hadith nuk e vërteton besimin e beda-së.

 

Kur e përmendja se në hadith-in e cekur përdoret fjala beda, atëherë ata detyroheshin të heshtnin.

Në një hadith që e transmeton Buhariu prej Ebu Hurejres, Hz Resulullahu (s.a.a.) thotë:

“Allahu i sprovoi tre persona të Beni Israilëve:i pari kishte sëmundjen e lëpozës, i dyti ishte tullac dhe i treti ishte i verbër, dhe kjo u bë beda për Allahun. Në lidhje me këtë dërgoi një engjëll, që e pyeti së pari personin e sëmurë prej lëpozës: 'Cila është dëshira jote?', ai u përgjigj: "Një ngjyrë e bukur dhe një lëkurë e bukur, sepse, populli po ndien neveritje ndaj meje'.

Engjëlli e preku atë dhe ky fitoi ngjyrën dhe lëkurën e bukur, duke ia larguar papastërtitë e mëhershme.

Pastaj, e pyeti: 'Çka kishe dashur të zotërosh', ky u përgjigj: 'Më së shumti kam dëshirë të zotëroj një deve'. Atij ia dha një deve që ishte gati për të pjellë. Pastaj e pyeti tullacin: 'Cila është dëshira jote?' Ky u përgjigj: “Kisha dashur të kam flokë të bukura dhe të pastrohem nga papastërtitë, sepse, populli po ndien neveritje ndaj meje', engjëlli ia largoi edhe këtij papastërtitë dhe i dha flokë të bukura. Pastaj, pyeti për mallin më të dashur që kishte pasur dëshirë të zotërojë, ky u përgjigj se ka dëshirë të zotërojë një lopë. Edhe këtij ia plotësoi dëshirën dhe i dha një lopë barrsë.

Pastaj shkoi te i verbëri dhe e pyeti: Cila është dëshira jote?', ky u përgjigj: 'Dëshira ime më e madhe është të më kthehen sytë'. Engjëlli ia plotësoi edhe këtij dëshirën dhe atij iu hapën sytë. Kur e pyeti për mallin e kësaj bote, ai tha se kishte pasur dëshirë të zotërojë dele.

Edhe këtij ia dha një dele barrsë.Mbas një kohe u shtuan bagëtitë e tyre dhe çdonjëri prej tyre u bë pronar i një kopeje. Atëherë erdhi engjëlli dhe kërkoi prej tyre që ta kthejnë mallin që e zotëronin. Tullaci dhe ai që ishte i sëmurë prej lëpozës e refuzuan këtë dhe Allahu i ktheu ata në gjendjen e mëparshme. Ndërsa, i verbëri ia dha tërë mallin që zotëronte. Allahu ia shtoi kopenë dhe nuk ia mori shikimin." (Sahihi Buhari, v.2, f.259)

 

Këtu është e përshtatshme që të përmendim ajetin e 11-të të sures Huxhurat:

"O ju që besuat, nuk bën të tallet një popull me një popull tjetër, meqë të përqeshurit mund të jenë më të mirë nga ata të cilët përqeshin dikë tjetër, e as gratë me gratë e tjera, sepse mund të ndodhë që gratë e tjera të jenë më të mira se ato që përqeshin (duke e nënçmuar njëri-tjetrin) dhe mos etiketoni njëri-tjetrin me llagape. Pas besimit është keq të përhapet llagapi i keq. Ata që nuk pendohen, janë mizorë”.

 

Nëse i lëmë anash emocionet dhe fanatizmin dhe duke e pranuar sundimin e mendjes dhe të drejtësisë, ua uroj që ta mësojnë parimin e Kuranit që ka të bëjë me respektimin e drejtësisë. Në këtë drejtim, Allahu i urdhëron Hz Resulullahut (s.a.a.) që t'i thotë armikut kokëfortë:

"Ose ne ose ju jemi në rrugë të drejtë, apo në një humbje të dukshme!”

Allahu po i thotë Hz Resulullahut (s.a.a.) që t'i respektojë edhe jobesimtarët dhe me qëllim të mësimit të drejtësisë, i thotë Hz Resulullahut (s.a.a.) që të zbresë në nivelin e njëjtë me jobesimtarët që të mund të debatojë në nivelin e tyre, dhe nëse e flasin të vërtetën, atëherë le të kërkojë dëshmi prej tyre. Shumë njerëz janë larguar prej kësaj edukate të lartë.

 

 

Edhe një çështje tjetër që është temë e kritikës së Sunnit-ëve, është çështja e takije-s (shtirjes). Në lidhje me këtë, Sunnit-ët thonë se takije do të thotë të tregohesh i kundërt me atë që je në realitet, pra një lloj i hipokrizisë. Sa e sa herë u mundova të bind disa persona se takija nuk ka të bëjë me hipokrizinë, i tërë mundi më shkoi kot. Madje, disa prej tyre rrëqetheshin dhe disa prej tyre habiteshin kur dëgjonin se isha duke folur për takije-n, duke menduar se kjo është një shpifje. Nëse njeriu gjykon në mënyrë të drejtë, do të kuptojë se të gjitha këto besime e kanë vendin e tyre në Islam dhe burojnë prej Kuranit dhe Sunneti Nebevi-ut. Madje, do të kuptojë se sheriati i Islamit, që është një fe e lehtësimit, do të arrijë zhvillimin e tij vetëm përmes këtij besimi.

 

Ajo që është më çuditëse në këtë drejtim, është fakti se Ehli Sunneti refuzon të pranojë vetë besimin e tij. Ndërsa, vetë librat e historisë dhe të përmbledhjeve të hadith-ëve të tyre dëshmojnë një gjë të tillë. Le të lexojmë bashkërisht besimet e Ehli Sunnetit në lidhje me çështjen e takije-s:

Ibni Xheriri dhe Ibni Ebi Hatemi, përmes El Avfit transmetojnë nga Ibni Abbasi një hadith në lidhje me ajetin “... Vetëm kur të keni frikë nga ata..”, ku thotë: (Sujuti në “Ed Durr-ul Mensur")

 

"Takija bëhet përmes gjuhës. Nëse ndonjëri prej jush është i detyruar të flasë ndonjë fjalë, përmes së cilës i bëhet padrejtësi Allahut, dhe ai e shqipton atë për shkak se i kanoset rreziku nga vdekja, atëherë kjo nuk do t'i shkaktojë ndonjë dëm atij. Kjo është një takije e bërë përmes gjuhës."

 

Pastaj, hadith-i i Ibni Abbasit, të cilin e ka regjistruar Hakimi dhe Bejhaki në “Sunen"-in e tij, në lidhje me komentin e ajetit të lartpërmendur thotë:

"Takije është shprehja e të kundërtës përmes gjuhës, kur zemra qëndron mbi iman." (Sunen-i Bejhaki dhe Mustedreki Hakim)

Në një hadith që e transmeton Abd ibni Hamid Hasani, thuhet:

“Takija është e vlefshme deri në ditën e Kiametit." (Durr-ul Mensur, v.2, f.176)

 

“Ammar ibni Jasirin e kishin zënë rob jobesimtarët dhe i thanë se nuk do ta lëshojnë përderisa ta shajë Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe t'i lavdërojë idhujt e tyre. Ashtu edhe bëri dhe ata e lëshuan. Erdhi te Hz Resulullahu (s.a.a.) dhe u ul arer tij. Kur e pa të mrrolur, Hz Resulullahu (s.a.a.) e pyeti: 'Çka ka në shpinë', e Ammari iu përgjigj: 'Sherr. Nuk më lëshuan pa të sharë dhe pa i lavdëruar idhujt e tyre'. Atëherë Hz Resulullahu (s.a.a.) e pyeti: 'Çka po ndien në zemër?'-

Ammari iu përgjigj: “Jam i sigurt për imanin tim'.Atëherë, Hz Resulullahu (s.a.a.) i tha: “Nëse të zënë prapë rob, ti vepro njësoj. Në atë moment zbriti ky ajet:

"Ai që pas besimit të tij e mohon Allahun, me përjashtim të atij që dhunohet (për të mohuar...” (Nahl, 106)

 

Ibni Sadi transmeton një hadith prej Muhamed Ibni

Sirinit, ku thotë:

“Kur e takoi Resulullahu Ammarin, ky ishte duke qarë. Duke ia fshirë sytë Hz Resulullahu (s.a.a) i tha:

*Jobesimtarët të kanë futur në ujë dhe të kanë detyruar t'i deklarosh ato fjalë. Nëse të detyrojnë prapë, ti vepro njëjte." (Ibni Sadi në librin "Tabakat-ul Kabra")

 

Ibni Xheriri, Ibni Munziri, Ibni Ebi Hatemi dhe Bejhaki në “Sunen”-in e tij transmetojnë prej Ibni Abasit se komenti i ajetit 106 të sures Nahl është ky:

"Allahu ka bërë të qartë se do ta dënojë me një dënim të madh atë që ka besuar dhe pastaj ka mohuar. Nëse ndonjëri është i detyruar dhe me qëllim të shpëtimit nga armiku, të flasë atë që nuk e beson me zemër, për të nuk ka mëkat. Allahu do të kërkojë përgjegjësi për atë në çka i beson zemra e robit." (Sunen-i Bejhaki)

 

Prapë, Ibni Ebi Shejbe, Ibni Xheriri, Ibn Munziri dhe Ibni Ebi Hatemi transmetojnë një hadith, ku Muxhahiti thotë:

"Ky ajet është shpallur për një grup të banorëve të Mekës që e kishin pranuar besimin. Një grup prej sahabeve që ndodheshin në Medinë, u kishin shkruar një letër dhe në mes tjerash kishin shkruar:

'Shpërnguluni! Përderisa të shpërnguleni dhe të vini këtu, nuk do t'ju llogarisim si njërin prej nesh'. Dhe, ata vendosën që të shpërngulen. Sa u nisën për në Medinë, jobesimtarët e Mekës i kishin zënë dhe filluan t'i torturojnë. Padashur, këta u detyruan që të deklarojnë se janë jobesimtarë dhe zbriti ajeti "Ai që pas besimit të tij e mohon Allahun.....

(Durr-ul Mensur, v.2, f.178.)

 

Buhariu në përmbledhjen e tij të hadith-eve, te pjesa "Marrëdhëniet me popullin", ka regjistruar një rrëfim prej Ebi Derdas, ku thotë:

“Ne i qeshemi në fytyrë shumë fiseve, por zemra i mallkon" (Sahihi Buhari, v.7. f.102.)

 

Halebiu në “Sire"-në e tij ka regjistruar një hadith:

"Kur e pushtuan kështjellën e Hajberit, Hallaxh ibni Allaxha i tha Hz Resullulahut (s.a.a.): 'Ja Resulullah, unë kam në Mekë një familje nën mbrojtje dhe unë dëshiroj t'i vizitoj ata. A mund t'u tregoj atyre diçka në lidhje me ju'. Hz Resulullahu i dha leje t'u tregojë atyre çka të dëshirojë." (Sirei Halebijje, v.3, f.61.)

 

Imam Gazali në librin e tij "Ihja-ul Ulum, ka shkruar kështu:

"Parandalimi i derdhjes së gjakut të myslimanit është obligim. Nëse ndonjë mizor dëshiron ta bëjë këtë fshehtas, atëherë është obligim të gënjejmë me qëllim të shpëtimit të jetës së tij”.

 

Në librin “El Eshbahu Ven Nezair” të Xhelaletin Sujutit mund ta lexojmë këtë rrëfim:

“Është e lejueshme ngrënia e mishit të derrit kur na kanoset uria ose pirja e verës kur na kanoset etja dhe të deklarojmë pabesimin kur jemi të detyruar. Nëse tërë sipërfaqen e tokës e mbulojnë mallrat e ndaluara (haram) dhe nëse mallrat e lejuara pakësohen, atëherë është e lejueshme blerja e mallrave të ndaluara vetëm sa për nevojat elementare."

 

Ebu Bekir Razi në librin e tij “Ahkam-ul Kuran" shkruan:

“Në lidhje me ajetin e Takije-s ekziston një hadithi cili thotë: “Nëse keni frikë për jetën tuaj apo të ndonjë anëtari të familjes, atëherë është e lejueshme deklarimi i asaj që është e dashur për ata dhe të cilën nuk e besoni me zemër me qëllim të mbrojtjes së vetvetes. Kjo është e dëshirueshme edhe sipas kuptimit të jashtëm të ajetit.

Edhe shumica e dijetarëve e kanë pranuar këtë. Edhe Kutade ka thënë se është i lejuar deklarimi i të kundërtës së ajetit “Besimtarët mos t'i miqësojnë jobesimtarët në vend të Allahut”, në raste të takije-s. (Ahkam-ul Kuran, v.2, f.10)

 

Prapë, Buhariu në Sahihin e Tij ka regjistruar një hadith prej Kutejbe Ibni Saidit i cili ka transmetuar prej Sufjanit dhe ky prej Ibni Mukenderit, i cili thotë se Urve ibni Zubejrit i ka treguar Aisha këtë rrëfim:

“Një ditë, njëri kërkoi që të takohet me Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe Resulullahu tha: 'Jepini leje atij. Ai është djali dhe anëtari më i keq i fisit të tij. Ai hyri te Resulullahu dhe Resulullahu bisedoi me të në mënyrë të butë. Pastaj e pyeta Resulullahun: Ja Resulullah, në njërën anë ke thënë atë fjalë ndërsa në anën tjetër je sjellë but ndaj tij'. Atëherë Resulullahu u përgjigj:

'O Aishe, njeriu më i mirë tek Allahu është ai që ikën prej njerëzve që flasin keq" 

(Sahihi Buhari. v.7, f.81)

 

Është i mjaftueshëm vërtetimi i takije-s me këto informata që i kemi dhënë. Kemi parë se edhe Ehli Sunneti beson se takija është e lejueshme deri në ditën e Kiametit. Sikur që ka thënë Gazaliu, në disa vende është obligim të gënjejmë. Ose, sikur që pranon Ebu Bekir Razi se sipas pikëpamjes së shumicës së dijetarëve, është e lejueshme deklarimi i pabesimit në situata të vështira. Buhariu thotë se nuk është në kundërshtim me traditën e sahabeve qeshja në fytyrë dhe mallkimi me zemër. Sipas thënies së autorit të "Sire-i Halebij"-es, në raste të frikës për mallin apo për jetën tënde mund të deklarosh ndonjë fjalë fyese për Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe sipas Sujutit, nëse keni frikën e njerëzve është e lejueshme deklarimi i fjalëve që janë në kundërshtim me urdhrin e Allahut.

 

Atëherë, Ehli Sunneti nuk ka të drejtë t'i kritikojë Shiitët në lidhje me një besim, të cilin e shohin si të lejueshëm, madje edhe e transmetojnë si obligim në disa raste, dhe të cilit edhe vetë i besojnë. Besimi Shiit në lidhje me takije-n është i njëjtë me atë të Ehli Sunnetit. Vetëm se Shiitët e kanë përdorur takije-n më shumë se Sunnit-ët gjatë kohës së sundimit të pushteti Emevit dhe Abbasit, për shkak të dhunës dhe shtypjes që është përdorur ndaj tyre. Gjatë atyre shekujve,mjaftonte vetëm që të dihet se ndonjëri ushqen dashuri ndaj Ehli Bejtit dhe ai ishte i lejuar që të mbytet në mënyrë më mizore nga ana e udhëheqësve zullumqar.

 

Për këtë arsye, sipas urdhrit të Imamëve (a.s.) të tyre, ata kanë qenë të detyruar që të veprojnë sipas takije-s.

Transmetohet se Imam Sadiku (a.s.) ka thënë:

"Takije është feja ime dhe e baballarëve të mi”.

Në një hadith tjetër thuhet:

“Ai që nuk ka takije, nuk do të ketë as fe”.

 

Takije është një armë për largimin e rreziqeve që u kanosen Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, dhe miqve të tyre, si dhe për t'i mbrojtur jetët e tyre në rastet e kanosjes së rrezikut apo të torturimit, siç ishte rasti i torturimit të Ammar Jasirit për shkak të besimit të tij. Ehli Sunneti nuk ka pasur një problem të tillë, sepse në përgjithësi ata u janë nënshtruar udhëheqësve të shtetit në harmoni me kërkesat e tyre. Thënë në përgjithësi,pjesëtarët e mez-hebit të Ehli Sunnetit nuk janë marrë në përgjegjësi nga ana e udhëheqësve mizorë, nuk janë kërcënuar, torturuar apo të ngjashëm. Për këtë arsye,nuk është për t'u çuditur se ata e mohojnë takije-n dhe i kundërshtojnë ata që e zbatojnë atë. Mu për këtë arsye,sunduesit Emevit dhe Abbasit i kanë përbuzur Shiitët për shkak të këtij besimi, duke tentuar ta eliminojnë mbrojtjen e tyre.

 

Vetë Allahu Teala në Kuran ka urdhëruar këtë dhe e ka bërë të qartë gjykimin në lidhje me zbatimin e takije-s. Siç e cituam Buhariun, edhe vetë Hz Resulullahu (s.a.a.) ka vepruar sipas saj dhe i ka dhënë leje Ammarit që ta zbatojë nëse e torturojnë prapë, madje edhe të flasë fjalë të ndyta për Hz Resulullahun (s.a.a) nëse do nevoja.

 

Mbasi që edhe dijetarët Islamë kanë dhënë leje për përdorimin e saj, duke u bazuar në frymën e Kuranit dhe të Traditës, atëherë nuk ka kurrfarë kuptimi kritika drejtuar Shiitëve në lidhje me takije-n.

Shumë sahabe të mëdha e kanë përdorur takije-n në kohërat kur është dashur të mallkohet Hz Aliu (a.s.) dhe  kur janë mbytur njerëzit e pafajshëm nga ana e udhëheqësve zullumqarë si Muavija, Jezidi, Ibni Zijadi,

 

Haxhaxhi, Abdul Melik ibni Mervani e të ngjashëm.Sikur të kishim dashur t'i numërojmë takije-t e zbatuara nga ana e sahabeve, atëherë duhet të shkruajmë një libër tjetër. Por, el-hamdulil-lah, na mjaftojnë edhe argumentet e dijetarëve Sunnit të cilat i kemi transmetuar në lidhje me qartësimin e kësaj teme.

 

Mbasi që veç jemi këtu, nuk mund të mos e përmend një rrëfim në lidhje me këtë temë dhe ka të bëjë me një bisedë që është zhvilluar në mes meje dhe një dijetari të Ehli Sunnetit. Me dijetarin në fjalë u takova në aeroplan, ku të dy ishim të ftuar për të marrë pjesë në një konferencë Islame që organizohej në Angli.

 

Për dy orë të tëra sa zgjati rruga, kemi biseduar në lidhje me Shiitët dhe Sunnit-ët. Ky person ishte për bashkimin Islam dhe për këtë arsye ndjeva një simpati për të. Gjatë bisedës ai më tha se është koha që Shiitët t'i lënë anash disa besime që po e dëmtojnë bashkimin Islam. E pyeta “Cili për shembull?" Ai ma ktheu përgjigjen menjëherë: "Paj, për shembull muta (martesa e përkohshme) dhe takije". Sado që u mundova t'i shpjegoj se muta është një martesë e vlefshme dhe se takije është një leje e dhënë nga ana e Allahut, nuk ia arrita ta bind. Ai thoshte: "Të gjitha këto që thua janë të vërteta, por për të arritur deri te bashkimi Islam duhet t'i lëmë anash të gjitha këto”.

 

Unë u habita me logjikën e këtij personi, kur më tha se duhet t'i lëmë anash disa gjykime të Allahut, me qëllim të arritjes së bashkimit Islam. Prapë ia ktheva me të mirë: “Sikur të ishte siguruar bashkimi Islam në këtë mënyrë, unë i pari kisha pranuar një gjë të tillë."

 

Ateruam në aeroportin e Londrës. Unë isha duke ecur mbrapa tij. Duke i kontrolluar dokumentet, polici e pyeti për shkakun e ardhjes në Londër, ky iu përgjigj se ka ardhur për çështje shëndetësore. Ndërsa, unë i thashë se kam ardhur t'i vizitoj disa miq. Të dy kaluam kontrollin policor pa hasur në ndonjë problem, kuru afruam te vendi i kontrollimit të bagazhit, unë i thashë atij dijetari me zë të ulët: "A e ke parë se gjithmonë takija është një gjykim i dobishëm?" Ai më pyeti: "Si ashtu?" - I thashë: "Të dy e kemi gënjyer policinë. Unë thashë se erdha t'i vizitoj miqtë, ndërsa ti për çështje

shëndetësore, ndërsa ne kemi ardhur për të marrë pjesë në konferencë”. Pasi që u zu ngushtë, duke buzëqeshur më tha: "A nuk ka shërim për shpirtin tonë në konferencën Islame?”

Edhe unë duke buzëqeshur i thashë: “Ka edhe vizitë të miqve në konferencë”.

T'i kthehemi temës rishtazi. Takija nuk është një lloj i hipokrizisë, siç mëtojnë ta paraqesin Ehli Sunneti.

Përkundrazi, takije është vetë imani, sepse, hipokrizia e shfaq besimin përmes gjuhës dhe e fsheh pabesimin.

Ndërsa, takija e fsheh imanin dhe e shfaq përmes gjuhës pabesimin apo diçka që nuk beson. Në mes këtyre të dyjave ekziston një dallim i madh. Sa i përket dyfytyrëshit, Allahu ka thënë:

"E kur i takojnë ata që besuan thonë: “Ne kemi besuar!”

 

Por kur veçohen me djajtë (parinë) e vet u thonë: "Ne jemi me ju, ne vetëm jemi tallur (me besimtarët)” (Bekare, 14)

Pra, të treguarit haptas si besimtarë, ndërsa fshehtas si jobesimtarë, është hipokrizi. Në lidhje me takije-n thotë:

“Një njeri besimtar nga familja e faraonit që e fshihte besimin e vet, tha" (Gafir, 28)

 

Pra, të treguarit haptas të pabesimit ndërsa, mbajtja e fshehtë e imanit është takija. Ai që i takonte familjes së faraonit, e mbante të fshehur besimin ndërsa para popullit shfaqej si pjesëtar i fesë së faraonit. Besimin e mbante të fshehtë prej të gjithëve, përveç Allahut. Për këtë arsye, Allahu po e përmend atë dhe po na bën me dije se grada e tij është e lartë tek Allahu.

 

O lexues i nderuar, mos u mashtro më me shpifjet e bëra në vendet e rrejshme. Dëgjoni prej vetë Shiitëve në lidhje me besimin e takije-s. Në librin e tij “Akaid-ul Imamije”, Shejh Muhammed Muzaferi shkruan:

 

“Gjykimi i takije-s shprehet sipas frikës nga dëmi. Në mënyrë më të detajuar, kjo është sqaruar në librat e fikhut. Së fundi, takija nuk është obligim në çdo vend dhe në çdo gjendje. Ndonjëherë është e lejueshme, ndonjëherë është obligim mosveprimi sipas takije-s, p.sh., nëse deklarimi i së vërtetës llogaritet ndihmë ndaj fesë, shërbim ndaj Islamit dhe luftë në rrugën e Islamit, atëherë në këto raste është më e përshtatshme të mos e kursejmë mallin dhe jetën tonë. Ndonjëherë takija është e ndaluar. P.sh. nëse takija bëhet shkaktare e mbytjes së ndonjërit të ndershëm, ose ia hap rrugën e forcimit të pavërtetës, e shfaqjes së ngatërresave në fe, të dëmtimit të myslimanëve, devijimit të tyre, përhapjes së dhunës dhe të zullumit etj, atëherë në të gjitha këto raste është e ndaluar takija.

 

Posaçërisht nuk ka të bëjë me formimin e një organizate të fshehtë që për qëllim e ka qartësimin e fesë dhe të gjykimeve fetare ndaj jobesimtarëve, mendim të cilin e mëtojnë disa armiq të Shiitëve që nuk dëshirojnë ta kuptojnë realitetin. Si është e mundur një gjë e tillë? Kur kjo i kalon kufijtë e librave të shkruara nga ana e dijetarëve Shiitë në lidhje me çështjet fetare të gjykimeve, fikhut dhe të besimit."

Siç e pamë, takija nuk është hipokrizi, mashtrim, gënjeshtër dhe hile. Përkundrazi, është një gjykim të cilin na ka sjellë feja.

 

 

Muta është një martesë e përkohshme ose martesa e lidhur për një kohë të caktuar. Edhe në këtë martesë duhet të lexohen deklaratat (akd) nga të dy anët, njëjtë sikur gjatë vënies së martesës së përhershme. Për shembull, femra i thotë mashkullit se pranon të martohet me një mashkull për një kohë të caktuar dhe për një dhuratë të kurorës (mehr) së caktuar, dhe e lexon deklaratën e caktuar dhe pastaj edhe mashkulli do ta lexojë deklaratën e caktuar.

Femra do të lexojë:....

Dhe, mashkulli do të lexojë:....

Për të qenë kjo e vlefshme, duhet të plotësohen disa kushte si: Caktimi i dhuratës së kurorës, caktimi i qartë i kohëzgjatjes, pastaj femra nuk guxon të ketë kurorën e lidhur me ndonjë mashkull tjetër, të ketë të kryer periudhën e pritjes (iddet) ((Koha të cilën duhet të presë gruaja për të kaluar, kur shkurorëzohet ose i vdes burri. Gjatë kësaj kohe, gruaja nuk mund të lidhë as martesën e përhershme as të përkohshme.)dhe kushtet tjera që janë të cekura në librat e fikhut. Të interesuarit mund të orientohen për më tepër detaje.

 

Kur të përfundojë koha e caktuar sipas marrëveshjes, gruaja është e lirë për martesë, por, duhet të presë derisa të pastrohet dy herë (dy menstruacione), ose nëse në ndërkohë i vdes burri, duhet të presë katër muaj e dhjetë ditë. Pas përfundimit të martesës së përkohshme, gruas i mbetet dhurata e kurorës (mehr) dhe mashkulli më nuk ka për obligim t'ia sigurojë mjetet e jetesës. Nëse lind ndonjë fëmijë prej kësaj martese, atëherë do t'i takojnë të gjitha të drejtat sikur fëmijës së lindur prej martesës së përhershme, e që janë trashëgimia, sigurimi i mjeteve të jetesës, si dhe të drejtat tjera materiale dhe shpirtërore, dhe ky djalë i takon babait. Kjo është në pika të shkurtra - martesa e përkohshme ose muta. Sikur që po vërejmë, kjo nuk ka të bëjë fare me marrëdhëniet jashtëmartesore, siç mëtojnë ta paraqesin disa.

 

Si Shiitët, ashtu edhe Sunnit-ët janë të pajtimit se martesa e muta-së është legalizuar me shpalljen e ajetit të 24-të të sures Nisa, ku Allahu thotë:

"Nuk është mëkat që pas dhuratës së caktuar të lidhni marrëveshje. All-llahu vërtet është shumë i dijshëm dhe i urtë".

 

Po ashtu, Shiitet dhe Sunnit-ët janë të pajtimit se Hz Resulullahu (s.a.a.) ka lejuar martesat e tilla dhe se në kohën e tij janë lidhur martesat e përkohshme.

Ajo çka nuk mund të pajtohen Shiitëtë dhe Sunnit-ët është se a është anuluar apo ende vlen ky gjykim. Sipas Ehli Sunnetit gjykimi është anuluar dhe martesa e përkohshme është e ndaluar (haram) dhe, sipas tyre këtë e ka anuluar Sunneti Nebevi-u, jo Kurani.

 

Sipas Shiitëve, gjykimi i cekur nuk është anuluar dhe është i vlefshëm deri në Ditën e Kiametit. Atëherë, mosmarrëveshja ka të bëjë me anulimin apo me mosanulimin e gjykimit të lartpërmendur.Argumenti i Shiitëve për vlefshmërinë e këtij ajet është ky:

"Te ne nuk ka arritur ndalesa e muta-së. Imamët(a.s.) e Ehli Bejtit kanë thënë se është i vlefshëm gjykimi i sjellë nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.). Sikur ta kishte anuluar Hz Resulullahu (s.a.a.) këtë gjykim që përmendet në Librin e Allahut, atëherë më së pari kishte dëgjuar dhe e kishte bërë të qartë i pari prej Imamëve të Ehli Bejtit, Hz Aliu (a.s.). Ata janë njëri prej dy amaneteve të Hz Resulullahut (s.a.a).

 

Kjo është përmbajtja e çështjes me fjalë të shkurtra. Siç dëshmojnë edhe dijetarët e Ehli Sunnetit, gjykimin e qëndrueshëm në Kuran e ka anuluar kalifi i dytë, Ymeri. Duke u bazuar në ishtihadin e tij, ai e ndaloi këtë martesë. Ndërsa, ne nuk mund të pranojmë ndalesën e një gjykimi hyjnor për shkak të ixhtihadit personal të Ymerit. Arsyetimi i Shiitëve në lidhje me vazhdimin e vlefshmërisë së muta-së është ky:

"Sipas mënyrës se si është dëshmuar, kjo është një fjalë e sigurt dhe e saktë. Ajo çka kërkohet prej çdo myslimani është pasimi i gjykimeve të Allahut dhe të Hz Resulullahut (s.a.a), dhe nuk duhet lejuar kalimin e personave tjerë përpara Kuranit dhe Traditës, pa marrë parasysh gradat e tyre”.

 

Kur është fjala për Ehli Sunnetin, ata thonë se muta-ja është e lejuar me Kuran, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka dhënë leje për këtë dhe sahabet e kanë praktikuar, por mbas Hz Resulullahut (s.a.a.) është anuluar dhe nuk e dinë me siguri se kush e ka ndaluar këtë. Disa thonë se këtë e ka ndaluar Hz Resulullahu (s.a.a) para se të ndërrojë jetë, disa tjerë thonë se Ymer ibni Hatabi e bëri këtë dhe mëtojnë se fjala e Ymerit është ishtihad. sepse, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Përqafojeni Sunnetin tim dhe të Hulefai Rashidinëve që do të vijnë mbas meje dhe shtrëngojeni fortë atë me dhëmbë."

 

Duke pretenduar zbatimin e sunnetit të Ymerit si një sunnet të duhur, Ehli Sunneti e pranoi ndalesën e Ymerit në lidhje me muta-në dhe ne nuk kemi asnjë fjalë në lidhje me këtë pikëpamje të Ehli Sunnetit. Kjo nuk është asgjë tjetër, veçse një fanatizëm dhe një vështirësi. Përndryshe, cili mysliman mund ta pranojë fjalën e një muxhtehidi i cili ndonjëherë gabone ndonjëherë ia qëllon, dhe ta lë anash fjalën e Allahut dhe Resulit të Tij? Pasi që ky qëndrim nuk përputhet me gjykimin e qartë të Kuranit dhe Traditës dhe nuk është një vendim i prerë dhe i qartësuar mirë, atëherë ajo përfshihet nga gjykimi i ajetit të 36-të të sures Ahzab:

“Kur Allahu dhe i dërguari i Tij vendosin për një çështje, nuk i lejohet më asnjë besimtari dhe asnjë besimtareje që të veprojnë sipas mënyrës së vet. E kush e kundërshton Allahun dhe të dërguarin e Tij, ai është larguar shumë larg së vërtetës”.

 

Ai që nuk pajtohet me mua në lidhje me këtë pikëpamje, le t'i drejtohet Kuranit, Sunneti Nebevi-ut dhe koncepteve të njohura të sheriatit Islam. Kurani, në ajetin e lartpërmendur, e ka qartësuar në mënyrën më të mirë këtë çështje. Në Kuran ka edhe ajete tjera që na bëjnë me dije për devijimin e atyre që nuk e përqafojnë Kuranin dhe Sunneti Nebevi-un.

Sa i përket Sunneti Nebevi-ut, edhe këtu kemi shumë argumente, por do të kënaqemi vetëm me këtë fjalë të Hz Resulullahut (s.a.a.)

“Atë çka ka lejuar Muhamedi, do të jetë i lejuar deri në Kiamet; atë çka ka ndaluar Muhammedi do të vlejë deri në Kiamet”.

 

Sipas kësaj, askush nuk ka të drejtë të ndalojë ose të lejojë diçka që është vendosur nga ana e Allahut ose Resulit të Tij. Mbas gjithë këtyre argumenteve kundër sjelljeve dhe ishtihadeve të muxhtehidëve të cilët i anulojnë gjykimet që përmbahen në Kuran dhe në Sunnet, dhe që mundohen të na bindin edhe neve, ne nuk kemi tjetër përgjigje për ata veçse ajetin e Kuranit:

"A po polemizoni me ne për Allahun, e Ai është edhe Zoti i juaj edhe Zoti i ynë? Ndërsa veprat tona janë për ne, e për ju veprat tuaja! Dhe ne sinqerisht i jemi besnik Atij."(Bekare, 139)

 

Ata që e sjellin këtë argument, e konfirmojnë pikëpamjen Shiite se muta është e qëndrueshme me Kuran dhe me Sunnet, dhe se kjo llogaritet si një udhëzim për vëllezërit tanë Sunnijë. Atëherë, kemi të bëjmë me ata që mëtojnë gjykimin e muta-së përmes hadith-eve të Hz Resulullahut (s.a.a.). Sado që Muslimi ka transmetuar se Hz Resulullahu (s.a.a.) e ka anuluar muta-në, fjalët e këtij grupi të njerëzve janë kontradiktore dhe nuk bazohen në ndonjë argument të sigurt. Sikur të ishte ndaluar një gjë e tillë gjatë kohës së Hz Resulullahut (s.a.a.) atëherë nuk do ta mund ta aplikonin muta-në gjatë kohës së kalifatit të Ebu Bekrit dhe gjatë një pjese të kalifatit të Ymerit, të cilin fakt na e vërteton edhe vetë Muslimi në “Sahih”-in e tij. Thënë ndryshe, nëse Hz Resulullahu (s.a.a.) do ta kishte ndaluar muta-në, atëherë këtë ndalesë është dashur ta dinë sahabet që kanë jetuar mbas Hz Resulullahut (s.a.a.).

“Eta thotë: Ishte kthyer Xhabir ibni Abdullahu dhe shkuam për ta vizituar. Pyetëm në lidhje me disa veprime që kishin të bënin me Umren dhe pastaj u përmend edhe muta-ja. “Po, ne e kemi aplikuar atë gjatë kohës së Resulullahut, Ebu Bekrit dhe Ymerit. " (Sahihi Muslim, v.4. f.158)

 

Sikur të kishte ndaluar muta-në Hz Resulullahu (s.a.a.), nuk do të ishte i drejtë aplikimi i saj gjatë kohës së Ebu Bekrit dhe të Ymerit. Domethënë, realiteti qenka që Hz Resulullahu (s.a.a.) as nuk e ka anuluar dhe as nuk e ka ndaluar një gjë të tillë. Edhe Buhari na dëshmon se Ymeri është ai i cili e ndaloi muta-në.

"Transmeton Museddedi prej Jahjasë, Jahjaja prej Imran Ebu Bekrit, ky prej Ebu Rexhasë dhe ky prej Imran Ibni Husajnit:

“Ajeti i muta-së është shpallur në Librin e Allahut. Ne kemi vepruar sipas saj bashkë me Resulullahun.Nuk u shpall ndonjë ajet tjetër që do ta ndalonte atë. Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk e ndaloi atë përderisa ishte në këtë jetë. Pastaj, u paraqit njëri dhe foli sipas pikëpamjes së tij. Muhamedi ka thënë se ky ishte Ymeri." (Sahihi Buhari, v.5 f.158)

 

Lexues i nderuar! Siç po e vëren, sahabet kanë deklaruar në mënyrë të qartë se Hz Resulullahu (s.a.a.) nuk e ka ndaluar muta-në përderisa ishte në këtë jetë.Këtë ndalesë, ky sahabe ia atribuon Ymerit dhe nuk përmbahet për të thënë se është vepruar në këtë mënyrë për shkak të gjykimit të Ymerit.

 

Në një vend tjetër Xhabir ibni Abdullah el Ensari thotë:

"Përderisa e ndaloi muta-në Ymeri, për shkak të asaj çka i kishte ndodhur Amr Ibni Hurejsit, ne e aplikonim atë edhe përmes një grushti të hurmave dhe një sasie të miellit." (Sahihi Muslim, v.4.6.131)

 

Prej kësaj mund të kuptojmë se disa sahabe e përkrahnin pikëpamjen e Ymerit. Kjo nuk është për t'u çuditur. Edhe gjatë ngjarjes së "Fatkeqësisë së ditës së enjte”, disa sahabe e përkrahnin pikëpamjen e tij kur thoshte për Hz Resulullahun (s.a.a.) se:

 

“Është në agoni dhe nuk di çka flet. Neve na mjafton Libri i Allahut”.

 

Kur e kanë përkrahur Ymerin në një çështje aq delikate,pse të mos e përkrahin atë edhe në këtë gjykimin e tij?

Ta dëgjojmë tani njërin prej sahabeve të tilla:

"Unë isha afër Xhabir Ibni Abdullahut. Erdhi njëri dhe tha se Ibni Abbasi dhe Ibni Zubejri kanë rënë në mosmarrëveshje në lidhje me çështjen e dy muta-ve (Muta-ja e Haxhit dhe muta-ja e grave). Xhabiri tha:

*Ne e kemi aplikuar atë bashkë me Resulullahun, por Ymeri i ndaloi ato dhe ne më nuk e përsëritëm”.

 

Për këtë arsye, unë personalisht besoj se me qëllim të përforcimit të mënyrës së veprimit të Ymerit dhe të anashkalimit të vërejtjeve të mundshme ndaj tij,ndalesën dhe anulimin e muta-së ia kanë atribuuar Hz Resulullahut (s.a.a.). Përndryshe, as nuk mund të mendohet që Hz Resulullahu (s.a.a.) kë bërë një veprim të tillë, sepse, ne nuk kemi hasur në ndonjë gjykim të cilin e ka lejuar Allahu dhe të cilin e ka ndaluar Hz Resulullahu (s.a.a). Madje, edhe nëse themi se Hz Resulullahu (s.a.a.) e ka ndaluar këtë, atëherë më i afërmi i tij dhe ai që i dinte më mirë se të gjitha gjykimet e fesë, Hz Aliu (a.s.), nuk do të kishte folur të kundërtën. Hz Aliu (a.s.) thotë:

“Muta është një mëshirë, të cilin Allahu u ka dhënë robërve të Tij. Sikur të mos e kishte ndaluar atë Ymeri,i devijuari kur nuk do të kishte bërë zina”.

(alebiu në tefsirin e tij “El Kebir” dhe Taberi në tefsirin e tij"El Kebir" te komentimi i ajetit të muta-se)

 

Edhe vetë Ymeri me gojën e tij nuk ia ka atribuuar ndalesën Hz Resulullahut (s.a.a.), përkundrazi, ai ka thënë haptas;

"Dy muta kanë qenë të lejuara në kohën e Resulullahut; unë i ndaloj këta dy muta dhe do t'i dënojë ata që i aplikojnë ato. Këto janë: muta-ja e haxhit dhe e grave".

(Fahri Razi në tefsitin e tij "El Kebir" te komentimi i ajetit të muta-së. Edhe Ahmed ibn Hanbeli transmeton një hadith të tillë.)

 

Ahme ibni Hanbeli në “Musned”-in e tij ka cekur se Ehli Sunneti është një kontradiktë e madhe në lidhje me këtë çështje, duke thënë se disa e pranojnë dhe veprojnë sipas ndalesës së Ymerit dhe disa të tjerë thonë se e pasojnë urdhrin e Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me lejimin e saj. Në një hadith të cilin e ka regjistruar Ahmed ibn Hanbeli, shkruan:

"Ibn Abbasi tha: “Hz Resulullahu (s.a.a.) ka aplikuar muta-në', ndërsa Urve Ibni Zubejri tha: 'Ebu Bekri dhe Ymeri e kanë ndaluar muta-në'. Atëherë Ibni Abbasi pyeti: Çka po thotë ky Urve?". Njëri i pranishëm tha: „Po thotë se e paskan ndaluar Ebu Bekri dhe Ymeri". Atëherë Ibni Abbasi tha: „Unë besoj se ky popull do të shkatërrohet së shpejti. Unë them: "Ka thënë Resulullahu ata po më thonë: E kanë ndaluar Ebu Bekri dhe Ymer." (Musnedi Ahmed Ibni Hanbel, v.1, 1.337)

 

Duke iu nënshtruar Ymerit, Ehli Sunneti ka vepruar me të kundërtën e asaj se si ka vepruar dhe lejuar Hz Resulullahu (s.a.a.) në lidhje me çështjen e muta-së së grave dhe të Haxhit. Të cekim këtu edhe qëndrimin e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, të cilët nuk e kanë pranuar pikëpamjen e Ymerit për ndalesën e muta-së, duke thënë se ato janë të vlefshme deri në Ditën e Kiametit.

Krahas kësaj, edhe disa dijetarë të Ehli Sunnetit e kanë pranuar si të lejueshme muta-në dhe kanë besuar se është e lejuar. Njëri prej tyre është Shejh Tahir Ibni Ashur, që është rektori i Universitetit “Ez Zejtuni” të Tunisit, i cili në tefsirin e ajetit të muta-së ka shënuar se muta-ja është e lejueshme." 

(Tahir ibni Aşur'un në tefsirin e tij “Et Tahriru vel T'envir”V.3, f.5.)

 

Edhe dijetarët tjerë duhet t'i kushtojnë një kujdes të veçantë kësaj çështjeje duke e lënë anash fanatizmin dhe duke mos i marrë parasysh kritikat e kundërshtarëve.

Prej kësaj teme të shkurtër në lidhje me muta-në, mund të kuptojmë se kundërshtimi i Ehli Sunnetit ndaj Shiitëve nuk bazohet në asnjë argument, por përkundrazi argumentet përkrahin pikëpamjen Shiite.

Në lidhje me këtë, çdo mysliman duhet të ketë ndërmend fjalën e Hz Aliut (a.s.): “Muta është një mëshirë, të cilën Allahu ua ka dhënë robërve të Tij”.

 

Cila mëshirë mund të jetë më e rëndësishme se kjo?

Vetëm me aplikimin e këtij gjykimi mund të shuhet zjarri i epshit i cili njeriun, qoftë mashkull apo femër, e sjell në nivelin e një shtaze.

Posaçërisht, këtë duhet ta dijë rinia: Dënimi i caktuar i Allahut për kryerjen e zinasë, qoftë mashkull apo femër, është i dyllojtë, ose goditja me kamxhik ose mbytja duke e gjuajtur me gurë (rexhm), e që varet nga rasti. Ndërsa, Ai është krijuesi i dëshirave të epshit dhe Ai i di më së miri rrugët e plotësimit të tyre. Pa e hapur rrugën e mëshirës, Ai nuk ia cakton dënimin e rëndë robit të Tij. Për këtë arsye, I Gjithëmëshirshmi dhe Mëshirëploti ia ka lejuar muta-në robërve të Tij, që të mos kryejë zina askush, përveç atij që është plotësisht i devijuar.

Së fundi, edhe për vjedhësin ka urdhëruar që t'i pritet dora e tij, por në anën tjetër ka urdhëruar plotësimin e nevojave të të varfërve, në mënyrë që asnjëri to mos kryejë ndonjë vjedhje përveç atij që është plotësisht i devijuar.

 

 

Pikëpamja e falsifikimit apo e shtrembërimit të Kuranit është një pikëpamje të cilën nuk mund ta pranojë asnjë Mysliman, qoftë ai Shiit apo Sunnit, sepse, zotëruesi i Madhështisë dhe i Famës ka qartësuar se vetë Ai do ta mbrojë Kuranin:

"Ne me madhërinë Tonë e shpallëm Kuranin dhe Ne gjithsesi jemi mbrojtës të tij” (Hixhr, 9)

 

Askush nuk mund ta mënjanojë as ta shtojë as një shkronjë të vetme. Kurani është muxhiza (mrekullia) e përhershme e Hz Resulullahut (s.a.a.). Ai është Libri i zbritur nga Allahu i Urtë dhe Lavdërues; atij nuk mund t'i afrohet e pavërteta as nga para as nga mbrapa.

 

Përveç kësaj, shtrembërimin e Kuranit nuk e pranon as historia Islame dhe as mënyra e vazhdueshme e jetesës shekullore të myslimanëve, sepse, shumica e sahabeve bashkë me fëmijët e tyre garonin në mes veti se kush do ta ruajë më mirë Kuranin duke e mbajtur në mend të tërin (hifz). Kështu që, është i pamundur shtrembërimi i tij nga ana e ndonjë personi, grupi apo pushteti. Nëse i shëtisim të gjitha shtetet, prej Lindjes deri në Perëndim dhe prej Veriut deri në Jug, do të vërejmë se Kurani është i njëjtë në të gjitha vendet, dhe as nuk bëhet fjalë për shtimin apo mungesën e tij. Sado që Myslimanët janë përçarë në grupe dhe mez-hebe të ndryshme,

 

Kurani është baza e tyre e sigurt që i bashkon të gjithë në një vend të përbashkët. Në lidhje me Kuranin, nuk ekziston asnjë kontradiktë në mesin e Ummetit Islam; kontradikta ekziston vetëm në lidhje me interpretimin dhe kuptimin e tij.

T'i akuzosh Shiitët për shtrembërimin e Kuranit është një akuzë e pakuptimtë. Diçka e tillë nuk ekziston në besimin Shiit. Shiitët besojnë se Kurani qëndron shumë larg prej të gjitha llojeve të shtrembërimeve dhe i gjithë besimi Shiit bazohet në Kuran. Këtë e kanë pranuar unanimisht edhe të gjithë dijetarët Shiitë. Në lidhje me këtë temë, autori i librit “Akakid-ul Imamije",

 

Shejh Muzafferi thotë:

"Ne besojmë se Kurani është shpallje nga ana e Allahut që ka zbritur te gjuha e Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe aty ka shpjegim për gjithçka. Kurani është një mrekulli e përhershme e Hz Resulullahut (s.a.a.), përpara të cilit njerëzit e kanë ndier veten të pafuqishëm për nga retorika, oratoria, zotësia e lartë dhe vërtetësia.

As nuk mund të bëhet fjalë për shtrembërimin e tij. Kuranin, që e kemi sot në dorë dhe të cilin e lexojmë, është po ai Kuran që i ka zbritur Hz Resulullahut (s.a.a.). Ai që mëton të kundërtën, ose e ka humbur mendjen ose është duke shkuar mbas ndonjë loje mashtruese. Synimi i tillë është shumë larg prej të vërtetës dhe të të udhëzuarit. Nuk ka gjasa që e pavërteta të depërtojë në Kuran as nga para dhe as nga mbrapa."

 

Veçmas, është e ditur se në të gjitha vendet ku jetojnë Shiitët gjykimet e fikhut gjenden para syve të të gjithëve. Sikur të kishin ata ndonjë Kuran tjetër,sigurisht që do të ishte bërë e njohur për ata. Kurrë nuk do të harrojë vizitën time të parë në një vend Shiit dhe kur isha nën ndikimin e thashë e thënave të këtilla. Me entuziazëm e hapja çdo Kuran që e shihja kudo, duke u përpjekur ta gjeja Kuranin e imagjinuar Shiit.

 

Dalëngadalë imagjinata e tillë tretej dhe më vonë kuptova se ky ishte vetëm një trillim i shpikur me qëllim të nxitjes së urrejtjes ndaj Shiitëve.

Shkaktari i drejtimit të akuzave ndaj Shiitëve është Muhamed Taki Nuri, i cili ka vdekur në vitin 1320 dhe i cili është autor i librit “Fasl-ul Hitab Fi Isbati Tahrifi Kitabi Rabb-il Erbab”. Personi në fjalë ishte Shiit. Disa njerëz mundohen ta ngarkojnë përgjegjësinë e këtij libri në shpinën e Shiitëve, ndërsa, kjo është në kundërshtim me drejtësinë, sepse, sa e sa libra janë shkruar ku e vërteta dhe e pavërteta janë bashkuar në një vend dhe e shprehin vetëm pikëpamjen e autorit. Libra të tilla nuk janë shkruar vetëm në mesin e Shiitëve, por mund të gjinden në të gjitha grupet dhe mez-hebet Islame. Athua mund t'i ngarkohet Ehli Sunnetit përgjegjësia e drejtorit të literaturës Arabe, Taha Hysejni, për shkak të librit të tij “Kurani dhe poezia e xhahilijetit”? Apo ndoshta, pasi që në librin e përmbledhjeve të hadith-eve të Buhariut dhe të Muslimit janë regjistruar hadith-e që thonë se Kurani është i shtrembëruar, athua është e mundshme të themi se ai është besimi i Ehli Sunnetit." 

(Përndryshe libri “Fast-ul Hitab", nuk ka kurrfarë vlere në pikëpamjen Shiite. Dhe, çështja e shtimit apo e mungimit të Kuranit zë vend edhe në librat burimorë të Ehli Sunnetit të Buharitu, si p.sh. “Sahih”-u i Buhariut dhe "Musned"-i i

Ahmedit)

 

Prapëseprapë, duke mos dashur ta kthejmë të keqen me të keqe, ne nuk do t'i bëjmë këto akuza ndaj Ehli Sunnetit. Në lidhje me këtë temë, ka folur shumë bukur Ustad Muhammed el Medini, Dekani i degës së fikhit Islam të Universitetin El Ah-zar të Kajros, i cili ka thënë:

“Kur të vijmë te çështja e shtimit apo e mungimit të Kuranit, diçka e tillë nuk ekziston. Kjo është diçka që është regjistruar edhe në librat tanë edhe të atyre.

Dijetarët e të dy grupeve, të cilët e kanë hulumtuar të vërtetën, i kanë klasifikuar këto hadith-e si të dobëta.

 

Sipas kësaj, as në Ehli Sunnet, as në Imamije si dhe te Zejdijet nuk ekziston një besim i tillë. Nëse ndonjëri dëshiron t'i lexojë disa prej këtyre hadith-eve të dobëta,mjafton t'i referohet librit të Sujutit "EI Itkan Fi Ulum- il Kuran”.

 

Në vitin 1498, një dijetar nga Egjipti i ka mbledhur të gjitha hadith-et e dobëta, të shpifura dhe të pasakta prej librave burimorë të Ehli Sunnetit dhe i botoi në një libër me titull “El Furkan”. Universiteti i Az-harit kërkoi nga qeveria që ta ndalojë atë libër duke arsyetuar aspektet e ngatërresës përmes argumenteve shkencore.

 

Qeveria e pranoi kërkesën e Universitetit dhe e ndaloi librin në fjalë. Autori i librit u ankua ndaj organeve qeveritare, por nuk kishte dobi prej saj. Nëse një person shkruan një libër dhe i regjistron hadith-et e zgjedhura nga përmbledhjet e hadith-eve të Ehli Sunnetit, athua mund të themi se ai person e ka mohuar shenjtërinë e Kuranit ose e ka shtrembëruar atë?"

E njëjta vlen edhe për Shiitët. Pra, ekzistojnë edhe në librat tanë hadithe të tilla në lidhje me shtrembërimin e Kuranit. Në lidhje me këtë, një dijetar i madh Shiit me emrin Allame Ebu Fazl ibni Hasan et Taberi në tefsirin e tij me titull “Mexhmaul Bejan Fi Ulum-il Kuran” shkruan:

“Kur është fjala për shtimin e Kuranit, ky është një mëtim i gabuar dhe Ummeti Islam është unanim në lidhje me këtë. Kur është fjala për mungimin e Kuranit, edhe pse e kanë transmetuar këtë disa prej sahabeve të padijshëm Shiitë dhe Sunnitë, pikëpamja e drejtë e mez-hebit tonë është se nuk mungon asgjë në Kuran. Këtë e konfirmon edhe dijetari Shiit i shekullit të katërt, Sejjid Murteza (r.a.), i cili ka sjellë shpjegime të mjaftueshme në librin e tij “Pyetjet dhe përgjigjet në lidhje me shtrembërimin”. Në këtë libër tregon për origjinalitetin e Kuranit përmes ngjarjeve që janë shfaqur në histori, librave të famshëm, poezive Arabe dhe vendeve të ndryshme. Pra, sa i përket vërtetësisë së tij, nuk kemi asnjë dyshim, e posaçërisht, nëse i shtojmë kësaj edhe vëmendjen e veçantë që i është kushtuar mbajtjes në mend të tërë Kuranit dhe leximit të tij përmes rregullave, atëherë mbrojtja e tij është e pakrahasueshme me mbrojtjen e çfarëdo gjësendi tjetër.

 

Kurani përfaqëson muxhizen e Pejgamberit dhe burimin e gjykimeve fetare. Dijetarët Islamë i kanë dhënë rëndësi të posaçme mbrojtjes dhe memorizimit të tij. Madje, i kanë regjistruar edhe pikëpamjet në lidhje me leximin, lakimin, shkronjat dhe ajetet. Kush mund të mëtojë shtimin apo mungimin e Kuranit, mbas gjithë këtyre interesimeve të treguara ndaj tij"

(Artikulli i drejtorit të degës së Fikhut Islam në Univeristetin El Ez-her, Ustad Muhammed el-Medini në gazetën periodike "Risalet-ul Islam", viti 11, no 4, f. 382 dhe 383)

 

Për të pasur të qartë lexuesit e ndershëm se akuzat për shtrembërimin e Kuranit duhet t'u dedikohen më tepër Sunnit-ëve, do të cek disa hadith-e që zënë vend në burimet e përmbledhjeve të hadith-eve; përndryshe, kjo ishte tema që më nxiti t'i analizoj dhe t'i rishqyrtoj të gjitha besimet e mia. Sepse, duke u munduar për t'i dhënë vërejtje Shiitëve në lidhje me këto akuza, ata më thoshin se ata distancoheshin prej gjërave të tilla dhe se ato akuza dhe kritika janë të vlefshme më tepër për mua sesa për ata.

 

Dijetarët Sunnitë, Taberani dhe Bejhaki e kanë regjistruar këtë hadith:

"Kurani kishte edhe dy sure tjera, dhe njëra prej tyre ishte:

 

Bismil-lahir-rahmnir-rahim

Me të vërtetë kërkojmë ndihmën tënde. Ty të pendohemi. Ty të falënderojmë për të gjitha të mbarat.

Ty nuk të mohojmë. Largohemi prej atij që Të bën padrejtësi".

 

Dhe, sureja e dytë është kjo:

"Bismil-lahirr-rrahmanirr-rrahim

O Allah, vetëm ty të adhurojmë. Për Ty e falim namazin. Ty të bëjmë sexhde. Bëjmë përpjekje për të arritur gjer te Ti dhe Ty të nënshtrohemi. Shpresojmë në mëshirën Tënde dhe frikohemi prej dënimit Tënd të vërtetë. Me të vërtetë, dënimin Tënd do ta shijojnë jobesimtarët"

 

Këto dy sure i ka regjistruar Ragibi në librin e tij “El Muhazarat” me emrin “Suret e dy kunuteve (Kunut është duaja që lexohen në këmbë, mbasi ta përfundojmë rekatin e dytë para se të shkojmë në ruku)

Ymer Ibni Hatabi i ka lexuar këto dy sure në kunut. Këto sure mund të gjenden në Kuranin e Ibni Abbasit dhe Zejd Ibni Sabitit.(Sujuti në “El-Itkan” dhe “Ed-Durr-ul Mensur”)

 

Ahmed Ibni Hanbeli ka regjistruar hadith-in të cilin e transmeton Ubej Ibni Kabi:

“Ubej Ibni Kabi parashtroi pyetjen: 'Sa ajete lexoni ju në suren Ahzab? Ai u përgjigj: 'Përafërsisht shtatëdhjetë'. Ubej Ibni Kabi tha: 'Unë e lexoja atë me Resulullahun dhe ishte sa sureja e Bekares, apo më shumë. Aty ndodhej edhe ajeti i Rexhmit. (Musned, Ahmed ibni Hanbel. v.5. f.132))

 

Siç po vërejmë, dy suret e përmendura të cilat i transmeton Taberani dhe Bejhaki dhe që janë të regjistruara në librat "El Itkan" dhe "Dur-ul Mensur"të Sujutit, nuk përmbahen në Kuran. Sipas kësaj na del se Kurani të cilin e kemi në dorë është i mangët prej dy sureve që përmbahen në Kuranin e Ibni Abbasit dhe në Kuranin e Zejd ibni Sabitit, dhe se ekzistojnë edhe Kuranë të tjera.

 

Dy suret e lartpërmendura i lexojnë disa Sunnit-ë në namazet e tyre. Edhe unë isha njëri prej atyre që e kishin mbajtur në mend këto dy sure dhe i lexoja gjatë kunutit të namazit. Por, sa i përket hadith- it të dytë, të cilin e transmeton Ahmedi, sures Ahzab i mungon 54 e saj, sepse, sureja Bekare i ka 286 ajete, ndërsa sureja Ahzab 73 ajete, dhe nëse e ndajmë Kuranin sipas hizbeve (Një e katërta e Xhuz-it të Kuranit. Kurani përbëhet prej 30 Xhuzeve (shën. i përkth.))

  do të shohim se sureja Bekare përmban më shumë se pesë hizbe, ndërsa sureja Ahzab llogaritet vetëm një hizb. Pra, nëse e bashkojmë thënien e Ubej ibni Kabit! "Unë e lexoja suren Ahzab me Resulullahun dhe ajo ishte sa sureja e Bekares”, me faktin se ky ishte njëri prej hafizëve më të shquar gjatë kohës së Hz Resulullahut (s.a.a) dhe Ymeri e kishte zgjedhur atë që të falë si Imam namazin e teravisë atëherë kjo do të na zgjojë një dyshim dhe një çudi te ne.

 

Ahmed ibn Hanbeli në “Musned”-in e tij, transmeton një hadith prej Ubej ibn Kabit: (Musnedi Ahmed. v.5, f.131)

“Resulullahu (s.a.a.) ka thënë: “Allahu të ka urdhëruar leximin e Kuranit'; dhe pastaj lexoi këtë:

'Jobesimtarët e Ehli Kitabit...' dhe brenda kësaj sureje i lexoi edhe këto: 'Sikur të kishte kërkuar i biri i njeriut një fushë me pasuri dhe t'i plotësohet dëshira e tij, pastaj të kërkojë të dytin dhe edhe kjo t'i jepet, atëherë do ta kërkojë edhe të tretin. Barkun e birit të njeriut do ta ngijë vetëm dheu. Allahu do ta pranojë pendimin e atyre që pendohen. Feja më e sigurt dhe më e drejtë tek Allahu është feja Islame, jo Krishterimi, Hebraizmi apo Pabesimi. Çdokush që bën një punë të mbarë, nuk do të mbetet pa shpërblim".

 

Edhe Hafiz Ibni Asakiri në librin e tij “Historia”, në lidhje me Ubej Ibni Kabin shkruan:

"Ebu Derda bahkë me një grup njerëzish nga Shami (Siria) shkuan në Medinë dhe në prani të Ymerit e lexuan këtë ajet: “Kur ta vendosin jobesimtarët në zemrat e tyre fanatizmin e xhahilijetit dhe nëse edhe ju vendosni në zemrat tuaja fanatizmin sikur ata, atëherë Mesxhidi Harami do të përfshihet nga trazira dhe turbullira'. Atëherë Ymeri tha: 'Kush ju mësoi juve ta lexoni këtë ajet në këtë mënyrë?'- Ata thanë: 'Ubejj Ibni Kabi'. Ymeri e thirri Ubejin dhe u tha atyre që ta lexojnë para tij. Mbasi që i dëgjoi ata, Ubeji i tha Ymerit: 'Po, unë u kam lexuar atyre në këtë mënyrë'.

Atëherë Ymeri i tha Zejdit Ibni Sabitit: 'Lexoje edhe ti'. Zejdi lexoi sikur që lexonte populli (ose me fjalë tjera, ai qartësoi se leximi i tyre nuk përmbahet në Kuran). Atëherë Ymeri tha: 'O Allah, unë nuk njoh tjetër lexim përveç leximit të Zejdit'. Ubej Ibni Kabi u përgjigj: 'O Ymer, betohem në Allahun dhe këtë e di edhe ti, se unë kam qenë në praninë e Resulullahut ndërsa këta nuk kanë qenë prezentë. Unë e kam parë Resulullahun, ndërsa këta nuk e kanë parë. Betohem në Allahun se nëse ti dëshiron, unë do të fshihem në shtëpi deri sa të vdes dhe nuk do ta mësojë më asnjërin me këtë lexim'. Atëherë, Ymeri tha: 'O Allah, na fal neve.Allahu të ka dhënë ty dituri dhe mësoje popullin me atë dituri."

 

Në një rrëfim tjetër thuhet:

“Një ditë Ymeri dëgjoi një të ri duke lexuar një ajet në këtë mënyrë: 'Pejgamberi është më i afërmi i besimtarëve. Gratë e tija janë nënat e tyre dhe, ai është babai i tyre.' Ymeri i dha vërejtje atij, ndërsa i riu iu përgjigj: “Në Kuranin e Ubej Ibni Kabit shkruan kështu'. Ymeri shkoi te Ubeji dhe e pyeti në lidhje me këtë ajet. Ubeji iu përgjigj: 'Kur jam marrë unë me Kuran, ti ke qenë i zënë me tregti nëpër pazar". (Ibni Asakiri në Tarihi Dimeshk. v.2, f.228.)

 

Një rrëfim të ngjashëm ka transmetuar edhe Ibni Esiri në “Xhami-ul Usul”, Ebu Davudi në “Sunen”-in e tij dhe Hakimi në “Mustedrek”-in e tij.

 

Lexues i nderuar, siç mund të vërejmë, duke qenë të mbushura librat e Ehli Sunnetit me rrëfime të tilla dhe duke mos ua vënë vëmendjen atyre, ata i kundërshtojnë dhe i kritikojnë Shiitët. Ndërsa, rrëfime të tilla në librat e Shiitëve nuk mund të gjenden as sa një e dhjeta e hadith-eve të tilla. Disa këmbëngulës, duke i mohuar të gjitha këto hadith-e dhe duke insistuar se zinxhirët e transmetimit të hadith-eve të tilla janë të dobëta, e kundërshtojnë Ahmed Ibn Hanbelin për regjistrimin e hadith-eve të tilla; ata thonë se "Musned"-i i Ahmedit dhe "Sunen”-i i Ebu Davudit nuk kanë ndonjë vlerë në pikëpamjen e Ehli Sunnetit, siç kanë “Sahih”-u i Buhariut dhe "Sahih”-u i Muslimit. Rrëfimet e tilla mund të gjenden edhe te Sahih”-u i Buhariut dhe "Sahih”-u i Muslimit. Te "Sahih”-u i Buhariut (Sahihi Buhari, v.4, f.215) mund ta lexojmë këtë hadith te pjesa "Rrugët e Amamrit (r.a.) dhe të Huzejfes (r.a.)", ku Alkame thotë:

 

"Sapo kisha mbërritur në një qytet të Sirisë. Mbasi që i fala dy reqate, u gjenda në lutje tek Allahu: 'O Allah, më fal një shok të sinqertë'. Pastaj shkova dhe u ula afër një grupi të njerëzve. Në ndërkohë erdhi një burrë i moshuar dhe u ul afër meje. I pyeta: 'Kush është ky person?' - ata m'u përgjigjën - “Ebu Derda”. Unë i thashë atij: 'Unë kërkova nga Allahu të më shoqërojë një shok i sinqertë dhe Allahu të dërgoi ty'. Ai më pyeti se prej nga kam ardhur, - unë u përgjigja se erdha prej Kufes. Ai më tha: 'Prej vendit ku gjenden jastěku,nallanet dhe ibriku i Resulullahut, apo jo?

 

A nuk është në mesin tuaj personi i cili është i mbrojtur prej shejtanit përmes gjuhës së Resulullahut? A është në mesin tuaj shoku i Pejgamberit, që vetëm ai i dinte fshehtësitë e tij?' Dhe pastaj më pyeti: 'Si e lexonAbdullahu filan suren?'

Dhe, unë e lexova. Ai më tha:

"Betohem në Allahun që edhe Resulullahu me vetë gjuhën e tij më ka lexuar në këtë mënyrë".

 

Në një rrëfim tjetër, shkruan në këtë mënyrë:

“Këta më kundërshtonin pa u ndalur. Madje,dëshironin të më zmbrapsin prej asaj që kam dëgjuar prej Resulullahut”. (Sahihi Buhari, v.4, f.216)

 

Në një rrëfim tjetër, shkruan në këtë mënyrë:

“Resulullahu më kishte mësuar këtë personalisht,por këta më kundërshtonin pandërprerë. Madje, për pak edhe më dëbuan." 

(Sahihi Buhari, v.4, f.218, “Menakibu Abdullah ibni Mesud”)

 

Sipas këtyre rrëfimeve, në Kuranin që e kemi sot në dorë, është bërë shtimi i një pjese të një ajeti në Kuran.Prapë, Buhariu në “Sahih”-un e tij ka regjistruar një rrëfim prej Ibni Abbasit:

"Ymer Ibni Hattabi thoshte: “Me të vërtetë Allahu e ka dërguar Muhammedin si Pejgamber dhe ia ka zbritur Librin. Në mesin e ajeteve është edhe ajeti i Rexhm-it. Ne e kemi lexuar dhe e kemi mbajtur në mend atë, dhe duke u bazuar në këtë ajet Resulullahu ka zbatuar rexhm-in. Edhe ne e kemi zbatuar atë mbas Resulullahut. Por, mbasi që kaloi një kohë e gjatë,filluam të frikohemi se populli do të thotë: “Ne nuk po e shohim ajetin e rexhm-it në Kuran', dhe duke e lënë mbas dore një obligim të tillë, do të devijojnë. Ndërsa,gjykimi i rexhm-it është një obligim i qartë në Librin e Allahut për mashkullin apo femrën e martuar që bënë zina. Ne e lexonim këtë ajet nga Libri i Allahut: 'Mos i braktisni baballarët (mos e pranoni tjetrin për baba) sepse, braktisja e babës për ju llogaritet si pabesim." 

(Sahihi Buhari, v.8, f.26, te pjesa “Kur të bëjë zina gruaja,duhet të zbatohet rexhm-i (dënimi për zina)")

 

Muslimi në “Sahih”-un e tij, te pjesa "Sikur të kishte njeriu dy fusha me pasuri do të kërkonte të tretën”, ka regjistruar këtë rrëfim:

"Ebu Musa Eshari Basra i thirri lexuesit e Kuranit dhe prej tyre u mblodhën treqind sosh. Ebu Musa u tha atyre:

Ju jeni paria e Basrës dhe lexuesit e Kuranit. Lexojeni Kuranin bukur, por mos lejoni t'ju mashtrojë kjo botë, ashtu që zemrat tuaja të bëhen të vrazhda sikur të atyre që ishin para jush. Më herët, ne e lexonim një sure që ishte e ngjashme me suren e Beratit, por me sa më kujtohet në një pjesë të saj shkruante: Sikur t'i jepeshin njeriut dy fusha me pasuri ai do ta kërkonte të tretën. Barkun e njeriut do ta ngijë vetëm dheu'. Po ashtu ishte edhe një sure e ngjashme me suren Musebbihat që momentalisht nuk po më kujtohet.

 

Por,prej saj më kujtohet kjo pjesë: “O ju besimtarë, pse i flisni ato që nuk i veproni, e që ato do të regjistrohen, dhe ju do të merreni në përgjegjësi për ato gjëra. (Sahihi Muslim, v.3, f.100 te pjesa “Sikur të kishte njeriu dy fusha me pasuri do të kërkonte të tretën")

 

Një person i tillë si Ebu Musa Eshari i ka përmendur dy sure që janë të ngjashme me dy suret ekzistuese në Kuran: i pari është sureja Berat (Tevbe) që përbëhet prej 129 ajeteve dhe i dyti Musebihat (Muzemmil) që përbëhet prej 20 ajeteve. Kuranin që e kemi sot në dorë, nuk përmban asnjë sure të tillë.

Çka mund të ndiejë njeriu, veçse çudi dhe habi kur të lexojë një gjë të tillë?

 

Duke i zotëruar librat plot me hadith-e dhe rrëfime për shtimin apo mungimin e Kuranit dhe duke mëtuar pasaktësinë e një ideje të tillë, si mund t'i akuzojnë dhe t'i kritikojnë aq shumë Shiitët kur ata janë unanimë në këtë çështje?

 

Ai që ka pranuar se Kurani është i shtrembëruar dhe që ishte prej mesit të Shiitëve, është autori i librit "Fasl-ul Hitab fi Isbati Tarifi Kitabi Rabb-il Erbab” i cili ka vdekur në vitin 1320 Hixhri. Ky libër është shkruar përafërsisht njëqind vjet më herët.

Ndërsa, siç ka thënë Ustad Muhammed el Medini,Dekani i degës së fikhit Islam të Universitetin El Ah-zar të Kajros, autori i librit "El Furkan" që i takon Ehli Sunnetit ka shkruar në lidhje me këtë përafërsisht katërmbëdhjetë shekuj më herët.

(Gazeta periodike "Risalet-ul Islam", viti 11, no 4, f. 382 dhe 383)

 

Është me rëndësi që, si dijetarët e Ehli Sunnetit ashtu edhe të Shiitëve pranojnë se rrëfimet e tilla janë të pavërteta dhe të pazakonshme, dhe se Kurani të cilin e kemi sot në dorë është po ai Kuran që i ka zbritur Hz Muhammedit (s.a.a.) dhe aty nuk ka kurrfarë shtimi apo mungimi.

 

Atëherë, si mund të kundërshtohen Shiitët nga ana e Sunnit-ëve duke u bazuar në rrëfimet e pavlershme, kur edhe vetë Sunnit-ët i kundërshtojnë të njëjtat? Aq më tepër, kur përmbledhjet e tyre të hadith-eve i vërtetojnë këto hadith-e si të sakta.

 

Ne jemi të shtrënguar që këto hadith-e t'i etiketojmë si të dhimbshme dhe të hidhëta. Sikur të mos ishin mbrapa tyre komplotet e përgatitura mirë kundër Shiitëve, e posaçërisht mbas revolucionit Islam në Iran ku Shiitët janë vënë në qendër të sulmeve dhe kritikave, dhe sikur të mos ishin realizuar të gjitha këto përmes disave që mëtojnë se e pasojnë Sunneti Nebevi-un, ne do të kishim lënë anash të gjitha këto hadith-e dhe do të kishim mbyllur sytë ndaj transmetimeve të tilla.

 

Duke iu drejtuar të gjithë vëllezërve myslimanë që i takojnë çfarëdo mez-hebi apo grupazhi, unë them: Keni frikën e Allahut në lidhje me vëllezërit tuaj.

"Dhe kapuni që të gjithë ju për litarin e Allahut, e mos u përçani! Përkujtojeni dhuntinë e Allahut ndaj jush, kur ju ishit të armiqësuar, e Ai i bashkoi zemrat tuaja dhe ju me mëshirën e tij u bëtë vëllezër.” (Ali

Imran, 103)

 

 

Një prej mënyrave të diskreditimit të Shitëve nga ana e Ehli Sunnetit është edhe çështja e bashkimit të namazit të drekës dhe të iqindisë dhe të akshamit e të jacisë. Duke i kritikuar Shiitët në lidhje me këtë temë,Sunnit-ët thonë se ata janë duke e ruajtur namazin, sepse Allahu në Kuran thotë:

 

“Me të vërtetë, të falurit është caktuar për besimtarët në kohë të caktuar." (Nisa, 103)

 

Para se të vijmë në një gjykim përfundimtar pro apo kundër kësaj çështjeje, duhet së pari t'i dëgjojmë të dy anët dhe t'i analizojmë të gjitha provat dhe detajet e saj.

Ehli Sunneti është unanim në lidhje me “xhemi takdim", që është bashkimi i namazit të drekës dhe të iqindisë në Arefe, dhe “xhemi tahir” bashkimi i namazit të akshamit dhe i jacisë në Muzdelife; të dyja këto namaze që falen gjatë kryerjes së haxhit dhe këtë e kanë gjykuar si të lejuar. Madje, këtu janë unanim edhe të gjitha mez-hebet dhe grupazhet Islame, pa përjashtim.

 

Mosmarrëveshja në mes Sunnit-ëve dhe Shiitëve ka të bëjë me lejueshmërinë e bashkimit të të dy namazeve të drekës dhe të iqindisë si dhe të akshamit dhe të jacisë gjatë çdo dite të vitit. Hanefitë thonë se bashkimi i namazeve nuk është i lejuar as gjatë udhëtimit, ku

posaçërisht një bashkim i tillë i namazeve është lejuar përmes vendimeve të prera (nass) dhe të qarta, duke e kundërshtuar në këtë mënyrë edhe lejimin e gjithë Ummetit Islam, si të Shiitëve ashtu edhe Ehli Sunnetit.

 

Malikitë, Shafitë dhe Hanbelitë lejojnë bashkimin e namazeve gjatë udhëtimit, ndërsa nuk janë unanimë në lidhje me bashkimin e tyre në rastet e ndryshme si frika, sëmundja, shiu i madh, shembja e dheut, etj.

Duke u bazuar në rrëfimet e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, Shiitët besojnë se është i lejuar bashkimi i dy namazeve gjatë rasteve të tilla si, udhëtimi, sëmundja, shiu, frika si dhe pa pasur ndonjë arsye të veçantë. Kur të polemizojmë me dijetarët Shiitë në lidhje me këtë, duhet të jemi të vetëdijshëm se kemi të bëjmë me dyshimin dhe problemin që përmbahet në vetveten tonë.

 

Sepse, kur të përgjigjen Shiitët ndaj argumenteve të Ehli Sunnetit, mu ata janë që i refuzojnë përgjigjet.

Ndërsa, ata kanë marrë mësim prej Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit dhe po këta Imamë (a.s.) u kanë qartësuar atyre shumë çështje të vështira. Ata janë mburrur me mamët e Ehli Bejtit, duke i pranuar ata si pasues të Kuranit dhe të Traditës.

 

Kurrë nuk do të harroj ditën kur për herë të parë e fala bashkë namazin e drekës me atë të iqindisë, duke u falur mbas Shehid Muhammed Bakir es-Sadrit.

Përderisa isha në Nexhef, e falja ndaras namazin e drekës dhe të iqindisë. Atë ditë të fatlumët ndodhesha në shtëpinë e Muhammed Bakir es-Sadrit, dhe nga atje shkuam në xhami ku ua falte si imam namazin e përbashkët atyre që e imitonin (mukallid). Në shenjë respekti, ata më caktuan vendin për falje menjëherë mbas Muhammed Bakir es-Sadrit. Kur e fala namazin e drekës, desha të ngrihem dhe të ndahem prej xhematit, por mbeta aty për dy arsye.

 

E para ishte madhështia e Sadrit ajo që më bëri të ndalem, sepse e falte namazin aq këndshëm dhe devotshëm, sa që dëshiroja ta zgjas atë edhe pakëz. Dhe, e dyta, mbasi që isha shumë afër tij, e ndieja se po më tërheq një forcë tërheqëse ndaj tij dhe më pengonte të ndahem prej tij. Kur e falem namazin e iqindisë, njerëzit e rrethuan atë duke iparashtruar pyetje të shumta dhe unë gjendesha mbrapa tij. Përveç disa pyetjeve që i pyetnin me zë të ulët, i dëgjoja të gjitha pyetjet e njerëzve dhe përgjigjet e Sadrit.

 

Pastaj më shpiu në shtëpinë e tij për të drekuar. Mu atëherë e ndjeva veten si një mysafir nderi. Duke e shfrytëzuar këtë rast të volitshëm, vendosa ta pyes për bashkimin e dy namazeve: "Zotëri, athua në rastet e vështirësive njeriu mund t'i falë të dy namazet njërin pas tjetrit?" - Ai m'u përgjigj: “Edhe nëse nuk ka ndonjë vështirësi, mund t'i falësh bashkë të dy namazet".

Unë e pyeta: "A keni ndonjë argument në lidhje me këtë?"

Ai u përgjigj: "Hz Resulullahu (s.a.a.) i ka falur në këtë mënyrë namazet në Medinë pa pasur ndonjë vështirësi si, shiu, frika, udhëtimi apo ndonjë tjetër. Këtë e ka bërë vetëm me qëllim të sigurimit të lehtësimit ndaj nesh. Falënderimet qofshin për Allahun, kjo çështje është qartësuar përmes Imamëve (a.s.) të  Ehli Bejtit. Edhe për ju është e qartësuar kjo çështje".

 

Mua më erdhi shumë e pazakonshme kjo përgjigje. Si mund të jetë e qartësuar kjo për ne? Unë deri në atë kohë nuk kisha dëgjuar një gjë të tillë dhe nuk kam parë asnjë person prej Ehli Sunnetit që të veprojë në këtë mënyrë. Përkundrazi, sipas tyre është i pavlefshëm namazi i falur i jacisë dhe i iqindisë nëse falet edhe një minutë para ezanit, e lëre më të lejohet falja e namazit disa orë më herët. Sadri e vërejti habinë time dhe i pëshpëriti në vesh diçka njërit prej të pranishmëve.

Ai u ngrit dhe i solli dy libra. E vërejta se ato ishin "Sahih”-u i Buharit dhe “Sahihu”-u i Muslimit. Sadri dëshironte të më tregojë për hadith-et në lidhje me bashkimin e dy namazeve. Dhe, unë vetë i lexova hadith-et në lidhje me faljen e përbashkët të drekës me iqindinë dhe akshamit me jacinë nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.). Madje te "Sahih”-u i Muslimit lexova që H2 Resulullahu (s.a.a.) i falte këto namaze edhe pa hasur në ndonjë vështirësi.

 

Më shumë se kjo, aty e pashë edhe një kapitull të ndarë në lidhje me faljen e namazit të përbashkët të drekës me iqindinë dhe të akshamit me jacinë. Edhe pse më sillej vërdallë një pyetje, se mos ndoshta ky libër është ndonjë libër i falsifikuar nga ana e Shiitëve, prapëseprapë nuk mund ta fshihja habinë time.

 

Dhe, vendosa që sapo të mbërrijë në Tunis t'i lexoja librat e Buhariut dhe të Muslimit.

Më pyeti Sadri: “Çfarë pikëpamje ke tani mbas  këtyre argumenteve?" I thashë: “Ju keni të drejtë. Fjala juaj është e vërtetë, por kam edhe një pyetje”. E ai më tha: "Urdhëro".

 

Unë: “Sipas pikëpamjes sime, nëse personi kthehet në mbrëmje nga udhëtimi, i fal bashkërisht namazet e drekës, iqindisë, akshamit dhe jacisë, si namaze të kaluara (kaza). A është e lejuar një gjë e tillë?"

Ai: “Nuk është e lejuar".

Unë: “Pak më herët thatë që Hz Resulullahu (s.a.a.) i ka falur namazet edhe bashkërisht, edhe ndaras. Në këtë mënyrë, Hz Resulullahu (s.a.a.) dëshiroi të na bëjë me dije në lidhje me kohët e namazeve me të cilat është i kënaqur Allahu”.

 

Ai: “Namazi i drekës dhe i iqindisë kanë një kohë të përbashkët (mushterek): Fillon me fillimin e kohës së namazit të drekës dhe vazhdon deri te perëndimi i diellit. Edhe namazi i akshamit dhe ai i jacisë e kanë kohën e përbashkët që fillon pak mbas perëndimit të

diellit dhe vazhdon deri te gjysma e natës. Ndërsa, namazi i sabahut e ka kohën e posaçme dhe fillon me fillimin e agut (fexhri sadik) deri te lindja e diellit. Ai që del jashtë këtyre kohëve, ai e ka kundërshtuar ajetin e 103-të të sures Nisa:

 

“Me të vërtetë, të falurit është caktuar për besimtarët në kohë të caktuar."

 

Sikur që nuk mund ta falim namazin e sabahut para agut apo mbas lindjes së diellit, ashtu edhe drekën bashkë me iqindinë nuk mund ta falim para dreke apo mbas perëndimit të diellit, dhe akshamin bashkë me jacinë nuk mund ta falim para perëndimit të diellit dhe mbas gjysmës së natës"

 

E falënderova për përgjigje. Sado që isha bindur në lidhje me këtë, prapëseprapë sapo mbërrita në Tunis vendosa që ta hulumtoj çështjen deri në detaje dhe ta zbuloj të vërtetën dhe deri sa të bindem në saktësinë e saj, nuk do t'i fal namazet të bashkuara.

Kjo ishte ngjarja që kishte ndodhur në mes meje dhe Sejjid Muhammed Bakir es-Sadrit.

 

Qëllimi i regjistrimit të kësaj ngjarjeje në këtë libër është tërheqja e vëmendjes ndaj vëllezërve të Ehli Sunnetit në lidhje me trashëgimtarët e diturisë dhe moralit të Pejgamberit,si dhe të mos informimit të tyre në lidhje me hadith-et e vërteta që përmbahen në përmbledhjet burimore të tyre dhe njëkohësisht akuzimi i palës tjetër në lidhje me të njëjtat.

Ahmed Ibn Hanbeli në “Musned”-in e tij ka regjistruar një hadith, i cili thotë: "Hz Resulullahu (s.a.a.) i falte ne Medinë tetë ose shtatë reqate, pa hasur në ndonjë vështirësi dhe pa qenë mysafir". (Müsnedi i Ahmed Ibni Hanbelit, v.1, f.221)

 

Imam Maliku në "El Muvata"-në e tij transmeton një hadith nga Ibni Abbasi, ku thotë:

“Hz Resulullahu (s.a.a.) e fali namazin e drekës bashkë me atë të iqindisë dhe namazin e akshamit bashkë me atë të jacisë, pa ndier ndonjë frikë dhe pa qenë udhëtar”. 

(Imam Maliku në “El Muvatta”, kapitulli “Sherh-ul Havalik”,

v.1 f.161)

 

Muslimi në “Sahih”-un e tij, te kapitulli “Falja e dy namazeve bashkë, pa qenë udhëtar”,

transmeton një hadith nga Ibni Abbasi, ku thotë: "Hz Resulullahu (s.a.a.) e fali namazin e drekës bashkë me atë të iqindisë dhe namazin e akshamit bashkë me atë të jacisë, pa ndier ndonjë frikë dhe pa qenë udhëtar”. (Sahihi Muslim, v.2, f.151)

 

Në një hadith tjetër të Ibni Abbasit thuhet: “Hz Resulullahu (s.a.a.) e fali namazin e drekës bashkë me atë iqindisë dhe namazin e akshamit bashkë me atë të jacisë, pa ndier frikë apo pa rënë shi”. Rrëfyesi thotë: “E pyetën Ibni Abbasin se pse vepronte në këtë mënyrë dhe ai u përgjigj: “Për të mos i ardhur rëndë Ummetit të tij!".

(Sahihi Muslim, v.2, f.152.)

 

Ky është një prej argumenteve që vërteton se vepra e tillë ishte e përhapur në pikëpamjen e sahabeve dhe se ata e aplikonin atë. Rrëfyesi thotë: “Një ditë Ibni Abbasi na mbajti një fjalim mbas namazit të iqindisë.

Përkundër perëndimit të diellit dhe paraqitjes së yjeve, ai vazhdoi fjalimin. Njëri prej masës së tubuar që i takonte fisit Beni Temim filloi t'i bërtasë 'Namazi, namazi'. Ibni Abbasi i tha: “O i mjerë! - Athua ti po më mëson mua traditën', dhe pastaj shtoi: "Unë e kam parë Hz Resulullahun (s.a.a) duke e falur bashkë namazin e drekës me atë të iqindisë dhe namazin e akshamit bashkë me namazin e jacisë'. Në një rrëfim tjetër thuhet: 'O i mjerë! - A do të na mësosh namazin neve?

Ndërsa, ne në kohën e Resulullahut i falnim dy namaze bashkërisht. (Sahihi Muslim, v.2, f.153,)

 

Te kapitulli: "Koha e namazit të akshamit" i"Sahih”-ut të Buahriut, është regjistruar një hadith ku Ibni Abbasi thotë:

"Hz Resulullahu (s.a.a.) i falte bashkë shtatë akshami dhe jacija) dhe tetë (dreka dhe iqindija) reqate".

 

Po ashtu, në përmbledhjen e njëjtë të Buhariut, te pjesa "Koha e namazit të iqindisë", Ebu Umame transmeton një hadith: “Mbasi që e falën namazin e drekës me Ymer Ibni Abdul Azizin dhe shkuam të Enes Ibni Maliku, e pamë që ai e falte namazin e iqindisë.

 

Unë e pyeta: 'O axhë, cili namaz është ky namaz që e fale?', ai m'u përgjigj: 'Është namazi i iqindisë. Kur e falnim në kohën e Resulullahut, e falnim në këtë mënyrë. (Sahihi Buhari. v.l. f.138,)

 

Përkundër qartësisë së hadith-eve, do të vëresh se në çdo kohë do të ekzistojnë ata që i kundërshtojnë Shiitët. Do t'ju tregoj një shembull nga vendi ku jetoj:

Në qytetin Kafsa të Tunisit, një imam i një xhamie u ngrit në foltore për të folur keq për namazin e Shiitëve, dhe duke u drejtuar kah xhemati tha: A po e shihni këtë fe të re që na kanë sjellë? Sapo e falin namazin e drekës, ata e falin namazin e iqindisë. Kjo është një fe e re, nuk është feja e Hz Muhammedit (s.a.a.). Me këtë, ata po e kundërshtojnë ajetin

 

“Me të vërtetë, të falurit është caktuar për besimtarët në kohë

caktuar."(Nisa, 103)

 

Duke e shfrytëzuar këtë çështje si shkas, ai flet çka do që i vjen në gojë ndaj nesh që e kemi parë të vërtetën. Një i ri i kulturuar dhe i dijshëm, erdhi dhe më informoi për fjalët e imamit. Unë ia dhashë atij "Sahih”-in e Buhariut dhe "Sahih”-un e Muslimit.

 

Dëshiroja t'i bëja me dije imamit se falja e namazit të përbashkët është në përputhje me traditën e Hz Resulullahut (s.a.a.), sepse unë personalisht nuk kisha dëshirë të polemizoj me atë imam. Edhe më herët jam munduar t'i flas me gjuhë të ëmbël por ai gjithmonë ma

kthente me fjalë të pahijshme dhe shpifje. Shoku im vazhdonte të falej mbas tij. Njëherë tjetër, kur imami filloi të mbajë ligjërata mbas faljes së namazit, shoku im i parashtroi pyetje në lidhje me bashkimin e dy namazeve të obliguara. Imami iu përgjigj se kjo ka të bëjë me shpifjet e Shiitëve. Atëherë shoku im i tha:

 

"Por kjo është përmendur edhe në “Sahih”-un e Buhariut”. Imami iu përgjigj: “Kjo nuk është e vërtetë”.

Shoku ia qiti përpara "Sahih”-un e Buhariut dhe "Sahih”-un e Muslimit, dhe kërkoi prej Imamit ta lexojë kapitullin për bashkimin e namazeve. Shoku im më tregoi në këtë mënyrë: "Mbas leximit të atij kapitulli përpara xhematit dhe mbas kuptimit të së vërtetës, imami e mbylli librin dhe i tha shokut tim: Kjo ka të bëjë me Hz Resulullahun (s.a.a.). Edhe ti nëse e arrin gradën e tij, atëherë edhe ti mund ta bësh të njëjtën'.

Shoku im më tha se atë ditë kishte kuptuar se ai është një fanatik dhe xhahil. 

(Sipas një rrëfimi, dy shokë kishin shkuar në gjueti dhe prej së largu e kishin parë një hije. Njeri tha se ajo është sorra ndërsa tjetri tha se është dhia. Te dytë insistonin në mendimin e tyre. Kur u afruan, e panë se ajo ishte një sorrë e cila prej frikës fluturoi dhe iku. Ai që thoshte se ajo hije është sorra i tha shokut tjetër: "A nuk të thashë se është sorra. A u binde tani?". Ndërsa ky ia ktheu: "Subhanallah, edhe dhia po fluturuaka")

 

Pastaj, shokut tim ia tregova se kështu falej edhe Ibni Abbasi, Enes Ibni Maliku dhe shumë sahabe të tjerë dhe se deklarata e atij Imami

është e pabazë. Dhe, veçmas, a nuk është vetë Hz Resulullahu (s.a.a.) një shembull i bukur për ne? Shoku im hoqi dorë prej kësaj pune duke thënë: “Po të vinte edhe vetë Hz Resulullahu (s.a.a.), ndoshta edhe atëherë nuk do të bindej".

 

Falënderuar qoftë Allahu! Shumë të rinj kur kuptuan se është i lejuar bashkimi i dy namazeve, filluan ta falin namazin përsëri pasi që e kishin lënë atë më herët, sepse, nuk kanë mundur t'i falin me kohë namazet dhe janë detyruar t'i falin gjatë natës të gjitha namazet. Kjo ia mundonte shpirtin e tyre. Dhe, në këtë mënyrë e kuptuan më mirë urtësinë e faljes së dy namazeve bashkërisht. Në bazë të këtij gjykimi, kanë mundur t'i falin me kohë namazet e tyre: zyrtari, nxënësi dhe të gjitha shtresat e popullit.

 

 

Duke u bazuar në hadith-et e Imamëve (s.a.a.) të Ehli Bejtit, që thonë: "Sexhdeja më e virtytshme është sexhdeja e bërë mbi dhe” dhe “Nuk është e lejuar kryerja e sexhdes mbi asgjë tjetër përveç dheut dhe gjërave që mbijnë prej saj, por që nuk janë për veshje dhe ushqim”.

 

Sipas një hadith-i të Imam Xhafer Sadikut, të cilin e transmeton Hur Amili prej Husham Ibni Hakemit, në librin e tij “Vesail-ush Shia”, thuhet:

 

"Sexhdeja mbi dhe është më e virtytshme, sepse, kjo është një shenjë e përuljes përpara Allahut (huzu), ndërsa përulja bëhet vetëm për Allahun”.

Në një rrëfim tjetër thuhet: "Is-hak Ibn Fazli e pyeti Hz Imam Xhafer Sadikun (s.a.) për sexhden mbi hasër (një lloj i qilimit të vogël) të punuar prej thuprave të kallamit dhe Imami iu përgjigj: 'Nuk ka ndonjë vërejtje,por mua më pëlqen më tepër sexhdeja mbi copën e dheut, sepse edhe Resulullahu e pëlqente sexhden mbi copën e dheut. Unë e dua atë sepse e donte Resulullahu atë.

 

Sa i përket dijetarëve të Ehli Sunnetit, sado që është e vlefshme sexhdeja mbi hasër, ata thonë se nuk kanë ndonjë vërejtje edhe nëse bëhet sexhdeja mbi tepih dhe të ngjashëm.

Buhariu dhe Muslimi në “Sahih”-et e tyre kanë regjistruar disa rrëfime, sipas të cilëve Hz Resulullahu (s.a.a.) ka bërë sexhde mbi hasër të punuar prej gjetheve të drurit të hurmës. Në një hadith, te "Sahih”-u i Muslimit, te pjesa në lidhje me menstruacionin, është regjistruar një hadith nga Aisha,ku thotë: “Më tha Resulullahu: 'Më sill humren (Muslimi thotë: "Humre eshtë një sexahde e vogel vetem sa për të bërë sexhde")

prej mesxhidit në të cilën bëj sexhde'. Unë i thashë: "Unë nuk jam e pastër (i kam menstruacionet)', ai m'u përgjigj: 'Ajo nuk është diçka që është në dorën tënde.

(Sahihi Muslim, v.1. f.168; Sunen-i Ebu Davud, v.], f.68 te titulli "Lejimi i hyrjes në mesxhid të gruas me menstruacione")

 

Një hadith tjetër që tregon se Hz Resulullahu e pëlqente kryerjen e sexhdes mbi dhe është regjistruar te Buhariu, dhe e transmeton Ebu Siad Hudri:

"Hz Resulullahu (s.a.a.) mbyllej në xhami gjatë dhjetë ditëve të mesme të muajit Ramazan dhe bënte ibadet.Një vit, gjatë mesit të dhjetë ditëve të fundit, pra nata e njëzet e pestë, Hz Resulullahu (s.a.a.) tha: 'Ata që mbyllen në xhami me mua, le ta bëjnë këtë edhe gjatë dhjetë ditëve te fundit të muajit Ramazan. Unë e pashë në ëndërr këtë natë, por pastaj e harrova. Në mëngjes e pashë se isha duke u marrë me ujë e dhe. Atë natën e Kadrit) kërkojeni gjatë dhjetë netëve të fundit; atë kërkojeni te netët që janë tek”.

(Sahihi Buhari, V.2, f.256, te titulli "Mbyllja në xhami gjatë dhjetë netëve të fundit")

 

Rrëfyesi tregon: “Atë natë binte shi. Mesxhidi ishte i mbuluar, por prapë pikonte uji dhe në mëngjesin e njëzetenjëtë e pashë me sytë mijë gjurmët e dheut dhe të ujit në fytyrën e Hz Resulullahut (s.a.a.)".

 

Gjatë kohës së Hz Resulullahut (s.a.a.), sexhdeja mbi dhe për sahabet ishte një virtyt. Një prej argumenteve që e vërtetojnë këtë është edhe hadith-i të cilin e përmend Nesaiu, te pjesa e ftohjes së gurëve të zallit për të bërë sexhde mbi të. Xhabir Ibni Abdullahu - thotë: “Kur e falnim bashkërisht namazin e drekës dhe të iqindisë me Resulullahun, i ftohja disa gurë të zallit me njërën dorë dhe kur shkonim në sexhde, e vendosja me dorën tjetër në tokë dhe aty e bëja sexhden". 

(Sunen-i Nisai, v.2, f.204, "Ftohja e zallit për të bërë sexhde")

 

Përveç kësaj, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë: “Për mua dheu është falur si mjet pastrues dhe vend për sexhde". 

(Sahihi Buhari, v.1, f.86, “Kitab-ut Tejemmum")

 

Në një hadith tjetër thuhet: "Tërë toka është falur për ne si vend i sexhdes dhe dheu është falur si pastruese". 

(Sahihi Muslim, v.2, f.64, “Kitab-ul Mesaxhid ve Mevazius Salat")

 

Atëherë, pse tregohen aq fanatikë myslimanët ndaj Shiitëve vetëm pse bëjnë sexhde mbi dhe në vend të shtrojës? Vetëm pse mbajnë në xhepat e tyre një copë dheu, a është e arsyeshme ushtrimi i dhunës ndaj tyre në Arabi? Athua nuk na urdhëron feja e shenjtë Islame dëshmimin se Muhammedi është I dërguari i Allahut, faljen e namazit, dhënien e zeqatit, agjërimin e muajit Ramazan, shkuarjen në haxh për të bërë tavaf shtëpinë e Allahut dhe tregimin e respektit ndaj një myslimani?

 

A nuk ua ndalon myslimanëve ushtrimin e dhunës ndaj njëri-tjetrit?

A është afër mendjes të thuhet për një Shiit që ka shkuar ta vizitojë Bejtullahun dhe që ka harxhuar një pasuri jo të vogël për t'i kryer veprat e haxhit, a mund t'i thuhet se ai po i bën ibadet gurit? Athua, nuk u mjafton Ehli Sunnetit të binden nga thënia e Muhamed Bakir Sadrit, të cilën e kam regjistruar në librin tim të parë "Pastaj u orientova në rrugë të drejtë”.

 

Kur e pyeta atë se pse po bën sexhde mbi një copë dheu, ai m'u përgjigj: "Ne bëjmë sexhde mbi një copë dheu vetëm për Allahun. Bërja e sexhdes mbi një copë dheu, dhe bërja e sexhdes për dheun, janë dy gjëra të ndryshme".

 

Athua, është i drejtë akuzimi i Shiitëve me pabesim duke u bazuar në një dyshim të pavërtetë që, duke e pasuar Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit, për qëllim e kanë pranimin e sexhdes sa më të pastër tek Allahu, duke e bërë atë në një copë dheu në vend të shtrojave të ndryshme?

 

Athua, ne kemi të drejtë për një gjë të tillë posaçërisht kur xhamitë e sotme janë të mbushura me shtroja të ndryshme dhe të buta?

Madje, disa xhami janë të shtruara me një material të ashtuquajtur tepison. Nuk e di, ndoshta ato përmbajnë material të lejueshëm për sexhde. Shiitët kujdesen për namazet e tyre, që është shtylla e fesë, deri në atë masë sa që e heqin edhe rripin dhe orën e dorës, nëse nuk janë të sigurt për prejardhjen e lëkurës, e ndonjëherë edhe i veshin pantallonat e gjëra në vend të pantallonave të ngushta që vijnë prej shteteve jomyslimane.

 

Të gjitha këto i bëjnë me qëllim që të mos qëndrojnë para Allahut në një gjendje me të cilën nuk është i kënaqur Allahu dhe në lidhje me këtë janë shumë të kujdesshëm. Athua është e drejtë tallja dhe largimi prej tyre? Apo duhet treguar respekt ndaj tyre sepse i kushtojnë rëndësi shenjave të Allahut? Ndërsa, Allahu thotë:

 

“Lartësimi i shenjave të Allahut është prej devotshmërisë së zemrës”.

O robërit e Allahut, kini frikën e Allahut dhe flisni të vërtetën.

"E sikur të mos ishte mëshira e Allahut dhe mirësia e Tij ndaj jush, në këtë dhe në botën tjetër, juve do t'ju kapte dënimi shumë i madh për shkak të asaj në të cilën u hodhët. Kur ju atë (shpifjen) e përcollët me gjuhën tuaj dhe për atë që nuk kishin kurrfarë dije flisnit duke menduar se ajo ishte imtësi e parëndësishme, ndërsa tek Allahu ajo është e madhe.” (Nur, 14-15)

 

 

Çështja e rixhatit është një çështje të cilës i besojnë vetëm Shiitët. Në librat e Ehli Sunnit-ëve nuk kam mundur të gjejë asgjë në lidhje me këtë çështje. Ky besim bazohet në hadith-et e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit, sipas të cilëve besimtarët dhe armiqtë e Allahut do të ringjallen para ahiretit dhe në këtë botë, me qëllim të hakmarrjes së besimtarëve ndaj zullumqarëve dhe ngatërrestarëve të cilët u kanë bërë të padrejtë besimtarëve.

 

Sipas hadith-ëve të sakta dhe të vërtetuara dhe të cilët rrjedhin prej paraardhësit të parë të Imamëve (a.s.) - Hz Resulullahut (s.a.a.), rixhati është një e vërtetë që nuk mund të mohohet, por është e natyrshme që Ehli Sunneti nuk beson në këto hadith-e, sepse, ne kemi vendosur të jemi të drejtë dhe të mos anojmë kah fanatizmi dhe nuk do t'i detyrojmë të besojnë në diçka që nuk ekziston në librat e tyre burimorë të hadith-eve. Shiitët nuk e detyrojnë asnjërin që të besojë në këtë çështje dhe ata që i përgënjeshtrojnë nuk i detyron që ta mohojnë. Prandaj, nuk ka nevojë t'i kundërshtojnë dhe t'i kritikojnë kaq shumë Shitët. Në lidhje me rixhatin, kemi të bëjmë me interpretimin e disa ajeteve në këtë drejtim.

 

Për shembull, ajeti i 83-të i sures Neml:

"E ditën kur do të tubojmë prej secilit popull grupe nga ata që i kanë mohuar argumentet tona, dhe ata do të presin”.

 

Te Tefsiri Kumi, Hammadi transmeton një hadith nga Imam Sadiku (s.a.), i cili thotë: “Më pyeti Imam Sadiku (a.s.) se çka thonë njerëzit në lidhje me ajetin "E ditën kur do të tubojmë...”. Unë u përgjigja: "Ata thonë se ky ajet ka të bëjë me Kiametin". Imami tha:

"Jo, nuk është ashtu. Ky ajet na sqaron rixhatin. Athua, Allahu në Ditën e Kiametit do të ringjallë vetëm një grup prej çdo populli, ndërsa të tjerët jo? Ajeti i Kiametit është ky:

 

"Ne i tubojmë ata e nuk na mbetet asnjë prej tyre pa e tubuar” (Kehf, 47)".

 

Shejh Muhammed Muzaffer në librin “Akaid-ul Imamije” shkruan: "Sipas hadith-eve që kanë mbërritur te ne, Shiitët besojnë që kur do të paraqitet Imam Mehdiu (Allahu e shpejtoftë paraqitjen e tij) Allahu do t'i kthejë në jetë një grup të njerëzve në formën e tyre të vërtetë. Një pjesë e tyre do të lartësohen, ndërsa pjesa tjetër do të poshtërohen. Në atë kohë do ta marrë të drejtën e tij ai, ndaj të cilit i është bërë padrejtësi prej atij që i ka bërë padrejtësi. Sigurisht që do të kthehen në jetë ata që kanë bërë padrejtësi të shkallës së lartë dhe ata që kanë besuar me imanin e lartë. Dhe, mbasi që ta marrin hakun e tyre, ata prapë do të vdesin.

 

Në Ditën e Kiametit do të ringjallen me qëllim të marrjes së shpërblimit apo të dënimit.

Në ajetin e 11-të të sures Gafir (Mumin), Allahu tregon për ata që janë kthyer njëherë në këtë jetë (rixhat), por prapë e kanë fituar dënimin e Allahut, dhe këta do të dëshirojnë të kthehen edhe një herë: "Zoti ynë, na bëre të vdesim dy herë dhe na ngjalle dy herë, e ne pranuam për mëkatet tona, pra a ka ndonjë rrugëdalje.

(Akaid-ul imamijje, f.80, pjesa e besimit..)

 

Sigurisht që myslimanët që janë të lidhur për mez- hebin e Ehli Sunnetit janë të privuar prej të vërtetave të sqaruara nga ana e Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit dhe mosbesimi i tyre në rixhat është e natyrshme. Por, nuk kanë të drejtë t'i sulmojnë Shiitët që duke u bazuar në argumente të qarta besojnë në rixhat. I padijshmi nuk mund të zotërojë dëshmi kundër të dijshmit, si dhe xhahili nuk mund të zotërojë dëshmi kundër dijetarit.

Mosbesimi i një mez-hebi nuk mund të bëhet argument për pavërtetësinë e tij, posaçërisht, kur rishati veç është realizuar për disa persona dhe për këtë mund të gjenden argumente si në Kuran ashtu edhe në Traditë. Kjo nuk është diçka e pamundur për Allahun. Në ajetin e 259-të sures Bekare shkruan:

"Ose me shembullin e atij që kaloi pranë një fshati që ishte rrënuar në kulmet e tij, e tha: "Si e ngjall Allahu këtë pas shkatërrimit të tij"? E Allahu e bëri të vdekur atë njëqind vjet, pastaj e ringjalli”

 

Si dhe në ajetin e 243-të të sures Bekare:

"A nuk di për ata, të cilët nga frika prej vdekjes u larguan prej atdheut të vet, të cilët ishin me mijëra, e Allahu atyre u tha: "Vdisni"! (ata vdiqën). Pastaj i ngjalli”

 

Po ashtu e ka ringjallur edhe një popull të tërë prej Beni Israilëve. Kjo mund të kuptohet nga ajeti i 56-të i sures Bekare:

“Dhe kur i thatë: "O Musa, ne nuk të besojmë ty derisa ta shohim Allahun haptazi, e atëherë juve u rrëmbeu rrufeja (zjarri) dhe ju e shihnit Pastaj, që të jeni mirënjohës pas vdekjes suaj juve ju ngjallëm”.

 

Në suren Kehf përmenden shokët që kanë qëndruar si të vdekur më shumë se treqind vjet, ku në ajetin e 12- të thotë:

"Pastaj ata i zgjuam (prej gjumit) për të parë se cili prej atyre dy grupeve është më preciz në njehsimin e kohës sa qëndruan gjatë.”

 

Prej këtyre ajeteve kuptojmë se sikur që është paraqitur rixhati te popujt e mëhershëm ashtu edhe te populli i Muhammedit do të paraqitet rishati dhe kjo nuk është diçka e papranueshme. Posaçërisht, paraqitjen e saj e kanë transmetuar edhe Imamët (a.s.) e Ehli Bejtit, ndërsa këta janë dijetarë dhe ata që flasin drejt (sadik). Disa mëtojnë se rixhati ka të bëjë me diçka që nuk i takon Islamit por ka të bëjë me besimin ateist të ashtuquajtur reinkarnacion, por kjo është një gënjeshtër dhe një pohim pa bazë. Duke u bazuar në këtë pohim, ata synojnë përgojimin dhe kundërshtimin e Shitëve.

 

Reinkarnacioni nuk pohon se në këtë botë kthehet njeriu i njëjtë me shpirtin, trupin dhe të gjitha të vërtetat e tij që i ka pasur para se të vdesë. Ata besojnë se vetëm shpirti i një njeriu të vdekur kthehet në këtë botë dhe hyn në trupin e një njeriu të sapolindur, ose madje edhe te trupi i ndonjë shtaze. Sigurisht që kjo nuk përputhet me besimin Islam për ringjalljen e trupit të njeriut bashkë me shpitin e tij nga varri. Atëherë, reinkarnacioni nuk paska lidhje me rixhatin, ata që thonë se janë gjëra të njëjta, ose janë xhahil dhe nuk dinë asgjë ose tentojnë pa devotshmërinë.

 

 

Me këtë nuk nënkuptojmë gjendjen në të cilën vjen njeriu duke e bërë idol të dashurin e tij dhe pastaj e adhuron atë, duke shkuar mbas epsheve dhe pasioneve të tij, por në raste të tilla kemi të bëjmë me idhujtari.

 

Çdo mysliman që beson në misionin e Hz Resulullahut (s.a.a.), nuk duhet t'i nënshtrohet një veprimi të tillë. Një dashuri të tillë e ka ndaluar vetë Hz Resulullahu (s.a.a.) dhe duke u drejtuar kah Hz Aliu (a.s.) ka thënë:

"Dy grupe do të shkatërrohen në lidhje me ty: Ata që të dashurojnë së tepërmi dhe ata që të urrejnë së tepërmi".

 

Dhe, në një hadith tjetër thuhet:

“O Ali, në mes teje dhe Isës ka ngjashmëri; Hebrenjtë u përcaktuan si armiq të ashpër ndaj tij, madje edhe kanë bërë shpifje ndaj nënës së tij. Ndërsa,të krishterët ia shprehën dashuri saqë e ngritën në pozitë për të cilën ai nuk ka të drejtë"(Mustedreki Hakim, v.3, f.123 ; Tarihi Dimeshk. v.2, f.234; Buhariu në librin "El Tarih-ul Kebir", v.2, f.281; Suyuti në "Tarih-ul Hulefa", s.173; Hasaisi Nisai, f.27; Zehair-ul Ukba, f.92; Savaik-ul Muhrika, f.74)

 

Shiitët nuk kanë tepruar në lidhje me shprehjen e dashurisë ndaj Hz Aliut (a.s.). Shiitët e mbajnë Hz Aliun (a.s.) dhe pasardhësit e tij në atë pozitë të cilën ia ka caktuar Hz Resulullahu (s.a.a.). Shiitët besojnë se ata janë trashëgimtarët dhe kalifët e Hz Resulullahut (s.a.a.). Asnjë Shiit i mez-hebit Xhaferi nuk ka besuar as në hyjninë as në profetësinë e tyre. Janë të pabaza fjalët e disa të devijuarve të cilët thonë se Shiitët e

mbajnë Hz Aliun (a.s.) si Zot dhe besojnë në shenjtërinë hyjnore të tij, këto janë pohime të pavërteta.

 

Nëse ekzistojnë personat e tillë në mesin e Shiitëve që besojnë në gjëra të tilla, atëherë duhet t'i mbajmë ata sa më larg prej mez-hebit Xhaferi të cilët besojnë në dymbëdhjetë Imamët (a.s.), dhe duhet të distancohemi prej diturisë, besimit, bindjeve dhe librave të tyre.

 

Çfarë faji mund të kenë Shiitët nëse e donë Ehli Bejtin me një dashuri të sinqertë dhe të pranueshme?

Allahu në Kuran thotë:

“Thuaj: Unë nuk kërkoj prej jush ndonjë shpërblim për thirrjen time, vetëm se respektin e dashurinë ndaj të afërmve të mijë" (Shura, 23)

 

Në këtë ajet përmendet shprehja meveddet, që e ka kuptimin e dashurisë më të fortë sesa dashuria e thjeshtë. Allahu ka urdhëruar që kundërshpërblimi për profetësinë e Pejgamberit është dashuria ndaj të afërmve të tij. Çfarë faji kanë Shiitët, kur Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

 

“O Ali, ti je zotëri dhe prej parisë, në këtë dhe në botën tjetër. Ai që të do ty, ai më ka dashur edhe mua. Ai që të urren ty, ai urren edhe mua. Miku yt është miku i Allahut, Allahu dënon me dënimin tënd. I qoftë turp atij që të urren. (Mustedreki Hakim, v.3, f.128; Nur-ul Ebsari, f.73; Jenabiul Mevedde, f.205; Riyaz-un Nazira, v.2, f.165)

 

Dhe, në një hadith tjetër, ka thënë:

"Dashuria ndaj Aliut është nga imani, ndërsa urrejtja ndaj tij është nga hipokrizia”

(Sahihi Muslim, v.1, f.48; Savaik-ul Muhrika, f.73; Kenz-ul Ummal, v.5, f.105)

 

Në një hadith tjetër, ka thënë:

"Dijeni që, çdokush që vdes me dashurinë ndaj Al-i Muhammedit (Familjes së Muhammedit), ka vdekur me vdekjen e martirit; dijeni që, çdokush që vdes me dashurinë ndaj Al-i Muhammedit, është i falur nga Allahu; dijeni që, çdokush që vdes me dashurinë ndaj Al-i Muhammedit, është i pranuar pendimi i tij; dijeni që, çdokush që vdes me dashurinë ndaj Al-i Muhammedit, ka vdekur si një besimtar me imanin e përkryer; dijeni që, çdokush që vdes me dashurinë ndaj Al-i Muhammedit, engjëlli i vdekjes do ta përgëzojë atë me xhenet” 

(Salebiu në tefsirin “El Kebir", te interpretimi i ajetit të Mevedit; Zemahsheri në tefsririn "El Keshshef"; Fahri Razi në tefsirin "El Kebir", v.7, f.405; Ihkak-ul Hakk., v.9. f.486)

 

Në lidhje me Hz Aliun (a.s.), Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

"Nesër do t'ia dorëzoj flamurin një personi të tillë që e do Allahun dhe Resulin e Tij dhe Allahu bashkë me Resulin e donë atë." 

(Sahihi Buhari, v.4. f.20 dhe v.5, f76: Sahihi Muslim, v.7, f.120, te pjesa "Virtytet e Ali ibni Ebu Talibit")

 

Çfarë vërejtje mund të ketë ndonjëri, nëse shprehet dashuria ndaj një personi të tillë? Atëherë, miku i Hz Aliut (a.s.) është miku besimtar i Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe i Allahut, ndërsa armiku i Hz Aliut (a.s.) është armiku hipokrit i Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe i Allahut.

 

Në lidhje me dashurinë ndaj Ehli Bejtit, Shafiu ka thënë:

"O Ehli Bejti i Resulullahut, dashuria ndaj jush Është bërë obligim në Kuran nga ana e Allahut Sa për madhështinë dhe fisnikërinë tuaj mjafton të themi se Nuk pranohet namazi i atij që nuk sjell salavat për ju"

 

Në poezinë lavdëruese të Ferazdakut me titull (Mimijje), në mes tjerash thuhet:

"Një grup i tillë, që dashuria ndaj tyre është iman ndërsa armiqësia ndaj tyre pabesim Afrimi ndaj tyre është shkak për shpëtim Nëse i numërojnë të devotshmit, ata janë prijësit e tyre Nëse pyetet kush janë më të mbarët e dheut, përgjigija është ata"

 

Shiitët e donë Allahun dhe Resulin e Tij, dhe për këtë arsye e donë edhe Ehli Bejtin e Resulit (Hz Fatimja, Hz Aliu, Hz Hasani dhe Hz Hysejni). Hadith- et në lidhje me këtë janë të panumërta. Këto janë transmetuar edhe në librat burimorë të Ehli Sunnetit. Ne i përmendëm vetëm disa prej tyre.

 

Pasi që dashuria ndaj Hz Aliut (a.s.) dhe Ehli Bejtit qenka dashuria ndaj Allahut dhe Resulit të Tij, tani të tregojmë edhe kufijtë dhe shkallën e dashurisë së tij, që të mos mendojë ndokush se kemi të bëjmë me dashurinë e tepruar. Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

 

"Nuk llogaritet besimtar ndonjëri prej jush përderisa të më dojë më shumë se fëmijët, babanë dhe të gjithë njerëzit”. 

(Sahihi Buhari, v.1, f.9 te pjesa: "Dashuria ndaj Hz.Resulullahut është nga imani. Sahih-i Müslim, v.1, f.49 dhe Sahihi Tirmiziu)

 

Sipas kësaj rrjedh se çdo mysliman duhet ta dojë Hz Aliun (a.s.) bashkë më Imamët (a.s.) pasardhësit e tij, më tepër se fëmijët, familjen dhe tërë popullin e tij.Imani do ta arrijë përkryerjen vetëm në këtë mënyrë, sepse, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

“Nuk llogaritet besimtar...më shumë se fëmijët, babanë dhe të gjithë

njerëzit”, dhe sipas kësaj, Shiitët nuk janë duke e tepruar. Përkundrazi, ata janë duke ia dhënë hakun atij që i takon. Përndryshe, Hz Resulullahu (s.a.a.) na ka urdhëruar që vlera e Hz Aliut (s.a.) është sikur vlera e kokës ndaj trupit dhe sikur vlera e dy syve ndaj kokës. Athua, ndonjëri mund të heqë dorë prej kokës dhe prej dy syve?

 

Si përgjigje ndaj kësaj, Ehli Sunneti tregon dashuri të tepërt ndaj sahabeve dhe i lartëson deri në pozitat që nuk i meritojnë. Kjo mendohet se është një reaksion kundër lëvizjes Shiite, të cilët nuk besojnë njësoj në drejtësinë e të gjithë sahabeve. P.sh. e rrisin pozitën e

sahabeve Emevitë duke tentuar zvogëlimin e pozitës së Ehli Bejtit. Madje, edhe kur i lexojnë salavatet për Hz Resulullahun (s.a.a.) dhe për Ehli Bejtin, ata i përmendin edhe sahabet. Leximi i salavatit për Ehli Bejtin ishte një virtyt aq i lartësuar, që askush nuk e kishte arritur atë pozitë më herët dhe nuk do ta arrijë atë askush ndonjëherë. Në këtë mënyrë kanë dashur t'i lartësojnë edhe sahabet në atë pozitë, por, atyre u ka ikur një detaj, e ajo është se Allahu i ka obliguar të gjithë myslimanët, në krye me sahabet, që t'i lexojnë salavat për Hz Muhamedin, Hz Aliun, Hz Fatimen, Hz Hasanin dhe Hz Hysejnin. Kjo është shënuar edhe në "Sahih”-un e Buhariut, Muslimit dhe të shumë librave tjerë te Ehli Sunnetit. Hadith-et e vlefshme na informojnë se nuk do të pranohet namazi i asnjërit, pa lexuar salavat jo vetëm për Hz Resulullahun (s.a.a.) por edhe për Ehli Bejtin e tij.

 

Sipas kësaj rrjedh se brenda sahabeve që kanë dëshmuar për Allahun dhe Hz Resulullahun (s.a.a.), paska edhe ngatërrestarë, hipokritë dhe ata që kanë dalë nga feja, si dhe na bën të kuptojmë se Ehli Sunneti është ai që anon kah teprimi duke e pranuar drejtësinë e njëjtë për të gjithë sahabet.

 

Teprimi mund të vërehet te fjalët e Ymerit kur e përmirëson Hz Resulullahun (s.a.a.) për shkak të gabimit të tij ose kur shejtani ishte duke bërë shaka me Hz Resulullahun (s.a.a.), por kur e vërejti Ymerin, ai iku me vrap.Ose, teprimi vërehet qartë te fjalët si: “Nëse Allahu u cakton një sprovë për myslimanët duke përfshirë edhe Hz Resulullahun (s.a.a.), Ymeri prapë do të shpëtojë".

Po ashtu, edhe lënia anash e traditës së Hz Resulullahut (s.a.a.) dhe veprimi sipas traditës së Hulefai Rashidinëve është një shembull tipik i teprimit të qartë.

Ne i cekëm vetëm disa shembuj prej tyre. Ata që dëshirojnë të mësojnë më tepër në lidhje me këto veprime, mund t'u referohen burimeve më të gjera.

 

 

Edhe një çështje që është temë e kritikës dhe që është i karakterit esencial për Shiitët, është tema e Mehdiut (a.f.) të pritur. Duke  konsideruar faktin se ka kaluar në fshehtësi para dymbëdhjetë shekujve dhe se ka shumë pak gjasa që ai të jetë gjallë madje edhe duke thënë se një gjë e tillë është e pamundur, shumica janë duke u tallur dhe duke u sjellë me ironi ndaj Shiitëve.

 

Madje, disa shkrimtarë bashkëkohorë kanë shkuar aq larg, sa që kanë thënë: "Besimi në Mehdiun e pritur te Shiitët bazohet në dhënien e ngushëllimit ndaj vetvetes, sepse gjatë tërë historisë u është ushtruar dhuna ndaj tyre dhe kanë qenë nën presionin e vazhdueshëm nga ana e udhëheqësve të ndryshëm. Për këtë arsye ata janë në pritje të shpëtuesit që do të hakmerret dhe do ta mbushë tokën me drejtësi dhe barazi”. Posaçërisht mbas Revolucionit Islam në Iran, gjithkund rinia myslimane filloi të interesohet më tepër për besimin në Mediun (a.f.) e pritur dhe për atë se a është i vërtetë një besim i tillë.

 

Në lidhje me Mehdiun (a.f.) janë shkruar gjerësisht libra nga ana e dijetarëve të vjetër dhe të rinj Shiite (P.sh. libri i Muhamed Bakir Sadrit "Mehdiu që jeton") dhe është bërë fjalë për të në konferencat e ndryshme dhe gjatë tubimeve të rasteve të ndryshme, por

prapëseprapë në pikëpamjen e Ehli Sunnetit kjo çështje është vlerësuar si një çështje e komplikuar dhe e paqartë. Arsyeja për këtë është mosinformimi i tyre për hadith-et në lidhje me këtë çështje. Atëherë, cila është e vërteta e këtij besimi dhe a zë vend në besimin Islam një besim i tillë? Këtë çështje do ta analizojmë në dy:

 

a) Vendi i Hz Mehdiut (a.f.) në Libër dhe në Traditë:

 

b) Jeta, fshehja dhe paraqitja e Hz Mehdiut (a.f.).

 

-Sa i përket pjesës së parë, Shiitët dhe Ehli Sunneti janë unanimë në lidhje me sihariqin e dhënë sahabeve nga ana e Hz Resulullahut (s.a.a.) për paraqitjen e Hz Mehiut (a.f.) në kohën para Kiametit. Hadith-et në lidhje me Hz Mehdiun (a.f.) janë transmetuar dhe regjistruar në librat burimorë të Ehli Sunnetit. Në lidhje me këtë çështje, kam vendosur t'i përmend vetëm hadith-et e vërtetuara dhe të sakta nga ana e Ehli Sunnetit. pjesë:

 

Në përmbledhjen e hadith-eve të Ebu Davudit është regjistruar hadith-i i Hz Resulullahut (s.a.a.) në lidhje me këtë çështje:

“Sikur t'i mbetej botës edhe një ditë e vetme, Allahu do ta zgjasë atë ditë dhe do të dërgojë njërin prej Ehli Bejtit tim, emri i të cilit është i njëjtë me emrin tim dhe emri i babait i të cilit është i njëjtë me emrin e

babait tim. Ai do ta mbushë sipërfaqen e tokës me drejtësi dhe barazi, mbasi që të jetë i mbushur me dhunë dhe agresion". 

(Sunen-i Ebu Davud, v.2, f.422)

 

Sipas një hadith-i tjetër të Ebu Davudit, Hz Resulullahu (s.a.a.) ka thënë:

"Ne jemi një Ehli Bejt i tillë që Allahu na zgjodhi për ne botën e ardhshme (Ahiretin) në vend të kësaj bote. Mbas meje, Ehli Bejti im do të përballet me padrejtësi dhe fatkeqësi të ndryshme. Pastaj, do të vijë

një popull nga Lindja me flamuj të zi. Ata do të kërkojnë të mbarën por atyre nuk do t'u jepet. Ata do të luftojnë dhe do të fitojnë. Pastaj do t'u jepet ajo çka kanë kërkuar, por ata nuk do ta pranojnë. Ata do t'ia japin flamurit njërit prej Ehli Bejtiti tim. Ai do ta mbushë tokën me drejtësi, siç ka qenë e mbushur me padrejtësi".

 

Ibni Maxhe në përmbledhjen e tij të hadith-eve, ka regjistruar këtë hadith të Hz Resulullahut (s.a.a.):

"Mehdiu është prejEhli Bejtit tim; Mehdiu është prej fëmijëve të Fatimes"

Në një hadith tjetër të regjistruar nga Ibni Maxhe thuhet:

 

“Në Ummetin tim do të ekzistojë Mehdiu. Nëse periudha e tij është e shkurtër, do të sundojë shtatë vjet; nëse periudha e tij është e gjatë, do të sundojë nëntë vjet. Në atë kohë do t'i jepet Ummetit tim një dhunti që nuk është dhënë në asnjë kohë. Toka do t'i nxjerrë jashtë të gjitha pasuritë dhe dhuntitë e saj dhe asgjë nuk do të fshehë. Në atë kohë, furnizimi do të rrjedhë me të madhe. Njëri do të vijë dhe do të thotë: “Më jep'! - ai do të thotë: - "Merre".

(Sunen-i Ibni Maxhe, hadithi numër 4086)

 

Edhe Tirmiziu në përmbledhjen e tij të hadith-eve ka regjistruar një hadith të këtillë:

"Në një kohë do të sundojë njëri me emrin e njëjtë si emri im. Nëse i mbetet botës vetëm edhe një ditë, Allahu do ta zgjasë atë përderisa të bëhet sundues". (Tirmiziu në "El Xhamiu Sahih", v.9, f.74-75)

 

Në një hadith tjetër të cilin e ka regjistruar Tirmiziu thuhet:

Përderisa t'i sundojë Arabët njëri me emrin tim dhe prej Ehli Bejtit tim, nuk do të pushojë së ekzistuari kjo botë".

 

Buhariu në përmbledhjen e tij të hadith-eve ka regjistruar hadith-in e transmetuar nga Ebu Hurejre, i cili thotë:

“Në çfarë gjendje do të jeni; do të jeni në kohën në të cilën ka zbritur për ju djali i Merjemes dhe kur Imami do të bëhet prej jush”. 

(Sahihi Buhari, v.4, f.143 pjesa "Zbritja e Isa Ibni Merjemes")

 

Autori i librit "Gajet-ul Memul” thotë: “Në mes të dijetarëve të mëparshëm dhe të tashëm është unanimë besimi në paraqitjen e një personi me emrin Mehdi dhe që është nga Ehli Bejti, në kohën e fundit të kësaj bote.

Hadith-et për Mehdiun i kanë transmetuar sahabet e njohura dhe këto i kanë regjistruar në përmbledhjet e tyre të hadith-eve shumë prej dijetarëve të mëdhenj si Ebu Davudi, Trimiziu, Ibni Maxhe, Taberani, Ebu Jala, Bezzaz, Ahmed ibni Malik dhe Hakimi. Prandaj, ai që i konsideron këto hadith-e si të dobëta, është duke bërë gabim".

 

Në librin e tij, Hafez Fet-hul Bari shkruan: “Janë të sakta hadith-et se Mehdiu është prej këtij Ummeti dhe se Isa ibni Merjemi do të falet mbrapa tij". (Feth-ul Bari, v.5, f.362)

 

Ibni Haxher el Hajsemi në librin e tij Savaik-ul Muhrika shkruan: “Janë të shumta dhe të sakta hadith- et në lidhje me paraqitjen e Mehdiut”. 

(Savaik-ul Muhrika, v.2, f.211)

 

Ndërsa Shevkani në librin e tij “Sqarime në lidhje me saktësinë e hadith-eve në lidhje me Mehdiun, Dexhallin dhe Isën”, mbas numërimit të hadith-eve në lidhje me Hz Mehdiun (a.f.) thotë: “Sikur që dinë edhe zotëruesit e diturisë, këto hadith-e në lidhje me Mehdiun e kalojnë kufirin e saktësisë".

 

Shejh Abdullahak në “El Lemat”-in e tij shkruan:

“Janë të shumta hadith-et që e kalojnë kufirin e saktësisë se Mehdiu është prej Ehli Bejtit dhe prej fëmijëve të Fatimes.

(Fusnota e Sahihi Tirmiziut v.2, f.46.)

 

Sabbani në “Isaf-ur Ragib” shkruan: “E kanë arritur saktësinë hadith-et për paraqitjen e Hz Mehdiut, se është prej Ehli Bejtit dhe se do ta mbushë sipërfaqen e Tokës me drejtësi”. (Isaf-ur Ragibin, v.2, f.140)

 

Suvejdi në librin e tij “Sebaiuk-uz Zeheb” shkruan:

“Dijetarët janë unanimë në lidhje me Mehdiun që do të paraqitet në kohën e fundit dhe se do ta mbushë tokën me drejtësi. Janë të shumta hadith-et në lidhje me paraqitjen e tij." (Sebaik-uz Zeheb, f.78) 

 

Ibni Halduni në "Mukaddime”-në e tij shkruan:

“Duhet të dini se në mesin e myslimanëve me shekuj është prezent tema e paraqitjes së një personi nga Ehli Bejti, i cili do ta përforcojë fenë dhe do të shpërndajë drejtësinë".

 

Prej dijetarëve bashkëkohorë Sejid Sabiku, myftiu i Ihvan-ul Musliminëve, në librin e tij "Akaid-ul Islamije" shkruan për hadith-et në lidhje me Mehdiun dhe thotë se besimi në Mehdiun duhet të pranohet si një prej besimeve Islame.

 

Sa i përket librave Shiite, janë të shumta hadithet që zënë vend në lidhje me Hz Mehdiun (a.f.). Madje, mund të thuhet se për asnjë çështje tjetër nuk janë transmetuar më shumë hadith-e nga Hz Resulullahu (s.a.a.) sesa në lidhje me këtë çështje. Autori i librit "Muntehab-ul Eser", Lutfullah Safiu ka regjistruar më shumë se gjashtëdhjetë hadith-e nga burimet e Ehli Sunnetit dhe më shumë se nëntëdhjetë nga burimet e

Shiitëve.

 

- Sa i përket pjesës së dytë, në lidhje me lindjen,jetën, fshehjen dhe të qenët ende në jetë, një grup jo i vogël i dijetarëve të Ehli Sunnetit janë të pajtimit se Hz Mehdiu (a.f.) është Imami i dymbëdhjetë prej Ehli Bejtit, se është djali i Hz Imam Hasan Askerit (a.s.), ka ardhur në këtë botë dhe është ende i gjallë, se do të paraqitet në kohën e fundit për ta mbushur sipërfaqen e tokës me drejtësi dhe barazi, dhe se Allahu do të korrë fitore përmes dorës së tij. Disa prej dijetarëve janë:

 

1- Muhjiddin Arabi në librin “Futuhati Mekkije";

2-Sibt-ul Xhevezi "Tezkiret-ul Havass";

3- Abdulvahhab esh Sharani "Akaid-ul Ekabir";

4. Ibni Hashshab "Tevarihu Mevalid-il Eimme ve Vefejatihim";

5- Muhammed Buhari Hanefi "Fasl-ul Hitab";

6- Ahmed ibni "Ibrahim el Belaziri “El Hadis-ul Meteselsil";

7- Ibni Sabbag Maliki "Fusul-ul Muhimme":

8- Arif Abdurrahman "Mirat-ul Esrar";

9. Kemaluddin ibni Talha “Metalib-us Suul Fi Menakibi Alir-Resul";

10- Kunduzi Hanefi "Jenabi-ul Mevedde".

 

Nëse ndokush dëshiron të bëjë hulumtim në lidhje me jetën e tij prej lindjes deri te paraqitja e Hz Mehdiut, atëherë do të vërejë se numri i dijetarëve të Ehli Sunnetit që e përkrahin këtë besim është shumë më i madh. Sigurisht që, me pranimin e vërtetësisë së hadith- eve në lidhje me Hz Mehdiun (a.f.), vetëm një grup i vogël i tyre mohojnë ardhjen e tij në botë dhe gjatësinë e jetës së tij, por është e qartë se ata nuk mund të llogariten si ndonjë argument kundër atyre që e pranojnë një gjë të tillë.

 

Në Kuran nuk mund të gjendet ndonjë ajet që e kundërshton besimin Shiit në këtë drejtim. Përkundrazi, ekzistojnë disa ajete që dëshmojnë për vërtetësinë e këtij besimi. Përmes shembujve të ndryshëm, Allahu u ka bërë me dije njerëzve se është në gjendje për të bërë gjithçka, sado që duket ajo e pamundur, dhe i ka ndaluar njerëzit që t'i vështrojnë çështjet përmes ideve të fiksuara ose mendjeve të ngrira. A nuk duhet të besojë një mysliman që e ka të mbushur zemrën e tij me dritën e imanit, se Allahu bëri të vdesë profeti Uzejr për njëqind vjet dhe pastaj e ringjalli atë prapë; dhe si dëshmi për këtë, ia tregoi Uzejrit se eshtrat e gomarit që e kishte me vete ishin kalbur por ushqimi i tij ishte në gjendjen e njëjtë si para njëqind vjetëve?

 

Mbas leximit të këtyre ajeteve në Kuran, a nuk duhet të besojë njeriu se Allahu është në gjendje të bëjë gjithçka?

Një mysliman që beson në Kuran, a nuk duhet të besojë se Hz Ibrahimi (a.s.) ka mbytur disa shpezë dhe i ka ndarë në disa pjesë, pastaj i ka përzier pjesët e tyre dhe i ka vendosur në disa male të ndryshme; dhe, me një thirrje kanë ardhur tek ai duke fluturuar dhe të gjallë? Si mund të duket e pazakonshme dhe e çuditshme një gjë e tillë? Për një mysliman, nuk mund të llogaritet si çudi fakti se zjarri nuk e ka djegur Hz Ibrahimin (a.s.) sepse Allahu i ka thënë zjarrit “Bëhu i ftohtë dhe shpëtim për Ibrahimin” (Enbija, 69).

 

Për myslimanin nuk është e dyshimtë dhe e pabesueshme se Hz Isa (a.s.) ka lindur pa baba, se ende nuk ka vdekur dhe se prapë do të zbresë në tokë. Po ashtu, nuk mund të paramendohen të pazakonshme për një mysliman gjërat si ringjallja e të vdekurve, shërimi i verbërisë prej lindjes dhe sëmundjen e lëpozës nga ana Hz Isës (a.s.); ndarja e detit në dy pjesë nga ana e Hz Musës (a.s.) dhe kalimi i Beni Israilëve përmes detit në anën tjetër pa u lagur fare, si dhe shndërrimi i shtagės së Hz Musës (a.s.) në një dragua dhe shndërrimi i lumit Nil në gjak nga ana e Hz Musës (a.s.), nuk duhet të llogariten të pamundshme.

 

Asnjë mysliman nuk mund të thotë se është e pamundur biseda e Hz Sylejmanit (a.s.) me zogjtë,xhinët dhe milingonat, pastaj nënshtrimi i erës ndaj tij,dhe sjellja e fronit të Belkises para tij sa hap e mbyll sytë, si edhe ringjallja e shokëve të shpellës (As-habi Kehfit) mbas treqind vjetësh dhe si pasojë stërnipi ishte më i vjetër se stërgjyshi i tij. Këtë nuk mund ta mohojë asnjë mysliman. Po ashtu, edhe të qenët gjallë i Hz Hëzërit (a.s.), i cili bashkëbisedoi me Hz Musën (a.s.) është një realitet. Çdo mysliman duhet të besojë se shejtani i mallkuar që ka ekzistuar edhe para krijimit të profetit Adem, është ende i gjallë dhe është duke e ndjekur njeriun hap mbas hapi por asnjëri nuk mund ta shohë atë haptas ndërsa ai mund t'i shohë të gjithë njerëzit.

 

Nëse të gjitha këto i pranon si të mundshme dhe reale, atëherë pse të çuditet njeriu nëse Allahu e ka fshehur për një kohë dhe me një qëllim të caktuar Hz Imam Mehdiun (a.f.), veçmas, kur për një gjë të tillë ekzistojnë edhe argumente të shumta.

 

Në të vërtetë, të gjitha këto që i përmendëm janë vetëm një pjesë e asaj që është përmendur në Kuran dhe të gjitha këto janë gjëra të jashtëzakonshme ashtu që,edhe nëse të gjithë njerëzit të tubohen, nuk do të kenë fuqi për një gjë të tillë. Ato realizohen vetëm përmes fuqisë së Allahut, përmes së cilës është realizuar gjithçka çka ka në tokë dhe në qiej. Ai që i thotë vetes mysliman duhet t'i besojë pa përjashtim çdo gjëje që e ka sjellë dhe që zë vend në Kuran.

 

Një pikë e rëndësishme që duhet ta rikujtojmë këtu është se Shiitët janë më të vetëdijshëm në lidhje me imam Mehdiun (a.f.). Kjo është diçka e natyrshme,sepse, ai është Imami i tyre dhe ata kanë jetuar gjithmonë nën urdhrat dhe prezencën e tij dhe të baballarëve të tij nga Ehli Bejti dhe, ata i kanë pranuar përherë si prijës. Shiitët ndiejnë një respekt të madh ndaj Imamëve (a.s.) të Ehli Bejtit. Madje, ata e kanë bërë obligim për vete vizitën e varreve të tyre, të cilën gjë e bëjnë pandërprerë dhe për këtë përgatiten në mënyrën më të bukur. Sikur të kishte ndërruar jetë Imami i dymbëdhjetë, edhe ai do të kishte një varr të njohur për të gjithë; paraqitja e tij do të interpretohej si ringjallja nga varri i tij.

 

Ringjalljen (rixhat) na e konfirmon edhe Kurani dhe Shiitët besojnë në të, por,Shiitët insistojnë se ai është i gjallë dhe besojnë se Allahu e ka fshehur atë për ndonjë arsye të urtësisë sëTij. Gjatë namazit ata i luten Allahut që ta shpejtojë paraqitjen e tij. Me paraqitjen e tij, myslimanët do ta arrijnë krenarinë, lumturinë dhe fitoren, ndërsa jobesimtarët do ta plotësojnë dritën e tyre, edhe nëse nuk dëshirojnë një gjë të tillë.

 

Mosmarrëveshja në mes Ehli Sunnetit dhe Shiitëve nuk mund të vlerësohet si një mosmarrëveshje rrënjësore, sepse, të dy palët besojnë në paraqitjen e tij para fundit të kohës, pastaj se Hz Isa (a.s.) do të zbret nga qielli dhe do të falet mbrapa tij, sipërfaqja e tokës do të mbushet me drejtësi dhe barazi, mbasi që të jetë mbushur me dhunë dhe padrejtësi.

 

Në kohën e tij Islami do të përhapet në tërë botën dhe do të sundohet sipas Islamit dhe, nuk do të mbetet asnjë i varfër në sipërfaqen e tokës për shkak të bollëkut që do të mbretërojë. Mosmarrëveshja e tyre ka të bëjë vetëm me lindjen apo të qenët gjallë i tij: Shiitët thonë se ai është i gjallë ndërsa Ehli Sunneti pohon se ai ende nuk ka ardhur në këtë botë, pra ende nuk ka lindur.

 

E përbashkëta e tyre është se do të paraqitet në kohën e fundit të kësaj bote.

Atëherë, duhet që edhe pjesëtarët e Ehli Sunnetit të luten bashkë me Shiitët për paraqitjen sa më të shpejtë të tij. Shpëtimi dhe fitorja e Ummetit Islam do të realizohet vetëm ne paraqitjen e Hz Mehdiut (a.s.).

 

Fjala jonë e fundit është falënderimi për Allahun, zotëruesin e të gjithë botëve. Përshëndetjet, paqja dhe shpëtimi qofshin për më të madhin e të Dërguarve, Hz Muhammedin (s.a.a.) dhe për Ehli Bejtin e tij të pastër.